Raadsvoorstel Vaststellen Subsidieverordening Versnellen Verduurzamen Scholen Heemstede 2024.pdf

Raadsbesluit Raadsvergadering: 20 december 2023

Zaaknummer Team Portefeuillehouder Openbaarheid

: 1217494 : Ruimtelijk Beleid Heemstede : A.H.A. Grummel : Actief openbaar

Onderwerp Vaststellen Subsidieverordening Versnellen Verduurzamen Scholen Heemstede 2024

Kernboodschap Het college stelt de raad voor om de subsidieverordening Versnellen Verduurzamen Scholen Heemstede 2024 vast te stellen. De gemeente wil met deze verordening schoolbesturen stimuleren en ondersteunen om te versnellen met de verduurzamingsopgave van schoolgebouwen. Het totale subsidiebedrag is € 350.000,- en dit budget is onderdeel van het Energiepact Heemstede.

Besluit B&W 1. De raad voor te stellen de ‘Subsidieverordening Versnellen Verduurzamen Scholen Heemstede 2024’ vast te stellen; 2. De raad voor te stellen in de begroting 2024 een bedrag van € 350.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserve Energietransitie en een budget van € 350.000 beschikbaar te stellen voor “subsidie versnellen verduurzamen scholen Heemstede 2024” (budgettair neutraal); 3. Het voorstel voor te leggen aan de commissie Middelen om advies te geven aan de raad (A-stuk).

Besluit raad De raad van de gemeente Heemstede, gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 7 november 2023 besluit: 1. De ‘Subsidieverordening Versnellen Verduurzamen Scholen Heemstede 2024’ vast te stellen. 2. In de begroting 2024 een bedrag van € 350.000 te onttrekken aan de bestemmingsreserve Energietransitie en een budget van € 350.000 beschikbaar te stellen voor “subsidie versnellen verduurzamen scholen Heemstede 2024” (budgettair neutraal); De raad voornoemd, de griffier,

pagina 1 van 6

de voorzitter,

Wettelijke grondslag Juridisch en beleidskader • • • • •

Energiepact Nota Duurzaam Heemstede 2020 - 2024 Uitvoeringsprogramma Heemstede Duurzaam 2022-2023 Algemene subsidieverordening Heemstede 2022 Wet op het primair onderwijs en Wet op het voorgezet onderwijs

Bevoegdheden De raad is op grond van de Gemeentewet Hoofdstuk IX (artikel 147 en 149) bevoegd om de subsidieverordening vast te stellen.

Bestuurlijke achtergrond Voor de uitvoering van het Energiepact Heemstede heeft de raad op 21 december 2022 het besluit genomen om 4,4 miljoen euro te onttrekken uit de algemene reserve en toe te voegen aan de nieuw te vormen bestemmingsreserve Energietransitie. Eén van de projecten binnen het Energiepact is het versneld verduurzamen van scholen en gemeentelijk vastgoed. Met deze subsidieverordening willen we uitvoering geven aan het versneld verduurzamen van scholen wat onderdeel is van het vierde project uit het Energiepact. De vier projecten waaruit het Energiepact bestaat zijn: 1. De gebiedsaanpakken aardgasvrij(klaar) 2. Zonneparking sportpark Groenendaal 3. Zonne-energie lokaal opslaan 4. Versnelling verduurzaming gemeentelijk en maatschappelijk vastgoed De uitgangspunten van het Energiepact zijn: 1. Meer energiebesparing 2. Meer opwek van duurzame energie 3. Collectiviteit: inwoners zijn samen aan zet en 4. Profijt en terugverdienen voor Heemstedenaren. Het versnellen van de verduurzaming van scholen is met name gefocust op een versnelling in energiebesparing en opwek van duurzame energie. Daarnaast sluit het aan bij het 4e uitgangspunt omdat de subsidie ten goede komt aan de scholen en dus kinderen uit Heemstede. Na de verduurzaming gaat de energierekening omlaag en zo komt geld vrij om te investeren in educatie en gezondheid van kinderen en personeel.

Voorafgaand aan het opstellen van deze subsidieverordening is een rondgang langs de scholen gedaan. Zo is in beeld gebracht waar de scholen tegenaanlopen bij het verduurzamen van hun schoolgebouwen en wat ze nodig hebben om te versnellen. Met deze input is onderzoek gedaan naar de mogelijkheden om zo nauw mogelijk aan te sluiten bij de vraag van de scholen. De planning van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) onderwijs blijft gehandhaafd. Scholen houden zich aan de planning van het IHP pagina 2 van 6

voor (groot) onderhoud maar kunnen met behulp van deze subsidie versneld stappen maken om te verduurzamen. De geplande verduurzamingsmaatregelen mogen geen desinvestering zijn, uitgaande van de planning van het IHP en de aanpassingen en verbouwingen die in dat kader gepland staan. Met andere woorden: de investering moet rendabel zijn rekening houdend met het moment dat onderhoud of aanpassingen plaats gaan vinden aan de schoolgebouwen, in het kader van het IHP. Het versneld verduurzamen van schoolgebouwen is nodig om de doelstellingen op energiebesparing te realiseren. Hieronder is weergegeven dat we de doelstellingen op energiebesparing niet gaan halen met het huidige tempo. Dit is een voorspellende grafiek afkomstig uit het Monitoringsverslag

Energieverbruik in Heemstede 1500

1350

1200

1050

900

750 2019

2020

2021

2025

Totaal energieverbruik in TJ

2030

2035

2040

2045

2050

Voorspeld energieverbruik in TJ

Klimaatdoel

Heemstede Duurzaam 2023.

Op 18 oktober 2023 is ook voor de gemeente Heemstede bekend gemaakt dat de maximale capaciteit voor afname van elektra op het netwerk is bereikt. We hebben te maken met mogelijke netcongestie en de netbeheerders gaan samen met gemeenten in beeld brengen hoe we om kunnen gaan met de netcongestie. Binnen de bestaande netaansluitingen van scholen zijn geen belemmeringen. En tot nu toe is de opwek van duurzame energie en het leveren aan het elektriciteitsnetwerk nog mogelijk. Verduurzamingsmaatregelen die door netcongestie belemmerd worden, onderzoeken we in samenspraak met de scholen en de netbeheerder om te komen tot haalbare stappen.

Motivering Het college betrekt scholen actief bij de gemeentelijke duurzaamheidsambities. Met deze subsidie worden de scholen gestimuleerd en ondersteund om versneld verduurzamingsmaatregelen te treffen. De subsidieverordening is opgenomen in de bijlage. Hieronder volgt een motivering voor het invoeren van de subsidieverordening.

pagina 3 van 6

Argumenten 1. De subsidie draagt bij aan het behalen van landelijke en gemeentelijke doelen betreffende de energietransitie In het Klimaatakkoord is afgesproken dat gemeenten hun maatschappelijk vastgoed voor 2050 verduurzamen. Uitgegaan wordt van een reductie van 95% van de CO₂-uitstoot ten opzichte van 1990 en het aardgasvrij maken van gebouwen. De subsidiegelden worden besteed aan het versnellen van de verduurzamingsmaatregelen waarmee energie- en CO2 besparing wordt gerealiseerd.

2. De subsidie stimuleert en ondersteunt scholen om versneld stappen te maken Met deze subsidieverordening willen we scholen stimuleren om nu aan de slag te gaan om zo de verduurzaming van de schoolgebouwen te versnellen. Met name schoolbesturen die niet binnen een overkoepelend stichtingsbestuur behoren, geven aan dat zij (financiële) barrières ondervinden om de stappen tot (versneld) verduurzamen te nemen. Met deze subsidie wordt dit obstakel gedeeltelijk weggenomen. 3. De verduurzaming van scholen kan dienen als educatie voor kinderen Het verduurzamen van scholen is een tastbare leerervaring. Kinderen kunnen bijvoorbeeld leren over schone energiebronnen, energiebesparing en aanpassen aan het veranderende klimaat. Dit kan hun bewustzijn vergroten over duurzaamheid en het milieu en hen aanmoedigen om duurzame keuzes te maken. 4. Het ondersteunen van het versneld verduurzamen van scholen toont de maatschappelijke verantwoordelijkheid van de gemeente aan De schoolgebouwen worden de komende jaren vanuit het Integraal Huisvestingsplan (IHP) gerenoveerd of herbouwd. Het IHP heeft een vaste tijdsplanning en deze is voor het behalen van de klimaatdoelstellingen niet snel genoeg. Met deze subsidie wil de gemeente scholen stimuleren om de klimaatdoelstellingen versneld te behalen.

Kanttekeningen, risico’s en beheersmaatregelen Scholen met een andere (financiële) afspraak met de gemeente hebben al budget om versneld te verduurzamen In 2022 heeft de raad het financiële arrangement met College Hageveld aangepast waardoor het schoolbestuur extra middelen heeft verkregen voor de verduurzaming van het gebouw. Indirect heeft de gemeente via deze weg uitgaven die tot de verantwoordelijkheid van een schoolbestuur behoren gefinancierd. De bijzondere huisvestingssituatie van College Hageveld rechtvaardigen dit en de overeenkomst tot doordecentralisatie maakt dit ook mogelijk. Om deze redenen is het niet passend als het schoolbestuur aanvullend nog een beroep kan doen op de voorliggende subsidieregeling.

pagina 4 van 6

De beschikbare middelen zijn beperkt Het budget van € 350.000 is beperkt om alle scholen te ondersteunen. Het totale budget is verdeeld over de scholen op basis van oppervlakte zoals opgenomen in de tabel in bijlage 1 van de subsidieverordening. Deze verdeling is gekozen, omdat het oppervlakte van scholen over het algemeen de grootste invloed heeft op het energieverbruik van een school. En de kosten voor het nemen van de maatregelen voor scholen met een groter oppervlakte zijn over het algemeen hoger.

Duurzaamheid Het doel van deze subsidieverordening is het stimuleren van de versnelling van het verduurzamen van scholen in Heemstede. Dit draagt bij aan de energietransitie doelstellingen van de gemeente zoals beschreven het Uitvoeringsprogramma Heemstede Duurzaam 2022-2023. Uit het monitoringsverslag Heemstede Duurzaam 2023 blijkt dat de doelstellingen op energie besparen, CO 2-reductie en opwek van duurzame energie niet worden gehaald in 2030. Door scholen te stimuleren te versnellen, komen we dichterbij de doelstellingen.

Financiën De raad wordt gevraagd om €350.000,- beschikbaar te stellen voor deze subsidieverordening. Dit bedrag wordt onttrokken uit de bestemmingsreserve energietransitie. Op 21 december 2022 is het bedrag van 4,4 miljoen euro ten laste van de algemene reserve toegevoegd aan de bestemmingsreserve energietransitie. Na het beschikbaar stellen van € 350.000 euro voor deze subsidie blijft nog € 4.050.000 beschikbaar in de bestemmingsreserve energietransitie voor de overige projecten. Dit is het eerste voorstel aan de raad om middelen vanuit deze reserve beschikbaar te stellen.

Samenwerking en communicatie Samenwerking De subsidieverordening is opgesteld op basis van opgehaalde informatie bij de scholen. Na een rondgang lang de scholen zijn de wensen en uitdagingen van scholen in kaart gebracht. De scholen worden geïnformeerd over de (inhoud) van de subsidieregeling. Communicatie De scholen worden allemaal geïnformeerd over deze subsidie en we ondersteunen met eigen capaciteit zoveel mogelijk om te faciliteren bij de aanvraag. Publiceren subsidieverordening De subsidieverordening wordt bekendgemaakt in het Gemeenteblad. Vanaf 1 januari is de verordening raadpleegbaar op www.overheid.nl onder lokale regelingen. Bovendien wordt een aankondiging geplaatst in de lokale krant. De subsidieverordening is ook te vinden op onze website: www.heemstede.nl/bekendmakingen.

pagina 5 van 6

Planning/uitvoering Fase & Besluitvorming

Dec ‘23

Jan ‘24

Feb

Mrt

Apr

Mei

Jun

Jul

Aug

Sep

Behandeling voorstel commissie Middelen en raad (A-stuk) Looptijd subsidieverordening Beoordelen en vaststellen subsidies

Bijlage(n) 1. Subsidieverordening Versnellen Verduurzamen Scholen Heemstede 2024

pagina 6 van 6

Okt

Nov

Dec