Raadsvoorstel - Plan van aanpak en aanvraag voorbereidingskrediet alternatief Niet-Actief-Bewaakte-Overweg’ Leyduin.pdf

Raadsbesluit Raadsvergadering: 27 januari 2022

Zaaknummer Team Portefeuillehouder Openbaarheid

: : : :

947333 Ruimtelijk Beleid N. Mulder Actief openbaar

ONDERWERP Vaststellen plan van aanpak en aanvraag voorbereidingskrediet alternatief ‘Niet-Actief-Bewaakte-Overweg’ Leyduin. SAMENVATTING Er wordt voorgesteld een voorbereidingskrediet beschikbaar te stellen voor de voorbereiding van de vervanging van de ‘niet-actief-bewaakte-overweg’ Leyduin. JURIDISCH EN BESLUITKADER Landelijk saneringsprogramma ‘Niet-Actief-Bewaakte-Overwegen (NABO). BESLUIT B&W 1. In te stemmen met bijgevoegde plan van aanpak, concept intentieovereenkomst en participatieplan; 2. Het plan van aanpak, het participatieplan en bijgevoegde concept intentieovereenkomst (B-stuk) voor zienswijzen voor te leggen aan de commissie Ruimte; 3. De raad voor te stellen een krediet “voorbereiding tunnel Leyduin” van € 110.000,-beschikbaar te stellen voor de planuitwerkingsfase van de NABO Leyduin en de kapitaallasten te verwerken in de begroting 2023-2026. 4. Het voorstel onder 3. voor te leggen aan de commissie Ruimte voor advies aan de raad (A-stuk). BESLUIT RAAD De raad van de gemeente Heemstede; Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders van 21 december 2021; Besluit: 1. Een krediet “voorbereiding tunnel Leyduin” van € 110.000,beschikbaar te stellen voor de planuitwerkingsfase van de NABO Leyduin en de kapitaallasten te verwerken in de begroting 20232026. De raad voornoemd, 27 januari 2022 De griffier,

947333

de burgemeester

1/6

Raadsbesluit Raadsvergadering: 27 januari 2022

AANLEIDING In de begroting 2022 is aangegeven dat de gemeente samen met ProRail bezig is met een verkenning naar de haalbaarheid voor de vervanging van de Niet-Actief-Bewaakte-Overweg Leyduin (NABO) door een tunneltje voor fietsers en voetgangers. Niet actief beveiligde overweg (NABO) Alle onbewaakte overwegen in Nederland worden aangepakt omdat deze gevaarlijk zijn. Vanuit het ministerie heeft ProRail de opdracht gegeven eind 2023 alle onbewaakte spoorwegovergangen op te heffen dan wel te transformeren naar een beveiligde overweg. In de gemeente Heemstede ligt een NABO. Deze overweg staat bij de gebruikers bekend als Laantje van Leyduin (zie bijgevoegde kaart). De laan sluit aan de oostzijde aan op de Leidsevaartweg en aan de westzijde op het wandel- en fietsnetwerk bij landgoed Leyduin. De laan voorziet ook in een verbinding met het achtergelegen recreatiegebied de Amsterdamse Waterleidingduinen.

Afsluiting van de NABO betekent dat de verbinding voor langzaam verkeer vanuit Heemstede naar het Landgoed Leyduin, en daarmee ook de oostwest-verbinding voor langzaam verkeer richting het westelijk gelegen natuur- en recreatiegebied en de kust, wordt opgeheven. Daarmee wordt ook de regionale ontsluiting belemmerd. Sinds 2019 vinden er verkennende gesprekken met ProRail plaats om te zoeken naar een alternatieve verbinding waarna de NABO gesaneerd kan worden.

947333

2/6

Raadsbesluit Raadsvergadering: 27 januari 2022

In 2014 is het Laantje van Alverna afgesloten waarmee de bereikbaarheid van het achterliggende drukbezochte recreatiegebied voor Heemstedenaren en met name bewoners van de Geleerdenwijk is verslechterd. De afstand tussen de spoorovergangen die toegang geven tot het wandelgebied Leyduin is hiermee toegenomen tot 2100 meter Indien het Laantje van Leyduin eveneens verdwijnt, wordt deze wederom verder vergroot tot 2600 meter. Dit is voor langzaam verkeer een behoorlijke afstand. Hierdoor wordt de nieuwe omloop- en omfietsfactor dan ook aanzienlijk hoger en is naast de Geleerdenwijk ook de Rivierenbuurt afgesloten van een directe toegang voor langzaam verkeer tot het recreatiegebied. Daarnaast is het toekomstbeeld, dat het aantal treinen op het spoortraject zal verdubbelen. Samen met ProRail wil de gemeente onderzoeken of er kan worden gekomen tot een alternatief voor de huidige niet-actief-bewaakteoverweg Leyduin. Op deze manier krijgen we een veilige, toegankelijke en goed bereikbare verbinding voor Heemstedenaren via aan de aangrenzende woonwijken naar een veel bezocht recreatiegebied. Naast een toename van het treinverkeer zien we immers ook een stijging van het aantal bezoeken aan het recreatiegebied. Zeker sinds de Coronacrisis heeft de behoefte aan recreëren in de natuur een vlucht genomen. Buitenrecreatie staat bovenaan in de lijst van vrijetijdsbestedingen.

De verwachting is dan ook dat deze toename een structureel karakter heeft. Plan van aanpak Met het bijgesloten plan van aanpak maken we duidelijk welke stappen we willen zetten. De eerste stap is het informeren van de gemeenteraad. Onderdeel van het plan van aanpak is ook het consulteren van belangengroepen, gebruikers en omwonenden. Rond de jaarwisseling gaan we aan de slag met participatie. We doen parallel ook onderzoek. De aanpak moet leiden tot een besluit van de gemeenteraad in januari 2022. Rol van de gemeenteraad De kosten voor de onderdoorgang worden geraamd op € 1.900.000,- waarbij de kosten verrekend worden volgens een verdeelsleutel (50/50) waarna de bijdrage vanuit de gemeente € 950.000,- bedraagt . Dit bedrag is exclusief de toeleidende wegen van en naar de onderdoorgang. De kosten voor deze toeleidende wegen worden ook verdeeld conform de verdeelsleutel (vooralsnog zeer globaal geraamd op € 350.000,-, te verdelen 50/50 waarna de € 175.000 voor rekening komt van de gemeente). De gemeenteraad moet uiteindelijk een besluit nemen of zij bereid is medewerking te verlenen aan de realisatie van een tunnel en of zij hiervoor een bedrag beschikbaar stelt. In de kadernota 2022-2025, door de raad vastgesteld op 1 juli 2021, is de volgende tekst opgenomen onder de speerpunten in het programma 5.

‘Samen met ProRail werken we aan het plan voor de realisering van een tunneltje voor fietsers en voetgangers ter

947333

3/6

Raadsbesluit Raadsvergadering: 27 januari 2022

vervanging van de onbewaakte spoorwegovergang bij Leyduin. Dit is een essentiële schakel in deze recreatieve verbinding.’ Informatiebijeenkomst 9 december 2021 Op 9 december heeft een informatiebijeenkomst plaatsgevonden voor de gemeenteraad. Tijdens die avond heeft ProRail een presentatie gegeven over de noodzaak van het afsluiten van de overweg, de varianten die zij onderzocht hebben en de belangrijkste voor- en nadelen en financiële consequenties daarvan. MOTIVERING 1.1 Vastleggen projectopdracht Het is bij een project als deze van belang om de scope van de opdracht en de voorziene werkwijze bij de start van het project vast te stellen. 2.1 Voorbereidingskrediet nodig voor voorbereiding project Als voorbereidingskrediet wordt 10% van het geraamde projectbudget gerekend. 3.1 Realisatie spoorwegondergang De NABO wordt gebruikt door wandelaars eventueel met de fiets aan de hand. Dit zijn overigens niet alleen maar plaatselijke wandelaars en fietsers. Ook doorgaande fietsers op weg naar- en van de kust en duinen maken gebruik van deze oversteek. De conclusie van de Adviesgroep infrastructuur en recreatie in hun ‘Inventarisatie recreatief belang van openbare NABO’s (feb. ’18) is dan ook: ‘Recreatief belang aanwezig‘. FINANCIËN Voorbereidingskrediet en afschrijvingstermijn Het nu gevraagde voorbereidingskrediet dient onder meer om de (technische) uitvoerbaarheid te onderzoeken.

Op het aangevraagde voorbereidingskrediet mag overeenkomstig het BBV (Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten) slechts 5 jaar worden afgeschreven (dit betreft kosten van onderzoek en ontwikkeling voor een bepaald actief). Indien de tunnel niet doorgaat dient het voorbereidingskrediet ineens ten laste van de exploitatie gebracht te worden. Voorgesteld wordt een voorbereidingskrediet “Voorbereiding tunnel Leyduin” van € 110.000 beschikbaar te stellen en de kapitaallasten te verwerken in de begrotng 2023-2026. De gemiddelde kapitaallast per jaar (rente 1,3% en afschrijving) van het voorbereidingskrediet bedraagt € 27.300.

947333

4/6

Raadsbesluit Raadsvergadering: 27 januari 2022

Investering De kosten voor de voorgestelde onderdoorgang (dus zonder de voorbereidingskosten) worden geraamd op totaal € 1.900.000,-. ProRail realiseert de onderdoorgang en wordt eigenaar. De gemeente draagt bij in de investering volgens een verdeelsleutel (50/50). De bijdrage van de gemeente aan ProRail is dan € 950.000,-. Dit bedrag is exclusief de aanleg van de toeleidende wegen naar de onderdoorgang. De kosten voor toeleidende wegen zijn globaal geraamd op € 350.000 incl. VAT. Omdat ook hier de kosten worden verdeeld conform de verdeelsleutel (50/50) komt dat neer op een investering van netto € 175.000 voor de gemeente Heemstede. De investeringen van Heemstede in zowel de onderdoorgang als de toeleidende wegen worden nu nog niet opgenomen in het investeringsprogramma. Dit is afhankelijk van de uitkomst van de voorbereiding en wordt u later voorgesteld. Wel wordt hieronder ingegaan op de geraamde kapitaallasten. Kapitaallasten De tunnel wordt eigendom van ProRail. Dit betekent dat de gemeente een bijdrage doet aan activa van derden. Daar mag overeenkomstig het BBV op worden afgeschreven waarbij de looptijd nooit langer kan zijn dan de looptijd die ProRail (als eigenaar) daarvoor hanteert (ProRail hanteert een afschrijvingstermijn van 100 jaar). De afschrijvingsduur mag wel korter zijn (indien vastgesteld door de raad).

Verder moet aan alle onderstaande voorwaarden zijn voldaan om te kunnen afschrijven op de bijdrage. 1. Er is sprake van een investering door ProRail 2. Vastgelegd moet worden dat indien ProRail de tunnel niet realiseert de bijdrage terugbetaald moet worden aan de gemeente 3. De technische uitvoerbaarheid om het actief te voltooien staat vast 4. Het actief zal in de toekomst economisch of maatschappelijk nut genereren 5. Alle uitgaven die toegerekend worden aan het actief moeten betrouwbaar kunnen worden vastgesteld In de nota activabeleid van de gemeente Heemstede hebben investeringen in nieuwe wegen een afschrijvingstermijn van 50 jaar. Voor een tunnel is nog niets bepaald in de nota activabeleid. In verband met de afhankelijkheid is het logisch om beide infrastructurele zaken op elkaar af te stemmen en ook bij de onderdoorgang uit te gaan van een afschrijvingstermijn van 50 jaar. Later in het proces als een definitief besluit over de NABO wordt genomen (om al dan niet tot realisatie over te gaan), moet deze van ProRail (als eigenaar) afwijkende afschrijvingstermijn in de besluitvorming door de raad worden opgenomen. De investering in de onderdoorgang komt uit op € 950.000 (zie onder kopje “investering”). De

947333

5/6

Raadsbesluit Raadsvergadering: 27 januari 2022

gemiddelde kapitaallast per jaar (rente 1,3% en afschrijving) bedraagt € 25.300. De netto investering in toeleidende wegen voor Heemstede worden nu geraamd op € 175.000. De gemiddelde kapitaallast per jaar (rente 1,3% en afschrijving) bedraagt € 4.700. Resumé De investeringen voor de gemeente Heemstede voor de onderdoorgang en bijbehorende gemiddelde kapitaallasten zien er als volgt uit: Activum Voorbereiding en onderzoek Onderdoorgang Toeleidende wegen

Investeringsbedrag Afschrijvings/bijdrage gemeente termijn 110.000 950.000 175.000

Gemiddelde kapitaallast per jaar 5 jaar 27.300 50 jaar 25.300 50 jaar 4.700

Het gaat nu alleen om het krediet voor de voorbereiding. Zowel de onderdoorgang zelf als de toeleidende wegen worden nog niet met dit raadsvoorstel in het investeringsprogramma opgenomen omdat dit afhankelijk is van de uitkomsten van het onderzoek in de voorbereidingsfase. PLANNING/UITVOERING Zie plan van aanpak PARTICIPATIE EN COMMUNICATIE We streven ernaar om eind januari 2022 de consultatie onder gebruikers en omwonenden uit te zetten. Voor de nadere uitwerking verwijzen we naar het participatieplan. DUURZAAMHEID Het afsluiten van de NABO heeft niet direct invloed op de doelen gesteld voor duurzaamheid. BIJLAGEN 1. Plan van Aanpak Onderdoorgang Leyduin 2. Concept intentieovereenkomst 3. Participatieplan

947333

6/6