Plan van Aanpak Onderdoorgang Leyduin.pdf

PLAN VAN AANPAK Onderdoorgang Leyduin

Ruimtelijk beheer, team Infra en Projecten 13 december 2021

Inhoudsopgave 1.

Inleiding ......................................................................................................................3

2.

Aanleiding ...................................................................................................................3

3.

Projectopdracht...........................................................................................................4

4.

Communicatie en Participatie .....................................................................................4

5.

Verschillende stappen naar besluitvorming .................................................................4 5.1

Informatiebijeenkomst gemeenteraad .................................................................4

5.2

Besluit college .....................................................................................................5

5.3

Voorbereidingskrediet .........................................................................................5

5.4

Ondertekening intentieovereenkomst Pro-Rail ....................................................5

5.5

Uitwerking en onderzoeken planuitwerking en budgetraming ..............................5

5.6

Raadsbesluit en financiering ...............................................................................6

5.7

Realisatieovereenkomst ......................................................................................6

6.

Plangebied ..................................................................................................................6

7.

Projectteam / Verantwoordelijkheden ..........................................................................7 7.1 Ambtelijk en bestuurlijk opdrachtgever ......................................................................7 7.2 Samenstelling stuurgroep en projectgroepen.............................................................7

8.

Fasering en planning ..................................................................................................8

1. Inleiding De periode november en december 2021 is gebruikt voor het maken van dit plan van aanpak. Dit plan wordt ter vaststelling voorgelegd aan het college van burgemeester en wethouders. Het doel van dit plan is het proces te omschrijven van idee tot aan besluitvorming over de ‘nietactief- beveiligde-overweg’ Leyduin (NABO Leyduin).

2. Aanleiding en motivatie In de gemeente Heemstede ligt de niet-actief-bewaakte-overweg Leyduin, ook wel bekend als het Laantje van Leyduin. Deze overweg is de verbinding tussen het bewoonde gebied van Heemstede en het fraaie, drukbezochte Landgoed Leyduin met wandelgebied. In opdracht van het ministerie I&W voert ProRail een omvangrijk programma uit waarin een groot aantal onbewaakte overwegen (zogenaamde NABO’s : niet-actief-bewaakte-overweg) worden gesaneerd. Dit programma is opgestart vanwege het steeds drukker wordende spoorwegnet met hogere treinsnelheden en stillere treinen. Het perspectief voor de lange termijn is een verdubbeling van het aantal treinen per uur wat leidt tot een té groot risico op (dodelijke) ongevallen. Afsluiting van de NABO betekent dat de langzaam verkeer verbinding naar het Landgoed Leyduin, en daarmee ook de oostwestverbinding richting de kust, wordt opgeheven. Dit heeft ongewenste nadelige gevolgen voor de regionale ontsluiting. Sinds 2019 vinden er verkennende gesprekken met ProRail plaats om te zoeken naar een alternatieve verbinding waarna de NABO gesaneerd kan worden. In 2014 is het Laantje van Alverna afgesloten waarmee de bereikbaarheid van het acherliggende drukbezochte recreatiegebied voor Heemstedenaren en met name bewoners van de Geleerdenwijk is verslechterd.

De afstand tussen de spoorovergangen die toegang geven tot het wandelgebied Leyduin is hiermee toegenomen tot 2100 meter. Indien het Laantje van Leyduin eveneens verdwijnt, wordt deze wederom verder vergroot tot 2600 meter. Dit is voor langzaam verkeer een behoorlijke afstand. Hierdoor wordt de nieuwe omloop- en omfietsfactor dan ook aanzienlijk hoger en is naast de Geleerdenwijk ook de Rivierenbuurt afgesloten van het recreatiegebied. Het toekomstbeeld is dat het aantal treinen op het spoortraject zal verdubbelen. Samen met ProRail wil de gemeente onderzoeken of er kan worden gekomen tot een alternatief voor de huidige niet-actief-bewaakte-overweg Leyduin. Op deze manier krijgen we een veilige en toegankelijke verbinding voor Heemstedenaren naar een veel bezocht recreatiegebied. Naast een toename van het treinverkeer zien we immers ook een stijging van het aantal bezoeken aan het recreatiegebied. Zeker sinds de Coronacrisis heeft de behoefte aan recreëren in de natuur een vlucht genomen. Buitenrecreatie staat bovenaan in de lijst van vrijetijdsbestedingen. De verwachting is dan ook dat deze toename een structureel karakter heeft.

3. Projectopdracht De projectopdracht ziet toe op het uitwerken van het plan tot een gedragen alternatief op de huidige niet-actief-bewaakte-overweg Leyduin. Hiermee willen we bereiken dat op een veilige manier het recreatieve gebied ten westen van het spoor (Landgoed Leyduin en de Amsterdamse Waterleidingduinen) goed bereikbaar blijft voor inwoners van Heemstede. Daarvoor worden de volgende processtappen te worden doorlopen. 1. Informatiebijeenkomst gemeenteraad 2. Vaststellen plan van aanpak door college 3. Ondertekening intentieovereenkomst ProRail 4. Consultatie stakeholders (oa belangenorgansaties, gebruikers en omwonenden) 5. Uitwerking en onderzoeken planuitwerking en budgetraming 6. Raadsbesluit en financiering 7. Realisatieovereenkomst Bovengenoemde processtappen worden in de volgende paragrafen uitgewerkt. De ervaring met soortgelijke projecten leert dat er een reeële kans is dat we voor dit proces uiteindelijk meer tijd nodig hebben.

4. Communicatie en Participatie Als het college het plan van aanpak heeft vastgesteld informeren we de omwonenden en andere inwoners over de opheffing van de NABO Leyduin. Daarnaast geven we aan dat ProRail en de gemeente zoeken naar een alternatief. Om verkeerde verwachtingen te voorkomen, geven we in de communicatie aan dat het project in de verkennende fase is. Er is nog geen budget beschikbaar gesteld. We zetten de volgende communicatiemiddelen in: - Brief met gerichte boodschap naar de omwonenden - De gemeentelijke website - Persbericht (focus op verloop van het verdere proces en 1 e aankondiging van de consultatie) - Aandacht op de gemeentelijke pagina van de Heemsteder - De gemeentelijke email nieuwsbrief - Social mediakanalen Voor de verdere invulling van de communicatie en participatie wordt verwezen naar het participatieplan.

5. Verschillende stappen naar besluitvorming 5.1

Informatiebijeenkomst gemeenteraad

In december is een informatiebijeenkomst voor de gemeenteraad georganiseerd (9 december 2021). ProRail heeft een presentatie gegeven aan de gemeenteraad over de noodzaak van het afsluiten van de overweg, de varianten die zij onderzocht hebben en de belangrijkste vooren nadelen en financiële consequenties daarvan. Aansluitend was er gelegenheid voor technische vragen door raadsleden.

5.2

Besluit college

Nadat de raad op 9 december geinformeerd is, wordt dit plan van aanpak samen met het aanvragen van het voorbereidingskrediet voorgelegd aan het college ter besluitvorming.

5.3

Voorbereidingskrediet

Voor het opstarten van de planuitwerkingsfase voor de tunnel stelt het college de raad voor een voorbereidingskrediet beschikbaar te stellen en het participatieplan vast te stellen. In de planuitwerkingsfase wordt de enigineering opgestart voor de realisatie van een ongelijkvloerse kruising, waarna vervolgens de voorwaarden, financiele uitgangspunten, planning en aanpak van de NABO Leyduin in een realisatieovereenkomst worden vastgelegd. Deze realisatie overeenkomst wordt nog ter vaststelling voorgelegd aan de raad, samen met een kredietaanvraag voor de realisatie. Na ondertekening van de realisatieovereenkomst kan gestart worden met de aanbesteding en uitvoering.

5.4

Ondertekening intentieovereenkomst Pro-Rail

Op ambtelijk niveau hebben gesprekken plaatsgevonden met ProRail over het saneren van de NABO-Leyduin. Bij deze werkoverleggen waren naast ProRail en gemeente Heemstede ook vertegenwoordigers van de Fietsersbond, Wandelnetwerk, Waternet, Provincie NoordHolland en Landschap Noord-Holland vertegenwoordigd. Tijdens deze overleggen is er middels werksessies gekeken naar oplossingsrichtingen voor het saneren van de NABO Leyduin. Het merendeel van de werkgroep heeft een voorkeur voor een tunnel van 3 meter breed. ProRail hanteert het uitgangspunt dat een toekomstige tunnel dezelfde functionaliteit heeft als de huidige NABO. Dit betekent een tunnel toegankelijk voor langzaam verkeer, wandelaars en mensen met de fiets aan de hand. Voor het vervolg van het traject is er een intentieovereenkomst tussen ProRail en de gemeente Heemstede opgesteld. Het doel van deze overeenkomst is om gezamenlijk de planuitwerkingsfase te doorlopen om vervolgens de voorwaarden, financiële uitgangspunten, planning en aanpak van de NABO Leyduin in een realisatieovereenkomst vast te leggen. Ondertekening vindt pas plaats als de raad is geïnformeerd en een voorbereidingskrediet beschikbaar is gesteld.

5.5

Uitwerking en onderzoeken planuitwerking en budgetraming

ProRail is op grond van de aan haar verleende Beheerconcessie 2015-2025 beheerder van de Hoofdspoorweginfrastructur en heeft daarbij de taak gekregen zorg te dragen voor het onderhoud, de voorbereiding en de uitvoering daarvan. Vanuit deze situatie is medewerking van ProRail vereist om werkzaamheden aan de Hoofdspoorweginfrastructuur aan te passen en voor te bereiden. Dit betekent dat zowel ProRail als de gemeente Heemstede bij de uitvoering van de intentieovereenkomst met elkaar samenwerken en ter voorbereiding op de realisatie van voorgenomen maatregel de planuitwerkingsfase voorbereiden. Deze fase bestaat uit conditionerende onderzoeken en engineeringswerkzaamheden. De hiermee gemoeide kosten worden op basis van de verdeelsleutel 50% voor de gemeente en 50% door ProRail gefinancierd. De totale kosten voor de planuitwerkingsfase worden verrekend conform de eerder genoemde verdeelsleutel (50/50) en maken onderdeel uit van de raming van de uitvoeringskosten.

5.6

Raadsbesluit en financiering

De raad wordt op 2 momenten om een besluit gevraagd voor het beschikbaar stellen van een krediet. Voor de voorbereiding wordt een voorbereidingskrediet aangevraagd om samen met ProRail de planuitwerkingsfase op te starten. De kosten voor de voorbereiding worden verrekend volgens de eerder genoemde verdeelsleutel (50/50). De kosten voor het verwijderen van de NABO komen volledig voor rekening van ProRail. Na het doorlopen van de planuitwerkingsfase wordt de bereikte overeenstemming over de aanpak, voorwaarden en financiële uitgangspunten vastgelegd in een realisatieovereenkomst. Voor de vaststelling van de realisatieovereenkomst wordt een uitvoeringskrediet aangevraagd bij de raad. De kosten voor de uitvoering (de onderdoorgang) worden geraamd op € 1.900.000,-. Verrekening vindt plaats conform een verdeelsleutel van 50/50. Dit bedrag is exclusief de toeleidende wegen naar de onderdoorgang. Kosten hiervoor worden op dezelfde wijze verdeeld. In de kadernota 2022-2025, door de raad vastgesteld op 1 juli 2021, is de volgende tekst opgenomen onder de speerpunten in het programma 5. ‘Samen met ProRail werken we aan het plan voor de realisering van een tunneltje voor fietsers en voetgangers ter vervanging van de onbewaakte spoorwegovergang bij Leyduin. Dit is een essentiële schakel in deze recreatieve verbinding.’

5.7

Realisatieovereenkomst

Door uitvoering te geven aan de intentieovereenkomst wordt gezamenlijk het proces van de planuitwerkingsfase doorlopen. Het doel van deze fase is te komen tot een realisatieovereenkomst over de aanpak van de NABO-Leyduin. In de realisatieovereenkomst worden nadere afspraken gemaakt tussen de gemeente Heemstede en ProRail ten behoeve van de realisatie, beheer en onderhoud.

6. Plangebied In de onderstaande tekening is het plangebied aangegeven.

De NABO-Leyduin is gelegen in de gemeente Heemstede en ligt op de spoorbaan Haarlem Leiden. Bij de gebruikers is de NABO-Leyduin bekend als het laantje van Leyduin. Dit laantje

sluit aan de oostzijde aan op de Leidsevaartweg en aan de westzijde op het wandel- en fietsnetwerk Leyduin.

7. Projectteam / Verantwoordelijkheden 7.1 Ambtelijk en bestuurlijk opdrachtgever Met de bestuurlijke en ambtelijk opdrachtgever vindt een 2-wekelijks overleg plaats m.b.t. de voortgang en stand van zaken. Indien noodzakelijk kan deze frequentie worden bijgesteld en aangepast. Bestuurlijke opdrachtgever Ambtelijke opdrachtgever

: wethouder verkeer : domeinmanager ruimte

7.2 Samenstelling stuurgroep en projectgroepen Het proces wordt aangestuurd vanuit een bestuurlijk overleg met de regiodirecteur Randstad Noord van ProRail, de wethouder verkeer en vervoer van de gemeente Heemstede. Daarnaast vindt een ambtelijk (voor)overleg plaats tussen een vertegenwoordiger van ProRail en de projectleider vanuit de gemeente Heemstede. Eventueel sluiten bij dit overleg andere vakspecialisten aan. De gemeente Heemstede organiseert daarnaast een integraal projectteam overleg. In het projectteam wordt de inhoudelijke coördinatie (o.a. inpassing en eisen m.b.t. de voorbereiding) en voortgang van het project geregeld. Afhankelijk van de status van het project sluiten de volgende disciplines aan. ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪

Stedenbouw en landschap. Verkeer en vervoer. Communicatie. Infra (civiele techniek). Juridische zaken. Communicatieadviseur. Adviseur wijkbeheer en bewonerscontacten. Bestemmingsplanjurist

Later in het proces zullen ook de overige projectmedewerkers (o.a. werkvoorbereiders en opzichters) bij het project worden betrokken.

8. Fasering en planning Hieronder staan globaal de fasen en planning weergegeven die gedurende het project worden doorlopen. De planning in dit plan van aanpak is onder voorbehoud en uitsluitend bedoeld om een indicatie te geven van de benodigde doorlooptijd voor elke processtap.

FASE 1

Informatiebijeenkomst gemeenteraad (december 2021)

FASE 2

Vaststellen plan van aanpak en aanvraag voorbereidingskrediet door college en raad voor te stellen voorbereidingskrediet beschikbaar te stellen (december 2021)

FASE 3

Consultatie stakeholders (januari 2021) Zienswijze Plan van aanpak en Intentieovereenkomst Commisie Ruimte (13 januari 2022) ----------------------------------Vaststelling voorbereidingskrediet Raad (27 januari 2022)

FASE 4

Ondertekenen intentieovereenkomst (januari 2022)

FASE 5

Planuitwerkingsfase (maart-september 2022)

FASE 5

Vaststellen realisatie-overeenkomst (november 2022) Vaststellen door college van B&W en als A-stuk naar Raad (24 november 2022)

FASE 6

Ondertekening realisatieovereenkomst (december 2022)