inspreken ABVF 08-12-2025.pdf

Geachte voorzitter, raadsleden en college, Zoals bekend heeft het Actiecomité Behoud Vrijliggende Fietspaden gereageerd op het Voorlopig Ontwerp Van Merlenlaan e.o. Het college is uitgebreid ingegaan op de vele reacties die zijn binnengekomen. Dank voor deze aandacht die hieraan is besteed. Graag willen wij reageren op de compacte diagonale fietsoversteek ter hoogte van de Vrijheidsdreef dat is voorgesteld door het college en het alternatief. Het college is uitgebreid ingegaan op het alternatief. Hierbij hebben wij een aantal vragen die wij aan de commissieleden willen voorleggen met het verzoek om deze vragen door te spelen aan onze wethouder. 1. Het college stelt dat “Het klopt dat fietsers soms de haakse bocht zullen mijden en schuin gaan oversteken. Dit soort bewegingen zijn niet volledig te voorkomen en zouden ook bij de bochtvariant plaatsvinden.” Kan de wethouder aangeven hoe bij de bochtvariant oftewel het alternatief de fietser schuin kan oversteken? Of ziet de wethouder het afsnijden van de buitenbocht als schuin oversteken? Zo ja, is deze situatie vervolgens bij iedere kruising of bocht binnen Heemstede een probleem? 2. Het college stelt dat het alternatief voor meer verkeersonveiligheid zorgt.

“Dit komt doordat het accent op de verkeerde verkeersstroom is gericht.” Welke verkeersstroom wordt hiermee bedoeld? Uitgaande dat fietsers en voetgangers als kwetsbare verkeersdeelnemers worden gezien, welk verkeersveiligheid heeft prioriteit: het autoverkeer dan wel het fietsverkeer? 3. Verder stelt het college dat “voor fietsers vanuit het Raadhuisplein het fietspad te ver weg ligt, waardoor zij een deel van de Van Merlenlaan zullen moeten gebruiken.” Mogelijk kan de wethouder toelichten om hoeveel meter de afstand is en welk probleem hierdoor ontstaat. 4. Vervolgens wordt gesteld dat “de voetgangersoversteek naar verwachting als fietsof sluiproute zal worden gebruikt.” Kan de wethouder toelichten in hoeverre hiervan sprake zal zijn en hoe bij het ontwerp van het college de fiets- of sluiproute wel tegengaat? 5. De inrit van De Meerlhorst zou in deze variant moeten worden verplaatst. De financiële lasten hiervan worden vergeleken met het aanpassen van het voetpad langs de gemeentetuin. Het verplaatsen van de inrit kost meer geld dan het aanpassen van het voetpad en de gemeentetuin. Kan de wethouder aangeven welk bedrag per saldo extra dient te worden uitgegeven wanneer de inrit wordt verplaatst? Hoe verhoudt zich dit per saldo extra bedrag tot de totale investering van de renovatie van de Van Merlenlaan e.o. 6.

Bij de compacte variant bestaat er nog onzekerheid over het waterdoorspoelgemaal. Is er al duidelijkheid bij de Waterschappen omtrent het mogelijk aanpassen van het waterdoorspoelgemaal en de mogelijke kosten hiervan?

7. “Autoverkeer vanuit het westen heeft geen ruimte om zich op te stellen tussen het zebrapad en de bocht Raadhuisplein/Vrijheidsdreef.” In het alternatief (figuur 2) is alleen een zebrapad ter hoogte van het Burghavepad. Mogelijk kan de wethouder toelichten in hoeverre er geen ruimte zou zijn voor het autoverkeer vanuit het westen om zich op te stellen. 8. Daarnaast wordt gesteld: “De automobilist moet dan tegelijk overstekende voetgangers, fietsers (ook in de dode hoek rechts achter) en autoverkeer in de gaten houden. Dit vraagt veel van de alertheid van een automobilist.” Er is in het alternatief alleen een zebrapad ingetekend t.h.v. het Burghavepad. Daarnaast is in het alternatief het vrijliggende fietspad meer zuidwaarts gesitueerd en zou mogelijk nog meer naar het zuiden verplaatst kunnen worden (figuur 3). Waarom denkt de wethouder dat er bij het alternatief sprake is van een dode hoek en hoe verhoudt zich de dode hoek bij compacte variant? 9. “De toevoeging van bord D04 maakt de situatie vooral onoverzichtelijker.” Er zijn verschillende mogelijkheden van bebording aangegeven bij het alternatief. Verdere uitwerking door een verkeerskundige van het ontwerp is noodzakelijk.

Is de wethouder bereidt zich coöperatief en constructief op te stellen wanneer de raad welwillend staat om het alternatief verder uit te werken? Overigens in een extra aangeleverd document blijkt dat een verplaatsing van de inrit van De Meerlhorst mogelijk niet nodig is zodat geen extra kosten worden gemaakt. Bovendien hoeft een aangepast ontwerp niet te betekenen dat er vertraging ontstaat in het uitvoeringsproces. Er zal immers eerst een periode van aanbesteding volgen waarbij de “oversteek” als een Pro Memorie post wordt opgenomen Vervolgens kan mogelijk begonnen worden met de renovatie van de Valkenburgerlaan-N, de Camlaan-W en het Raadhuisplein. In de tussentijd is het ontwerp ruimschoots aangepast. Hartelijk dank voor ieders aandacht!

BIJLAGE INSPREKER ABVF COMMISSIE RUIMTE d.d. 8 december 2025 Nota van Inspraak VO Van Merlenlaan, Camplaan-W en Valkenburgerlaan-N: Nota van beantwoording nr. 4. De compacte diagonale fietsoversteek ter hoogte van het Burghavepad. Ingediend door het Actiecomité Behoud Vrijliggende Fietspaden (ABVF): De huidige situatie is niet bevredigend. Immers het fietsverkeer van oost naar west neemt niet de gewenste route. Het merendeel van het fietsverkeer van oost naar west neemt een snellere, kortere route door schuin over te steken. Dit is ongewenst immers deze oversteek leidt tot irritatie van het autoverkeer en is onveilig. Wij zoeken dus naar een oversteekmogelijkheid waarbij de veiligheid van de fietsers wordt gewaarborgd en het autoverkeer duidelijkheid geeft over de route die de fietsers volgen. De gemeente stelt nu voor om de “compacte diagonale fietsoversteek” te realiseren. In de onderstaande afbeelding (figuur 1) zien wij dat dit ontwerp niet tegemoetkomt aan de gewenste situatie: 1. De compacte diagonale fietsoversteek in het ontwerp verschilt weinig met de huidige situatie: veel fietsers blijven eerder oversteken: zie pijlen. Dit betekent dat het de gewenste veilige oversteek door fietsers niet wordt opgevolgd. 2. Bij de compacte diagonale fietsoversteek zal de recent aangelegde gemeentetuin moeten worden aangepast met kapitaalverlies tot gevolg. 3.

Mogelijk moet het waterdoorspoelgemaal eveneens worden aangepast. Wij realiseren ons dat er al veelvuldig is gesproken over deze oversteek en in de afgelopen jaren zijn we daarbij niet nader tot elkaar gekomen. Desalniettemin willen wij toch nog eenmalig een laatste aangepaste versie (figuur 2) opperen als suggestie, met onderbouwing: 1. Door kleurstelling asfalt/klinkers wordt doorgaande route duidelijk aangegeven 2. Verhoogd plateau, de voorrangsregeling, de bocht en het zebrapad op de VML verlaagt de snelheid op de VML. 3. Schuin oversteken door fietsers van Oost naar West niet meer mogelijk. 4. Fietsers van Oost naar West zijn in de voorrang, duidelijk zichtbaar zodat hun veiligheid wordt gewaarborgd. 5. Gemotoriseerd verkeer van West naar Oost verleent voorrang waardoor de snelheid richting “flessenhals” wordt verlaagd. 6. Het autoverkeer vanuit de flessenhals richting Herenweg heeft mogelijk de neiging met de bocht de Vrijheidsdreef in te gaan. Wij verwachten niet dat het autoverkeer de Vrijheidsdreef als doorgaande route zal zien. Wij kunnen dit echter ondervangen door het plaatsen van het verkeersbord D04: . Hiermee gaan wij tevens het “kruisende autoverkeer” op de VML ter hoogte van de Vrijheidsdreef tegen wat de overzichtelijkheid en de veiligheid ten goede komt. Verdere mogelijkheden om te accentueren dat de Vrijheidsdreef geen doorgaande route is, zijn:

• signalering op het plateau zoals bijvoorbeeld de witte blokken • het plaatsen van het bord “geen doorgaand verkeer” aan het begin van de Vrijheidsdreef. • eenrichtingverkeer vanuit Groenendaal richting VML: plaats een inrijverbod aan het begin van de Vrijheidsdreef • een doorrijverbod tot aan speelterrein/evenemententerrein 7. Wat betreft de bomen aan de Van Merlenlaan. Met enige creativiteit hoeft geen enkele boom verplant dan wel gekapt te worden. 8. Wat betreft de mogelijke verplaatsing van de in/uitrit van “De Meerlhorst” hoeven eveneens geen bomen te wijken. Reactie college op bovenstaande: Ruimtelijk gezien is het niet mogelijk om een optimaal kruispuntontwerp toe te passen. Er is daarom gekozen voor de meest pragmatische oplossing waarin rekening gehouden is met alle beleidsvelden. In het ontwerp is de keuze gemaakt voor het compacte kruispuntontwerp. In de compacte variant blijven bestaande bomen behouden. Daarbij sluit dit ontwerp grotendeels aan bij de aansluitingen op de Tellolaan en de Heimanslaan. Hierdoor ontstaat een eenduidige en herkenbare verkeerssituatie. Het klopt dat fietsers soms de haakse bocht zullen mijden en schuin gaan oversteken. Dit soort bewegingen zijn niet volledig te voorkomen en zouden ook bij de bochtvariant plaatsvinden. De bochtvariant is in het verleden meermaals besproken, maar wordt als onlogisch en onoverzichtelijk beschouwd.

Deze variant leidt om de volgende redenen niet tot meer verkeersveiligheid: - Het accent ligt op de verkeerde verkeersstroom. - Voor fietsers vanuit het Raadhuisplein ligt het fietspad te ver weg, waardoor zij een deel van de Van Merlenlaan zullen moeten gebruiken. - De voetgangersoversteek zal naar verwachting als fiets- of sluiproute worden gebruikt. - De inrit van De Meerlhorst zou in deze variant moeten worden verplaatst (dit terwijl inrit en parkeerterrein onlangs zijn vernieuwd wat meer geld kost dan het aanpassen van het voetpad langs de gemeentetuin). - Autoverkeer vanuit het westen heeft geen ruimte om zich op te stellen tussen het zebrapad en de bocht Raadhuisplein/Vrijheidsdreef. De automobilist moet dan tegelijk overstekende voetgangers, fietsers (ook in de dode hoek rechts achter) en autoverkeer in de gaten houden. Dit vraagt veel van de alertheid van een automobilist, zeker gezien de snelheid van elektrische fietsen en fatbikes. - De toevoeging van bord D04 maakt de situatie vooral onoverzichtelijker. De doorgaande richting is richting de Vrijheidsdreef. Bord D04 maakt het verplicht naar de Vrijheidsdreef te gaan, ook al is dat niet de bedoeling. Je zou dan bord D05r (verplicht rechtsaf) moeten toepassen. Dit is onwenselijk en gaat tegen het ontwerp van de inrichting is.

Het wordt dan namelijk verboden voor verkeersdeelnemers om de “doorgaande route” te pakken en dat levert een onoverzichtelijke situatie op.

Figuur 3

fietspad zuidwaarts – inrit De Meerlhorst omgeklapt

OVERZICHT REACTIE CONCEPT DO GEMEENTE – ALTERNATIEF Voorstel college: De compacte diagonale fietsoversteek Vrijheidsdreef pluspunt minpunt opmerkingen Volgens college Behoud bomen Uniformiteit Tellolaan/Heimanslaan Fietsers mijden haakse bocht en gaan schuin oversteken. Volgens ABVF Behoud bomen Voetpad vanaf gemeentetuin Wandelgebied naar zebrapad t.h.v. komt te gemeentetuin richting vervallen. Vrijheidsdreef heeft meerwaarde. Gemeentetuin dient te Kapitaalvernietiging en worden aangepast extra kosten nieuwe aanleg tuin. Fietsers hebben 3 Oorspronkelijke mogelijkheden oversteken: doelstelling is juist om dit onveilig. op te lossen. Onoverzichtelijk en dus Het verdwijnen van deze onveilig. Verkeerskundig oversteek was één van probleem blijft en de redenen om vergelijkbaar met huidige fietsstroken op de Van situatie Merlenlaan te realiseren. Waterdoorspoelgemaal dient Waterschappen moeten mogelijk te worden nog uitsluitsel aangepast. verstrekken? Voorstel Actiecomité Behoud Vrijliggende Fietspaden (ABVF): Het Alternatief Volgens college Fietsers gaan hier ook schuin Hoe dan? oversteken Accent ligt op verkeerde Accent ligt op de verkeersstroom veiligheid van het fietsverkeer. Voor fietsers vanuit ??Is de afstand vanaf Raadhuisplein ligt het Vrijheidsdreef tot en met fietspad te ver weg.

Burghavepad te groot?? Voetgangersoversteek wordt Dit geldt ook bij variant fiets- sluiproute compacte oversteek! Bij het alternatief kan de voetgangersoversteek meer naar het oosten verplaatst worden.

Verplaatsing inrit van De Meerlhorst Auto verkeer vanuit het westen moet zeer alert zijn: voorrang verlenen aan voetgangers en fietsers. Afslaand verkeer heeft te maken met “dode hoek”.

De toevoeging van bord D04 maakt de situatie vooral onoverzichtelijker.

Volgens ABVF

Mogelijk is een kleine aanpassing/verschuiving van deze inrit inpasbaar. Oversteek voor voetgangers en fietsers is eenduidig en overzichtelijk. “Dode hoek” afslaand verkeer is veel minder in vergelijking met compacte variant. Bovendien is dit te verhelpen door fietspad iets meer zuidwaarts te verleggen terwijl dit niet kan in de compacte variant. Enkel dit bord is voldoende. Geen enkel bord maar markering rijbaan mogelijk nog beter.

Autoverkeer richting flessenhals moet snelheid aanpassen Fietsers in de voorrang Eenduidige oversteek geeft duidelijkheid en dus meer veiligheid. behoud bomen Door kleurstelling klinkers doorgaande route duidelijk. Geen bord D04 nodig Mogelijke verplaatsing inrit De Meerhorst (Doorgaand) autoverkeer moet zich aanpassen aan overstekend fietsverkeer.

Is het mogelijk deze inrit te handhaven? Is dit niet één van de oorspronkelijke doelstellingen? Fietsers op de rijbaan zodat snelheid auto’s wordt getemperd?

Het alternatief is weliswaar vaak besproken. In de periode dat dit alternatief werd besproken ging het college ervan uit dat het vrijliggende fietspad zou worden vervangen door fietsstroken op de rijbaan. Het gevolg was dat het college weinig welwillend stond om dit ontwerp verder uit te werken. Het voorgestelde ontwerp “de compacte diagonale fietsoversteek Vrijheidsdreef” is vergelijkbaar met de huidige situatie terwijl het college deze huidige, onveilige verkeerssituatie juist wil veranderen. Het alternatief (bovenstaand figuur 2) is een schetsontwerp dat verder gepreciseerd dient te worden. De geuite bezwaren/tekortkomingen van het college kunnen hierbij worden meegenomen maar zijn onzes inziens volledig weerlegd. Het enige dat extra zal moeten gebeuren is de mogelijke verplaatsing van de inrit De Meerlhorst. Mocht verplaatsing nodig zijn dan dienen we te calculeren wat per saldo extra erbij zou kunnen komen ten opzichte van de kapitaalvernietiging en extra kosten voor de aanleg van de gemeentetuin. De totale investering van de renovatie Van Merlenlaan e.o. bedroeg € 5.568.000,00 (€ 3.743.000 + € 1.825.000 verhoging) waarbij de kapitaallasten van deze verhoging in de kadernota 2026-2029 gemiddeld € 71.000 per jaar bedragen.

(Zie Raadsvergadering: 24 okt 2024.) Veronderstel dat per saldo de extra kosten van een mogelijke verplaatsing van de inrit De Meerlhorst € 15.000,00 bedraagt dan is dit slechts 0,26% van de toenmalig gebudgetteerde investering. Het uitgewerkte alternatief kan een wezenlijke verbetering zijn voor de verkeersveiligheid voor zowel de fietser als de automobilist. Daarnaast kunnen voetgangers in het alternatief ontwerp via de gemeentetuin richting zebrapad naar de Vrijheidsdreef en Groenendaal wandelen. Willen wij Heemstede uit de lijst van meest onveilige fietsgemeente van Nederland halen dan zullen wij de veiligheid van de fietser de hoogste prioriteit dienen te geven.