Brief Grondbeleid als motor voor duurzame landbouw.pdf

Van: Verzonden: Aan: Onderwerp:

Groenboerenplan <info@groenboerenplan.nl> maandag 27 oktober 2025 14:40 Gemeente Heemstede Brief: Grondbeleid als motor voor duurzame landbouw

Categorieën:

Bekijk de webversie

Duurzaam grondbeleid als motor voor duurzame landbouw in Nederlandse gemeenten Beste Gemeente Heemstede, Bij deze bieden wij, het Groenboerenplan, u een brief aan over het belang van gemeentelijk grondbeleid in de landbouwtransitie. U vindt hier relevante punten voor de verkiezingsprogramma's, de coalitievorming en het beleid dat daarop volgt. Wij vertrouwen erop dat u deze brief naar de juiste bewindslieden dan wel politici van Gemeente Heemstede stuurt. De brief is ook hier terug te vinden als pdf.

Grondbeleid speelt sleutelrol in transitie Een duurzaam grondbeleid speelt een sleutelrol in de transitie naar een toekomstbestendige landbouw. Gemeenten hebben hierin een krachtige positie: zij kunnen via grondbeleid en het verpachten van landbouwgrond van de gemeente directe invloed uitoefenen op de manier waarop landbouw wordt bedreven. Duurzame, toekomstbestendige landbouw is volgens ons natuurgedreven, sociaal verbonden en economisch gedragen. Groene boeren werken grondgebonden, maken geen of beperkt gebruik van geimporteerd veevoer en zien af van kunstmest en chemie. Zij leveren een grote bijdrage aan dierenwelzijn, bodem- en waterkwaliteit, leggen koolstof vast en stimuleren biodiversiteit. Ze dragen bij aan voedselzekerheid en zorgen in samenhang met natuurgebieden voor een platteland waar natuur en landbouw hand in hand gaan. Deze toekomstbestendige landbouw kan niet tot bloei komen zonder toegang tot betaalbare grond. Dit is punt 8 van ons tien punten plan (het volledige plan vindt u hier).

1

Het Groenboerenplan roept daarom gemeenten op om actief werk te maken van duurzaam grondgebruik: neem onderstaande relevante punten op in lokale verkiezingsprogramma’s en breng ze in bij de coalitievorming. STEL DUURZAAMHEID VOOROP BIJ GRONDUITGIFTE: • Zet in op maximaal duurzaam. Verpacht grond die vrijkomt altijd aan de meest duurzame boeren. • Bio grond blijft bio. Zorg dat grond die biologisch wordt gebruikt, ook bij herverpachting biologisch blijft. * • Stel duurzaamheid boven prijs. Stel duurzaamheidsvoorwaarden als belangrijkste factor bij aanbesteding van agrarische gemeentegronden. Het Didam-arrest is hier geen obstakel. BELOON DUURZAAM GRONDGEBRUIK MET: • Langjarige pacht. Beloon duurzaam grondgebruik met langjarige contracten. Houd de pacht bij niet-duurzaam gebruik kort, zodat later overgegaan kan worden naar een duurzame pachter. • Betaalbare pacht. Onderzoek mogelijkheden om de pacht laag te houden. ** ZET OMGEVINGSPLANNEN IN VOOR DUURZAME LANDBOUW: • Neem natuurinclusieve én biologische landbouw op in het omgevingsplan om ‘landbouw met waarden’ te concretiseren. Dit helpt ook bij het verlenen van vergunningen voor duurzame landbouw. • Functie landbouw/natuur. Creëer een functie in het omgevingsplan die landbouw en natuur op dezelfde plek mogelijk maakt. *** • Stimuleer gemeenschapslandbouw.

Dit type landbouw heeft naast duurzame voedselproductie een brede maatschappelijke meerwaarde. Algemene aanbevelingen Gecombineerde verantwoordelijkheid. Maak de wethouder die binnen uw gemeente verantwoordelijk is voor milieu en duurzaamheid (mede-) verantwoordelijk voor het grondbeleid in de gemeente. Maatschappelijkheid. Zie grond niet primair als bron van inkomsten (met veel verborgen milieukosten) maar als middel om maatschappelijke doelen te creëren: gezond voedsel, een mooi landschap en een toekomst voor duurzame boeren. Communicatie en draagvlak.Draag de meerwaarde van duurzame (gemeenschaps)landbouw uit richting natuurorganisaties, waterschappen en andere stakeholders. Betrek boeren actief.Informeer boeren tijdig en duidelijk over de duurzame richting van het beleid en de beschikbare ondersteuning – financieel en inhoudelijk. Community of practice. Ondersteun duurzame landbouw met een community of practice: een groep ambtenaren, ondernemers, onderwijzers en andere mensen uit de praktijk die regelmatig bij elkaar komen om kennis, nieuws en uitdagingen uit te wisselen. Zie het succesvolle voorbeeld van het ‘kernteam Stadslandbouw’ in Gemeente Arnhem, en de voedselvisie ‘Arnhemse Kost’ met uitvoeringsagenda. Voor vragen, onderbouwing, of uitwisseling kunt u contact opnemen met Phillipe Terheggen, voorzitter Land van Ons, via: voorzitter@landvanons.nl.

Getekend, Het Groenboerenplan 2

* Zie het voorbeeld van Provincies Noord-Holland en Gelderland ** Bijv. door een verplichting aan bepaalde duurzaamheidsvoorwaarden voor alle bieders (die zullen bieden naar opbrengend vermogen van de grond onder die voorwaarden), of door een vaste prijs te hanteren. Doel is tot een prijs komen die past bij het opbrengend vermogen van duurzaam beheerde grond. *** Wanneer een functiewijziging van ‘landbouw’ naar ‘natuur’ wordt aangevraagd is nu nog de enige mogelijkheid ‘schrale agrarische natuur’. Ook een duurzame boer kan hier weinig mee. Maak ‘vruchtbare agrarische natuur’ mogelijk, waarmee zowel een boereninkomen als veel extra biodiversiteit mogelijk wordt.

Over het Groenboerenplan Het Groenboerenplan bestaat sinds de zomer van 2022. We delen kennis van onze boeren, we informeren en inspireren elkaar als betrokken organisaties en burgers, we combineren acties en participeren in gezamenlijke projecten. Samen vertegenwoordigen we duizenden burgers, boeren, tuinders en voedselinitiatieven en geven we een constructieve reactie op de problemen waar veel initiatiefnemers voor staan. Het kernteam van het Groenboerenplan bestaat uit: Biohuis, Demeter, Caring Farmers, Transitiecoalitie Voedsel, Land van Ons en Federatie van Agro-Ecologische Boeren. Meer weten? Kijk op groenboerenplan.nl of mail naar info@groenboerenplan.nl. Deze e-mail is verstuurd aan gemeente@heemstede.nl. Als je geen e-mails meer wilt ontvangen dan kun je je hier afmelden. Je kunt ook je gegevens inzien en wijzigen. Voeg info@groenboerenplan.nl toe aan je adresboek voor een betere ontvangst.

3