Bijlage 1. Uitvoeringsprogramma Heemstede Duurzaam 2024.pdf

Heemstede Duurzaam

Uitvoeringsprogramma 2024

1 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Inhoud Samenvatting ........................................................................................................................................... 3 Inleiding .................................................................................................................................................... 4 Leeswijzer ................................................................................................................................................. 5 Energietransitie ........................................................................................................................................ 6 Circulair .................................................................................................................................................. 12 Ecologie .................................................................................................................................................. 16 Klimaatadaptatie .................................................................................................................................... 20 Duurzame Mobiliteit ..............................................................................................................................

24 Algemeen en financiën .......................................................................................................................... 28

2 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Samenvatting In april 2020 heeft de gemeenteraad de Nota Duurzaam Heemstede 2020-2024 vastgesteld. Hierin zijn de kaders vastgelegd waarbinnen wij acties en beleid uitvoeren om de vastgestelde doelstellingen te halen. Binnen deze kaders is telkens een tweejaarlijks uitvoeringsprogramma opgesteld. De keuze om in 2024 een jaarlijks uitvoeringsprogramma op te stellen is ten eerste gemaakt vanwege de onzekerheid die de aankondiging van de netcongestie in onze regio (op 18 oktober 2023) met zich meebrengt. Ten tweede is op dit moment nog onduidelijkheid over de continuïteit van het landelijk klimaatbeleid. Als hier meer duidelijkheid over is, kan in 2024 een nieuw meerjarig uitvoeringsprogramma worden. Dit nieuwe meerjarige uitvoeringsprogramma is de basis waarmee structureel duurzaamheids-budget wordt gevraagd voor de komende jaren. Het uitvoeringsprogramma is wederom opgesteld per vijf thema’s uit de Nota Duurzaam Heemstede. De doelstellingen voor deze thema’s zijn als volgt: • Energietransitie: 95% CO2 reductie voor 2050, aardgasvrij in 2050 en 1,5% energiebesparing per jaar. • Circulair: Volledig circulair in 2050. • Ecologie: De biodiversiteit binnen Heemstede is toegenomen. • Klimaatadaptatie: De 3-30-300 regel is geïmplementeerd en er is geen schade aan gebouwen of infrastructuur bij 70 mm/uur regenval. • Duurzame mobiliteit: Geen uitstoot van broeikasgassen in 2050.

De stand van zaken van deze doelen is vastgelegd in de duurzaamheidsmonitor van 2023. Voor de volledigheid is het monitoringsverslag opgenomen als bijlage bij het besluit. Waar nodig zijn de bestaande doelen uit de nota herijkt. Dit kan zijn door nieuw vastgestelde Europese, landelijke of

gemeentelijke doelen. Bijvoorbeeld de zogenaamde 3/30/300 norm voor klimaatadaptatie is later opgenomen in het Heemsteeds Groenbeleidsplan. Dit plan kent tevens nieuwe doelstellingen op het gebied van biodiversiteit. Deze aangescherpte doelstellingen zijn samen met de resultaten uit de duurzaamheidsmonitor 2023 de basis voor het Uitvoeringsprogramma 2024 Heemstede Duurzaam wat nu voorligt. Uit het monitoringsverslag Heemstede Duurzaam en landelijke monitoring blijkt dat het cruciaal is dat we versnellen om de doelen te behalen. Enerzijds ontbreekt capaciteit om al het beleid uit te voeren binnen de gestelde termijnen. Anderzijds ontbreekt voldoende financiering voor het uitvoeren van alle acties en projecten. Er moeten dus keuzes worden gemaakt en focus worden aangebracht. In dit Uitvoeringsprogramma hebben we die acties en projecten voorgelegd die het meest bijdragen aan de versnelling binnen de huidige capaciteit en met de huidige financiële middelen. Naast de acties en projecten voor 2024 die nodig zijn om te versnellen zijn ook de doorlopende acties opgenomen. Hiermee wordt inzicht gegeven in de reeds lopende projecten die worden gecontinueerd. In de zomer van 2024 wordt meer duidelijkheid verwacht in het kader van de aanpak van netcongestiemanagement.

Op het moment dat een nieuw kabinet is geïnstalleerd verwachten we meer duidelijkheid over de continuïteit van het klimaatbeleid in Nederland. Dit komt naar verwachting tot uiting in de septembercirculaire 2024. Op dat moment stellen wij een meerjarig Uitvoeringsprogramma met financiële onderbouwing op. Als het nodig is, wordt structureel gemeentelijk budget gevraagd voor het duurzaamheidsprogramma 2025-2028.

3 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Inleiding Dit uitvoeringsprogramma bouwt voort op het uitvoeringprogramma van 2022-2023. Net als in de voorgaande uitvoeringsprogramma’s zijn de acties verbonden aan de doelstellingen die zijn gesteld in de Nota Duurzaam Heemstede 2020-2024 (hierna de Nota). In de Nota zijn de internationale, landelijke, regionale en gemeentelijke doelstellingen vastgelegd op het gebied van duurzaamheid. Deze volgen onder andere uit de Sustainable Development Goals van de Verenigde Naties, het Nationaal Klimaatakkoord, het Nationaal Grondstoffenakkoord, het Ruimtelijk Deltaplan Klimaatadaptatie, het Convenant Toekomstbestendige woningbouw, het Nationaal Actieprogramma Laadinfrastructuur enzovoort. Zoals in de samenvatting is geschreven is dit uitvoeringsprogramma bewust voor één jaar geschreven inclusief een doorkijk naar de jaren erna. Op basis van het Monitoringsverslag Heemstede Duurzaam 2023 zijn acties en projecten opgenomen die bijdragen aan de versnelling van het behalen van de vastgestelde duurzaamheidsdoelstellingen. Met het huidige tempo worden de doelen zoals in 2020 vastgelegd niet gehaald. Dit wordt deels veroorzaakt door externe factoren. Om te versnellen wordt zo efficiënt mogelijk samengewerkt door de verschillende teams die verantwoordelijk zijn voor de vijf thema’s binnen de gemeente. We zetten in op gebiedsaanpakken en werken hierbij zo integraal mogelijk.

Dit leidt tot een efficiënte aanpak waarin zoveel mogelijk alle vijf thema’s tegelijk worden meegenomen bij uitvoering van projecten in de openbare ruimte. Op deze manier wordt efficiënter gebruik gemaakt van middelen en wordt overlast in de buurt zoveel mogelijk

beperkt. Deze integrale aanpak past binnen het werken volgens de Omgevingswet. Ook in het Energiepact Heemstede is opgenomen dat bij het uitvoeren van gebiedsuitvoeringsplannen klimaatadaptieve- en ecologische maatregelen worden meegenomen. In 2023 hebben alle gemeenten van de rijksoverheid middelen ontvangen voor extra capaciteit. Dit is de zogenaamde Tijdelijke Regeling Capaciteit Decentrale overheden voor Klimaat- en Energiebeleid (CDOKE-regeling). Er zijn of worden middelen beschikbaar gesteld voor 2023, 2024 en 2025. De gemeenten zijn gevraagd hier zoveel mogelijk vaste krachten voor aan te nemen om de taken uit de Klimaatwet uit te voeren. Ook de provincie heeft in het kader van hun financiële toezicht de gemeente laten weten zoveel mogelijk in te zetten op vaste capaciteit ondanks dat de CDOKE-budgetten op dit moment nog incidenteel zijn. Op dit moment wordt onderzocht of de CDOKE-regeling voor gemeenten toereikend is. Halverwege 2024 wordt een advies aan het kabinet hierover uitgebracht. Dan wordt tevens meer duidelijk over de klimaatmiddelen tot en met 2030. Met de extra capaciteit kunnen meer projecten en acties worden uitgevoerd. Maar de kwetsbaarheid blijft dat dit budget niet ingezet mag worden voor het uitvoeren van projecten en alleen voor capaciteit. Eind 2024 wordt een uitgebreid meerjarig beleidsprogramma Heemstede Duurzaam opgesteld.

Op basis van dit programma wordt nieuw structureel gemeentelijk budget gevraagd om de duurzaamheidsdoelen te behalen. Momenteel zijn wij grotendeels afhankelijk van financiering vanuit het Rijk en de Provincie. Door extra structureel gemeentelijk budget te reserveren zijn we hier minder afhankelijk van.

4 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Leeswijzer In het Uitvoeringsprogramma staan de vijf thema’s ieder in een apart hoofdstuk. De hoofdstukken zijn als volgt ingedeeld: 1. Energietransitie 2. Circulaire economie 3. Ecologie 4. Klimaatadaptatie 5. Duurzame mobiliteit Bij ieder thema zijn als eerste de doelen en subdoelen beschreven zoals vastgesteld in de Nota Heemstede Duurzaam 2020-2024. Waar nodig zijn doelstellingen geactualiseerd aan de hand van de huidige nationale doelen. Per thema is de routekaart opgenomen en deze is de basis voor het eventueel versnellen van projecten om de doelen te halen. Voor alle thema’s is in 2021 een monitoringsysteem Heemstede Duurzaam en een routekaart per thema opgesteld. Hierin zijn tussentijdse doelen geformuleerd om het uiteindelijke doel in 2050 te behalen.

Naast de doelstellingen en de routekaart staan in ieder hoofdstuk de acties en projecten die we gaan uitvoeren in een tabel. Per thema wordt weergegeven welke acties met welke middelen we gaan uitvoeren. De tabellen met acties zijn opgesplitst in twee delen: 1. De acties 2024 die nodig zijn om te versnellen om de vastgestelde doelen te behalen. 2. De doorlopende acties die al in eerdere jaren zijn ingezet en die enerzijds uitvoering zijn van gemeentelijk bestaande beleid en anderzijds het uitvoeren van landelijke of provinciale programma’s. Na de hoofdstukken over de vijf thema’s wordt in het laatste hoofdstuk het overkoepelende duurzaamheidsbeleid en de financiën beschreven. Hierin zijn zaken opgenomen als programmamanagement en monitoring en een overzicht van alle financiën vanuit gemeente, provincie en het Rijk en de te verwachten besteding daarvan.

5 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Energietransitie Ambitie In 2050 stoot de gemeente Heemstede ten minste 95% minder broeikasgassen uit ten opzichte van 1990 en maakt de gemeente Heemstede geen gebruik van fossiele energiebronnen. • Tussendoel: In 2030 wordt 55% minder broeikasgassen uitgestoten ten opzichte van 1990 Subdoelen • Er wordt 1,5% energie bespaard per jaar ten opzichte van 1990 • Er wordt in 2050 geen gebruik meer gemaakt van fossiele energiebronnen • We wekken zoveel mogelijk duurzame energie op in eigen gemeente • De gemeentelijke organisatie, inclusief gemeentelijke gebouwen en scholen zijn energieneutraal in 2050

6 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Routekaart Stand van zaken

CO2- uitstoot verminderen (106.330 ton in 1990)

87.400 ton CO2-uitstoot in 2021

Energie besparen 1,5% per jaar

1372 TJ energie verbruikt in Heemstede in 2021

Aardgasvrij in 2050

Grootschalig warmtebronnenonderzoek gestart in 2023

Opwekken duurzame energie

26 TJ opgewekte zonne-energie in 2021. Op schema voor het RES-bod van 2030.

Verminderen energieverbruik: -Gemeentelijke organisatie

2025

Energieverbruik verlagen tot 1302 TJ

2030

2050

47.745 ton CO2-uitstoot

Maximaal 5316 ton CO2-uitstoot

Energieverbruik verlagen tot 1207 TJ

Energieverbruik verlagen tot 892 TJ

20% van de woningvoorraad is aardgasvrij (2518 woningen + 20% van nieuwbouw) RES-doelstelling: 1080 TJ opwekken in de regio IJmond Zuid-Kennemerland

Heemstede is aardgasvrij

10,4 TJ energieverbruik

6,0 TJ energieverbruik

-Gemeentelijk vastgoed

30% van gemeentelijke gebouwen met labelverplichting zijn Label A

Alle gemeentelijke gebouwen waarvoor een wettelijke verplichting geldt zijn verduurzaamd tot label A

-Openbare verlichting

696 MWh huidig verbruik voor de openbare verlichting in Heemstede

466 MWh doelverbruik in 2030 voor openbare verlichting in Heemstede

De gemeentelijke organisatie, inclusief gemeentelijke gebouwen en scholen zijn energieneutraal

7 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Toelichting De hoofddoelstelling van 95% CO2 reductie in 2050 ten opzichte van 1990 voor de energietransitie is op te splitsen in vier onderdelen: 1. het verminderen van CO2 uitstoot 2. het besparen van energie 3. het zoveel mogelijk opwekken van duurzame energie in de gemeente 4. geen gebruik meer van fossiele brandstoffen

CO2 uitstoot per sector in Heemstede 2021 bedrijven 19%

Verkeer en vervoer 20%

Woningen 54%

Zoals in bovenstaande figuur is te zien ligt de grootste opgave in het verduurzamen van de gebouwde omgeving. We blijven daarom stevig inzetten op het isoleren van woningen om energie te besparen. Hierbij maken we al een aantal jaren gebruik van de energiecoaches van HeemSteedsDuurzamer en dit blijven we continueren. HeemSteedsDuurzamer zet zich naast huiseigenaren in de toekomst ook in op de winkeliers en kleine VvE’s in Heemstede. We houden ook rekening met de inwoners die weinig middelen hebben om zelf hun woning te verduurzamen en in slecht geïsoleerde huizen wonen. Vanuit het Energiepact Heemstede zetten we in gebiedsuitvoeringsplannen. Zo maken we de woningen in gebieden klaar om van het aardgas te gaan. We starten met het gebied waarin de urgentie tot energie besparen het grootst is. In deze gebieden wonen relatief meer inwoners met een kleiner inkomen en een slecht geïsoleerde woning. Hiervoor maken we gebruik van de rijksoverheidsmiddelen van het Nationaal Isolatieprogramma en de SpUk voor Soortenmanagementplan (SMP) voor verplicht

ecologisch onderzoek. Dit project valt onder de Heemstede Isolatie Aanpak (HIA). Op dit moment wordt onderzocht welke warmtebronnen het meest kansrijk zijn om het aardgas te vervangen voor een alternatieve warmtebron. In 2024 ronden we dit bronnenonderzoek af en we stellen vervolgens een gebiedsuitvoeringsplan op om de eerste gebieden in Heemstede aardgasvrij te maken. Om Heemstede zonder aardgas te verwarmen zijn we afhankelijk van de beschikbaarheid van alternatieve warmtebronnen. Dit is een regionaal vraagstuk aangezien warmtebronnen vanuit oppervlaktewater, drinkwater of aardwarmte allemaal regionale warmtebronnen zijn. De nieuwe Wet Collectieve Warmte (WCW) vervangt de huidige warmtewet. Deze geeft meer duidelijkheid over de verdeling van warmtebronnen, warmtekavels en publiek en/of privaat bezit van de warmtebronnen. De invoering van de WCW is meerdere malen uitgesteld en wordt naar verwachting nu per 1 januari 2025 ingevoerd. Als het gaat om de opwek van zonneen windenergie dan kan in Heemstede alleen zonne-energie worden opgewekt. Door de afstandsnorm van 600 meter bij windenergie en de restricties in verband met vliegverkeer in deze regio is grootschalige windenergie niet mogelijk. Bij het vaststellen van de Regionale Energie Strategie Noord-Holland Zuid (RES NHZ) heeft Heemstede zich gecommitteerd aan zonne-energie op parkeerterreinen en grote daken.

Ook blijven wij inwoners informeren en stimuleren om zonnepanelen op woningen te plaatsen. Dit valt verder buiten de doelstellingen van de RES NHZ maar draagt wel bij aan zoveel mogelijk opwekken van duurzame energie in Heemstede. Op 18 oktober 2023 is in Heemstede een vooraankondiging voor netcongestie afgekondigd. De netbeheerders zijn op dit moment samen met gemeenten en provincies

8 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

een netcongestiemanagement onderzoek aan het uitvoeren. Er is een onderscheid tussen netcongestie in het hoogspanningsnet en in het laagspanningsnet. Zowel TenneT, Liander als Stedin werken aan een aanpak tot 2030 met een doorkijk naar 2050 om de netcongestie aan te pakken. Daarom zetten we in op slimmer omgaan met de energie-infrastructuur en onderzoeken we hoe wij in Heemstede hieraan kunnen bijdragen. Er bestaat op dit moment met name een piekbelasting tussen 16.00 uur en 20.00 uur. In het Landelijk Actieprogramma Netcongestie staat beschreven hoe bedrijven pieken kunnen verminderen, hoe we slimmer elektrisch vervoer kunnen laden, of we grootschalig energie moeten opslaan, het inzetten van slimme apparaten die op afstand uitgezet kunnen worden bij piekbelasting, enzovoort. We volgen deze ontwikkelingen nauwlettend en passen waar nodig acties en projecten in Heemstede aan. Dit onderstreept het belang van een programmatische en integrale aanpak op duurzaamheid. Het vraagt om een flexibele en creatieve aanpak om alsnog de gestelde duurzaamheidsdoelstellingen te kunnen halen. Daarom is budget vrijgemaakt voor extra onderzoek naar innovatieve individuele en collectieve oplossingen voor de energie-infrastructuur in Heemstede.

In de hele energietransitie wordt steeds duidelijker dat er een groot tekort is aan arbeidscapaciteit. Voor bijvoorbeeld het verduurzamen van het gemeentelijk vastgoed is voldoende budget beschikbaar gesteld, maar is onvoldoende capaciteit beschikbaar om dit volgens planning uit te voering. Dit geldt ook voor de warmtetransitie als het gaat om de uitvoering van de gebiedsuitvoeringsplannen in Heemstede. Pas in 2024 wordt duidelijker of en hoeveel budget de rijksoverheid beschikbaar stelt tot en met 2030 om het klimaatakkoord uit te kunnen voeren.

Ook de onduidelijkheid over de rijksmiddelen voor het uitvoeren van het Klimaatakkoord leidt ertoe dat we als gemeente flexibele en creatieve oplossingen moeten inzetten. Door samen te werken met de gemeenten van ZuidKennemerland zetten we ook in op efficiëntie. Denk hierbij aan de gezamenlijke aanpak tegen energiearmoede met de gemeenten Bloemendaal en Zandvoort. Of samenwerken als het gaat om het opstellen van het verplichte ecologisch onderzoek in het kader van de grootschalige isolatie aanpak. Dit is het zogenaamde soortenmanagementplan (SMP) waarin de habitat van onder andere vleermuizen en gierzwaluwen in beeld wordt gebracht. Ook als het gaat om een klimaatadaptieve regio is samenwerken essentieel. Dit is een van de speerpunten in de Zuid-Kennemeragenda. 9 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Acties Subdoel

Omschrijving actie

Acties uitvoeringsprogramma 2024 Gemeentelijke organisatie inclusief gemeentelijke gebouwen en scholen energieneutraal

Heemstede Aardgasvrij

Energie Besparen

Verduurzamen gemeentelijk en maatschappelijk vastgoed: - Verduurzamen gemeentelijk vastgoed op basis van de planning en strategie vastgoedbeleid. - Gemeentewerf Circa 1000 PV-panelen - Oude Slot Isoleren - Groenendaal Isoleren en PV-panelen Verduurzaming Sport - Uitvoeren DMJOP sportcentrum Groenendaal: Aanbrengen dakisolatie, zonneboiler LED-armaturen, luchtbehandeling en 200 PV-panelen. Doorkijk 2025 en 2026 - Uitvoeren DMJOP Tennispark Groenendaal, Tennispark HBC, sportcentrum Groenendaal en sportpark Groenendaal Transitievisie Warmte Heemstede - Uitvoeren warmtebronnenonderzoek - Opstellen Warmteprogramma 2025 en verder - Opstellen (wijk)uitvoeringsplan/gebiedsuitvoeringsplan - Starten met uitvoeren wijkuitvoeringsplannen Uitvoeren Heemstede Isolatie Aanpak - Energieloket, energiecoaches en aanpak grote VvE’s Ondersteuning Energiecoaches HeemSteedsDuurzamer

2024

2025

2026

X

X

X

X X X X

X

Budget

Gemeentelijk onderhoudsfonds Energiepact Energiepact Energiepact Gemeentelijk onderhoudsfonds

X

X

X X X

Vanuit eigen beleidsveld

Heemstede Duurzaam € 20.000 X X

X

X

X

-

Isolatiesubsidie NIP

X

X

X

-

Witgoedwissel, Verwarmingssysteemaanpak, energieadvies en installatieservice

X

X

X

Energiepact Energiebesparingsprogramma Wonen -> provincie NH Heemstede Duurzaam € 30.000 Nationaal Isolatieprogramma (NIP)-> Rijk SpUk Energiearmoede -> Rijk

10 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Opwek Duurzame Energie

Doorlopende acties Gemeentelijke organisatie inclusief gemeentelijke gebouwen en scholen energieneutraal

Energie Besparen

Opwek Duurzame energie

Opwek Zonne-energie - Realiseren zonneparking Sportpark Groenendaal - Uit te voeren onderzoeken Zonneparking Sportpark Groenendaal Onderzoek Netcongestie - Innovatieve oplossingen voor individuele en collectieve energieinfrastructuur Doorlopend beleid Verduurzamen gemeentelijk en maatschappelijk vastgoed: - Uitvoeren Integraal Huisvestingsplan (IHP) basisscholen 2019-2039 - Versnellen verduurzamen onderwijs - Uitvoeren DMJOP’s gemeentelijk vastgoed Verduurzaming Sport - Lokaal Sportakkoord: Realiseren energiebesparende maatregelen en verlagen gebruik milieubelastende materialen - Uitvoeren DMJOP’s Ondernemers ondersteunen bij verduurzaming - Ontzorgen van MKB (Energiescans) - Kennisdeling en ondersteuning via het platform van Heemstede Duurzaam en de Zuid-Kennemer impacthelpdesk - Meedoen met ontzorgingsprogramma MKB van de Provincie Uitvoeren Regionale Energiestrategie 2.0 - Realiseren Zon op grote daken (vanaf 2025 verplicht voor daken >250m2)

X X

X

X X

X

Energiepact Heemstede Duurzaam € 20.000 CDOKE

X

Budget eigen beleidsveld Energiepact Budget vanuit eigen beleidsveld

X

X

X

X X

X X

X X

X

X

X

Heemstede Duurzaam € 10.000

Regionale aanpak

11 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Circulair Ambitie: Heemstede is circulair in 2050 Subdoelen • In 2025 is er maximaal 30 kg restafval per inwoner per jaar. • In 2030 worden alle projecten op regionaal niveau circulair aanbesteed. • In 2024 adviseert het burgerberaad de raad over de inrichting van het afvalinzamelingsysteem om te voldoen aan de landelijke doelstellingen. • In 2030 wordt ten minste gebouwd volgens het bronzen niveau van circulariteit uit het convenant toekomstbestendige woningbouw van de MRA.

UITVOERINSPROGRA

12

Routekaart Stand van zaken

2025

2030

2050

Afval en grondstoffenmanagement

Het burgerberaad gaat in 2024 een advies opstellen over het afvalbeleid om aan de doelstelling te gaan voldoen.

Maximaal 30 kg restafval per inwoner.

50% minder verbruik van primaire grondstoffen

0 kg restafval per inwoner

Circulair aanbesteden

In 2023 is het actieplan MVOI opgesteld.

Minimaal 50% circulair inkopen

Alle projecten worden op regionaal niveau circulair aanbesteed

Circulair bouwen

De gemeente Heemstede heeft het MRA-convenant toekomstbestendig bouwen ondertekend. Start van campagne in 2024 na aanleiding van meting in 2023.

Het convenant vertalen naar een leidraad voor nieuwbouw in Heemstede

Er wordt tenminste gebouwd naar het bronzen niveau van het MRA-convenant toekomstbestendig bouwen 50% minder voedselverspilling

Voedselverspilling

13 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Toelichting In het Nationaal Grondstoffenakkoord is vastgelegd dat Nederland in 2050 een volledig circulaire economie heeft. Er zijn vier richtingen vastgelegd in een nationale actieagenda: 1. Grondstoffengebruik verminderen door minder kopen en meer delen. 2. Grondstoffen vervangen door hernieuwbare en reeds beschikbare grondstoffen. 3. Levensduur verlengen door hergebruiken en repareren. 4. Hoogwaardige verwerking door minder afval te storten en verbranden In Sustainable Development Goal 12 staat dat in 2030 de afvalproductie aanzienlijk is beperkt. Dit is alleen mogelijk als we de grondstoffen hergebruiken of natuurlijk afbreekbaar zijn. In 2030 is het doel dat 50% van de gebruikte materialen ‘biobased’ of circulair is. Hiervoor is onder andere het programma Van Afval Naar Grondstof (VANG) opgestart. De eerste doelen van dit programma zijn niet gehaald. Ook Heemstede heeft deze doelen niet gehaald, maar er is wel een afname in het huishoudelijk restafval en een toename in het scheidingspercentage geconstateerd. Het thema circulair is in tweeën op te delen. Het bestaat ten eerste uit het huishoudelijk afval en het stimuleren van afvalscheiding en ten tweede uit het opnemen van circulair werken in het opdrachtgeven, inkopen en bouwen. De VANG-doelen betreffen het huishoudelijk afval. Momenteel is voor dit onderdeel een burgerberaad opgesteld.

Het beleid voor huishoudelijk afval wordt opgesteld aan de hand van de adviezen van het burgerberaad. In 2024 stellen wij een beleidsplan op en stellen wij nieuwe, realistische tussentijdse doelen om de hoeveelheid huishoudelijk restafval te verminderen. Tegelijkertijd worden er een

aantal onderzoeken en pilots uitgevoerd om alternatieve manieren van omgaan met afval uit te proberen. We zetten ondertussen ook in op bewustwording middels verschillende campagnes. Voor circulair opdrachtgeven, inkopen en bouwen is het noodzakelijk dat we het bestaande beleid gaan uitbreiden. In 2023 is het actieplan MVOI 2023 opgesteld. In 2024 wordt in het programma van eisen voor de ontwikkeling van de openbare ruimte het gebruik van circulaire producten gestimuleerd. Om afval in de commerciële ketens te verminderen werken we met pilots in onze gemeente. Als eerste om voedselverspilling bij horeca ondernemers te verlagen. In 2023 is gestart met 5 horecaondernemers en we onderzoeken of in 2024 nog eens 5 ondernemers een pilot willen uitvoeren. Ten tweede is in het economisch actieprogramma opgenomen de zogenaamde ‘white label’ vuilniswagen voor ondernemers te onderzoeken. Ondernemers in Heemstede kunnen allemaal op dezelfde uniforme manier hun afval gescheiden aanleveren zonder dat ze hun huidige contracten moeten breken. Hiermee bereik je tevens minder vervoersbewegingen van vuilniswagens in Heemstede. Zie ook bij het thema duurzame mobiliteit om hiervoor een onderzoek uit te voeren. Met het ondertekenen van het landelijk manifest MVOI committeert Heemstede zich aan maatschappelijke verantwoord opdracht geven en inkopen. In 2023 is het actieplan MVOI opgesteld.

In 2024 willen we het meten van de MVOI-doelen en het kennis delen binnen de gemeenten borgen. Dit doen we binnen de Zuid-Kennemerland gemeenten om zo van elkaars kracht gebruik te maken.

14 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Acties Subdoel

Omschrijving actie

2024

2025

2026

budget

Acties Uitvoeringsprogramma 2024 Circulaire Afvalketen

Circulair inkopen en aanbesteden Doorlopende Acties Circulaire Afvalketen

Circulair inkopen en aanbesteden

Uitvoering Burgerberaad - Advisering verwerken op het gebied van de inzameling van restafval en afvalscheiding - Opstellen afvalbeleid Uitwerken Uitgebreide Producentenverantwoordelijkheid - Nationale doelstellingen vertalen naar lokaal beleid Zwerfafval voorkomen - Containertuintjes aanleggen Team Circulair opzetten - Regionale structuur opzetten voor het thema circulair en MVOI

Stimuleren minder weggooien - Repaircafé ondersteunen - Voedselverspilling bij horeca ondernemers tegengaan (vervolg 2023) - Minder plastic bij sportverenigingen Uitvoering actieplan MVOI - Monitoren voortgang actieplan MVOI - Jaarlijks updaten actieplan MVOI

X X

Binnen het eigen beleidsveld

X

X Heemstede Duurzaam € 20.000 Binnen het eigen beleidsveld

X X

X

X

X

X X

X X

X X

Heemstede Duurzaam € 2.500 € 15.000 Zwerfafvalbudget Binnen het eigen beleidsveld

15 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Ecologie Ambitie In 2030 is de biologische diversiteit gelijk gebleven of toegenomen. Subdoelen • Bij de ontwikkeling in de openbare ruimte wordt rekening gehouden met de 3-30-300 regel. • In 2030 is 30% van de mogelijke oevers natuurvriendelijk. • Vanaf 2025 wordt een periodiek (vijfjaarlijks) onderzoek naar de biodiversiteit in de gemeente uitgevoerd. • In 2030 wordt ten minste gebouwd naar het bronzen niveau van natuurinclusiviteit uit het convenant toekomstbestendige woningbouw van de MRA. • Vanaf 2024 worden inwoners bewust gemaakt van de impact van keuzes op biodiversiteit • Vanaf 2024 worden geen bomen meer gepland die minder dan 60 jaar oud kunnen worden

UITVOERINSPROGR

16 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Routekaart Stand van zaken

2025

2030

3-30-300 regel

De 3-30-300 regel is opgenomen in het Groen Beleidsplan

Natuurvriendelijke oevers

Op dit moment wordt dit niet gemeten maar dit wordt in beeld gebracht samen met Hoogheemraadschap Rijnland

30% van de mogelijke oevers is natuurvriendelijk

Natuurinclusief bouwen

Er wordt beperkt natuurinclusief gebouwd

Bouwen gebeurt volgens het bronzen niveau van het MRA convenant toekomstbestendig bouwen

Natuur- en milieueducatie NME

Er is een beperkt aanbod van NME voor kinderen en jongeren

2050 De 3-30-300 regel is van toepassing in Heemstede

100% van de mogelijke oevers is natuurvriendelijk

17 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Toelichting Het Planbureau voor de Leefomgeving publiceerde in juni 2020 dat Nederland geen enkel biodiversiteitsdoel heeft gehaald. In geen enkel Europees land worden zoveel dier- en plantensoorten bedreigd als in Nederland. In december 2022 zijn tijdens de VN Biodiversiteitstop nieuwe doelstellingen voor 2030 gesteld. Er is afgesproken dat in 2030 minstens 30% van de aarde beschermd gebied moet zijn. Nederland heeft zich hier ook aan gecommitteerd. In Heemstede zijn wij trots op onze groene gemeente en werken we hard om de groene gemeente te houden. In het Groenbeleidsplan 2024 - 2033 (deze wordt naar verwachting in maart 2024 vastgesteld) zijn concrete doelen gesteld en acties om deze te behalen. Hierbij is de basis uit de Nota Ecologie Heemstede gebruikt. Hierin zijn zeven thema’s, ook wel verbindingen genoemd, voor het Heemsteeds natuurbeleid: ecologische verbindingen, groengebieden, watergangen, openbaar groen, openbare ruimte, particulier groen en sociale verbinding. Een voorbeeld is dat bij het planten van nieuwe bomen rekening gehouden moet worden dat de bomen inheems zijn en minimaal 60 jaar oud kunnen worden. Het monitoring van de ecologische doelen is lastig meetbaar. We zetten onder andere in op de verhouding verhard oppervlakte ten opzichte van groen oppervlakte in de openbare ruimte. En het totaal aantal (sub)soorten bomen.

bouwen “normaal” te maken. Enerzijds omdat de afspraken uit dit convenant ook in de Woonvisie Heemstede zijn opgenomen. Anderzijds omdat de principes van meer biodiversiteit en natuurinclusiviteit worden opgenomen in het ‘Programma van eisen voor de openbare ruimte Heemstede’. Bij uitvoering van projecten in de openbare ruimte moet rekening worden gehouden met de afspraken in dit programma van eisen. Tot slot gaan wij verder met het informeren van inwoners over het belang van biodiversiteit. HeemSteedsDuurzamer heeft een aantal energiecoaches die zich gaan toespitsen op ecologie en klimaatadaptatie. Zij worden de zogenaamde klimaatcoaches die inwoners kunnen ondersteunen. Ook de klimaatkaart wordt in 2024 met een campagne onder de inwoners bekend gemaakt. Wat kan iedereen doen om hun woning en tuin meer klimaatadaptief te maken. Vanuit het Energiepact Heemstede gaan we gebiedsaanpakken opstellen in het kader van de warmtetransitie. Maar we nemen dan ook meer biodiversiteit en klimaatadaptieve maatregelen mee in de aanpak. Meer hoogwaardig groen draagt niet allen bij aan de biodiversiteit maar ook aan de reductie van CO2. Ook op scholen, in de kinderboerderij in Speelbos Meermond of speeltuinen stimuleren en informeren we kinderen en (groot)ouders over ecologie.

Daarnaast moet in het kader van het isolatieprogramma een onderzoek gedaan worden naar soorten en habitat van vleermuizen en gierzwaluwen. Dit onderzoek kan mogelijk breder ingezet worden voor ecologische doeleinden. Met het ondertekenen van het MRA Convenant Toekomstbestendige woningbouw heeft Heemstede zich gecommitteerd aan de natuurinclusief bouwen. De eerste stappen zijn gezet om dit principe van natuurinclusief 18 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Acties Subdoel

Omschrijving actie

Acties Uitvoeringsprogramma 2024 Behoud Biodiversiteit Verordening Beheer (EU-)exoten implementeren - Europees beleid naar Lokaal beleid vertalen. Ecologisch onderzoek uitvoeren - Soortenmanagementplan opstellen - Onderzoek naar biodiversiteit in Heemstede Bewustzijn verhogen Wijkaanpak opstellen - Voorlichting ecologie door inzetten van de wijkwagen Geveltuintjes stimuleren - Beleid en communicatie opstellen ter promotie van geveltuintjes Training Klimaatcoaches - Training Ecologie voor Klimaatcoaches Natuurinclusief Uitvoeren MRA convenant toekomstbestendig bouwen bouwen - Eisen voor ecologie worden opgenomen in het Programma van Eisen voor de openbare ruimte Onderzoeken van mogelijkheden om bestaande bouw te vergroenen - Winkelgebieden en bedrijventerreinen (samen met BIZ) - Woonwijken in samenhang met gebiedsuitvoeringsplannen Vergroenen schoolpleinen - Biodivers en klimaatadaptief inrichten van schoolpleinen Doorlopende acties Behoud biodiversiteit Uitvoeren groenbeleidsplan - Aanleggen natuurvriendelijke oevers - 3-30-300 regel toepassen bij projectontwikkeling - Kansenkaart voor ecologie ontwikkelen Bewustzijn verhogen Natuur- en milieueducatie continueren - Kinderboerderij, Speelbos Meermond en onderwijs.

2024

2025

X

X

X X

X X

2026 budget

X SpUk voor SMP Heemstede Duurzaam €25.000 Heemstede Duurzaam algemeen budget communicatie.

X X

Heemstede Duurzaam € 5.000

X X

Binnen bestaand beleidsveld

X X X

X

X

X X X

X X X

X X

X

X

X

Energiepact Heemstede Duurzaam € 25.000

Heemstede Duurzaam € 20.000

19 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Klimaatadaptatie Ambities Heemstede is in 2050 klimaatbestendig en waterrobuust ➢ In 2050 vangen alle gebouwen 70 mm/uur aan regen op zonder schade aan gebouwen of infrastructuur. ➢ In 2050 zie je vanuit elke woning 3 bomen, valt 30% van de woonwijk in de schaduw en is er op maximaal 300 meter van elke woning een koele plek. Subdoelen • In 2050 zijn alle platte daken groen • Alle riolen worden gescheiden als ze worden vervangen (hemelwater apart van afvalwater) • In 2050 is de aanpak tegen hittestress uitgevoerd • In 2050 is de aanpak tegen wateroverlast uitgevoerd • Vanaf 2024 worden alle daken afgekoppeld bij rioolvervangingsprojecten •

UITVOERINSPROG

20

Routekaart Routekaart Klimaatadaptatie

Stand van zaken

Verwerking regenwater

50mm/uur regen zonder schade aan gebouwen of infrastructuur Hemelwaterverordening vastgesteld

70 mm/uur aan regen zonder schade aan gebouwen of infrastructuur

Groene daken

In 2023 is een subsidie voor groene daken beschikbaar gesteld voor inwoners. Hier zijn 35 aanvragen van toegekend

Alle platte daken zijn groen

Scheiding riolen

De riolen die vervangen worden in Heemstede, worden gescheiden

Alle riolen die tot nu toe zijn vervangen, zijn gescheiden

Ontwikkeling

2025

Er is een aanpak wateroverlast ontwikkeld

2030

2050

De aanpak waterlast en aanpak hittestress zijn uitgevoerd

Er is een aanpak hittestress ontwikkeld

21 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Toelichting Na de natte winter van 2023-2024 is opnieuw duidelijk geworden dat we rekening moeten gaan houden met nattere periodes, daarnaast zijn de zomers van de afgelopen tijd droger dan normaal. Het klimaat verandert en we moeten Heemstede hiervoor klaarmaken. Om zowel periodes van hitte als periodes van zware regenval te overbruggen zetten wij in op het onttegelen van de gebouwde omgeving. Hoe minder oppervlak is versteend hoe koeler de omgeving is en hoe meer water er de grond in kan sijpelen. De gemeente zelf doet dit in de openbare ruimte en hierover zijn onder andere in het Groenbeleidsplan 2024-2033 gemaakt. Daarnaast stimuleren we inwoners met campagnes om zelf actie rondom hun woning te nemen. In 2024 start een grote campagne rondom de klimaatkaart. Onze inwoners kunnen op de kaart zien wat ze zelf kunnen doen (en wat zij juist niet zouden moeten doen) rondom hun woning. Wie gaat onttegelen in de tuin kan gebruik maken van de tegeltaxi. Die komen de tegels aan huis ophalen op vaste momenten.

de verkoeling zorgt. Bij de uitvoering van het hittestressplan wordt ook ingezet op het toevoegen van meer biodiversiteit. Dit kan door andere soorten bomen en planten in te zetten die leiden tot meer biodiversiteit in de wijk. Het MRA Convenant toekomstbestendige woningbouw heeft de gemeente ondertekend. Hierin zijn ambities opgenomen voor nieuwbouw ontwikkelingen in gemeenten. Deze nemen we op in de omgevingsvisie van Heemstede. Er wordt ingezet op het basisveiligheidsniveau vanuit het MRA Convenant voor klimaatbestendige nieuwbouw. Het basisveiligheidsniveau schrijft voor aan welke voorschriften nieuwbouw zou moeten voldoen om klimaatbestendig te zijn. In Heemstede is Klimaatadaptatie onderdeel van het nieuwe Programma van Eisen voor de openbare ruimte. Waarbij ontwikkelaars wordt gevraagd om de leefomgeving van het nieuwbouwproject klimaatadaptief op te leveren.

Ook zet de gemeente in op het scheiden van de riolen om regenwater niet meer samen met afvalwater af te voeren. Zo wordt de rioolwaterzuivering minder belast en gaat het regenwater weer makkelijker terug de natuur in. We stimuleren daarnaast dat inwoners zelf ook regenwater rondom hun woning effectief inzetten. Opnieuw kunnen inwoners hiervoor de klimaatkaart gebruiken aangezien het afhankelijk is van de bodem welke maatregelen inwoners kunnen nemen. In het Groenbeleidsplan Heemstede is de 3-30-300 regel vastgelegd bij de ontwikkeling van de openbare ruimte. Deze regel is ontwikkeld om stedelijke gebieden klimaatadaptiever te maken. De 3 staat voor minimaal 3 bomen die iedereen uit zijn huis moet kunnen zien. De 30 staat voor 30% bladerdek voor schaduw in de wijk. De 300 houdt in dat op 300 meter vanaf elk huis een groene ruimte is van tenminste 400m2 die voor 22 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Acties Subdoel

Omschrijving actie

2024

Acties Uitvoeringsprogramma 2024 3/30/300 Versnellen norm 3/30/300 - Uitvoeren initiatieven 3/30/300 Klimaatadaptief bouwen Implementeren strategie en maatregelenplan klimaatadaptatie - Klimaatadaptief ontwerpen en inrichten van de openbare ruimte - Toepassen ontwerpeisen klimaatadaptieve nieuwbouw - Regionale stresstest voor binnenduinrand Verwerken regels voor de ondergrond in Omgevingsvisie en Omgevingsplan - Inzichtelijk maken van de ruimtevraag is in de onder- en bovengrond in relatie tot de ander vier thema’s energietransitie, ecologie, duurzame mobiliteit, circulaire economie. Ondernemers stimuleren - Bedrijfspanden klimaatadaptief te verbouwen - Regenwater op eigen grond opvangen - Geveltuintjes aanleggen Wateroverlast en Aanpak wateroverlast/overstromingsgevaar ontwikkelen droogte voorkomen - Beleid opstellen Starten rioolproject Berken- en Lindenlaan - Uitvoering Hittestress voorkomen Aanpak hittestress ontwikkelen - Beleid opstellen Doorlopende acties Bewustzijn vergroten Uitvoeren campagne klimaatadaptatie - Klimaatmaatregelen rond uw huis - Tegeltaxi - Subsidie groene daken

2025

2026

budget

X

Heemstede Duurzaam € 20.000

X X X

Binnen eigen beleidsveld

X

X

X

X X

X

Heemstede Duurzaam € 5.000

X

Binnen eigen beleidsveld

X X

X

X X X

X X

X X

Budget Klimaatadaptatie

23 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Duurzame Mobiliteit Ambitie In 2050 is in Heemstede geen uitstoot van broeikasgassen door mobiliteit. Subdoelen • In 2030 heeft de gemeente Heemstede een duurzaam eigen wagenpark, voor zware voertuigen wordt ingezet op zo veel mogelijk emissieloos. • In 2025 zijn er 150 openbare laadpalen in Heemstede • In 2030 is het doelgroepenvervoer emissieloos • In 2030 is emissieloos vervoer als voorwaarde opgenomen bij de inkoop van opdrachten

Duurzame Mobiliteit

UITVOERINSPROG

24

Routekaart Stand van zaken

Uitstoot CO2

17,7 ton CO2 werd in 2021 uitgestoten

Wagenpark gemeente Heemstede

35% van het wagenpark is elektrisch

2025

2026

Regionaal doelgroepenvervoer is zo veel mogelijk emissieloos

Er zijn 120 publieke laadpunten (60 laadpalen) in Heemstede

2050

12 ton CO2 uitstoot

Geen uitstoot van broeikasgassen door mobiliteit

Alle lichte voertuigen worden emissieloos ingekocht

Emissieloos wagenpark van de gemeente Heemstede

Zware voertuigen worden zo veel mogelijk emissieloos ingekocht Emissieloos vervoer is een voorwaarde bij inkoop

Inkoop mobiliteit bij Er wordt zo veel mogelijk opdrachten/aanbestedingen emissieloos ingekocht Laadpalen

2030

Er zijn 300 publieke laadpunten (150 laadpalen) in Heemstede

Er is een dekkend laadnetwerk met een mix van reguliere laadpunten en snelladers op kortparkeerlocaties en langs N201/ N208

Er zijn volgens de huidige prognose 700 publieke laadpunten (350 laadpalen) in Heemstede *

* Als later blijkt dat strategisch gezien minder laadpunten nodig zijn dan wordt dit doel aangepast .

25 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Toelichting Ongeveer een vijfde deel van de CO2uitstoot in de gemeente Heemstede wordt veroorzaakt door mobiliteit. Veel hiervan ligt niet binnen de invloed van de gemeente. De gemeente kan het wel zo makkelijk mogelijk maken om duurzamere vormen van mobiliteit te gebruiken. Daarom worden laadpalen strategisch geplaatst en niet alleen vraaggestuurd. En zetten we samen met MRAelektrisch in op snelladers in Heemstede. We stimuleren ook het elektrisch rijden onder andere door middel van het plaatsen van kabelgoottegels en waar mogelijk faciliteren van deelmobiliteit.

De gemeente heeft wel invloed op de uitstoot van het eigen vervoer. Dit betekent dat het eigen wagenpark zoveel mogelijk wordt verduurzaamd. En bij vervanging van voertuigen wordt gekozen voor emissieloze voertuigen waar dat mogelijk is in de markt. Als het gaat om duurzaam inkopen en aanbesteden van werken dan heeft de gemeente ook invloed op de mobiliteit. Het doel is hierbij dat vanaf 2030 alle mobiliteit bij opdrachten en werken emissieloos wordt ingekocht.

Om de uitdagingen van netcongestie te omzeilen worden de snellaadpunten aangesloten op het laagspanningsnet in combinatie met een batterij. De concessie voor de snelladers is eind januari gestart. Uiterlijk in het eerste kwartaal van 2025 worden de eerste snellaadstations met een minimale laadsnelheid van 150 kW geplaatst. Daarnaast neemt de gemeente deel aan regionale overleggen over het openbaar vervoer en alternatieve oplossingen zoals ‘smartmobility’. Hierin werken we samen in de GR bereikbaarheid en de MRA Mobiliteit. Het gaat hier bijvoorbeeld om OV- of fietsverbindingen tussen Heemstede en omliggende gemeenten, maar ook om deelconcepten voor auto’s. Vanuit deze regionale samenwerkingen worden in de komende jaren verschillende onderzoeken uitgevoerd om een beeld te krijgen hoe duurzame mobiliteit er in de toekomst uit moet/gaat zien. Ook houden we ontwikkelingen in regiogemeenten goed in beeld. De regionale onderzoeken dragen bij aan het opstellen van een strategie om Heemstede goed bereikbaar te houden en mobiliteit te verduurzamen.

26 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Acties Subdoel

Omschrijving actie

2024

Acties Uitvoeringsprogramma 2024 Laadpalen Herijken bestaande visie laadinfrastructuur - Prognose en plaatsingsstrategie Onderzoek Uitvoeren onderzoeken - Proef Kabelgoottegels

X

-

Deelmobiliteit

X

-

Actieplan Drop-off punt Binnenweg

Laadpalen

Doorlopende Acties Duurzaam wagenpark

Onderzoek

2025

2026

Heemstede Duurzaam 2025 X

X

X

Plaatsen nieuwe publieke laadpalen - Zowel strategisch als vraag-gestuurd

X

X

X

Projectmanagement plaatsing snelladers (150 kW-350 kW) - Vergunningsprocedure en onderzoek

X

X

X

X X X

X X X

Uitvoeren actieplan verduurzaming eigen mobiliteit - Wagenpark van de Gemeente - Doelgroepenvervoer - Vervoer bij inkoop Inventariseren kansen ‘white label’ vuilniswagen voor ondernemers Uitvoeren onderzoeken - Actieplan smart mobility

budget

Heemstede Duurzaam €10.000 Geen vervangingen gepland in 2024: binnen eigen beleidsveld. Heemstede Duurzaam € 5.000

X

X

X

Voor zover mogelijk vanuit regionale budgetten

27 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Algemeen en financiën

28 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Algemene projecten en acties Een aantal acties en projecten die worden uitgevoerd vallen niet onder slechts één van de vijf duurzaamheidsthema’s. In het overzicht hieronder zijn deze acties opgesomd. Onder het algemeen beleid valt bijvoorbeeld Heemstede Duurzaam brede communicatie, monitoring van de doelen en projecten die we voor alle thema’s van belang zijn. Ook de programmatische en integrale aanpak van

Heemstede Duurzaam continueren wij met als doel dat de budgetten effectief worden ingezet. Sinds 2024 is een medewerker communicatie in dienst die voor alle projecten uit dit programma de communicatie intern en extern verzorgt. Zo worden inwoners, ondernemers en organisatie zoveel mogelijk geïnformeerd en gestimuleerd ook bij te dragen aan een duurzaam Heemstede.

Actie algemeen Communicatie - Vanaf 2024 is een medewerker communicatie Heemstede Duurzaam gestart. De kosten hiervan komen ten laste van de CDOKE-middelen - Algemene kosten publiceren lokale kranten, drukken van communicatiemiddelen en overige zaken communicatie Vaste abonnementen Heemstede Duurzaam - Duurzaam bouwloket

2024

2025

2026

Budget 2024

X

X

X

CDOKE-regeling

X

X

X

Heemstede Duurzaam € 12.500

X

X

X

Energiebespaarprogramma provincie NH

-

Operatie Steenbreek

X

-

Klimaatverbond

X

Monitoring - Uitvoeren Duurzaamheidsmonitor door tweejaarlijks stand van zaken in beeld te brengen. Laatste monitoringsverslag is van 2023.

X

X

X

Heemstede Duurzaam € 2.500 Heemstede Duurzaam € 500 per jaar Binnen huidige capaciteit

29 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Financiën

1.

Schematische weergave landelijke financiële regelingen ten opzicht van Energiepact Heemstede

Hierboven staat een schematische weergave van de financiering vanuit het Rijk en het Energiepact. Uit de tabel van het thema Energie blijkt dat we voor veel acties afhankelijk zijn van de financiering van het Rijk. De bovenstaande landelijke en provinciale regelingen moeten binnen de gestelde kaders worden besteed en hiervoor zijn aparte collegebesluiten genomen. Als het gaat om de besteding van het budget uit de CDOKE-regeling is dit opgenomen in de P&C cyclus van de gemeente. Regelingen en uitkeringen vanuit rijksoverheid: • • • •

Specifieke uitkering Energiearmoede € 480.901 Specifieke uitkering Lokale Aanpak Isolatie (LAI) € 358.797 Specifieke uitkering Soortenmanagementplan (SMP) € 166.006 Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden klimaat- en energiebeleid CDOKE-regeling € 534.683 (2023) - € 539.532 (2024) - € 544.382 (2025). In 2023 zijn 4,65 fte’s gestart voor de energietransitie, de warmtetransitie, isolatieaanpak, gebiedsuitvoeringsplannen, het verduurzamen gemeentelijk vastgoed en duurzame mobiliteit. In 2024 komt er nog 1 fte bij voor communicatie Heemstede Duurzaam voor alle vijf de thema’s.

Provinciale subsidieregelingen: • •

Energiebesparingsprogramma wonen (EBP) € 255.570 waarvan 50% gemeentelijke cofinanciering ten laste van de bestemmingreserve Programma Heemstede Duurzaam. Energiebesparingsakkoord Noord-Hollandse bedrijven € 50.863 (voor stimulerend toezicht handhaving label C kantoren met een vloeroppervlakte groter dan 100m2). Deze regeling wordt regionaal uitgevoerd door de omgevingsdienst IJmond in nauwe samenwerking met de gemeente.

30 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede

Hieronder een schematische weergave van de te besteden middelen vanuit de bestemmingsreserve Programma Heemstede Duurzaam voor 2024. Nadere details zijn verwerkt in de tabellen per thema in de voorgaande hoofdstukken. Reserve Budget resterend aan het einde van 2023 in de bestemmingsreserve Heemstede Duurzaam is € 293.638. Voor het Energiebesparingsprogramma moeten wij nog €98.582 reserveren voor de cofinanciering. Resteert te besteden €195.101

Duurzaamheidsbudget gemeente Heemstede € 52.900 ten laste van de exploitatie. Dit budget is alleen nog beschikbaar in 2024 en 2025. In het kader van de bezuinigingen is dit budget per 2026 niet meer structureel begroot maar leggen we per jaar op basis van een programma een incidentele aanvraag voor aan de raad. In het uitvoeringsprogramma voor 2025 – 2026 wordt inzichtelijk gemaakt per twee jaar óf en hoeveel budget nodig is. Dit wordt dan aan de raad voorgelegd. Dit hangt mede af van de middelen die de rijksoverheid en de provincie beschikbaar stellen.

Uitgaven 2024 Warmtebronnenonderzoek Energiecoaches Heemsteeds Duurzamer 2024-2026 Onderzoeken ten behoeve van Zonneparking Groenendaal Energiescans ondernemers Energietransitie subtotaal

€248.001

€ 30.000 € 20.000 € 10.000 € 80.000

Repaircafé ondersteunen Circulaire economie ondernemers Containertuintjes aanleggen Circulaire economie subtotaal

€ 2.500 € 15.000 € 20.000 € 37.500

Ecologisch onderzoek 2024 Training klimaatcoaches Ecologie Vergroenen schoolpleinen Natuur- en milieueducatie kinderboerderij, speelbos Meermond en onderwijs Ecologie subtotaal

€ 25.000 € 5.000 € 25.000

Versnellen norm 3/30/300 Ondernemers stimuleren Klimaatadaptatie subtotaal

€ 20.000 € 5.000 € 25.000

Programmamanagement laadinfrastructuur White label vuilniswagen Duurzame mobiliteit subtotaal

€ 10.000 € 5.000 € 15.000

Communicatie Heemstede Duurzaam algemeen Abonnement Klimaatverbond, Steenbreek Algemeen subtotaal Reserve

€ 20.000

Uitgaven 2024

€ 20.000 € 75.000

€ 12.500 € 3.000 € 15.500 € 248.000

31 UITVOERINSPROGRAMMA DUURZAAMHEID 2024 | Gemeente Heemstede