Bijlage 1 Jaarstukken 2022.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken 2022
pagina 1
Inhoud Inhoud ............................................................................................................................................................................................................ 2 Deel A: Algemeen ...................................................................................................................................................................................... 3 Inleiding .........................................................................................................................................................................................................
4 Deel B: Jaarverslag ...................................................................................................................................................................................14 Programmaverantwoording................................................................................................................................................................15 Programma 0 Bestuur en Ondersteuning ......................................................................................................................................18 Programma 1 Veiligheid ........................................................................................................................................................................28 Programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat ..............................................................................................................................33 Programma 3 Economie ........................................................................................................................................................................41 Programma 4 Onderwijs .......................................................................................................................................................................45 Programma 5 Sport, cultuur en recreatie
.......................................................................................................................................49 Programma 6 Sociaal Domein ............................................................................................................................................................56 Programma 7 Volksgezondheid en milieu .....................................................................................................................................68 Programma 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing.........................................................75 Paragraaf 1 Lokale Heffingen ..............................................................................................................................................................82 Paragraaf 2 Weerstandsvermogen ....................................................................................................................................................88 Paragraaf 3 Onderhoud Kapitaalgoederen ................................................................................................................................. 104 Paragraaf 4 Financiering ....................................................................................................................................................................
111 Paragraaf 5 Bedrijfsvoering ............................................................................................................................................................... 114 Paragraaf 6 Verbonden partijen ...................................................................................................................................................... 119 Paragraaf 7 Grondbeleid .................................................................................................................................................................... 136 Paragraaf 8 Taakstellingen ................................................................................................................................................................ 138 Paragraaf 9 Corona ............................................................................................................................................................................... 139 Paragraaf 10 Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid ................................................................................................ 141 Deel C: Jaarrekening ............................................................................................................................................................................
143 Balans en toelichting op de balans ................................................................................................................................................ 144 Begrotingsrechtmatigheid ................................................................................................................................................................ 176 WNT-verantwoording 2022 Gemeente Heemstede ............................................................................................................... 183 Single Information Single Audit (SiSa) .......................................................................................................................................... 184 Gewaarborgde geldleningen ........................................................................................................................................................... 191 Controle verklaring accountant ...................................................................................................................................................... 193 Deel D: Bijlagen ......................................................................................................................................................................................
199 Raadsbesluit ............................................................................................................................................................................................ 225
Jaarstukken 2022
pagina 2
Deel A: Algemeen
Jaarstukken 2022
pagina 3
Inleiding Met deze jaarstukken over 2022 legt het college van B en W van Heemstede verantwoording af over het gevoerde beleid en de financiële baten en lasten die daar in 2022 uit voortvloeiden. De jaarstukken bestaan uit een jaarverslag en een jaarrekening. Ook in 2022 was sprake van bijzondere omstandigheden die in de jaarstukken terug te zien zijn. Een voorbeeld hiervan is de opvang van vluchtelingen. De uitgaven hiervoor hebben op meerdere taakvelden. Tegenover de uitgaven staan uitkeringen van het rijk. Omdat de rijksvergoeding niet synchroon loopt met de kosten heeft de raad de reserve crisis en noodopvang ingesteld. Om het financieel inzicht rond de opvang te vergemakkelijken is een financieel overzicht onder programma 6 toegevoegd. Daarnaast is een aantal coronagerelateerde budgetten afgewikkeld in 2022. Hier wordt in paragraaf 9 Corona nader op ingegaan. In de komende jaren heeft de gemeente Heemstede nog een gezonde financiële huishouding. Echter vanaf 2026 zien we een neerwaartse tendens. Dit wordt met name veroorzaakt door de herverdeling van het gemeentefonds. Hoewel de uitkomst nog niet helemaal zeker is, achten we de kans groot dat we in de nabije toekomst een flinke opgave hebben om meerjarig een positieve begroting te presenteren. Om hier al tijdig op in te spelen zijn we een onderzoek gestart naar effectiviteit en doelmatigheid van de budgetten t.b.v.
de kadernota 2024-2027. De resultaten uit de jaarrekening 2022 gebruiken we als startpunt bij dit onderzoek. We toetsten de resultaten uit de jaarrekening structurele (meerjarige) effecten. Vanuit een eerste snelle analyse zien we dat veel van het positieve resultaat is toe te schrijven aan incidentele onderschrijding of voordelen. Resultaat 2022 3.758.000 voordelig. Een uitgebreide toelichting per taakveld (indien 25.000 of meer bedraagt) is opgenomen onder de programma's in het onderdeel " jaarverslag". Een meer gegroepeerd overzicht van de opbouw van het resultaat 2022 vanaf het in de primaire begroting 2022 opgenomen begrotingsresultaat vindt u in het onderdeel "verschillen ten opzichte van eerdere prognoses" in deze inleiding. Het resultaat 2022 kan aanleiding geven tot vragen rond beïnvloedbaarheid van de posten en of de afwijkingen structureel van aard zijn omdat de jaarrekening 2022 als startpunt wordt gebruikt bij het onderzoek naar effectiviteit en doelmatigheid van de budgetten. Dit onderzoek vindt momenteel nog plaats. De volgende posten kunnen op voorhand aangemerkt worden als naar hun aard incidenteel. Dit betreft: •
De over te hevelen budgetten naar 2023 via resultaatbestemming: deze zijn naar hun aard incidenteel én zullen in 2023 worden uitgegeven. Dit zijn uitgaven die in 2 boekjaren plaatsvinden en zich daarom niet laten knippen op de momentopname die de jaarrekening is op 31 december 2022. Dit betreft een 1.406.000 (zie het overzicht budgetoverhevelingen);
•
Investeringsprojecten die nog doorlopen naar 2023, nog niet zijn afgesloten en waarvan de kapitaallasten nog niet zijn aangepast in de begroting 2023 leiden tot een incidenteel voordeel van 235.000. Bij de kadernota 2024-2027 wordt het investeringsprogramma getoetst aan een realistische planning van investeringsprojecten. Hiermee wordt voorkomen dat in een te vroeg stadium al met kapitaallasten rekening wordt gehouden;
•
103.000), leges W
445.000),
196.000).
Jaarstukken 2022
pagina 4
Er zijn ook posten waarvan op voorhand aangegeven kan worden dat zij leiden tot structurele nadelen. Die worden betrokken bij de voorjaarsnota 2023 en kadernota 2024-2027. Denk hierbij aan het onderhoud groen 104.000).
Financieel resultaat 2022 plus = nadeel, min = voordeel
Rekening Begroting Rekening 2021 2022 2022
Verschil
Baten
-69.574
-74.159
-78.065
-3.906
Lasten
68.649
74.536
75.264
728
-925
378
-2.801
-3.178
Onttrekking aan reserve
-17.450
-14.318
-14.090
228
Storting in reserve
15.736
12.277
13.132
856
-1.714
-2.041
-957
1.084
-2.639
-1.663
-3.758
-2.095
Saldo van baten en lasten
Totaal Mutatie reserves
Totaal Rekeningresultaat voor bestemming (incl. reservemutaties)
Resultaatbestemming: Over te hevelen naar volgend jaar Onttrekking(+)/ toevoeging(-) aan de algemene reserve Rekeningresultaat na bestemming:
Jaarstukken 2022
Rekening 2021 -804 -1.835 0
Rekening 2022 -1.406 -2.352 0
pagina 5
Verschillen ten opzichte van eerdere prognoses In de begrotingsraad van 5 november 2021 is de primitieve begroting 2022 inclusief de 1e begrotingswijziging vastgesteld. Overeenkomstig de vastgestelde P&C cyclus wordt er gedurende het boekjaar tweemaal gerapporteerd over de financiële stand van zaken (voor-- en najaarsnota). Hierna wordt het resultaat per programma weergegeven in een tabel. Aan de hand van de documenten uit de P&C cyclus wordt getoond per programma hoe het saldo van de rekening 2022 is opgebouwd. Daarna volgt een tabel met een analyse van de verschillen op detailniveau.
plus = nadeel, min = voordeel Begroting 2022 Primo -31.665
Begroting 2022 tm VJN -35.947
Begroting 2022 tm NJN -38.153
Rekening 2022
0
Bestuur en ondersteuning
1
Veiligheid
2.253
2.253
2.253
2.243
2
Verkeer, vervoer en waterstaat
5.462
5.625
6.178
5.790
3
Economie
231
245
245
180
4
Onderwijs
2.491
2.529
2.529
2.516
5
Sport, cultuur en recreatie
4.035
4.193
4.126
5.192
6
Sociaal domein
15.559
18.058
18.803
18.161
7
Volksgezondheid en milieu
-19
-113
102
4.714
8
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing
884
1.525
1.964
2.151
Totaal
-769
-1.632
-1.952
-3.758
Jaarstukken 2022
-44.704
pagina 6
Jaarstukken 2022
pagina 7
Een integraal overzicht van alle voorvoordelig resultaat vindt u in het onderdeel Jaarverslag. Onder het kopje "wat heeft het gekost" bij de programma's vindt u een toelichting op de baten en lasten. Een toelichting wordt opgenomen wanneer het taakveld in totaal 25.000 of meer afwijkt van de begroti 25.000 of meer op een taakveld ook uit meerdere kleine posten kan zijn opgebouwd kan het voor komen dat ook kleinere 25.000 afwijkt ten opzichte van de begroting vindt geen toelichting plaats. In de paragrafen (onderdeel van het jaarverslag) vindt u financiële informatie uitgelicht per thema (zoals lokale heffingen).
Voorstel tot resultaatbestemming 2022 Alle resultaatbestemmingen zijn incidenteel van aard. In de samenvatting is aangegeven dat wordt 3.758.028 als volgt te bestemmen: 1. 2.
22.100 budgetneutraal over te hevelen naar 2023 door een onttrekking aan de coronareserve; 2.352.028 in de algemene reserve.
Jaarstukken 2022
pagina 8
Jaarstukken 2022
pagina 9
Tabel budgetneutrale overheveling in verband met coronareserve
In 2022 zijn er corona-gerelateerde uitgaven geraamd, die betaald zouden worden uit de coronareserve. Niet al deze budgetten zijn volledig besteed en daarom is niet de volledige raming aan de coronareserve onttrokken. De uitgaven zullen in 2023 worden gedaan. Wij stellen voor de kosten opnieuw te ramen in 2023, met de coronareserve als dekking. Daarom spreken we hier van een budgetneutrale overheveling.
Leeswijzer De jaarstukken over 2022 bestaan uit verschillende onderdelen die we hierna kort toelichten. Bij de samenstelling van het jaarverslag 2022 is aangesloten bij de begroting van het overeenkomstige jaar. Dit betekent dat in het jaarverslag verantwoording wordt afgelegd over de in de begroting 2022 gepresenteerde , aangevuld met een aantal paragrafen. Jaarverslag Deel B Jaarverslag start met de recapitulatie van baten en lasten per programma voor en na mutaties aan de reserves. Vervolgens doen we gemeente Heemstede in 2022 werkte. Daarnaast zijn in deel B de voorgeschreven paragrafen opgenomen. Deze paragrafen geven per thema informatie (dwarsdoorsnede) omdat de thema's programma-overstijgend zijn. Paragraaf 10 Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid (Woo) is een nieuw voorgeschreven paragraaf. Jaarrekening Deel C Jaarrekening bestaat uit de balans per 31 december 2022 en per 31 december 2021, een recapitulatie van de baten en lasten per programma met een uitsplitsing naar dekkingsmiddelen, de begrotingsrechtmatigheid en het overzicht incidentele baten en lasten. Ook is in dit onderdeel de verantwoording over beloningen en vergoedingen opgenomen conform de WNT (Wet normering topinkomens). Het doel van de WNT is het tegengaan van bovenmatige beloningen en ontslagvergoedingen bij instellingen in de (semi)publieke sector.. Daarnaast vind u de SiSa-verantwoording.
De afkorting SiSa staat voor Single information Single audit. Deze dient om subsidies bij het rijk en de provincie te verantwoorden. Tot slot vindt u hier het overzicht gewaarborgde geldleningen en de ontvangen controleverklaring van de accountant Publieke Sector Accountants. Bijlagen De jaarstukken bevatten de volgende bijlagen: • • • •
Overzicht lopende en afgesloten kredieten; Rapportage sociaal domein; Collegeverklaring ENSIA; Tot slot is het raadsbesluit over de vaststelling van de jaarstukken 2022 opgenomen.
Jaarstukken 2022
pagina 10
Samenstelling van het gemeentebestuur Samenstelling van de gemeenteraad Het aantal leden van een gemeenteraad is afhankelijk van het aantal inwoners. De raad van Heemstede telt 21 leden (zetels) die om de vier jaar door de kiesgerechtigde inwoners worden gekozen. De huidige gemeenteraad van Heemstede is gekozen op 22 maart 2022. De zetelverdeling is als volgt: VVD: HBB: D66: GroenLinks: CDA: PvdA:
Jaarstukken 2022
5 raadsleden 5 raadsleden 4 raadsleden 3 raadsleden 2 raadsleden 2 raadsleden
pagina 11
Samenstelling van het College van burgemeester en wethouders Burgemeester A.C. (Astrid) Nienhuis
Wethouder A.M.C.E. (Eveline) Stam (1e loco)
Wethouder A.H.A. (Anneke) Grummel (2e loco)
Wethouder S.A. (Arianne) de Wit-van der Linden (3e loco)
Wethouder S.A. (Sam) Meerhoff (4e loco)
Openbare orde en veiligheid
Ruimtelijke ordening Passend wonen Omgevingswet
Energie en klimaat Energietransitie Circulair afval
Financiën en belastingen Deelnemingen
Werk en inkomen Armoedebeleid
Lokale economie Parkeerbeleid
Zorg en welzijn Jeugdzorg Preventie Plein1
-
Informatieveiligheid
-
Cyberveiligheid
Integrale handhaving
Verkeer en mobiliteit Wegcategoriseringsplan Regionale mobiliteit
Integriteit Algemeen juridische zaken Coördinatie regionale samenwerking
Beheer openbare ruimte Onderhoud wegen, riolering en bruggen Baggeren Openbare verlichting Natuurbeheer en ecologie Groen beheer Begraafplaats Cultuur Erfgoed Kunst
Milieutaken Omgevingsdienst IJmond Beheer openbare ruimte Klimaatadaptatie Laadpalen Water en riolering Gemeentelijk vastgoed Verduurzaming strategisch vastgoed Huisvesting scholen
Recreatie en toerisme Evenementenbeleid Ligplaatsenverordening Zorg en welzijn (exclusief Jeugdzorg) Volksgezondheid en Wmo Beschermd wonen Dierenwelzijn
Onderwijs en sport Inclusieve samenleving Vluchtelingenopvang (coördinerend) Inburgering Jeugd en lokale jeugddemocratie
Dienstverlening Jeugd Jeugdprogramma’s en spelen Jeugdakkoord (coördinerend)
Bedrijfsvoering Personeel en organisatie Inkoopbeleid
Bedrijfsvoering Informatievoorziening en ICT Communicatie
Lokale democratie
Jaarstukken 2022
pagina 12
Kerngegevens 2020 werkelijk
2021 werkelijk
2022 werkelijk
27.234
27.545
27.557
240
248
248
965 ha.
965 ha.
965 ha.
16 ha.
16 ha.
16 ha.
aantal woonruimten per 1 januari
12.879
13.062
13.084
lengte van landwegen lengte van de waterwegen
88 km. 4 km.
88 km. 4 km.
88 km. 4 km.
openbaar groen waarvan: wandelplaatsen en plantsoenen wandelbos ''Groenendaal'' begraafplaats
132 ha.
132 ha.
132 ha.
46 ha. 76 ha. 10 ha.
46 ha. 76 ha. 10 ha.
46 ha. 76 ha. 10 ha.
1.000) uitgaven exploitatie ultimo boekjaar (exclusief mutaties reserves, inclusief resultaat)
65.853
71.288
79.022
opbrengst onroerende-zaakbelastingen
6.372
6.521
6.499
algemene uitkering gemeentefonds ultimo boekjaar
32.743
35.890
41.454
boekwaarde geactiveerde kapitaaluitgaven (per 1 januari) waarvan: - materiële vaste activa met economisch nut - materiële vaste activa met maatschappelijk nut - immateriële vaste activa - financiële vaste activa
59.731
57.922
64.349
41.837 15.718 0 2.176
40.085 15.737 0 2.100
41.201 18.309 0 4.839
vaste schuld (per 1 januari) aflossing langlopende geldleningen o/g: - reguliere aflossing
33.357
21.184
12.756
10.348
8.428
1.428
reserves van de algemene dienst (per 1 januari) voorziening van de algemene dienst (per 1 januari)
23.044 9.730
56.638 10.835
57.563 11.917
A. Sociale structuur aantal inwoners per 1 januari aantal uitkeringsgerechtigden per 1 januari B. Fysieke structuur oppervlakte gemeente waarvan: binnenwater
C.
Jaarstukken 2022
pagina 13
Deel B: Jaarverslag
Jaarstukken 2022
pagina 14
Programmaverantwoording
Jaarstukken 2022
pagina 15
Opbouw programma's Inleiding Op basis van het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) dient een jaarverslag opgesteld te worden dat bestaat uit programma's en paragrafen. Ook dienen de ramingen van het begrotingsjaar 2022 en de jaarrekeningcijfers 2022 in beeld gebracht te worden. Het is verplicht om ook de jaarrekeningcijfers van het voorgaande jaar (2021) op te nemen. In de begroting 2022 en het jaarverslag 2022 van de gemeente acht verplichte paragrafen, waaronder de nieuwe voorgeschreven Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid. Naast de acht verplichte paragrafen is in Heemstede ook de paragraaf Corona en de paragraaf Taakstellingen dit jaar nog opgenomen. Elk programma is ingedeeld in de volgende onderdelen: Wat hebben we bereikt? Hierin geven we aan wat de ambities zijn per programma. Daarnaast ziet u welke beleidsnotities en verordeningen op de uitvoering van het programma van toepassing zijn. Wat hebben we ervoor gedaan? Per programma beschrijven we het gerealiseerde beleid 2022 per beleidsdoel. Wat hebben we gemeten? Het gerealiseerde beleid 2022 is zoveel mogelijk voorzien van te leveren prestaties/indicatoren. Naast de eigen beleidsindicatoren zijn ook de wettelijk verplichte indicatoren per programma opgenomen. De wettelijke indicatoren zijn afkomstig uit www.waarstaatjegemeente.nl.
Het zijn geen streefwaarden, maar waarden op een bepaald meetmoment. Het jaar van meting verschilt per indicator. Wat heeft het gekost? Bij dit onderdeel wordt aangegeven hoeveel geld is uitgegeven om het gemeentelijk beleid in 2022 te realiseren. De lasten en baten per programma zijn nader onderverdeeld naar de wettelijk verplichte taakvelden. Financiële afwijkingen op taakveldniveau tussen de begroting 2022 en de rekening 2022 worden toegelicht als Aandachtspunt: De (algemene) overheadkosten staan, conform de BBV-wetgeving, centraal verantwoord in de begroting en het jaarverslag (programma 0). Onder (algemene) overheadkosten wordt verstaan: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces (lasten ondersteunende afdelingen zoals financiën, P&O, facilitair, hiërarchisch leidinggevenden primair proces, huisvesting en ICT). De overheadkosten primair proces (personeelskosten afdelingen primair proces) worden, conform wetgeving, wel toegerekend aan de taakvelden. Daarnaast gaan we in de paragrafen via dwarsdoorsneden in op belangrijke beheersmatige aspecten die niet onder één programma vallen.
Jaarstukken 2022
pagina 16
Recapitulatie: overzicht lasten en baten plus = nadeel, min = voordeel Bedrage
Begroot 2022 Lasten
Baten
Rekening 2022 Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Baten en Lasten 0
Bestuur en ondersteuning
18.961 -55.310 -36.349
18.147 -56.161 -38.014
1
Veiligheid
2.389
-6
2.383
2.382
-9
2.373
2
Verkeer, vervoer en waterstaat
6.420
-150
6.270
6.400
-518
5.881
3
Economie
302
-57
245
359
-179
180
4
Onderwijs
2.704
-174
2.529
2.678
-162
2.516
5
Sport, cultuur en recreatie
5.757
-713
5.044
7.207
-1.715
5.492
6
Sociaal domein
27.005
-7.894
19.111
26.493
-8.987
17.506
7
Volksgezondheid en milieu
8.641
-8.514
127
8.916
-8.549
367
8
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing
2.357
-1.340
1.017
2.682
-1.782
900
74.536 -74.159
378
75.264 -78.065
-2.801
Saldo van baten en lasten Reserves 0
Bestuur en ondersteuning
3.253
-9.458
-6.204
2.556
-9.245
-6.690
1
Veiligheid
0
-130
-130
0
-130
-130
2
Verkeer, vervoer en waterstaat
0
-91
-91
0
-91
-91
4
Onderwijs
0
0
0
0
0
0
5
Sport, cultuur en recreatie
247
-1.164
-918
247
-546
-300
6
Sociaal domein
2.592
-2.900
-308
4.145
-3.490
655
7
Volksgezondheid en milieu
4.916
-541
4.375
4.916
-569
4.347
8
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing
1.269
-34
1.235
1.269
-17
1.252
Mutatie reserves
12.277 -14.318
-2.041
13.132 -14.090
-957
Totaal
86.813 -88.476
-1.663
88.396 -92.154
-3.758
Begroot resultaat incl. voor, -
Jaarstukken 2022
pagina 17
Programma 0 Bestuur en Ondersteuning Inhoud programma Inleiding De wereld om ons heen is aan verandering onderhevig. Complexe maatschappelijke vraagstukken op het gebied van klimaat, immigratie, woningbouw, gezondheidszorg en democratie vragen om strategische afwegingen. Dit valt samen met een maatschappij die transformeert naar een digitale samenleving. Deze ontwikkelingen vragen om een andere rol van de overheid die in samenwerking problemen aanpakt. Het vertrouwen staat onder druk en daarom zijn nieuwe vormen van democratie nodig, met veel ruimte voor participatie. Ook goede en voor iedereen toegankelijke dienstverlening is daarbij belangrijk. Daarnaast stimuleert de digitalisering van de samenleving dat ook onze organisatie digitaal transformeert. Dit alles vraagt om een wendbare organisatie met uitvoeringskracht om opgaven te realiseren, met weerbare professionals en een stevige bedrijfsvoering. In dit programma Bestuur en ondersteuning vindt u een terugblik hierop en kijken we hiernaar vanuit de context van duurzaam verantwoord financieel beleid. Een nadere toelichting op ICT kunt u vinden in de bedrijfsvoeringsparagraaf.
Dienstverlening Wat hebben we bereikt? In 2022 waren er door de coronapandemie nog duidelijke beperkingen om de dienstverlening op het gewenste excellente niveau uit te voeren. Rekening houdend met de beperkingen zijn wij daar ons inziens wel in geslaagd. Wij hebben ook in 2022 in de directe uitvoering er alles aan gedaan om een gemeente te zijn die dicht bij haar inwoners staat en in begrijpelijke taal duidelijk communiceert. Va dienstverlening verder uitgebreid.
Wat hebben we ervoor gedaan? Het voornemen om onder andere het online regelen van huwelijken en partnerschapsrelaties in te voeren is gelukt. Daarnaast is in 2022 een aantal online diensten verbeterd, bijvoorbeeld de online overlijdensaangifte. Verder zijn er diverse uittreksels uit de Basis Registratie Personen toegevoegd aan de online diensten. Ook is de hal kindervriendelijker ingericht.
Hoe hebben we dit gemeten? . Omdat de meting eens in de twee jaar plaatsvindt zijn over 2022 geen cijfers bekend.
Jaarstukken 2022
pagina 18
Dienstverlening
2021
Oordeel dienstverlening door burger (totaalbeleving)
7.5
Oordeel dienstverlening aan de balie
8.8
Landelijk 2022 6,8 Geen benchmark
Bron: VNG-benchmark Waarstaatjegemeente.nl
Participatie Wat hebben we bereikt? De eerste maanden van 2022 stonden in het teken van afronden en evalueren. Zo zijn beide initiatievenbudgetten geëvalueerd, zijn de laatste initiatieven vanuit 'Heemstede maakt het mogelijk' gestart en is het traject rondom de Quick Scan Lokale Democratie deels afgerond. Voor al deze onderwerpen geldt dat ze een vervolg kennen waarmee we in de daarop volgende maanden zijn gestart. Daarnaast zijn we begonnen met een herijking van het participatiebeleid en plannen om jongeren beter te betrekken. Bij alle projecten is het versterken van de lokale democratie steeds het uitgangspunt geweest.
Wat hebben we ervoor gedaan? Gestart met de herijking van het participatiebeleid In 2022 is bij steeds meer projecten gewerkt volgens het participatiebeleid. Er is vooraf een duidelijk participatieplan gemaakt en op basis daarvan vorm gegeven aan de samenwerking met inwoners en organisaties. Voorbeelden zijn de Zonneparking, herinrichting Slotlaan, Woonvisie, IHP, spoorwegovergang Leyduin en de huisvesting van vluchtelingen. Ook bij initiatieven van inwoners is de samenwerking opgezocht. Bijvoorbeeld bij het skatepark, de vrijheidslunch en de Folly. Op basis van de ervaringen met het beleid scherpen we deze aan. In 2022 zijn we hiermee gestart, in 2023 ronden we dit af. Werkgroep Samen Besturen werkt aan voorstel burgerberaad Tijdens de afsluitende bijeenkomst van het traject over de Quick Scan Lokale Democratie in College Hageveld is een voorproefje gegeven van een Burgerberaad, een vernieuwde vorm van democratie. Ook vernieuwend was de wijze waarop we inwoners hebben uitgenodigd voor deze bijeenkomst. De aanwezige inwoners waren namelijk geselecteerd op basis van een steekproef en zijn persoonlijk per brief uitgenodigd. De werkgroep Samen Besturen (bestaande uit inwoners, ambtenaren en wethouder) is verder aan de slag gegaan met het idee voor een Burgerberaad in Heemstede. De werkgroep heeft nagedacht over de kaders van een burgerberaad en mogelijke onderwerpen.
De werkgroep biedt de raad in 2023 een uitgewerkt voorstel ter besluitvorming aan. Initiatieven zijn ondersteund In 2022 zijn beide initiatievenbudgetten geëvalueerd en is vanuit het resta
In 2023 is opnieuw budget beschikbaar voor initiatieven. Op basis van de evaluatie is eind 2022 gestart met het aanscherpen van de kaders van beide initiatievenbudgetten. Dit leidt in 2023 tot een aangescherpte regeling. Plannen gemaakt om de jeugd meer regie te geven over hun eigen leefomgeving In 2022 heeft de gemeente het initiatief genomen om samen met een aantal jongerenpartijen plannen te maken om jongeren meer regie over hun eigen leefomgeving te geven. Hieruit zijn twee plannen ontstaan; Jaarstukken 2022
pagina 19
een website en een initiatievenbudget voor jongeren. De basis voor beide plannen is klaar. De website is live en één van de jongerenorganisaties probeert een jongerenjury voor het initiatievenbudget te vormen. In 2023 wordt de website verder gevuld en gepromoot en wordt het initiatievenbudget verder uitgewerkt. In de laatste maanden van 2022 is ook een start gemaakt met het Jeugdakkoord. Verdere uitwerking en uitvoering hiervan vindt plaats in 2023.
Organisatieontwikkeling Wat hebben we bereikt? We hebben in 2022 hard gewerkt om onze excellente dienstverlening op peil te houden en tegelijkertijd uitvoering te geven aan nieuwe opgaven, met name de opvang van vluchtelingen. Onze wendbaarheid en weerbaarheid heeft zich daarbij weer bewezen (net zoals bij de coronacrisis). De formatie is bij de vaststelling van de begroting 2023 uitgebreid om de uitvoeringskracht van de organisatie op peil te houden en daarmee ook de werkdruk binnen de organisatie af te vlakken. De samenwerking met Bloemendaal is gecontinueerd, waarbij beide colleges zich hebben ingezet om de samenwerking van een aantal bedrijfsvoeringsteams verder te borgen in een lichte gemeenschappelijke regeling.
Wat hebben we ervoor gedaan? Organisatieontwikkeling In 2022 moesten we, na de coronacrisis, direct doorschakelen naar de opgave voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne en statushouders. Daardoor was bleef er aanvankelijk weinig ruimte over om actief met de verdere organisatieontwikkeling bezig te zijn. In het najaar zijn we aan de slag gegaan met een traject om de koers van de organisatieontwikkeling voor de komende jaren breed te bespreken in de organisatie (zie ook leiderschapstraject bij paragraaf bedrijfsvoering). Dat was ook een verzoek vanuit het MedewerkersTevredenheidsOnderzoek (MTO) in 2021. Kernvraag bij dit traject: hoe blijven wij er met elkaar voor zorgen dat we alle opgaven en ontwikkelingen die op ons afkomen zo goed mogelijk vertalen naar onze organisatie en een plek geven in ons handelen, zowel op organisatie-, als op team- en individueel niveau? In het eerste halfjaar van 2023 wordt de opbrengst hiervan uitgewerkt. Werkdruk Werkdruk blijft een belangrijk thema. Voor het behoud van personeel is het cruciaal dat ieders werkdruk hanteerbaar is. In 2022 hebben we onderzoek gedaan op welke plekken aanvullende formatieplaatsen noodzakelijk zijn om de gewenste dienstverlening te kunnen blijven waarborgen. De uitkomsten ervan zijn bij de begroting 2023 bekrachtigd.
Op managementniveau blijft er aandacht om het werk, ook in afstemming met het bestuur, zo goed mogelijk te prioriteren. Ook in teamoverleg was en blijft werkdruk onderwerp van gesprek, o.a. wordt dit gesprek gefaciliteerd met te helpen het werk zo goed mogelijk op maat in te richten. Er zijn protocollen aangereikt om bij het hybride werken de eigen grenzen te bewaken (hybride werken heeft als risico dat mensen veel ruimere werktijden aanhouden en daardoor te weinig hersteltijd nemen). Ambtelijke samenwerking Bloemendaal - Heemstede In 2022 is uitwerking gegeven aan het borgen van de samenwerking van een aantal bedrijfsvoeringsteams met een (lichte) gemeenschappelijke regeling: Facilitaire Zaken, Communicatie en HRM . In december 2022 heeft de raad daartoe een voorstel ontvangen.
Jaarstukken 2022
pagina 20
Aanvankelijk zou ook het team Financieel Beheer bij deze borging worden betrokken. Maar bij beide gemeenten is geconstateerd dat de verwevenheid van de taken Financieel Beheer met de lokale teams Financieel Beleid groot is en afstemming ook dusdanig lokaal maatwerk vereist, dat vervlechting van team Financieel Beheer van onvoldoende toegevoegde waarde is. Het team Financieel Beheer is daarom in het voorjaar 2022 ontvlochten. Handhaving is een kerntaak van beide burgemeesters en de organisatie ervan dient daarom zo dicht mogelijk bij beide bestuurders georganiseerd te worden. Het team Handhaving wordt daarom niet aan de GR toegevoegd, maar blijft een vervlochten team. Regionale samenwerking Om de regionale samenwerking te verbeteren en de betrokkenheid van de gemeenteraad te vergroten, is voor de regio Zuid2022 is uitvoering gegeven aan dit convenant, ondersteund door de regisseur regionale samenwerking. Ook is in 2022 verder gewerkt aan de uitvoering van het Werkplan regionale samenwerking ZuidKennemerland en is een start gemaakt met de actualisering van de Zuid-Kennemer Agenda. Deze actualisering wordt medio 2023 afgerond.
Hoe hebben we dit gemeten? Verzuim % 1-7 dagen
Verzuim % 8-42 dagen
Verzuim % 43-365 dagen
Verzuim % > 365 dagen
0,85 %
0,81 %
2,99 %
0,60%
Indicator
Meeteenheid
Formatie
Waarde
fte per 1000 inwoners
Jaar meting 2021
Waarde
6,39
Jaar meting 2022
Bezetting
fte per 1000 inwoners
2021
6,32
2022
6,57
Ambtelijke organisatie
kosten per inwoner
2021
799*
2022
876
Externe inhuur
% van totale loonsom + kosten inhuur externen
2021
10,4%
2022
11,9%
Overhead
% van totale lasten
2021
18,1% **
2022
16,9%
6,71
* Kosten ambtelijke organisatie bestaan uit overhead en de loonkosten van alle ambtenaren (inclusief externe inhuur) minus inkomensoverdrachten van bijvoorbeeld andere gemeenten. Het bedrag 2021 komt niet overeen met het bedrag in de jaarrekening 2021 omdat we een verfijning in de rekenmethode hebben aangebracht waardoor we nu een exacter bedrag hanteren. Voor de vergelijking tussen 2022 en 2021 hebben we het bedrag 2021 herrekend. ** Het overheadpercentage 2021 komt niet overeen met het percentage dat in 2021 in de jaarrekening vermeld werd. Dat komt omdat we een verfijning in de rekenmethode hebben aangebracht waardoor we nu een exacter percentage hanteren. Voor de vergelijking tussen 2022 en 2021 hebben we het percentage van 2021 herrekend.
Jaarstukken 2022
pagina 21
Wat heeft het gekost? plus = nadeel, min = voordeel
Rekening
Begroting
Rekening
2021
2022
2022
Lasten
16.431
18.961
18.147
Baten
-49.518
-55.310
-56.161
Saldo van baten en lasten
-33.087
-36.349
-38.014
4.039
3.253
6.314
Onttrekking aan reserve
-16.051
-9.458
-9.245
Mutatie reserves
-12.012
-6.204
-2.932
Resultaat programma
-45.099
-42.553
-40.946
Storting in reserve
Jaarstukken 2022
pagina 22
plus = nadeel, min = voordeel
Rekening 2021
Begroting 2022
Rekening Verschil 2022 2022
1.446
3.526
3.298
-229
0
0
0
0
0.2 Burgerzaken
945
837
895
58
0.4 Overhead
12.888
13.909
13.330
-579
0.5 Treasury
609
0
11
11
0.61 OZB woningen
430
399
446
48
0.64 Belastingen overig
3
3
4
0
0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten
75
81
86
6
34
206
77
-129
16.431
18.961
18.147
-814
0.1 Bestuur
-100
-2.368
-2.371
-3
0.2 Burgerzaken
-414
-370
-449
-79
0.4 Overhead
-3.646
-3.933
-3.852
80
0.5 Treasury
-2.082
-449
-532
-83
0.61 OZB woningen
-5.160
-5.146
-5.151
-5
0.62 OZB niet-woningen
-1.362
-1.436
-1.349
87
0.63 Parkeerbelasting
-633
-714
-610
104
0.64 Belastingen overig
-235
-100
-118
-18
0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten
-35.890
-40.794
-41.454
-660
4
0
-275
-275
Subtotaal Baten
-49.518
-55.310
-56.161
-851
-33.087
-36.349
-38.014
-1.666
4.039
3.253
6.314
3.060
Onttrekking aan reserve
-16.051
-9.458
-9.245
212
Mutatie reserves
-12.012
-6.204
-2.932
3.272
Resultaat programma
-45.099
-42.553
-40.946
1.607
Lasten per taakveld 0.1 Bestuur 0.11 Resultaat van de rekening van baten en lasten
Subtotaal Lasten Baten
per taakveld
Saldo van baten en lasten Mutatie reserves Storting in reserve
Toelichting op de financiële cijfers Lasten Taakveld 0.1 Bestuur: 229.000. Dit bestaat uit de volgende afwijkingen: Jaarstukken 2022
pagina 23
•
•
•
•
•
De budgetten voor 'Heemstede maakt het mogelijk' zijn in 2022 niet volledig uitgegeven en lopen over het boekjaar 2022 heen. Hierbij is een relatie met de reserve "nieuwe initiatieven". Omdat de uitgaven 25.000. Dit bedrag blijft in de reserve en kan in 2023 worden onttrokken voor de uitgaven die dan plaats vinden. Er was een onderbesteding in het budget voor stimulering van lokale democratie. Dit komt gedeeltelijk door de hoeveelheid aanvragen en gedeeltelijk omdat groeninitiatieven verantwoord zijn onder specifieke budgetten voor gr 45.000 voordeel). 68.000 minder gedoteerd hoefde te worden aan de voorziening Pensioenen en Wachtgelden. Daarnaast heeft de actualisatie van de verplichtingen nog 52.000 voordeel. In totaal b 120.000. De regionale samenwerking heeft geen personeel ingeleend en ontving subsidie van de Provincie Noord-Holland voor de organisatie van de radenbijeenkomsten. De governance regionale samenwerking ZKL is een groeimodel op basis van een samenwerkingsconvenant. De kosten worden verdeeld over de vier deelnemende gemeenten, naar rato van inwonertal. Het jaar 2022 was een startjaar voor zowel de samenwerking als de raden en besturen. Daarom is besloten de evaluatie van de samenwerking in de governance ZKL uit te stellen naar eind 2023, om met elkaar ervaring op te doen en de governance steviger vorm te geven.
De afspraken over het budget zijn verlengd tot eind 2023. Het 32.000. Voorgesteld wordt dit naar 2023 mee te nemen via resultaatbestemming. 7.000 voordeel).
Taakveld 0.2 Burgerzaken : •
De legesinkomsten waren in 2022 groter dan begroot, mede vanwege de een groei in aanvraag van nadeel).
•
13.000 nadeel).
Taakveld 0.4 Overhead: wijkingen: •
• •
• •
voornamelijk doordat de vacaturepot, de flexibele schil en de cao-verhoging van eind 2021 als stelpost worden begroot bij P&O terwijl de bijbehorende lasten worden verantwoord op de relevante taakvelden. Dit voordeel wordt daarom betrokken bij de totale salarislasten. Een analyse van de totale salarislasten is te vinden in de paragraaf bedrijfsvoering. In 2022 heeft corona een minder grote rol gespeeld in de gemeentelijke organisatie dan begroot, 29.000 voordeel). Het budget voor het faciliteren van hybride werken na corona is niet gebruikt in 2022 (dit betrof het herinrichte 22.000 voordeel). Er was een onderbesteding op het vitaliteitsbudget omdat werknemers minder vitaliteitslasten 33.000 voordeel). Vanwege de hogere energieprijzen, stegen de lasten op het gemeentehuis en in de gemeentewerf 25.000 nadeel).
• waardoor Heemstede een deel van dit voordeel zal doorberekenen aan Bloemendaal. Er waren investeringen die nog niet waren afgerond, waardoor er nog niet op is afgeschreven. 98.000 voordeel). 100.000 voor vernieuwing van IV beheer openbare
Jaarstukken 2022
pagina 24
• • •
voor de implementatie fase die nog niet heeft plaatsgevonden. Er word 77.000 voordeel). Bij de overheveling wordt wel rekening 44.000 wordt overgeheveld. De lasten voor de diensten van het Noord-Hollands archief waren te laag begroot. Er was dit jaar 22.000 nadeel). Digitaal archiveren is geïntroduceerd in verschillende domeinen, dit heeft tot meerkosten 22.000 nadeel). Er zijn additionele producten afgenomen voor functionele verbeteringen van de 22.000 nadeel). 5.000 voordeel). Heemstede heeft in 2022 van stichting Rijk de afrekening over 2021 ontvangen. Dit bedrag was niet 31.000 voordeel). Een overschrijding op het budget voor abonnementen. Meerdere van deze abonnementen zijn nu 10.000 nadeel). 6.000 voordeel).
Taakveld 0.61 OZB woningen Het nadeel op dit taakveld belastingheffing voor Heemstede uitvoert. De hogere lasten worden voor een groot deel veroorzaakt door meer WOZ procedures waardoor de proceskosten gestegen zijn. Taakveld 0.8 Overige baten en lasten 129.000. Dit ontstaat door de volgende oorzaken: •
•
De jaren 2018 en 2019 zijn integraal op BTW gecontroleerd. Hieruit volgt een suppletie aangifte over 77.000 aan ondernemers BTW die niet was geraamd en daarmee een nadeel op dit taakveld vormt. Er is sprake van een verschuiving met de te compenseren BTW (BTW compensatiefonds). Dit is opgenomen onder de baten. Per saldo wordt een voordeel op de BTW over voorgaande jaren behaald. Behoudens de stelpost onvoorzien zijn er stelposten op dit taakveld opgenomen die elders op de begroting zijn ingevuld maar die op dit taakveld tot een voordelig verschil leiden. Gemeentebreed is dit dus budgettair neutraal. Het gaat om de volgende posten: 20.000 is niet ingezet en is een voordeel op dit taakveld. 70.000 voor reiskosten woon-werkverkeer is hier geraamd. Deze post is betrokken bij de salarislasten maar vormt op dit taakveld een voordeel. Voor de Wet open overheid is hier een stelpost vanuit de algemene uitkering opgenomen voor 10.000. De uitgaven van in totaal 116.000 vinden op een ander taakveld plaats en daarmee is dit een voordeel op de dit taakveld.
Taakveld 0.10 Mutaties reserves programma 0: •
•
Bij het opstellen van de begroting 2022 werd verwacht dat de reserve Sociaal Domein boven het plafond zou uitkomen en een deel daardoor zou vrijvallen. Doordat in 2021 de overschrijdingen op de openeinderegelingen hoger waren dan geraamd, is in 2021 (najaarsnota) een onttrekking van 800.000 gerealiseerd om deze overschrijdingen te dekken. Door deze onttrekking kwam het saldo 3.521.200. Daardoor heeft de vrijval uit de 697.605 niet plaatsgevonden. 3.772.000.
Jaarstukken 2022
pagina 25
Baten Taakveld 0.2 Burgerzaken In 2022 zijn de meeste corona reisrestricties opgeheven, waardoor er meer reisdocumenten zijn aangevraagd
Taakveld 0.4 Overhead • •
•
64.000 voordeel) De uitgaven van de GR DIT waren lager dan begroot, hierdoor waren de bijbehorende inkomsten vanuit Bloemendaal ook lager dan begroot . Verder is de verdeelsleutel tussen Heemstede en Bloemendaal in het lopende jaar vastgesteld op basis van de gezamenlijke inbreng van de twee gemeenten, terwijl een deel van de lasten 152.000 nadeel). 8.000 voordeel).
Taakveld 0.5 Treasury 83.000. Dit ontstaat door: •
26.000 (rentebaten zijn vanwege de volatiliteit van de markt lastig te begroten).
• Taakveld 0.62 OZB niet-woningen De OZB tarieven op niet-woningen zijn vastgesteld op basis van verwachte waardeveranderingen die GKBZ eind 2021 aanleverde. Deze schatting bleek te hoog, waardoor er minder OZB op niet-woningen geheven 87.000 nadeel). Taakveld 0.63 Parkeerbelasting Er is sprake van een toenemende betalingsbereidheid voor parkeren, waarschijnlijk ook als gevolg van de consequente handhaving. Dit heeft wel als resultaat dat er minder naheffingsaanslagen worden opgelegd en
Taakveld 0.70 Gemeentefonds Het voor septembercirculaire 2022 en de werkelijke cijfers op de decembercirculaire 2022. De decembercirculaire 2022 is niet meer in de begroting 2022 verwerkt, maar wel in de jaarrekeningcijfers 2022. Dit geeft een Onderstaand de uitsplitsing en toelichting naar uitkeringsjaren.
Onderstaande posten zijn niet geoormerkt en maken onderdeel uit van het resultaat 2022. •
Jaarstukken 2022
pagina 26
De belastingcapaciteit 2020 is hoger vastgestelde, op basis van de beschikbare definitieve cijfers 2020 van de GBKZ (Gemeentebelastingen Kennemerland Zuid). Ten opzichte van de septembercirculaire 2022 geeft dit een hogere aftrek op de algemene uitkering en dus een verlaging van het gemeentefonds. Het aandeel van een gemeente in het gemeentefonds is kleiner naarmate het vermogen om belastingen te heffen groter is. Het nadelige effect voor Heemstede 172.000. • atbestemming 2022 worden meegenomen naar 2022. Dit betreft: • energietoeslag aan huishoudens met een laag inkomen uit te keren. Om huishoudens in 2022 nog uit te keren. Gemeenten hebben onder de huidige wetgeving de tijd om deze toesla 1 juli 2023 uit te keren. • • •
maatregelen e om zowel via vroegsignalering als via de bijzondere bijstand gerichte hulp aan te bieden. Middelen Oekraïense vluchtelingen voor leerlingenvervoer en meerkosten in het sociaal domein
Taakveld 0.8 Algemene baten en lasten 275.000. Dit wordt veroorzaakt door: •
•
Over 2018 en 2019 is de administratie van de gemeente en van de IASZ gecontroleerd op BTW aangifte. 180.000 aan extra BTW kan worden gecompenseerd. Dit bedrag over voorgaande boekjaren leidt tot een voordeel op dit taakveld. Er is overigens deels sprake van een 77.000 moet worden betaald. Per saldo is -integratie). Daarnaast valt uit de voorziening dubieuze debiteuren een b 95.000 vrij. Dit is een voordeel.
Mutatie reserves programma 0 •
•
grote invloed van corona op de activiteiten van de gemeente dan van tevoren verwacht. De bestedingen die niet gedaan zijn, zijn dus ook niet onttrokken uit de corona reserve, terwijl daar in de begroting wel rekening mee werd gehouden. Geraamd was een onttrekking aan de reserve "nieuwe initiatieven" die niet in 2022 heeft plaats
•
Jaarstukken 2022
.
pagina 27
Programma 1 Veiligheid Inhoud programma Het programma omvat de openbare orde en veiligheid en de daaraan gerelateerde leefbaarheid. Openbare orde wordt immers gedefinieerd als het ordentelijk verloop van het maatschappelijk verkeer in de openbare ruimte.
Wat hebben we bereikt? Heemstede is en blijft een veilige en leefbare gemeente om in te wonen. Behalve de preventie van veel voorkomende criminaliteit hebben zorg en veiligheid en ondermijning onze aandacht gehad. De informatiepositie van de gemeente en de informatie-uitwisseling tussen ons en de externe partners in het veiligheidsveld is verbeterd waardoor we samen effectiever kunnen handelen. De cohesie en zelfredzaamheid door informatie te delen en partnerschap te creëren, is toegenomen. Het betreft partnership met onder meer inwoners, maatschappelijke organisaties, ondernemers en de politie. Heemstedenaren kennen elkaar en hun wijk immers het beste en spelen daarmee een cruciale rol in hun buurt; De veiligheid in de eigen leefomgeving is van groot belang. We hebben inwoners en professionals in staat gesteld om signalen van criminaliteit zoals geweld, verward gedrag, ondermijning en cybercrime te herkennen en hebben samen handelingsperspectieven ontwikkeld. De integrale samenwerking tussen sociaal domein en veiligheid is verder geïntensiveerd. Zo worden problemen vroegtijdig herkend en kunnen passende interventies worden ingezet. Deze werkwijze vergt flexibiliteit, wendbaarheid en kennis van elkaars rollen en mogelijkheden; ook van belangrijke partners zoals de politie, het Openbaar Ministerie, het Zorg & Veiligheidshuis, Veilig Thuis en de Veiligheidsregio.
Wat hebben we ervoor gedaan? Integraal veiligheidsbeleid In 2022 is de uitvoering van de prioriteiten uit het Integraal Meerjaren Veiligheidsplan van de Politie-eenheid en het jaarlijkse uitvoeringsplan van de gemeente Heemstede voortgezet. Tijdens het tweewekelijks lokaal veiligheidsoverleg tussen politie en gemeente wordt aan de hand van actuele gegevens bepaald in hoeverre het nodig is om de prioritering voor korte of langere tijd bij te stellen. Zorg & Veiligheid Er vindt één keer per twee weken een zorg- en veiligheid casusoverleg plaats. Dit betreft een intern overleg tussen het veiligheids-, handhavings- en sociaal domein. Vroegsignalering van problematiek bleef een aandachtspunt. Cruciaal hierbij is een goede informatiepositie en tijdige informatie-uitwisseling tussen de interne en externe partners.
Jaarstukken 2022
pagina 28
Casussen die qua zwaarte een interne behandeling ontstijgen worden voor weging aangeboden aan het Zorg- en Veiligheidshuis. Indien geschikt wordt er samen met externe partners een individueel casusoverleg gestart met als doel de expertise te bundelen om de kans op succes te vergroten. Veilige en leefbare wijken, centrum en bedrijventerreinen Het aantal meldingen van bijtincidenten door honden is de laatste twee jaar flink toegenomen. Na het plaatsvinden van een bijtincident wordt de burgemeester regelmatig verzocht om sancties te nemen. Het college heeft beleidsregels bijtincidenten honden vastgesteld. Aan de hand van de beleidsregels kan gemotiveerd worden waarom er wel of geen sanctie opgelegd wordt. In de Driehoek Kennemerkust is afgesproken dat de politie controles houdt op geluidsoverlast en extra aandacht heeft voor verkeersgedrag van motorrijders. In het najaar heeft er met bewoners een wijkwandeling in de Geleerdenwijk plaatsgevonden. Bij deze w gevraagd voor (verkeers)veiligheid, jongerenoverlast rond de supermarkt en de staat van de speellocaties. Ondermijning In samenwerking met het RIEC en de provincie Noord-Holland is er samen met de gemeente Bloemendaal een quickscan uitgevoerd naar de weerbaarheid van de gemeentelijke organisatie.
Met deze weerbaarheidsscan zijn potentiële kwetsbaarheden voor criminele beïnvloeding in beeld gebracht en op basis daarvan aanbevelingen gedaan voor een meer weerbare organisatie. Naar aanleiding van deze quickscan is besloten om de weerbaarheidsscan uit te werken in een plan van aanpak. Hierbij is de gemeente door externe partners ondersteund. Toezicht op de (on)vergunde prostitutie is een belangrijk instrument bij het tegengaan van misstanden en mensenhandel. In de Politie-eenheid Noord-Holland is besloten drie districtelijke Prostitutie Controle Teams jk toezicht prostitutie onder coördinatie van de gemeente Haarlem die ook bevoegd is tot controle en naleving in casuïstiek in Heemstede. In maart heeft er samen met de politie, OD IJmond, Douane en het Twickelerveld (speurhonden) een integrale controle plaatsgevonden bij 140 garageboxen en opslagruimten op het bedrijvenpark Leidsevaartweg en in de Lombokstraat. Er zijn geen misstanden aangetroffen. Binnen het thema Ondermijning is er speciale aandacht voor vastgoed: samen met het RIEC is er een plan van aanpak vastgoed opgesteld. In Driehoeksverband zal een keuze gemaakt worden voor een uitrol van werkzaamheden. Cyberveiligheid We zijn in de regio Noord-Holland bij vier cyberprojecten aangesloten. De burgemeester is één van de drie cyberburgemeesters van Noord-Holland. Het zijn de volgende projecten: •
•
•
Het Geldezel-project: waarbij we door middel van preventieve en repressieve interventies proberen te voorkomen dat met name jongeren en kwetsbaren hun bankrekening ter beschikking stellen aan criminelen en feitelijk als katvanger fungeren. RE-Bootcamp: waarbij we jongeren met specifieke IT-vaardigheden stimuleren om hun IT-talent in te zetten voor het goede en om ze meer te leren over de uitdagingen van het internet. Tijdens dit eendaagse bootcamp informeren onder andere cybersecuritybedrijven, politie en OM de jongeren Het slachtoffer spreekt: waarbij we slachtoffers van cyberdelicten uit onze gemeente vragen hun verhaal te doen. De gedacht is dat het 'echte' verhaal de beste vorm van preventie is.
Jaarstukken 2022
pagina 29
•
Hackshield in de klas: stimuleert leerlingen om het heft in eigen hand te nemen en zorgt ervoor dat leerlingen op een leuke educatieve manier kennis opdoen en gemotiveerd raken om zichzelf en hun familieleden bewust te maken en te beschermen tegen digitale criminaliteit. De Rijksoverheid heeft een nationale cybersecuritystrategie opgesteld. De decentrale overheden waren hierin nog niet meegenomen. Door betrokkenheid van de cyberburgemeesters is eind 2022 een convenant met het Rijk tot stand gekomen waarin is afgesproken dat in overleg met de VNG een strategie / werkplan met bijbehorende financiering wordt opgesteld. In samenwerking met de politie en WIJ Heemstede hebben we in de Luifel een voorlichtingsbijeenkomst georganiseerd tijdens de Sociëteit voor ouderen over cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit. Zie ook Cybersecurity en weerbaarheid, bladzijde 115. Nieuwe werkwijze integrale handhaving De nieuwe werkwijze is een gezamenlijke verantwoordelijkheid om de samenleving zo gezond, leefbaar en veilig mogelijk te houden. Uitgangspunten zijn eigen verantwoordelijkheid van inwoners en ondernemers, voorlichten als het kan en handhaven als het moet. Het doel is gedragsverandering gericht op goede naleving. Woonfraudeoverleg In 2022 is begonnen met het monitoren van een leegstandslijst en een overbewoningslijst.
Per bewoner moet er minimaal 12 vierkante meter beschikbaar zijn. Bij kamergewijze verhuur waar sprake is van 5 of meer wooneenheden dient de eigenaar een gebruiksmelding te doen en te voldoen aan de brandveiligheidseisen. Doorontwikkeling team Handhaving en samenwerking met politie In de tweede helft van het jaar is er gestart met de voorbereiding van de inrichting van een politiepost bij de ingang van het Raadhuis. De ruimte kan gebruikt worden door wijkagenten en andere politiemedewerkers. De nabijheid van team Handhaving en de politie bevordert de samenwerking. Ook is het de bedoeling om te komen tot een dagelijkse gezamenlijke briefing. Bluswatervoorziening: overbruggingsperiode Als aanvulling op het primaire bluswater kan er bij langdurige grote branden behoefte zijn aan zogenaamd secundair bluswater. De brandweer maakt dan gebruik van oppervlaktewater. In overleg met de gemeente heeft de brandweer een kaart/lijst opgesteld met een beknopte lijst met waterwinpunten. Deze punten moeten bereikbaar en zichtbaar zijn, geschikt zijn als opstelplek en indien nodig onderhouden worden. Handhaving tijdens corona pandemie Na beëindiging van de coronamaatregelen was inhuur van extra capaciteit niet meer nodig. Handhaving nieuwe Haven Heemstede Er is toezicht gehouden n.a.v. overlastmeldingen zwemmende / spelende jeugd. Het betreft 55 controle momenten.
Er zijn 13 waarschuwingen uitgedeeld en geen sancties opgelegd. Het doel is om d.m.v. een gesprek bewustwording te creëren en naleefgedrag te bevorderen. Betrokkenheid verbonden partijen De Veiligheidsregio Kennemerland (VRK) zorgt voor samenwerking bij de voorbereiding op een ramp, grote brand of ernstig ongeluk en bij het bestrijden ervan. Dit is de verbindende factor, die ook de inzet van hulpdiensten coördineert. De VRK werkt samen met gemeenten en andere partners om Kennemerland veilig te maken en houden.
Jaarstukken 2022
pagina 30
Hoe hebben we dit gemeten? Verplichte beleidsindicatoren Indicator
Meeteenheid
Waarde
per 1.000 inwoners
Jaar meting 2020
Waarde
2,4
Jaar meting 2021
Winkeldiefstal Geweldsmisdrijven*
per 1.000 inwoners
2020
1,7
2021
1,4
Vernieling/beschadiging
per 1.000 inwoners
2020
3,4
2021
3
Verwijzingen Halt
per 10.000 jongeren
2020
1,7
2021
1,1
1,7
laatste meting cijfers uit: waarstaatjegemeente.nl *bron: jaarcijfers politie
Overige beleidsindicatoren Veilige en leefbare wijken (Bron: Politie) Aantal woninginbraken naar jaar, abs.
2017
2018
2019
2020
2021
Verschil
88
93
118
62
47
-15
Zorg en Veiligheid (Bron: Politie) Overlast verward persoon, per 10.000 inw.
2019
2020
2021
Heemstede
47
51
52
Nederland
58
67
75
Aantal opgelegde tijdelijke huisverboden
2019
2020
2021
Heemstede
2
1
1
Wat heeft het gekost? plus = nadeel, min = voordeel
Rekening
Begroting
Rekening
2021
2022
2022
Lasten
2.122
2.389
2.382
Baten
-15
-6
-9
Saldo van baten en lasten
2.107
2.383
2.373
Onttrekking aan reserve
0
-130
-130
Mutatie reserves
0
-130
-130
2.107
2.253
2.243
Resultaat programma
Jaarstukken 2022
pagina 31
plus = nadeel, min = voordeel
Rekening 2021
Begroting 2022
Rekening Verschil 2022 2022
1.1 Crisisbeheersing en brandweer
1.701
1.923
1.820
-103
1.2 Openbare orde en veiligheid
421
466
562
96
2.122
2.389
2.382
-6
1.2 Openbare orde en veiligheid
-15
-6
-9
-4
Subtotaal Baten
-15
-6
-9
-4
2.107
2.383
2.373
-10
Onttrekking aan reserve
0
-130
-130
0
Mutatie reserves
0
-130
-130
0
2.107
2.253
2.243
-10
Lasten per taakveld
Subtotaal Lasten Baten
per taakveld
Saldo van baten en lasten Mutatie reserves
Resultaat programma
Toelichting op de financiële cijfers Lasten Taakveld 1.1 Crisisbeheersing en brandweer 103.000. Dit ontstaat door: •
Heemstede ontving in 2022 een teruggave van het rekeningresultaat van de veiligheidsregio van
•
De afrekening van de bijdrage van de implementatie bluswatervoorziening was niet begroot en bedroeg voordeel)
•
7.000 voordeel).
Taakveld 1.2 Openbare orde en veiligheid 96.000. Dit ontstaat doordat: •
In het lopende jaar is er een opvanglocatie voor jongeren en statushouders opgezet. Om de openbare 99.000 nadeel).
•
Jaarstukken 2022
3.000 voordeel).
pagina 32
Programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat Inhoud programma Het programma omvat het aanleggen en beheren van wegen, paden, bruggen, watergangen en havens. Ook onder dit programma valt de zorg voor de verkeersveiligheid, bereikbaarheid, parkeerbeleid en ligplaatsenbeleid in watergangen. Het rioolbeheer en omgang met oppervlaktewater wordt voor een deel ook verantwoord onder programma 7 Volksgezondheid en Milieu.
Wat hebben we bereikt? Mede om de CO2 uitstoot verder terug te dringen hebben we ingezet op duurzame mobiliteit. In 2022 is het aantal laadpalen verhoogd en zijn voorbereidingen getroffen voor de verdere uitbreiding van het laadinfrastructuurnetwerk. Er is een start gemaakt met het afwaarderen van wegen naar 30km. Voor de vraagstukken rond zowel mobiliteit als klimaatadaptatie (benoemd in programma 7) hebben we zowel ingezet op lokale acties en kansen als op regionale samenwerkingsverbanden.
Wat hebben we ervoor gedaan? Duurzame mobiliteit en verkeersveiligheid Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 De behoefte aan mobiliteit neemt al decennialang toe en de verwachting is dat deze ontwikkeling zich doorzet in de regio Zuid-Kennemerland. Dat komt onder meer door woningbouw in Zuid-Kennemerland en in de omliggende gemeenten (Haarlemmermeer en Bollenstreek), een toename van evenementen, een toenemende recreatiedruk in de kuststrook en een vergrijzende bevolking met ouderen die langer mobiel blijven. Een groeiende mobiliteit betekent ook aandacht voor de verkeersveiligheid. Het Strategisch Plan Verkeersveiligheid 2030 (SPV 2030) beschrijft een gezamenlijke koers om het aantal verkeersslachtoffers drastisch te verminderen, dit is opgesteld door het Rijk. De provincie Noord-Holland stelt een regionaal SPV op. In 2022 zijn wij actief betrokken bij de ontwikkeling van het regionaal SPV door onder andere aan te sluiten bij diverse regionale overleggen. Daarnaast is er inhoudelijk input geleverd aan de provincie Noord-Holland als trekker van dit project hoe het plan moet worden vormgegeven. Het is immers van belang dat het plan uitvoerbaar is voor het verkeersnetwerk in Heemstede. Het Wegcategoriseringsplan Heemstede In oktober 2021 is door de gemeenteraad het Wegcategoriseringsplan Heemstede vastgesteld.
Dit plan heeft als doel de verkeersveiligheid in Heemstede te bevorderen. Volgens dit plan worden de komende jaren (de eerste tranche 2022-2026) verschillende wegen in de gemeente Heemstede afgewaardeerd en heringericht naar 30 kilometer per uur. In 2022 heeft de gemeente gewerkt aan het eerste deelproject Johan Wagenaarlaan en César Francklaan. Duurzame mobiliteit zoals opgenomen in de nota Duurzaam Heemstede 2020-2024 De gemeente Heemstede stimuleert elektrisch rijden en faciliteert publieke laadvoorzieningen, zoals Jaarstukken 2022
pagina 33
vastgelegd in de Nota Duurzaamheid 2020-2024. In 2022 zijn 17 verkeersbesluiten genomen voor de plaatsing van openbare laadpalen. In totaal zijn er nu 30 laadvoorzieningen. Daarnaast is in 2022 gestart met voorbereidingen voor de plankaart, waarop de bestemming van de grond wordt aangegeven. Op basis van verschillende data zijn 150 laadpalen ingetekend op de plankaart. Met de hulp van inwoners wordt die plankaart afgerond. Nieuwe ruimtelijke ontwikkelingen vragen om extra infrastructuur De studie OV-knooppunten is in 2022 opgestart en moet leiden tot een verbeterd gebruik van NS-stations in de regio, door een multifunctionele aanpak . Hierin staan maatregelen benoemd ten aanzien van (fiets)parkeren, bushalten, stationsvoorzieningen, duurzaamheidsaspecten en bijvoorbeeld uitleg over vanaf het station bereikbare recreatieve en andere doelen.
Parkeren In 2022 is gestart met het opstellen van een gedragen parkeerbeleid. Eerst zal een parkeervisie opgesteld worden, deze parkeervisie zal besproken worden met stakeholders en belanghebbenden. Deze parkeervisie zal na de zomer 2023 voorgelegd worden aan de gemeenteraad. Regionale samenwerking De gemeente Heemstede is de naaste buur van grote woningbouwontwikkellocaties. Dat heeft gevolgen voor de bereikbaarheid van en de leefbaarheid in Heemstede. Voor Heemstede is het belangrijk nauw betrokken te zijn bij deze ontwikkelingen, als gemeente en als lid van de regio Zuid- Kennemerland. In 2022 is de lokale en regionale samenwerking verder vormgegeven en is gestart om te komen tot een Samenwerkingsagenda van Zuid-Kennemerland en Haarlemmermeer. Uitbreiding fietsparkeren station In 2022 en begin 2023 zijn de mogelijkheden onderzocht voor een uitbreiding van het aantal fietsenrekken rond het Intercitystation Heemstede-Aerdenhout, dit om het toenemende gebruik van het station te faciliteren. Daarbij worden ook de omwonenden betrokken. In de tweede helft van 2023 wordt een voorstel ingediend voor de inrichting van de fietsenstallingen. Fietspad Westelijke Randweg en aansluiting Vogelpark De nieuwe fietsverbinding langs de bocht van de Westelijke Randweg in Haarlem wordt gecombineerd met een nieuwe verbinding vanuit Haarlem Zuid-West met station Heemstede-Aerdenhout.
Dit provinciale project is daarom gesplitst in een oostelijk deel en een westelijk deel. Het oostelijke deel, de verbinding van het Coornhertlyceum met de Leidsevaartweg, is volgens planning aangelegd (2022), zodanig dat in de toekomst uitwisseling met de verbinding uit Haarlem gemaakt kan worden. Aanleg nieuwe oost-west verbinding: fietsroute Haarlemmermeer Heemstede - Zandvoort Vanuit de Regionale bereikbaarheidsvisie zijn (varianten)studies en ontwerpen opgepakt om een nieuwe duurzame oost-west verbinding voor fietsers en wandelaars te realiseren vanuit Haarlemmermeer, door Heemstede naar de entree van de Amsterdamse Waterleidingduinen nabij landgoed Leyduin. Het opnemen van een mogelijke fiets- of voetgangerstunnel onder het spoor is in 2022 nader onderzocht. Zie ook programma 6. Veilige oversteekplekken voor fietsers en voetgangers Veilige oversteekplaatsen voor langzaam verkeer (fietsers en voetgangers) zijn voor de gemeente belangrijk. Om deze reden is een prioriteitenlijst (Notitie Oversteekplaatsen Heemstede 2020) opgesteld met oversteekplaatsen die verbeterd dienen te worden. In 2022 is gewerkt aan het verbeteren van oversteekplaatsen van de prioriteitenlijst (Notitie Oversteekplaatsen Heemstede 2020): 1. Adriaan Pauwlaan - Herenweg - Laan van Rozenburg Bij de verbetering worden aan twee zijden verkeerslichten aangebracht. In 2022 is de aanbestedingsfase afgerond.