56. Oproep NVRD beëindiging individuele deelnemersovereenkomst.pdf

Raadsinformatiebericht Collegevergadering: 17 september 2024

Zaaknummer Team Portefeuillehouder Openbaarheid

: 1264875 : Infra en Projecten Heemstede : A.H.A. Grummel : Actief openbaar

Onderwerp Oproep NVRD beëindiging individuele deelnemersovereenkomst Raadsinformatiebericht: ☒ Toezeggingen/actielijst commissie of raad Met dit bericht informeren wij u over de wijze waarop wij invulling geven aan deze oproep. Aanleiding Tijdens de raadsvergadering op 27 juni jl. heeft het CDA gevraagd om een raadsinformatiebericht naar aanleiding van de oproep van de Nederlandse Vereniging Reinigingsdiensten (NVRD). De NVRD heeft gemeenten opgeroepen om de individuele deelnemersovereenkomst met Verpact te beëindigen voor 30 september 2024. Dit is een vervolg op het bericht van de VNG eerder dit jaar. Naar aanleiding van het genomen besluit op 24 april jl. om de ketenovereenkomst Verpakkingen 2020-2029 (ketenovereenkomst) met Verpact (voorheen Stichting Afvalfonds Verpakkingen) op te zeggen. Oproep NVRD De NVRD zegt hier het volgende over: “Als deze deelnemersovereenkomst niet tijdig wordt opgezegd, loopt u het risico dat uw gemeente gehouden wordt aan de afspraken in deze overeenkomst. Daarom hebben wij u opgeroepen om bij Verpact uw deelnemersovereenkomst uiterlijk 30 september 2024 schriftelijk op te zeggen, zodat deze per 31 december 2024 eindigt.” Wij hebben de NVRD gevraagd om een inhoudelijke toelichting en zij komen met de volgende reactie: “De keuze en het directe belang bij het opzeggen van de DO (deelnemersovereenkomst) ligt niet bij VNG/NVRD maar bij de gemeente.

Als VNG/NVRD staan wij voor het gemeenschappelijk belang en vertegenwoordigen wij het collectief. Met het opzeggen van de DO laat de gemeente zien achter het maken van nieuwe, centrale afspraken te staan. Daarnaast is dit juridisch het moment waarop gemeenten hun DO kunnen opzeggen. Deze loopt anders formeel door tot en met 2029.” Reactie Verpact Op 1 juli en 3 september jl. heeft Verpact gemeenten geïnformeerd over de juridische consequenties met betrekking tot deze opzegging in verhouding tot de geldende afspraken omtrent de vergoeding voor het plastic, blik en drinkverpakkingen (PBD) afval. In afstemming met de VNG en de NVRD heeft pagina 1 van 2

Verpact besloten om de huidige opzegtermijn van drie maanden in te korten naar één maand. Dit betekent dat de uiterste datum voor eventuele opzeggingen met ingang van 1 januari 2025 niet al op 1 oktober 2024 valt, maar op 1 december 2024. Daarmee geeft Verpact gemeenten meer tijd om tot een weloverwogen besluit te komen. Vervolgtraject Op dit moment hebben wij een kwalitatief goede PBD stroom en ontvangen wij daarvoor een relatief hoge vergoeding. Daarom zijn wij nog niet geneigd om deze ‘oude afspraken’ op te zeggen, wanneer wij nog niet verzekerd zijn van een positieve uitkomst van de onderhandelingen. Wij steunen deze onderhandelingen en staan achter het belang van het maken van nieuwe afspraken. Alle betrokken partijen hebben de intentie uitgesproken en zetten zich in om voor het eind van het jaar te komen tot nieuwe afspraken, eventueel met een overgangsperiode. Op dit moment vinden de onderhandelingen tussen de partijen plaats. In oktober staat een bijeenkomst met bestuurders gepland, wij zullen een definitief besluit nemen op basis van deze uitkomsten. Hierover zullen wij u t.z.t informeren. Bijlagen 1. Oproep NVRD 2. Brief VNG 3. Brief Verpact 4. E-mail Verpact

pagina 2 van 2

Gemeente T.a.v. College van Burgemeester en Wethouders Postbus 1 1111 AA GEMEENTE

Datum: Onderwerp:

1 juli 2024 Deelnemersovereenkomst

Kenmerk: Bijlagen:

24.081 HKL-SdV n.v.t.

Geacht College, Eerder dit jaar hee de VNG mede namens uw gemeente de lopende Ketenovereenkomst met Verpact (met ingang van 1-1-2025) opgezegd. Deze overeenkomst ziet toe op afspraken over de inzameling, de verwerking en recycling van huishoudelijk verpakkingsafval in alle gemeenten in ons land. Naar aanleiding van deze opzegging krijgt Verpact veel vragen van gemeenten. Vragen die voor een groot deel betrekking hebben op de con nuïteit van de afspraken en onze samenwerking. Een groot deel van die vragen hee betrekking op de Deelnemersovereenkomst die is gekoppeld aan de Ketenovereenkomst en die elke gemeente individueel met Verpact hee afgesloten. Er zijn gemeenten die nu ook deze Deelnemersovereenkomst met Verpact opzeggen. We hechten eraan om te benadrukken dat voor Verpact het maatschappelijke belang van con nuïteit in de inzameling en recycling van huishoudelijk verpakkingsafval centraal staat. Daarom kiezen wij er van onze kant bewust voor om de deelnemersovereenkomst met uw gemeente niet te beëindigen. Wij vinden het belangrijk om u erop te a enderen dat de Deelnemersovereenkomst onder meer de rechtsgrond vormt voor de vergoedingen die u van Verpact ontvangt. Zonder deze rechtsgrond kan Verpact formeel geen betalingen aan uw gemeente doen. Verpact zet zich in om voor 1 januari 2025 te komen tot nieuwe afspraken.

Hoe dan ook zal Verpact zich ook zonder Ketenovereenkomst of Deelnemersovereenkomst in blijven ze en voor een goede uitvoering van haar we elijke producentenverantwoordelijkheid.

Daarbij richten wij ons op zo schoon mogelijke stromen van huishoudelijk verpakkingsafval, waaruit we zoveel mogelijk herbruikbare grondstoffen kunnen halen tegen zo laag mogelijke maatschappelijke kosten, die in ons aller belang zijn. Een belang dat we samen met uw gemeente delen met het oog op de na onale circulaire doelstellingen voor 2030. Onze accountmanager die het dagelijkse contact namens Verpact met uw gemeente onderhoudt, is uiteraard bereikbaar voor alle vragen die er spelen met betrekking tot de continuïteit van de inzameling, verwerking en recycling van huishoudelijk verpakkingsafval. Wij hopen u hiermee voldoende te hebben geïnformeerd. Hoogachtend,

Aan de leden

Datum

30 april 2024 Ons kenmerk U202400234

Lbr. 2024/014

Onderwerp

Nieuwe afspraken inzameling verpakkingsafval

Geachte leden van college en gemeenteraad,

In 2019 hebben de VNG en Verpact (de vertegenwoordiger van alle bedrijven die producten met een verpakking op de markt brengen; voorheen Stichting Afvalfonds Verpakkingen) afspraken gemaakt over de invulling van de Uitgebreide Producenten Verantwoordelijkheid (UPV), zoals de kostenvergoeding voor gemeenten voor de inzameling van verpakkingsafval. Het doel van deze Ketenovereenkomst Verpakkingen 2020-2029 (verder: Ketenovereenkomst) is om hergebruik en recycling van verpakkingen te verbeteren, de circulariteit te bevorderen en de maatschappelijke kosten te laten dalen. Daarbij hadden de deelnemende partijen bovendien het streven om flexibeler te kunnen inspelen op ontwikkelingen binnen de verpakkingsketens. Helaas moeten we constateren dat een aantal afspraken uit de overeenkomst achterblijft bij de verwachting. Dat heeft geresulteerd in een motie van de gemeente Losser (e.a.), die tijdens de ALV van 1 december 2023 is aangenomen. In de motie roept de ALV het bestuur op om samen met de Nederlandse Vereniging voor afval- en reinigingsmanagement (NVRD) met Verpact in gesprek te gaan om te komen tot nieuwe gedragen afspraken. Om uitvoering te geven aan deze motie moest het VNG-bestuur voor 1 mei bij Verpact aangeven dat we de Ketenovereenkomst Verpakkingen niet willen verlengen per 1 januari 2025. Daartoe heeft het bestuur op 24 april besloten.

De overeenkomst zal daarmee in zijn huidige vorm eindigen per 31 december 2024.

Vereniging van Nederlandse Gemeenten Nassaulaan 12 Den Haag | Postbus 30435 | 2500 GK Den Haag 070 - 373 83 93 | info@vng.nl

vng.nl

Knelpunten in de uitvoeringspraktijk De Ketenovereenkomst heeft als doel om hergebruik en recycling van verpakkingen te verbeteren, de circulariteit te bevorderen en de maatschappelijke kosten te doen dalen. Tevens moesten de afspraken ertoe leiden dat met name kunststof verpakkingsafval beter geschikt is zodat het weer opnieuw kan worden hergebruikt. Daarbij hadden de deelnemende partijen bovendien het streven om flexibeler te kunnen inspelen op ontwikkelingen binnen de verpakkingsketens. Terugkijkend op afgelopen 4 jaar van de Ketenovereenkomst stellen gemeenten vast dat zaken als de verdere inrichting van inzameling van brongescheiden plastic verpakkingen, metalen verpakkingen en drinkpakken (PMD), de vergoedingen voor nagescheiden PMD en het beheer van openbare prullenbakken met bijbehorende kosten- en samenstellingsonderzoeken, redelijk op de rails staan. Enkele andere zaken uit de overeenkomst blijven echter achter bij de verwachtingen. Zo blijken voor veel gemeenten de vergoedingen die ze van Verpact ontvangen, niet kostendekkend en wordt in het geval van afkeuring van ingezameld verpakkingsafval geen enkele vergoeding uitgekeerd.

Verder ontbreekt transparantie over kostenonderzoeken, goed- en afkeuring in de praktijk en ontbreekt het aan een deugdelijke governance die voorziet in een onafhankelijke escalatie in de gevallen dat gemeenten en Verpact er onderling niet uitkomen. Inzet nieuwe afspraken vanaf 2025 en verder De geschetste knelpunten hebben geresulteerd in een motie van de gemeente Losser (e.a.), die de VNG oproept om samen met NVRD te komen tot nieuwe gedragen afspraken. De nieuwe afspraken moeten gemeenten meer voorspelbaarheid en duidelijkheid geven over de kostenvergoeding voor inzameling, meer zicht bieden op recycling en circulariteit van de door gemeenten ingezamelde afvalstromen en meer transparantie verschaffen over tussentijdse metingen en onderzoeken. Deze afspraken passen niet binnen het kader van de huidige Ketenovereenkomst. Om toch invulling te geven aan de motie moesten we voor 1 mei 2024 aangeven dat we het contract vanaf 1 januari 2025 niet met 5 jaar willen verlengen. Alleen op deze manier kunnen we beginnen aan het onderhandeltraject met Verpact om te komen tot nieuwe afspraken. Om te komen tot nieuwe afspraken met Verpact heeft het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat (IenW) voorgesteld een procesbegeleider aan te stellen. Die zal in de aankomende periode samen met vertegenwoordigers van de VNG en Verpact vorm geven aan de beoogde nieuwe afspraken.

Verder wordt in dit aankomende traject nauw samengewerkt met de NVRD, waartoe in de ALV-motie expliciet is opgeroepen. Het streven is om de nieuwe afspraken ter goedkeuring voor te leggen aan de leden van de VNG tijdens de ALV in december 2024, zodat deze per 1 januari 2025 kunnen ingaan. Als het onverhoopt niet lukt om de afspraken per 1 januari te laten ingaan, zal in overleg met het ministerie van IenW en Verpact een overgangsperiode moeten worden afgesproken. Voor een uitgebreidere toelichting op het te doorlopen traject en de bepaling van onze inzet, nodigen we gemeenten graag uit voor een van de 3 bijeenkomsten, die we de aankomende tijd organiseren:

Vereniging van Nederlandse Gemeenten

2/3

Vrijdagmiddag 24 mei – Utrecht (aansluitend op de ‘Bijeenkomst voor bestuurders over de doelen van de inzameling van huishoudelijk afval (VANG) 2024’) Donderdagmiddag 30 mei – Eindhoven (nog nader te bepalen) Dinsdagmiddag 11 juni – Zwolle (nog nader te bepalen) U kunt zich voor deze bijeenkomsten aanmelden via https://www.nvrd.nl/kalender/ Wij adviseren u deze brief door te sturen in uw organisatie.

Met vriendelijke groet, Vereniging van Nederlandse Gemeenten

mr L.K. Geluk Algemeen directeur

Vereniging van Nederlandse Gemeenten

3/3