241109 BIJLAGE bij antwoorden vragen VVD Presentaties burgerberaad.pdf
Tekst van het document
Overzicht presentaties burgerberaad afvalinzameling Bijeenkomst 1: kennismakingsbijeenkomst • algemene presentatie over afvalinzameling en de huidige situatie in Heemstede
Bijeenkomst 2: expertsessies • Presentatie over afval met voorbeelden en ervaringen uit het land • Presentatie over communicatie en gedrag bij afvalinzameling • Presentatie over innovatie bij afvalinzameling • Presentatie over de ervaringen van bewoners uit de wijk Merlenhoven (door te klikken op de tekst komt u bij de betreffende presentatie)
Bijeenkomst 1: kennismakingsbijeenkomst • algemene presentatie over afvalinzameling en de huidige situatie in Heemstede Door: Gemeente Heemstede en Meerlanden
Afvalinzameling
Afval quiz Hoeveel afvalstoffenheffing betaalt u? Wat hoort waar? groen is GFT+E, grijs is restafval, blauw is OPK, geel is glas en oranje is PBD
9-3-2024
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
2
Even voorstellen Naam: Simon van der Schouw Functie: Adviseur circulaire economie Bedrijf: Meerlanden
Naam: Nina van den Bosch
Functie: Beleidsadviseur Reiniging Bedrijf: gemeente Heemstede
9-3-2024
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
3
Relatie gemeente en Meerlanden •
Meerlanden is een overheids-nv van 8 gemeenten
•
Gemeente Heemstede is ook aandeelhouder van Meerlanden
•
Dienstverleningsovereenkomst tussen gemeente en Meerlanden
•
Gemeente is opdrachtgever en Meerlanden opdrachtnemer
•
Dienstverlening Heemstede: •
Afvalinzameling en milieustraat
•
Straatreiniging en gladheidsbestrijding
•
Groene energiefabriek verwerking GFT
9-3-2024
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
4
Noodzaak afvalscheiding huishoudelijk afval
Nederland circulair in 2050
Afvalmanagement wordt gezien als de katalysator voor de circulaire economie.
9-3-2024
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
5
Invloed gemeenten in de keten
Simmer ontwerp Minder grondstoffen Repareerbaar Recyclebaar
9-3-2024
Aankoopgedrag Milieubewustzijn Reparatie Verspilling Afdanken
Doelstelling: 75% afvalscheiding 100 kg restafval
Sortering Opschonen
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
Secundaire grondstoffen
Daadwerkelijk hergebruik materialen
6
Afvaldriehoek
VAN AFVAL NAAR GRONDSTOF Afval scheiden 75% 100 kg restafval per inwoner en dit bespaart grondstoffen en CO2 uitstoot Reduce Reuse Repair Recycle
9-3-2024
KOSTEN EN BATEN Inzameling en verwerking Betere afvalscheiding, lagere verwerkingskosten: Verbranden restafval = duur Papier, glas en textiel hebben marktwaarde Producenten betalen mee (PBD, matrassen, e-waste)
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
DIENSTVERLENING Wensen bewoners Maak afval scheiden makkelijk: vaker aan huis ophalen, meer brengparkjes Communicatie: website, afvalkalender Kringloop, repair café
7
Waar staat Heemstede nu? Huishoudelijk afval (kg/inw/jr)
Wat zit er in het restafval? (kg/inw/jr)
600
500 400
grondstoffen
300
restafval
200 100 0
Nu
Doel
Afvalstoffenheffing 2024 - 140 liter restafval / 100 tikken - 240 liter restafval / 200 tikken
9-3-2024
€ 327,38 € 409,23
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
8
Inzameling in Heemstede Laagbouw 70%
Hoogbouw 30%
Grofvuil
9-3-2024
Gemeentebreed: ‘traditionele inzameling’ (8.800 huishoudens)
- 2 containers aan huis: rest en GFT - overige stromen wegbrengen
Merlenhoven: concept ‘omgekeerd inzamelen’ (500 huishoudens)
- 2 containers aan huis: GFT en PBD - restafval en overige stromen wegbrengen
Geen inzameling aan huis (200 huishoudens)
- alle stromen wegbrengen
Basisvoorzieningen restafval en GFT (3.900 huishoudens)
- verzamelcontainers: inpandig of uitpandig ondergronds met afvalpas/100 tikken restafval - overige stromen wegbrengen
(Boven)woningen zonder berging (209 huishoudens)
- gele zakken voor restafval en GFT - overige stromen wegbrengen
Grofvuilregeling voor halen en brengen, stimuleren hergebruik kringloop
- wegbrengen naar milieustraat (3m3 gratis) - tegen betaling aan huis ophalen (€ 24/2m3) - kringloop (bruikbare spullen)
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
9
Keuzes verbeteren afvalscheiding/minder restafval Verhogen service grondstoffen Laagbouw
Verminderen hoeveelheid restafval
- aan huis ophalen (vooral GFT - minder vaak aan huis ophalen en PBD) en/of kleinere minicontainer
Bronscheiding: PBD wordt gescheiden ingezameld Nascheiding geldt alleen voor PBD, alle andere stromen moeten brongescheiden worden ingezameld
n.v.t.
Hoogbouw
- brengvoorzieningen voor de deur of in de buurt
- wegbrengen naar ondergrondse container in de wijk (concept omgekeerd inzamelen) - Financiële prikkel: (klein) tarief op aanbieden restafval (lediging minicontainer / inworp in ondergrondse container)
Grofvuil
- scheidingsfaciliteiten milieustraat
- stimuleren brengen naar milieustraat
9-3-2024
Keuze bron- of nascheiding van plastic uit restafval
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
10
Inzameling laagbouw in de regio
9-3-2024
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
11
Vragen?
9-3-2024
Afvalinzameling | gemeente Heemstede
12
Bijeenkomst 2: expertsessies • Presentatie over afval met voorbeelden en ervaringen uit het land Door: Samuel Stollman - NVRD
Bijeenkomst 2: expertsessies • Presentatie over communicatie en gedrag bij afvalinzameling Door: Addie Weenk - RWS/Ministerie Infrastructuur en Waterstaat
Afvalscheiden: hoe kan het beter?
Addie Weenk RWS/Ministerie Infrastructuur en Waterstaat
Gedrag: wat maakt dat we doen wat we doen?
Basis op orde? • Weten de mensen wat de bedoeling is? • Kent men het nut?
• Weet men wat waar bij hoort?
• Goede en bekende containers? • Goede en bekende inzameling?
Extra motivatie • Diftar, betalen voor restafval
• Restafval ontdoening iets lastiger maken - Minder vaak ophalen - Laten wegbrengen
Groente-, fruit-, etensresten, tuinafval
Groente-, fruit-, etensresten, tuinafval
Jullie vragen/suggesties per afvalstroom • GFT • Papier en karton • Glas • PMD • Textiel • Electrische apparaten • KCA • Grof afval
Andere vragen/suggesties?
Addie Weenk 06-15886309 Addie.weenk@rws.nl
Bijeenkomst 2: expertsessies • Presentatie over innovatie bij afvalinzameling Door: Guido Israëls en Simon van der Schouw Meerlanden
Burgerberaad Heemstede
Innovaties in Afval Grondstofbranche Guido Israëls Teammanager Strategie & Beleid
Simon van der Schouw Adviseur Circulaire Economie
Innovaties in de afvalbranche
Innovaties – Inwoner
Innovaties in de afvalbranche
Innovaties richting inwoner Innovaties richting inwoners zijn innovaties die: • Helpen voorkomen dat spullen afval worden • De inwoner helpen met afvalscheiden • Anderszins helpen met goed afvalgedrag
2 Delen: • Milieustraat stromen • Aan-huis stromen
Innovaties in de afvalbranche
Repaircafés
Innovaties in de afvalbranche
Plein voor hergebruik
Innovaties in de afvalbranche
Circulair ambachtscentrum
Innovaties in de afvalbranche
Kleine stromen aan huis
Innovaties in de afvalbranche
Mobiele milieustraat
Innovaties in de afvalbranche
Grondstof coaching
Innovaties in de afvalbranche
Containeradoptie
Innovaties in de afvalbranche
Challenge
Inzameling
Innovaties in de afvalbranche
Logistieke innovatie Als Meerlanden houden we logistieke trends en ontwikkelingen bij en werken we samen aan een duurzame stadslogistiek
Innovaties in de afvalbranche
Uitstoot verminderen •
•
•
Rijden op groen gas
Elektrificatie van het wagenpark Routeoptimalisatie
Innovaties in de afvalbranche
AI en camera’s
Innovaties in de afvalbranche
Inzameling door de grond
Innovaties in de afvalbranche
Lachgas in afval
Recycling en verwerking
Innovaties in de afvalbranche
Recycling en verwerking Als Meerlanden zijn we regionaal grondstofregisseur, houden we ontwikkelingen op gebied van recycling en verwerking bij. We kijken naar de optimale schaal voor recycling en proberen te versnellen waar mogelijk.
Innovaties in de afvalbranche
Scheidingtechnieken
Innovaties in de afvalbranche
Matras Recycling
Innovaties in de afvalbranche
Luierrecycling
Innovaties in de afvalbranche
Mechanische / Chemische recycling
Bijeenkomst 2: expertsessies • Presentatie over de ervaringen van bewoners uit de wijk Merlenhoven Door Thea de Moor en Erik van Wier – inwoners Merlenhoven
Informatie t.b.v. Burgerberaad inzake afvalscheiding Heemstede Woensdag 3 april 2024 Beste aanwezigen, Voordat ik wat ga vertellen over de ervaring van de huidige werkwijze van afvalscheiding in de wijk Merlenhoven stel ik ons even aan u voor. Erik van Wier, hij is degene geweest die alles aan het rollen heeft gebracht door een artikeltje te plaatsten in de Heemsteder. Mijn naam is Thea de Moor en ik spreek hier vanuit mijn ervaring als deelnemer aan de klankbordgroep Merlenhoven. We vinden het fijn dat wij door u uitgenodigd zijn en ik geef eerst een korte toelichting over onze ervaring met bronscheiding en daarna wat tips die u mogelijk kunt gebruiken bij uw advies aan de Gemeenteraad. Vragen stellen is mogelijk, bij voorkeur aan het einde. Even een korte schets van het ontstaan van de klankbordgroep. De bewoners van de wijk Merlenhoven werden eind 2017 verrast met het bericht dat er een 3e container voor het PBD zou komen. Tot dat moment hadden wij 1 bak voor het GFT en 1 bak voor restafval en plastic. Tegen het plaatsen van een 3e bak is verzet gekomen en toen is gezamenlijk met de Gemeente en Meerlanden gekomen tot een samenwerking om tot een goede aanvaardbare afvalscheiding te komen. Duidelijk was dat alle partijen er van overtuigd waren dat er iets met ons afval in positieve zin moest gebeuren. Niet alles verbranden, maar daar waar kan hergebruiken.
Denk aan verminderen CO2 uitstoot ( Wekelijkse ongesorteerde afval van Italië importeren en in Amsterdam verbranden, is hier geen goed voorbeeld van). Ik ga nu in op het gelopen proces, waarbij het vooral gaat over restafval en PBD. Overal vind al scheiding plaats van GFT, textiel, batterijen en grof vuil. Gezamenlijk zijn we gekomen tot een pilot met bronscheiding in de vorm van GFT in de bestaande groene containers en PBD in de grijze container. Voor het restafval zijn er toen ten behoeve van de pilot, 5 bovengrondse containers geplaatst in de wijk. Ook zijn er aparte bakken voor glas en papier op 2 plekken in de wijk. Na de pilot van een half jaar is onze wijk definitief vanaf 1 april 2019 overgestapt op deze vorm van bronscheiding. De bovengrondse containers zijn toen vervangen voor ondergrondse containers. Gevolg was dat er minder restafval kwam, daar de opening kleiner is en men meer gevoel had wat waar in moest. Uit de enquête is gebleken dat de meerderheid van de bewoners deze vorm als positief ervaart. Zo ook is er een grote daling van het restafval te constateren. Van de 220 kg per persoon vóór de pilot naar 95 kg per persoon tijdens de pilot en nu is dat 75 kg. per persoon. Een zéér positief resultaat dus! De GFT bak en PBD bak wordt elke 2 weken geleegd.
Daarnaast is met de Gemeente en Meerlanden overeengekomen dat vanaf juni t/m augustus de GFT bak elke week geleegd wordt. Rondom feestdagen wordt er extra geleegd, met name de papierbakken en de restafvalbakken, dat zal wel voor heel Heemstede nu gelden. Ook is er een geluidsarme glasbak geplaatst die voor heel wat minder ergernis zorgt. Natuurlijk was het even omschakelen en was je de eerste paar weken bezig met bedenken wat hoort nu in welke bak. De afvalwijzer van Meerlanden heeft ons daarbij goed geholpen, alsmede diverse informatiesites op internet.
Al gauw schrik je van je hoeveelheid PBD, voornamelijk plastic, wat je per week gebruikt. Als 2 persoonshuishouden vullen wij makkelijk de kleine grijze container per 14 dagen. Dat is schokkend. Het gevolg is dat we meer bewust werden van wat we kochten en ook meer gingen kijken naar alternatieven, zoals geen verpakking accepteren als het niet noodzakelijk is. We liepen gemiddeld 3x per week naar de plastic container en nu nog maar 1x per maand naar de restafval container met een klein zakje. Ook ons totale restafval is afgenomen door deze werkwijze. Als voorbeeld geef ik aan dat we per huishouden een kaartje hebben om de restafvalbak mee te openen met 100 tikken per jaar. Wij gebruiken daar ongeveer 15 tot 20 tikken per jaar van. Zelfs een gezin met twee kleine kinderen in de luiers komt (ruim) uit met de 100 tikken.
Tips *
*
* *
* * *
Stel met elkaar een communicatieplan op, zowel nu tijdens het adviesproces als na het genomen besluit en de invoering van het gekozen beleid. Positief was bij ons de wijkbijeenkomst en de brieven die op huisadres steeds verstuurd zijn. Zo ook dat enkele van ons bereikbaar waren voor vragen. Dit was laagdrempelig. Zorg voor voldoende ondergrondse bakken in je wijk waar de afval in gedaan moet worden op basis van het genomen besluit. Plaats ze niet te dicht op de huizen, denk aan geluidsoverlast. Houd rekening met de loopafstand van de bewoners naar de bakken, vooral voor de ouderen, kleinere mensen en mindervaliden in je wijk. Maak een advies op basis van wat haalbaar is in je wijk. Pas het systeem van scheiden van afval aan, aan de omstandigheden van je woonsituatie, denk b.v. aan verschil tussen hoogen laagbouw, grote en kleine tuinen met of zonder achterom, wel of geen stoepen. Als er glasbakken geplaatst of vervangen moeten worden, zorg dan voor de glasbakken die geluidsarm zijn. Dit geeft heel wat minder ergernis. Adviseer de Gemeente om aan nieuwe bewoners een pakketje te geven waarin ook de Afvalwijzer van Meerlanden is opgenomen. Eventueel in het Nederlands en Engels. Overweeg of er per wijk 1 of meerdere bewoners aanspreekpunt willen en kunnen zijn bij de invoering van het nieuwe beleid. Dit is vaak laagdrempelig en verhoogt het deelnemen aan de gekozen werkwijze.
Conclusie De huidige werkwijze ervaren wij als zeer praktisch en prettig en zien wij dan ook graag voortgezet, niet alleen in onze wijk Merlenhoven, maar ook in de heel Heemstede. Gedragsverandering heeft plaatsgevonden. Er wordt steeds minder geplaatst naast de verzamelbakken in de wijk. Alles bij de bewoner weer in 1 afvalbak laten doen zal meer zorgen voor vervuiling, want kleine stukjes hout, batterijen, textiel etc. worden er dan ook weer ingedaan. Tot slot dank ik u voor het aanhoren van dit verhaal en wens ik u veel succes, mede namens Erik, bij de advisering aan de Gemeenteraad.