1. Jaarrekening 2025 definitief inclusief controleverklaring.pdf
Tekst van het document
Jaarstukken 2025
pagina 1
Jaarstukken 2025
pagina 2
Inhoud Leeswijzer .......................................................................................................................................................................................... 5 Deel A: Algemeen .......................................................................................................................................................................... 7 Inleiding ............................................................................................................................................................................................. 8 Deel B: Jaarverslag ...................................................................................................................................................................... 19 Programmaverantwoording ................................................................................................................................................... 21 Programma 0 Bestuur en Ondersteuning ......................................................................................................................... 24 Programma 1 Veiligheid...........................................................................................................................................................
35 Programma 2 Verkeer, vervoer en waterstaat ................................................................................................................. 41 Programma 3 Economie ........................................................................................................................................................... 48 Programma 4 Onderwijs .......................................................................................................................................................... 53 Programma 5 Sport, cultuur en recreatie .......................................................................................................................... 58 Programma 6 Sociaal Domein ............................................................................................................................................... 66 Programma 7 Volksgezondheid en milieu ........................................................................................................................ 81 Programma 8 Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing ............................................ 91 Programma 9 Raad.....................................................................................................................................................................
97 Paragraaf 1 Lokale Heffingen ............................................................................................................................................... 102 Paragraaf 2 Weerstandsvermogen ..................................................................................................................................... 110 Paragraaf 3 Onderhoud Kapitaalgoederen ..................................................................................................................... 125 Paragraaf 4 Financiering ......................................................................................................................................................... 132 Paragraaf 5 Bedrijfsvoering ................................................................................................................................................... 136 Paragraaf 6 Verbonden partijen .......................................................................................................................................... 141 Paragraaf 7 Grondbeleid ........................................................................................................................................................ 155 Paragraaf 8 Openbaarheidsparagraaf Wet open overheid ......................................................................................
158 Deel C: Jaarrekening ................................................................................................................................................................ 161 Balans en toelichting op de balans .................................................................................................................................... 163 WNT-verantwoording 2025 Gemeente Heemstede ................................................................................................... 214 Single Information Single Audit (SiSa).............................................................................................................................. 216 Gewaarborgde geldleningen ................................................................................................................................................ 223 Rechtmatigheidsverantwoording ....................................................................................................................................... 226 Deel D: Overige gegevens ..................................................................................................................................................... 231 Controle verklaring accontant .............................................................................................................................................
232 Deel E: Bijlagen........................................................................................................................................................................... 240 Raadsbesluit ................................................................................................................................................................................ 262
Jaarstukken 2025
pagina 3
Jaarstukken 2025
pagina 4
Leeswijzer De jaarstukken over 2025 bestaan uit verschillende onderdelen die we hierna kort toelichten. Algemeen (deel A) Dit deel bevat de inleiding op de jaarrekening 2025, het financieel resultaat 2025, een analyse op hoofdlijnen en een voorstel voor de resultaatbestemming 2025. Daarnaast wordt de portefeuilleverdeling van het college over 2025 gepresenteerd en wordt afgesloten met de kerngegevens. Jaarverslag (deel B) In het jaarverslag wordt verantwoording afgelegd over de in de begroting 2025 vastgestelde programma's, aangevuld met een aantal paragrafen. Het jaarverslag start met de recapitulatie van baten en lasten per programma voor en na mutaties aan de reserves. Vervolgens doen we verslag van het gerealiseerde beleid per programma en wordt per programma per taakveld de afwijking ten opzichte van de begroting 2025 inclusief begrotingswijzigingen toegelicht. Hierbij worden de baten en lasten apart gepresenteerd. Daarnaast zijn in deel B de voorgeschreven paragrafen opgenomen. Deze paragrafen geven per thema informatie (dwarsdoorsnede), omdat de thema's programma-overstijgend zijn. In paragraaf 5 bedrijfsvoering is het onderdeel rechtmatigheid opgenomen. In deze paragraaf wordt de rechtmatigheid en de geconstateerde verschillen die hoger zijn dan de rapportagegrens nader toegelicht.
Jaarrekening (deel C) De jaarrekening bestaat uit de balans met toelichting per 31 december 2025 en per 31 december 2024, een recapitulatie van de baten en lasten per programma met een uitsplitsing naar dekkingsmiddelen en het overzicht incidentele baten en lasten. Ook is in dit onderdeel de verantwoording over beloningen en vergoedingen opgenomen conform de Wet normering topinkomens (WNT). Het doel van de WNT is het tegengaan van bovenmatige beloningen en ontslagvergoedingen bij instellingen in de (semi)publieke sector.. Verder is de SiSa-verantwoording opgenomen. De afkorting SiSa staat voor Single information Single audit. Deze dient om subsidies bij het Rijk en de provincie te verantwoorden. Hierna volgt het overzicht gewaarborgde geldleningen en de rechtmatigheidsverantwoording van het college. Deze geeft een oordeel over de bruto begrotingsonrechtmatigheden, dit is dus inclusief de acceptabele onrechtmatigheden. Tot slot vindt u hier het meerjarenoverzicht reserves en voorzieningen, het EMU saldo en de ontvangen controleverklaring van de accountant Publieke Sector Accountants. Overige gegevens (deel D) Het Besluit begroting en verantwoording Provincies en Gemeenten schrijft vanaf 2025 voor dat de accountantsverklaring onder een aparte paragraaf "overige gegevens" in de jaarrekening wordt opgenomen. Heemstede deed dat altijd al maar onder deel C.
De inrichting vanaf de jaarrekening 2025 voldoet aan de nieuwe regels. Bijlagen (deel E) De jaarstukken bevatten de volgende bijlagen: •
Overzicht baten en lasten 2025 op programma en taakveld
Jaarstukken 2025
pagina 5
•
Overzicht lopende kredieten met toelichting
•
Ensia verklaring
•
Raadsbesluit
Jaarstukken 2025
pagina 6
Deel A: Algemeen
Jaarstukken 2025
pagina 7
Inleiding Met deze jaarstukken over 2025 legt het college van B en W van Heemstede verantwoording af over het gevoerde beleid en de financiële baten en lasten die daar in 2025 uit voortvloeiden. De jaarstukken bestaan uit een algemeen deel (deel A), een jaarverslag (deel B) en een jaarrekening (deel C). In het algemeen deel (deel A) wordt het rekeningresultaat 2025 op hoofdlijnen toegelicht. Er wordt ingegaan op de voorgestelde resultaatbestemming. Bij de toelichting op hoofdlijnen in dit deel wordt aangesloten bij het raadsinformatiebericht "belangrijke mutaties in rekeningresultaat 2025" dat de raad in maart ontvangen heeft, vooruitlopend op de jaarrekening. In het jaarverslag (deel B) treft u een inhoudelijke en financiële toelichting gedetailleerd per programma aan. De balans met toelichting is onder deel C opgenomen. Resultaat 2025 De jaarrekening sluit af met een positief resultaat van afgerond € 4.287.000. Onder het kopje "voorstel tot resultaatbestemming" wordt voorgesteld en toegelicht hiervan € 621.000 over te hevelen naar 2026 en € 3.666.000 toe te voegen aan de algemene reserve. In het hoofdstuk "verschil met begroting en analyse rekeningresultaat op hoofdlijnen" wordt ingegaan op de oorzaken van het rekeningresultaat 2025.
Uit de tabel met toelichting blijkt dat het gaat om incidentele voor- en nadelen die niet allemaal binnen de directe invloedssfeer van het college liggen. Zoals de compensatie van het rijk over voorgaande boekjaren (€ 1 miljoen compensatie jeugdzorg 2023 en 2024) en de onverwachte of pas later kwantificeerbare ontwikkelingen na opstelling van de laatste raadsrapportage 2025 (najaarsnota). Hiervan zijn de € 0,5 miljoen extra ontvangsten leges omgevingswet in het 4e kwartaal een voorbeeld maar ook de bijstorting van de pensioenvoorziening politieke ambtsdragers van € 0,8 miljoen op basis van een rentepercentage uit januari 2026. Met een raadsinformatiebericht in maart 2026 is de raad geïnformeerd over de grotere verschillen die tot het rekeningresultaat 2025 leidden en die de raad niet eerder konden worden voorgelegd. Bij de resultaatbestemming 2025 wordt geen voorstel gedaan om het surplus van de algemene reserve te benutten. De algemene reserve neemt toe door het positieve rekeningresultaat 2025. De jaarrekening betreft het afgelopen boekjaar. Daarom wordt in het bestuurlijk behandelvoorstel bij de kadernota of de begroting 2027-2030 verder ingegaan op dit surplus en niet in de jaarrekening. Belangrijk is dat het proces rond de bestuurlijke besluitvorming ook aansluit op de nieuwe college- en raadsperiode.
Jaarstukken 2025
pagina 8
Financieel resultaat 2025 Het financieel resultaat 2025 bedraagt € 4.287.372 voordelig. De volgende tabel toont gecomprimeerd het saldo van baten en lasten voor en na mutaties in de reserves en de voorgesteld resultaatbestemming. plus = nadeel, min = voordeel Bedragen x € 1.000
Rekening Begroting Rekening Verschil 2024 2025 2025
Saldo van baten en lasten Baten
-89.169
-94.875
-95.708
-833
Lasten
87.381
95.198
92.301
-2.897
-1.788
323
-3.407
-3.730
Onttrekking aan reserve
-4.573
-14.106
-12.986
1.120
Storting in reserve
2.689
12.600
12.106
-494
-1.884
-1.507
-880
626
-3.673
-1.184
-4.287
-3.104
Totaal Mutatie reserves
Totaal Rekeningresultaat voor bestemming (incl. reservemutaties)
Rekeningresultaabestemming Over te hevelen naar volgend jaar Toevoeging aan reserve structureel dekkingsmiddel Toevoeging aan de algemene reserve Rekeningresultaat na bestemming:
Jaarstukken 2025
Rekening 2024 325 947 2.401 0
Rekening 2025 621 0 3.666 0
pagina 9
Verschil met begroting en analyse rekeningsresultaat op hoofdlijnen De volgende tabel geeft het resultaat 2025 per programma weer.
plus = nadeel, min = voordeel Bedragen x € 1.000
Begroting 2025 -38.862
Rekening 2025 -40.392
Verschil
0
Bestuur en ondersteuning
1
Veiligheid
3.023
2.979
-43
2
Verkeer, vervoer en waterstaat
2.365
2.086
-279
3
Economie
231
217
-14
4
Onderwijs
3.180
3.082
-98
5
Sport, cultuur en recreatie
7.321
7.411
90
6
Sociaal domein
21.202
19.461
-1.741
7
Volksgezondheid en milieu
-2.180
-1.780
400
8
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Raad
1.578
1.647
68
958
1.001
43
Totaal
-1.184
-4.287
-3.104
9
-1.530
De volgende tabel "rekeningresultaat 2025 op hoofdlijnen" geeft op hoofdlijnen de posten (gemeentebreed) weer die leiden tot het resultaat 2025. Tevens wordt aangegeven of het een structureel dan wel incidenteel resultaat betreft. De tabel sluit aan op het raadsinformatiebericht "belangrijke mutaties in rekeningresultaat 2025" dat de raad in maart ontvangen heeft, vooruitlopend op de jaarrekening. In dat raadsinformatiebericht is ook gemeld waarom mutaties niet eerder in de P&C cyclus zijn verwerkt.
Jaarstukken 2025
pagina 10
Rekeningresultaat 2025 op hoofdlijnen In de volgende tabel zijn de verschillen van € 100.000 of meer opgenomen.
Hierna vindt u per post een toelichting. 1. Pensioenen APPA (€ 840.000 incidenteel nadeel) Per 1 januari 2028 worden de pensioenen van bestuurders die onderhevig zijn aan de Algemene pensioen- en uitkeringswet politieke ambtsdragers (APPA) verplicht ondergebracht bij het Algemeen Burgerlijk Pensioenfonds (ABP). Tot dat moment is de gemeente verantwoordelijk voor deze pensioenuitvoering. Dit betreft nadrukkelijk alle huidige én voormalige politieke ambtsdragers. De gemeente heeft hiervoor verplicht een voorziening gevormd. In de jaarrekening moet per 31 december 2025 de hoogte van de voorziening worden bepaald aan de hand van een actuariële berekening, zodat deze voldoende is voor inbreng in het ABP. Hierbij schrijft het ministerie het te gebruiken rentepercentage voor. Op basis van de renteberekening moet de gemeente een extra dotatie aan de voorziening doen van € 840.000. Dit is een incidenteel nadeel in 2025. Het is niet uitgesloten dat er tot de overdrachtsdatum van 1 januari 2028 door gewijzigde rentepercentages meer dotaties dienen plaats te vinden. Op dit moment is dat niet inzichtelijk te maken. 2. Trainees (€ 174.000 incidenteel voordeel) In de begroting werd rekening gehouden met kosten voor trainees. De inzet van trainees werd echter afhankelijk gesteld van een evaluatie waardoor dit bedrag niet is uitgegeven. 3.
Meerjarig vervangingsplan ICT (€ 198.000 incidenteel voordeel) Dit betreft implementatielasten die boekjaar overschrijdend zijn. Op grond van het Besluit begroting en verantwoording Provincies en Gemeenten (BBV) mag op deze lasten niet worden afgeschreven en is verwerking in het investeringsprogramma niet mogelijk. De onderschrijding in 2025 komt weer terug als lasten in 2026 en wordt verwerkt in de voor- en/of najaarsnota 2026.
Jaarstukken 2025
pagina 11
4. Gemeenschappelijke Regeling Digitale Informatievoorziening en Technologie (GR DIT) (€ 145.000 incidenteel voordeel) De exploitatie van de GR DIT sluit met € 225.000 voordelig. Hiervan wordt € 80.000 via budgetoverheveling meegenomen naar 2026 voor lopende projecten in het sociaal domein. 5. Loon-prijsindexatie (LPO) 2025 (€ 179.000 incidenteel voordeel) De loon-prijsindexatie 2025 (dit is een compensatie hiervoor van het Rijk die via het gemeentefonds wordt ontvangen) is in 2025 niet volledig ingezet. Vanaf 2026 is dat wel nodig gebleken, zodat het in 2025 vrijvallende deel een eenmalig voordeel oplevert. 6. Compensatie Jeugdzorg (€ 637.000 incidenteel voordeel) Binnen het sociaal domein hebben we te maken met een éénmalige compensatie achteraf van het rijk. Ruim € 1 miljoen voordeel is ontstaan uit de compensatie in de mei- en septembercirculaire van het gemeentefonds van de hervormingsagenda Jeugd 2023 en 2024. Deze middelen vallen vrij in de jaarrekening 2025, maar in de volgende boekjaren is inzet mogelijk noodzakelijk. Onder het deel resultaatbestemming wordt hier verder op ingegaan. De mutatie ontstaat in 2025, omdat de reserve sociaal domein is opgeheven. Vóór opheffing van deze reserve zou de compensatie met deze reserve zijn verrekend en op die manier beschikbaar zijn gebleven voor het doel waarvoor de middelen zijn uitgekeerd.
De volledige compensatie bedraagt € 1.003.000. Hiervan valt € 637.000 vrij onder dit taakveld 0.8 Overige baten en lasten en € 366.000 onder programma 6, taakveld 6.75 Jeugdhulp ambulant regionaal. 7. Wet open overheid (€ 155.000 incidenteel voordeel) Voor de uitvoering van de Wet Open Overheid wordt in het gemeentefonds een vergoeding ontvangen. In 2025 was het niet nodig de vergoeding aan te wenden en zijn de lasten binnen bestaand budget verwerkt. 8. Precariobelasting (€ 125.000 incidenteel voordeel) In 2025 is een incidenteel extra opbrengst in precario ontstaan voor het gebruik van circa 750 m2 gemeentegrond. Dit leidt tot een incidenteel voordeel van € 0,1 miljoen. 9. Gebundelde uitkering (BUIG) (€ 383.000 incidenteel voordeel) Gemeenten ontvangen van het Rijk een gebundelde uitkering (BUIG) voor het bekostigen van de uitkeringen in het kader van de Participatiewet, IOAW, IOAZ en Bbz 2004 (levensonderhoud startende ondernemers) en voor de inzet van loonkostensubsidie. Het definitieve verdeelmodel van dit landelijke budget wordt pas laat definitief en kon niet worden meegenomen bij de opstelling van de najaarsnota. Hierop is € 383.000 voordeel ontstaan. 10. (WSW) Spaarne Werkt (€ 127.000 incidenteel voordeel) De eindafrekening over 2024 van Spaarne Werkt is verwerkt in 2025. De afrekening bedroeg € 127.000 voordelig. 11.
(Arbeidsparticipatie) Spaarne Werkt (€ 316.000 incidenteel voordeel) Spaarne Werkt heeft het tekort op beschut werk nog niet in rekening gebracht bij de gemeenten, omdat de discussie nog loopt of de gemeente dat tekort wel moet financieren. Formele besluitvorming hierover vindt in 2026 plaats. Daarnaast is in de begroting 2025 van Spaarne Werkt het
Jaarstukken 2025
pagina 12
“beschut werk” te hoog geraamd. Heemstede houdt in de eigen begroting de bijdrage 2025 uit de begroting van Spaarne Werkt aan. 12. Compensatie Jeugdzorg (€ 366.000 incidenteel voordeel) Voor de toelichting wordt verwezen naar punt 6 compensatie Jeugdzorg. 13. Woning Herenweg 20 (€ 500.000 incidenteel nadeel) In de begroting werd nog uitgegaan van verkoopopbrengst in december 2025. De verkoop vond echter plaats in januari 2026. In 2025 ontstaat hierdoor een incidenteel nadeel. In de voorjaarsnota 2026 wordt de verkoopopbrengst in de begroting 2026 verwerkt en ontstaat hierdoor in 2026 een incidenteel voordeel. 14. Leges omgevingswet (€ 550.000 incidenteel voordeel) In het 4e kwartaal 2025 zijn projecten gestart waarvoor leges verschuldigd was. Dit leidt tot een voordeel van € 550.000 op de leges Omgevingswet waarop in de begroting nog niet werd gerekend. 15. Begrotingssaldo 2025 (€ 1.184.000 voordeel) In de voor- en najaarsnota en in afzonderlijke raadsbesluiten worden mutaties op de primaire begroting besloten door de raad. Deze raadsbesluiten leiden tot een voordeel van € 1.184.000 waarbinnen zowel incidentele als structurele baten en lasten vallen. De mutaties zijn tevens onderdeel van het rekeningsaldo. Structurele baten en lasten zijn reeds verwerkt in de (meerjaren)begroting 2026-2029.
Een groot deel van het voordelige saldo (€ 684.000 voordelig) in 2025 ontstaat uit kapitaallasten van investeringen (rente en afschrijving). Niet alle investeringen vinden overeenkomstig de raming plaats maar vinden in latere boekjaren plaats. Hierdoor verschuiven de kapitaallasten ook naar latere boekjaren. 16. Salarissen (€ 192.000 incidenteel voordeel) Een deel van de salarislasten kon onder een subsidie 2025 van het Rijk worden gebracht waardoor de dekking van de salarislasten voor de gemeente hoger uit is gevallen. 17. Voorgestelde budgetoverhevelingen (€ 621.000 incidenteel voordelig) Bij de jaarrekening kunnen sommige budgetten worden overgeheveld van 2025 naar 2026 (resultaatbestemming), omdat uitvoering begin 2026 plaats zal vinden; of omdat de start in 2025 is, maar de afronding en oplevering pas in 2026. De raad besluit bij de vaststelling van de jaarrekening 2025 ook over de overheveling van budgetten. Een gespecificeerd overzicht van de posten uit de budgetoverheveling is opgenomen in de tabel budgetoverheveling onder "voorstel tot resultaatbestemming 2025".
Jaarstukken 2025
pagina 13
Voorstel tot resultaatbestemming 2025 Alle resultaatbestemmingen zijn incidenteel van aard. Voorgesteld wordt het rekeningresultaat 2025 van € 4.287.372 als volgt te bestemmen: 1.
Naar 2026 over te hevelen een bedrag van € 621.450 (zie tabel budgetoverhevelingen hierna);
2.
In de algemene reserve € 3.665.922 te storten.
Per besluitpunt volgt hierna een toelichting. ad 1: Naar 2026 over te hevelen een bedrag van € 621.450 De volgende overhevelingen naar 2026 worden de raad voorgesteld:
Jaarstukken 2025
pagina 14
ad 2: Storting van € 3.665.922 in de algemene reserve Het is gebruikelijk het restant van het rekeningresultaat in de algemene reserve te storten. Een bedrag van € 1.003.000 voordeel is ontstaan uit de compensatie in de mei- en septembercirculaire van het gemeentefonds van de hervormingsagenda Jeugd 2023 en 2024. Deze middelen vallen nu vrij in de jaarrekening 2025, maar verwacht wordt dat incidentele inzet van deze middelen nodig is in een later begrotingsjaar. Er zal dan een voorstel worden gedaan voor onttrekking aan de algemene reserve. De vrijval in het rekeningresultaat en de hieruit voortvloeiende storting in de algemene reserve ontstaat, omdat de reserve sociaal domein in 2025 is opgeheven. Vóór 2025 zou verrekening met deze reserve hebben plaats gevonden en was het bedrag beschikbaar gebleven voor Jeugdzorg in de reserve sociaal domein.
Jaarstukken 2025
pagina 15
Samenstelling van het gemeentebestuur Samenstelling van de gemeenteraad Het aantal leden van een gemeenteraad is afhankelijk van het aantal inwoners. De raad van Heemstede telt 21 leden (zetels) die om de vier jaar door de kiesgerechtigde inwoners worden gekozen. De huidige gemeenteraad van Heemstede is gekozen op 22 maart 2022. De huidige zetelverdeling is als volgt: VVD:
6 raadsleden
HBB:
4 raadsleden
D66:
4 raadsleden
GroenLinks:
3 raadsleden
CDA:
2 raadsleden
PvdA:
2 raadsleden
Jaarstukken 2025
pagina 16
Samenstelling van het College van burgemeester en wethouders
Jaarstukken 2025
pagina 17
Kerngegevens 2023 werkelijk
2024 werkelijk
2025 werkelijk
27.778 249
27.593 248
27.638 239
965 ha.
965 ha.
965 ha.
16 ha.
16 ha.
16 ha.
Aantal woonruimten per 1 januari Lengte van landwegen Lengte van de waterwegen
13.112 88 km. 4 km.
13.150 88 km. 4 km.
13.095 88 km. 4 km.
Openbaar groen waarvan: Wandelplaatsen en plantsoenen Wandelbos ''Groenendaal'' Begraafplaats
137 ha.
137 ha.
137 ha.
51 ha. 76 ha. 10 ha.
51 ha. 76 ha. 10 ha.
51 ha. 76 ha. 10 ha.
C. Financiële structuur (bedragen x € 1.000) Uitgaven exploitatie ultimo boekjaar (exclusief mutaties reserves, inclusief resultaat)
81.291
91.054
96.575
Opbrengst onroerende-zaakbelastingen Algemene uitkering gemeentefonds ultimo boekjaar
7.125 43.171
8.383 46.251
8.913 49.463
64.653
67.114
67.227
41.848 17.708 29 5.068
43.485 18.561 5 5.063
53.093 19.170 160 5.181
Vaste schuld (per 1 januari) Aflossing langlopende geldleningen o/g: - reguliere aflossing
11.328
9.900
8.472
1.428
1.428
1.428
Reserves van de algemene dienst (per 1 januari) Voorziening van de algemene dienst (per 1 januari)
60.364 13.120
60.380 14.664
62.168 15.427
A. Sociale structuur Aantal inwoners per 1 januari Aantal uitkeringsgerechtigden per 1 januari B. Fysieke structuur Oppervlakte gemeente waarvan: Binnenwater
Boekwaarde geactiveerde kapitaaluitgaven (per 1 januari) waarvan: - materiële vaste activa met economisch nut - materiële vaste activa met maatschappelijk nut - immateriële vaste activa - financiële vaste activa
Jaarstukken 2025
pagina 18
Deel B: Jaarverslag
Jaarstukken 2025
pagina 19
Jaarstukken 2025
pagina 20
Programmaverantwoording
Jaarstukken 2025
pagina 21
Opbouw programma's Inleiding Conform het Besluit begroting en verantwoording provincies en gemeenten (BBV) stelt de gemeente een jaarverslag op dat bestaat uit programma's en paragrafen. In het jaarverslag worden de jaarrekeningcijfers 2025 vergeleken met de begroting van hetzelfde jaar. Het is ook verplicht om ook de jaarrekeningcijfers van het voorgaande jaar (2024) op te nemen. In de begroting 2025 en het jaarverslag 2025 van de gemeente Heemstede wordt gewerkt met tien programma’s en acht verplichte paragrafen. Elk programma is ingedeeld in de volgende onderdelen: Wat hebben we bereikt? In deze paragraaf beschrijven we welke ambities en doelen uit de begroting 2025 zijn gehaald. Wat heeft de gemeente bereikt voor de inwoners van Heemstede. Wat hebben we ervoor gedaan? Hieronder nemen we op welke acties (op hoofdlijnen) zijn ingezet en afgerond in 2025 om bovenstaand resultaat te bereiken. Het gaat hierbij niet om reguliere/ going-concern activiteiten. Wat hebben we gemeten? Het gerealiseerde beleid 2025 is zoveel mogelijk voorzien van prestaties/indicatoren. Naast de eigen beleidsindicatoren zijn ook de wettelijk verplichte indicatoren per programma opgenomen. De wettelijke indicatoren zijn afkomstig uit www.waarstaatjegemeente.nl en zijn vastgelegd in de Regeling beleidsindicatoren gemeenten. Het zijn geen streefwaarden, maar waarden op een bepaald meetmoment.
Het jaar van meting en meetfrequentie verschilt per indicator. Wat heeft het gekost? Bij dit onderdeel maken we inzichtelijk hoeveel geld is uitgegeven om het gemeentelijk beleid in 2025 te realiseren. De lasten en baten per programma zijn nader onderverdeeld naar de wettelijk verplichte taakvelden. Financiële afwijkingen op taakveld niveau tussen de begroting 2025 en de rekening 2025 worden toegelicht als ze groter zijn dan of gelijk zijn aan € 25.000. Aandachtspunt: De (algemene) overheadkosten staan, conform de BBV-wetgeving, centraal verantwoord in de begroting en het jaarverslag (programma 0). Onder (algemene) overheadkosten wordt verstaan: alle kosten die samenhangen met de sturing en ondersteuning van de medewerkers in het primaire proces (lasten ondersteunende afdelingen zoals financiën, P&O, facilitair, hiërarchisch leidinggevenden primair proces, huisvesting en ICT). De overheadkosten primair proces (personeelskosten afdelingen primair proces) worden, conform wetgeving, toegerekend aan de taakvelden. Daarnaast gaan we in de paragrafen via dwarsdoorsneden in op belangrijke beheersmatige aspecten die niet onder één programma vallen.
Jaarstukken 2025
pagina 22
Recapitulatie: overzicht lasten en baten plus = nadeel, min = voordeel Bedragen x € 1.000
Begroot 2025 Lasten
Baten
Rekening 2025 Saldo Lasten
Baten
Saldo
Baten en Lasten 0
Bestuur en ondersteuning
24.526
1
Veiligheid
3.034
-11
3.023
3.004
-24
2.979
2
Verkeer, vervoer en waterstaat
8.393
-267
8.126
8.277
-429
7.848
3
Economie
482
-251
231
475
-259
217
4
Onderwijs
3.580
-360
3.220
3.527
-405
3.122
5
Sport, cultuur en recreatie
7.983
-1.723
6.259
8.108
-1.758
6.349
6
Sociaal domein
31.748
-10.580
21.168 30.576
7
Volksgezondheid en milieu
10.375
-10.888
-513 10.585
-10.731
-146
8
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing Raad
4.119
-2.454
1.665
3.861
-2.135
1.726
958
0
958
1.001
0
1.001
95.198
-94.875
323 92.301
-95.708
-3.407
10.060
-5.108
4.953
9.564
-4.119
5.445
9
Saldo van baten en lasten
-68.341 -43.815 22.887
-68.724 -45.837
-11.242 19.334
Reserves 0
Bestuur en ondersteuning
2
Verkeer, vervoer en waterstaat
0
-5.761
-5.761
0
-5.761
-5.761
4
Onderwijs
0
-40
-40
0
-40
-40
5
Sport, cultuur en recreatie
1.100
-38
1.062
1.100
-38
1.062
6
Sociaal domein
1.324
-1.291
34
1.264
-1.137
127
7
Volksgezondheid en milieu
0
-1.667
-1.667
63
-1.697
-1.634
8
Volkshuisvesting, ruimtelijke ordening en stedelijke vernieuwing
115
-202
-87
115
-194
-79
12.600
-14.106
-1.507 12.106
-12.986
-880
-1.184 104.406 -108.694
-4.287
Mutatie reserves Totaal
Jaarstukken 2025
107.798 -108.982
pagina 23
Programma 0 Bestuur en Ondersteuning Inhoud programma Inleiding In 2025 hebben we verder gewerkt aan een toegankelijke, betrouwbare en toekomstgerichte organisatie. In programma 0 lichten we onze dienstverlening, organisatie en regionale samenwerking toe. De dienstverlening is verder verbeterd met duidelijkere communicatie, veiligere digitale kanalen en goed georganiseerde verkiezingen. Inwoners konden actiever meedoen, onder andere via de evaluatie van het burgerberaad en de start van de kindergemeenteraad. Binnen HRM hielden we onze uitvoeringskracht op peil door gericht te werven, talent te ontwikkelen en tijdig in te spelen op uitstroom. Daarnaast is de ICT omgeving gemoderniseerd, met een veilige digitale werkplek, vernieuwde systemen en versterkte digitale weerbaarheid. De toelichting op HRM en Informatievoorziening en ICT (GR-DIT) is terug te vinden in de Bedrijfsvoeringsparagraaf (paragraaf 5).
Dienstverlening Wat hebben we bereikt? We hebben gezorgd voor betrouwbare, gastvrije en toegankelijke dienstverlening voor onze inwoners, ondernemers en organisaties. Dit hebben wij digitaal gedaan waar dat kon en persoonlijk waar dat nodig was. In 2025 zijn veel acties uit de Visie op Dienstverlening 2024–2030 uitgevoerd, waardoor de dienstverlening verder is verbeterd. Ook zijn de verkiezingen voor de Tweede Kamer georganiseerd en hebben wij gewerkt aan digitale toegankelijkheid, duidelijke communicatie en inclusieve dienstverlening.
Wat hebben we ervoor gedaan? Visie op Dienstverlening en uitvoeringsagenda Er is een Visie op Dienstverlening 2024–2030, zes beloftes en een uitvoeringsagenda opgesteld. In 2025 zijn veel acties uit deze agenda uitgevoerd, gericht op bereikbaarheid, duidelijkheid en gastvrijheid, waarop we hieronder toelichting geven. Wet modernisering elektronisch bestuurlijk verkeer (Wmebv) Inwoners en bedrijven kunnen nu eenvoudiger en veiliger digitaal met ons communiceren. Onze digitale kanalen zijn aangewezen en beter vindbaar, de website heeft een nieuwe structuur gekregen, e-formulieren zijn herzien en veiliger gemaakt, en ontvangstbevestigingen zijn duidelijker. Daarmee
Jaarstukken 2025
pagina 24
voldoen wij aan de wettelijke eisen en bieden wij inwoners meer zekerheid en gemak. Het aanwijzingsbesluit is in 2025 opgesteld en gepubliceerd op overheid.nl. Digitale toegankelijkheid en inclusie Twee gemeentelijke websites (heemstede.nl en iasz.nl) voldoen inmiddels aan de hoogste eisen voor digitale toegankelijkheid. Medewerkers zijn getraind in het gebruik van B1-taal, waardoor onze communicatie begrijpelijker is geworden. Met het Informatiepunt Digitale Overheid (IDO) en de bijbehorende campagne hebben wij inwoners die moeite hebben met digitale zaken beter kunnen ondersteunen. Communicatieonderzoek In 2025 hebben wij onderzocht hoe inwoners de communicatie vanuit de gemeente ervaren. Uit het communicatieonderzoek blijkt dat inwoners korte, duidelijke berichten via vertrouwde kanalen waarderen. Deze inzichten zijn direct toegepast: berichten zijn compacter en beter afgestemd op de informatiebehoefte van inwoners. Organisatie verkiezingen Tweede Kamer De verkiezingen zijn professioneel georganiseerd met nadruk op toegankelijkheid en inclusieve stembureaus. Hiervoor is samengewerkt met de Werkgroep Toegankelijkheid Heemstede en Stichting Prokkel. Daarnaast is in het raadhuis een prikkelbewust stembureau ingericht, met een rustige omgeving en minder prikkels, zodat inwoners die hier gevoelig voor zijn beter konden stemmen.
Aanpassingen Raadzaal en publiekshal De raadzaal en publiekshal worden intensief gebruikt door inwoners, raadsleden en ambtenaren. De huidige inrichting voldoet niet meer aan de privacy eisen en de techniek en veiligheid zijn verouderd. Daarom is in 2025 onderzocht op welke manier beide ruimtes toekomstbestendig gemaakt kunnen worden. Op basis van dit onderzoek zijn globale scenario’s opgesteld. In 2026 worden twee werkgroepen opgestart om de globale scenario’s verder uit te werken.
Jaarstukken 2025
pagina 25
Hoe hebben we dit gemeten? In 2024 deden we zelf onderzoek als onderdeel van de Visie op Dienstverlening 2024–2030. Inwoners gaven onze dienstverlening toen een 7,1. Dat resultaat geldt als nulmeting. In 2025 zagen we de eerste verbeteringen: digitale toegankelijkheid nam toe, communicatie werd duidelijker, de verkiezingen verliepen inclusief en de voorbereiding voor aanpassing van de raadzaal en publiekshal kwam op gang. Onze laatste deelname aan het onderzoek 'burgerpeiling - Waar staat je gemeente' was in 2021. Sindsdien hebben we geen actuele landelijke benchmark meer. Daardoor kunnen we de resultaten uit 2024 niet vergelijken met landelijke cijfers. Vanaf 2026 willen we daarom weer structureel mee doen met de landelijke benchmark, zodat we onze dienstverlening goed kunnen blijven vergelijken met andere gemeenten. Dienstverlening
2021
Landelijk 2025*
Oordeel directe dienstverlening (totaalbeleving)
7,47
6,74
Oordeel digitale dienstverlening
7,43
6,94
Bron: VNG-benchmark Waarstaatjegemeente.nl (peiling 10 februari 2026).
Overige beleidsindicatoren Landelijk
2020
2021
2022
2023
2024
2025
G4
16,9
meting 17,5
17,7
18.6
19,1
NB
> 1000.000 inwoners
8,9
9.0
9.3
9.6
9.8
NB
50.000 tot 100.000 inwoners
7,7
7,9
8,2
8.5
9.0
NB
20.000 tot 50.000 inwoners
6,8
6,7
6.8
7.3
7.6
NB
<20.000 inwoners
6,9
6,6
6.8
7.4
7.7
NB
Alle gemeenten
8,7
8.9
9,1
9.7
10,2
NB
Bron: Personeelsmonitor Gemeenten A&O fonds Gemeenten In deze tabel wordt uitgedrukt hoeveel formatieve bezetting er per 1.000 inwoners is ingezet. Deze A&O tabel geeft een indicatie van het landelijk gemiddelde.
2025 Beoordeling financiële positie door provincie Noord-Holland
Jaarstukken 2025
repressief
pagina 26
Participatie Wat hebben we bereikt? In 2025 lag de focus van participatie op het leren en vastleggen van dat wat we op basis van het beleid Versterken lokale democratie hebben ingezet. Daarnaast was er speciale aandacht voor het betrekken van kinderen bij onze lokale democratie.
Wat hebben we ervoor gedaan? De evaluatie van het burgerberaad over afvalinzameling is afgerond Het in 2024 uitgevoerde burgerberaad over afvalinzameling is geëvalueerd door de Haagse Hogeschool en de Hogeschool van Amsterdam. Deze evaluatie is begin 2025 afgerond. Op basis van de evaluatie heeft de gemeenteraad besloten om het burgerberaad te zien als een waardevolle aanvulling op onze lokale democratie. Een instrument dat vaker ingezet kan worden; rekening houdend met de adviezen die onder andere uit de evaluatie en aanbevelingen van de werkgroep en begeleidingsgroep naar voren zijn gekomen. De eerste kindergemeenteraad van Heemstede is gestart In maart 2025 is, onder andere op basis van het jeugdakkoord en een motie uit de raad, besloten om in Heemstede te starten met een kindergemeenteraad. Met een kindergemeenteraad geven we kinderen de mogelijkheid om mee te praten over onderwerpen die zij belangrijk vinden. Dat draagt eraan bij dat kinderen zich betrokken en gehoord voelen. In eerste instantie gebeurt dit in een pilot van 2 jaar. Op basis van de ervaringen van deze twee jaar volgt een besluit over het vervolg. De eerste kindergemeenteraad is in oktober 2025 gestart. De participatieverordening is opgesteld Sinds januari 2025 is de wet ‘Versterken participatie op decentraal niveau’ van kracht.
Deze wet verplicht gemeenten om binnen twee jaar de inspraakverordening te vervangen voor een participatieverordening. Op basis van het beleid Versterken lokale democratie is in 2025 gewerkt aan de participatieverordening. De participatieverordening is in februari 2026 vastgesteld door de raad. De initiatievenbudgetten zijn vertaald in een subsidieverordening (begin 2026 in raad) In Heemstede hebben we sinds 2019 budgetten waarmee initiatieven van inwoners financieel worden ondersteund. In 2025 is gewerkt aan een betere juridische verankering van deze budgetten. We hebben hiervoor een subsidieverordening opgesteld, die begin 2026 voorligt ter besluitvorming in de raad. Pilot Tramhuisje met 3 jaar verlengd In 2024 startte een pilot van een jaar waarbij bewoners uit de Glip samen invulling gaven aan het Tramhuisje. Aan het eind van het jaar is de pilot geëvalueerd. Zowel de bewoners die invulling geven aan het huisje, als de buurtbewoners waren enthousiast. Daarom heeft de gemeente besloten om het gebruik van het Tramhuisje door buurtbewoners met 3 jaar te verlengen. Dit is in 2025 gestart en heeft al tot vele activiteiten en nieuwe verbindingen in de buurt geleid. Jaarlijks vindt een evaluatiegesprek plaats tussen de bewoners en de gemeente. Na 3 jaar besluit de gemeente samen met de bewoners over het vervolg.
Jaarstukken 2025
pagina 27
Organisatieontwikkeling Het blijft belangrijk om flexibel in te spelen op wat er speelt in de omgeving. De organisatie is de afgelopen jaren gegroeid om de toenemende taken uit te voeren. Ook de complexiteit van taken nam toe. We hebben te maken met uitstroom van medewerkers. Tot nu toe slagen we erin alle vacatures in te vullen. We hebben aandacht voor een goed evenwicht tussen het behouden van kennis en het opleiden van jonge starters. Daarnaast zien we het belang van vitale medewerkers. Met het vitaliteitsprogramma hebben we daar aandacht voor en bieden we medewerkers tips en trainingen en een vrij te besteden vitaliteitsbudget. We zetten in op weerbare medewerkers door opleidingen en trainingen te geven. Goede leidinggevenden vormen de kern van een gezonde en succesvolle organisatie. Leiderschap heeft directe invloed op de werkervaring, motivatie en de algehele sfeer binnen een team. Hoe beter de kwaliteit van het leiderschap, hoe werk gelukkiger en gezonder de medewerkers. Het is daarom belangrijk om blijvend te investeren in de ontwikkeling van leidinggevenden. In 2025 is de aansturing van teams versterkt door het toevoegen van teamleiders. Ook is een start gemaakt met een ontwikkelprogramma voor leidinggevenden, dat verdere uitwerking vraagt in 2026 en wordt een structuur in leiderschapsstijlen en cultuur ontwikkeld.
Leidinggevenden komen regelmatiger bij elkaar om ervaringen uit te wisselen.
Hoe hebben we dit gemeten? Indicator
Meeteenheid
Jaar meting
Waarde
Formatie
fte per 1.000 inwoners
2025
7,57
Bezetting
fte per 1.000 inwoners
2025
7,25
Apparaatskosten
kosten per 1.000 inwoners
2025
€ 1.082
Externe inhuur
% van totale loonsom + totale kosten
2025
15,1%
2025
13,2%
inhuur externen Overhead
% van totalen lasten
* De berekening van dit percentage bestaat uit het saldo van de overhead in verhouding tot de totale lasten exclusief reserves van de gemeente Heemstede.
Wat heeft het gekost? plus = nadeel, min = voordeel Bedragen x € 1.000
Rekening
Begroting
Rekening
2024
2025
2025
Lasten
22.335
24.526
22.887
Baten
-64.584
-68.341
-68.724
Saldo van baten en lasten
-42.249
-43.815
-45.837
Storting in reserve
4.755
10.060
13.851
Onttrekking aan reserve
-2.357
-5.108
-4.119
Mutatie reserves
2.398
4.953
9.732
-39.851
-38.862
-36.105
Resultaat programma
Jaarstukken 2025
pagina 28
plus = nadeel, min = voordeel Bedragen x € 1.000
Rekening 2024
Begroting 2025
Rekening 2025
Verschil
0.1 Bestuur
2.025
1.197
1.889
692
0.2 Burgerzaken
1.095
1.072
1.213
140
0.4 Overhead
18.294
20.321
18.956
-1.365
0.5 Treasury
115
163
193
30
0.61 OZB woningen
570
591
537
-54
5
11
5
-7
106
128
127
-1
126
1.043
-32
-1.075
22.335
24.526
22.887
-1.640
0.1 Bestuur
-127
-187
-139
48
0.2 Burgerzaken
-662
-541
-664
-123
0.4 Overhead
-6.434
-6.864
-6.726
138
0.5 Treasury
-1.363
-1.043
-1.076
-33
0.61 OZB woningen
-6.739
-7.091
-7.165
-75
0.62 OZB niet-woningen
-1.644
-1.701
-1.783
-82
0.63 Parkeerbelasting
-876
-934
-875
58
0.64 Belastingen overig
-165
-260
-363
-104
0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten
-46.251
-49.720
-49.918
-198
-324
0
-12
-12
Subtotaal Baten
-64.584
-68.341
-68.724
-383
-42.249
-43.815
-45.837
-2.022
Mutatie reserves Storting in reserve
4.755
10.060
13.851
3.790
Onttrekking aan reserve
-2.357
-5.108
-4.119
989
Mutatie reserves
2.398
4.953
9.732
4.779
-39.851
-38.862
-36.105
2.757
Lasten per taakveld
0.64 Belastingen overig 0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen gemeentefonds 0.8 Overige baten en lasten Subtotaal Lasten Baten
per taakveld
Saldo van baten en lasten
Resultaat programma
Jaarstukken 2025
pagina 29
Toelichting op de financiële cijfers Lasten Taakveld 0.1 Bestuur Het nadeel op dit taakveld bedraagt € 692.000. Dit bestaat uit de volgende afwijkingen: •
•
De actuariële berekeningen van de pensioenen (voormalig) bestuurders is eind januari/begin februari 2026 bekend geworden. We hebben nadeel door een dotatie van € 840.000 in de voorziening pensioenen en wachtgelden. De ondersteuning voor de Regionale samenwerking Zuid-Kennemerland is niet volledig benut en leidt tot een voordeel van € 59.000 op de geraamde lasten. Omdat de samenwerkende gemeenten dan uiteraard hier ook niet aan bijdragen leidt dit aan de batenkant op dit taakveld tot een onderschrijding op de baten (zie baten van dit taakveld).
•
Voor participatie van inwoners ("Heemstede maakt het mogelijk") is € 69.000 minder aangevraagd dan begroot.
•
Diverse overige afwijkingen tellen op tot een voordeel van € 20.000.
Taakveld 0,2 Burgerzaken Het nadeel op dit taakveld is € 140.000. Dit wordt veroorzaakt door: •
Er wordt aan salarislasten in dit taakveld € 85.000 meer toegerekend dan geraamd. Dit komt omdat er een hoger aantal aanvragen is voor onder meer documenten burgerlijke stand, rijbewijzen en reisdocumenten. Gemeentebreed stijgen de salarislasten niet omdat andere producten per saldo eenzelfde bedrag minder toegerekend krijgen.
•
Het hogere aantal reisdocumenten en documenten burgerlijke stand leidt ook tot een hogere afdracht van de rijksleges. Dit leidt tot een nadeel van € 75.000 ten opzichte van de begroting. De hogere afdracht aan rijksleges wordt uiteraard ook geïnd en leidt tot een voordeel aan de batenkant. Per saldo resteert € 48.000 extra aan gemeentelijke leges (zie ook baten bij dit taakveld)..
•
Er ontstaat een voordeel van € 28.000 bij verkiezingen door meer inzet van vast personeel ten opzichte van ingehuurd personeel.
•
Overige kleine verschillen € 8.000 nadelig.
Taakveld 0.4 Overhead Het voordeel op dit taakveld bedraagt € 1.365.000. Dit voordeel wordt veroorzaakt door de volgende afwijkingen: •
Op de Gemeenschappelijke regelingen Digitale Informatievoorziening en Technologie (inclusief het meerjaren vervangingsplan ICT) ontstaat per saldo een exploitatievoordeel van € 343.000. Hiervan wordt een gedeelte overgeheveld naar 2026, omdat werkzaamheden doorlopen van 2025 naar 2026.
•
Op de flexibele schil (€ 493.000) en de vacaturepot (€ 278.000) ontstaat op dit taakveld een voordeel van in totaal € 771.000. Dat komt omdat deze posten op dit taakveld overhead voor het volledige bedrag worden geraamd maar inzet op andere taakvelden plaats vindt. Het bedrag is op dit taakveld een voordeel, maar een overschrijding op de taakvelden waar de inzet plaats vindt. De kosten van de flexibele schil en de vacaturepot worden betrokken in de gemeentebrede analyse van de salarislasten.
Jaarstukken 2025
pagina 30
•
Er ontstaat een bedrag van € 174.000 voordeel, omdat in de begroting rekening werd gehouden met kosten voor trainees. De inzet van trainees werd echter afhankelijk gesteld van een evaluatie waardoor dit bedrag niet is uitgegeven.
•
Het restant van € 77.000 voordeel ontstaat door personeelswisselingen in de overheadfuncties (onder meer secretaris, controller, hoofd IPB en in ondersteuningsfuncties als werfbaas, bouwkundig medewerker etc.).
Taakveld 0.5 Treasury Het nadeel op dit taakveld bedraagt € 30.000. Het nadeel ontstaat door rente op suppletie-aangiften aan de belastingdienst over eerdere boekjaren (€ 16.000) en rente over kortlopende geldleningen (€ 14.000). Taakveld 0.61 OZB woningen Het voordeel op dit taakveld bedraagt € 54.000. Dit ontstaat door een lagere toerekening van kosten vanuit de GBKZ aan dit taakveld. Taakveld 0.8 Overige baten en lasten Het voordeel op dit taakveld bedraagt € 1.075.000. Dit bestaat uit: •
Loon-prijsindexatie (LPO) 2025 (€ 179.000 voordeel): de loon-prijsindexatie 2025 (dit is een compensatie hiervoor van het Rijk die via het gemeentefonds wordt ontvangen) is in 2025 niet volledig ingezet.
•
Compensatie Jeugdzorg (€ 637.000 voordeel): binnen het sociaal domein hebben we te maken met compensatie achteraf van het rijk voor uitgaven. Ruim € 1 miljoen voordeel is ontstaan uit de compensatie in de mei- en septembercirculaire van het gemeentefonds van de hervormingsagenda Jeugd 2023 en 2024. Deze middelen vallen vrij in de jaarrekening 2025, maar in de volgende boekjaren is inzet mogelijk noodzakelijk. Onder het deel resultaatbestemming wordt hier verder op ingegaan. De mutatie ontstaat in 2025, omdat de reserve sociaal domein is opgeheven. Vóór opheffing van deze reserve zou de compensatie met deze reserve zijn verrekend en op die manier beschikbaar zijn gebleven voor het doel waarvoor de middelen zijn uitgekeerd. De volledige compensatie bedraagt € 1.003.000. Hiervan valt € 637.000 vrij onder dit taakveld 0.8 Overige baten en lasten en € 366.000 onder programma 6, taakveld 6.75 Jeugdhulp ambulant regionaal.
•
Wet open overheid (€ 155.000 voordeel): voor de uitvoering van de Wet Open Overheid wordt in het gemeentefonds een vergoeding ontvangen. In 2025 was het niet nodig de vergoeding aan te wenden en zijn de lasten binnen bestaand budget verwerkt zodat de compensatie 2025 vrijvalt.
•
De post in het BBV verplichte post incidenteel van € 20.000 is niet aangewend in 2025. Dit leidt tot een voordelig verschil.
•
Er is een bedrag van € 32.000 over voorgaande boekjaren ontvangen van de belastingdienst en hieronder verantwoord. Dit is een voordeel.
•
Het restant van € 52.000 voordeel bestaat uit diverse kleine posten.
Jaarstukken 2025
pagina 31
Taakveld 0.10 Mutatie reserves Het nadeel op dit taakveld bedraagt € 3.790.000. Dit wordt veroorzaakt door: •
Het voordelig rekeningresultaat 2025 ad € 4.287.000 afgerond wordt gestort in de reserve rekeningresultaat. Deze storting in de reserve was niet begroot en is daarmee een nadeel ten opzichte van de begroting.
•
Er ontstaat een nadeel van € 342.000 door een extra storting in de algemene reserve. In oktober 2025 is het project "samen naar 30 km/h" herzien en zijn investeringen gewijzigd en vervallen. In de bestemmingsreserve Samen naar 30 km/h was met het totaalbedrag van de betrokken investeringen rekening gehouden. Nu er investeringen vervielen moest het restant onttrokken worden aan de bestemmingsreserve en heeft de raad besloten dit overtollige bedrag terug te storten in de algemene reserve. Een deel van het bedrag is gestort in de voorziening wegen voor groot onderhoud. Dit omdat er op het moment van besluitvorming (oktober 2025) vanuit werd gegaan dat dit groot onderhoud nog in 2025 plaats zou vinden. Echter, begin 2026 is bekend geworden dat het onderhoud gedeeltelijk naar latere boekjaren kan verschuiven. Hierdoor is € 342.000 teveel gestort in de voorziening wegen in 2025. Dit bedrag wordt gecorrigeerd door het onttrekken aan de voorziening wegen van € 342.000 en dit te storten in de algemene reserve. Dat laatste is toegestaan omdat het raadsbesluit erin voorzag dat het deel dat niet meer nodig was voor de bestemmingsreserve Samen naar 30 km/h terug zou vloeien in de algemene reserve. In de voorjaarsnota 2026 dient dit bedrag weer onttrokken te worden ten gunste van de voorziening wegen.
Deze storting in de algemene reserve van € 342.000 was niet geraamd en is daarmee een nadeel.
•
Voor het meerjarig vervangingsplan ICT was € 1.176.000 geraamd als storting in de bestemmingsreserve. De werkelijk storting bedraagt € 337.000 zodat het verschil van € 839.000 een voordeel is op de begroting.
Baten Taakveld 0.1 Bestuur Het nadeel op dit taakveld bedraagt € 48.000. Dit nadeel ten opzichte van de begroting ontstaat, omdat de ondersteuning in 2025 niet is ingezet en de samenwerkende gemeenten daar dan uiteraard ook niet aan bijdragen. Ook de lasten zijn immers niet gemaakt (zie ook de toelichting op de lasten bij dit taakveld). Taakveld 0.2 Burgerzaken Het voordeel bedraagt € 123.000. Dit komt door de hogere aantallen reisdocumenten en documenten burgerlijke stand waardoor meer leges worden ontvangen dan geraamd. Van deze extra inkomsten moet een deel worden afgedragen aan het Rijk (rijksleges) hetgeen tot een nadeel leidt bij de lasten (zie toelichting lasten van dit taakveld). Per saldo resteert een hogere inkomst aan gemeentelijke leges (€ 123.000 minus € 75.000 is € 48.000). Taakveld 0.4 Overhead Het nadeel bedraagt € 138.000. Dit ontstaat grotendeels uit een formatieplaats die in de begroting 2025 van Heemstede nog betrokken werd bij de GR bedrijfsvoering Bloemendaal en Heemstede, maar die daar niet op hoorde te drukken. Deze correctie leidt tot een nadeel van € 86.000. Het restant van € 52.000 nadelig ontstaat door diverse kleinere verschillen.
Jaarstukken 2025
pagina 32
Taakveld 0.5 Treasury Het voordeel bedraagt € 33.000. Dit bestaat uit het meerdere aan rente over het schatkistbankieren dan waarmee in de begroting rekening was gehouden. Taakveld 0.61 OZB woningen Het voordeel op dit taakveld bedraagt € 75.000 en ontstaat uit aanslagen die later in 2025 zijn opgelegd, aanslagen die betrekking hebben op voorgaande belastingjaren en stelposten (nog op te leggen aanslagen 2025). Taakveld 0.62 OZB niet-woningen Het voordeel op dit taakveld bedraagt € 82.000 en ontstaat uit aanslagen die later in 2025 zijn opgelegd. Deze aanslagen hebben betrekking op voorgaande belastingjaren en stelposten (nog op te leggen aanslagen 2025). Taakveld 0.63 Parkeerbelasting Het nadeel op dit taakveld bedraagt € 58.000. Dit nadeel bij parkeren in het centrum en bij het station wordt waarschijnlijk veroorzaakt doordat men vooral buiten de betaalde zones probeert te parkeren. Bij de naheffingen wordt het geraamde resultaat wel behaald. Taakveld 0.64 Belastingen overig Het voordeel op dit taakveld van € 104.000 is ontstaan uit een incidenteel extra opbrengst in precario voor het gebruik van circa 750 m2 gemeentegrond. Taakveld 0.7 Algemene uitkeringen en overige uitkeringen Gemeentefonds Het voordeel op dit taakveld bedraagt € 198.000. De begrotingscijfers zijn gebaseerd op de septembercirculaire 2025 en de werkelijke cijfers op de december circulaire 2025.
De december circulaire 2025 is niet meer in de begroting 2025 verwerkt, maar wel in de jaarrekeningcijfers 2025. Dit geeft een voordeel van € 198.000. Na aftrek van de geoormerkte posten bedraagt het netto nadeel € 98.000. Onderstaand staat de uitsplitsing en toelichting naar uitkeringsjaren.
Toelichting uitkeringsjaar 2025 € 26.000 voordeel. Dit voordeel bestaat uit de volgende mutaties: uit de decembercirculaire 2025: •
•
Voordeel van € 124.000. Dit betreffen de geoormerkte mutaties met beleidsdoel; Wet versterking regie volkshuisvesting (€ 55.000), Faciliteitenbesluit opvangcentra (€ 26.000), Meerkosten Oekraïne Sociaal Domein ( € 33.000) en Aanvullende ondersteuning lokale energiehulp ( € 10.000). Aan de raad wordt voorgesteld deze bedragen bij de jaarrekening 2025 over te hevelen naar 2026 en voor het Faciliteitenbesluit opvangcentra en Meerkosten Oekraïne Sociaal Domein te storten in de reserve opvang aandachtsgroepen. Een nadeel van € 98.000. Dit is voornamelijk het gevolg van de meest recente bijstelling van de belastingcapaciteit (de WOZ-cijfers). Voor Heemstede is de belastingcapaciteit hoger uitgevallen
Jaarstukken 2025
pagina 33
dan waar eerder rekening mee is gehouden. Dit betekent dat Heemstede in 2025 meer gekort wordt op de algemene uitkering, wat zorgt voor een nadeel. Toelichting uitkeringsjaar 2023 € 159.000 voordeel. Dit voordeel is ontstaan door een stijging van de uitkeringsfactor in 2023 (69.000) en een aanpassing voor de maatstaf 'inwoners met een laag inkomen' (65.000). Taakveld 0.10 Mutaties reserves Het nadeel bedraagt € 989.000. Dit bestaat uit: •
Een onttrekking van € 150.000 aan de algemene reserve voor de BUIG regeling was niet nodig. Dit is een nadeel, omdat in de begroting rekening werd gehouden met deze onttrekking. Gemeentebreed is dit budgettair neutraal omdat ook de kosten niet worden gemaakt.
•
Verwacht werd aan de bestemmingsreserve meerjarig vervangingsplan ICT € 839.000 te onttrekken. Deze onttrekking is vervallen (zie ook lasten bij de reserves). Het iet doorgaan van de onttrekking leidt tot een nadeel van dit bedrag. Gemeentebreed is dit neutraal omdat ook de kosten niet zijn gemaakt.
Jaarstukken 2025
pagina 34
Programma 1 Veiligheid Inhoud programma Het programma omvat de openbare orde en veiligheid en de daaraan gerelateerde leefbaarheid. Openbare orde wordt gedefinieerd als het ordentelijk verloop van het maatschappelijk verkeer in de openbare ruimte.
Wat hebben we bereikt? De veiligheid in de gemeente Heemstede is het afgelopen jaar verder toegenomen. Gemeente en politie werken op operationeel en tactisch niveau gestructureerd en effectief samen. De inzet wordt daarbij niet alleen afgestemd op actuele ontwikkelingen, maar ook gebaseerd op prognoses aan de hand van historische cijfers. Op nagenoeg alle veiligheidsdomeinen laten de politiecijfers een dalende trend zien. Het aantal meldingen en geregistreerde incidenten is op bijna alle onderdelen, zoals fietsendiefstallen en woninginbraken, afgenomen ten opzichte van het voorgaande jaar. Dit onderstreept de overwegend positieve ontwikkeling van de veiligheidssituatie in Heemstede. Tegelijkertijd hebben zich in het afgelopen jaar enkele (ernstige) incidenten voorgedaan, zoals de vondst van een drugslab na een brand in een zorgcomplex en brandstichtingen bij Speelbos Meermond. Deze gebeurtenissen hebben begrijpelijkerwijs impact gehad op de omgeving en het veiligheidsgevoel. Het betreft echter incidenten binnen een bredere trend waarin de veiligheidscijfers zich over het algemeen gunstig ontwikkelen. Daarnaast hebben we te maken gehad met maatschappelijke onrust rondom de mogelijke komst van een AZC. De cijfers laten een stijging zien van het aantal meldingen over personen met onbegrepen gedrag, terwijl het aantal betrokken personen niet als zodanig is toegenomen.
Deze ontwikkeling blijft zorgelijk en vraagt om blijvende aandacht en een intensieve samenwerking tussen de domeinen zorg (sociaal domein) en veiligheid. De aanpak van jeugdoverlast is in nauwe samenwerking met gemeentelijke partners voortgezet en goed verlopen. Daarbij is gekozen voor een integrale aanpak waarin zorg en repressie worden gecombineerd. Deze werkwijze heeft geleid tot een daling in de overlastcijfers die in lijn liggen met die van het voorgaande jaar. De jaarwisseling is vanuit het oogpunt van de veiligheidsdiensten opnieuw rustig verlopen. Er werd wel veel vuurwerk afgestoken ondanks het vuurwerkverbod, en elk incident blijft er één teveel. Ook zijn de ingezette barrières tegen ondermijning effectief gebleken en hebben geleid tot een beperkt aantal signalen en casussen. Daarnaast is de samenwerking met ketenpartners het afgelopen
Jaarstukken 2025
pagina 35
jaar verder geïntensiveerd. Dit heeft in 2025 geleid tot de totstandkoming van een formeel netwerk binnen de gemeente, waardoor signalen uit de samenleving sneller en effectiever kunnen worden opgepakt.
Relevante beleidsnota's Uitvoeringsplan Veiligheid en Lokale Prioriteiten
2025-2027
Wat hebben we ervoor gedaan? Voor wat betreft de vier thema's uit het regionale Integrale Meerjarenbeleidsplan Veiligheid (IMV) zijn de volgende zaken in 2025 specifiek uitgevoerd. 1. Ondermijning Het lokaal ondermijningsoverleg Kennemer Kust heeft bijgedragen aan een organisatie die zich weerbaarder kan opstellen tegen ondermijning. Binnen de gemeente deden zich echter enkele opvallende casussen voor die extra aandacht verdienen. Eén van de meest opvallende gevallen was de brand in het zorgcomplex Nieuw Overbos aan de Burgemeester van Lennepweg, waarbij in het complex een drugslab werd aangetroffen. Daarnaast is een integrale controle op garageboxen uitgevoerd, waarbij een aanzienlijke hoeveelheid erectiepillen werd gevonden. Bij deze controle is ook gericht gezocht naar vuurwerk, maar hierbij is niets aangetroffen. Verder zijn er controles uitgevoerd in sectoren zoals horeca, pleziervaart, prostitutie, mensenhandel en arbeidsuitbuiting. De pleziervaartcontrole bracht nieuwe inzichten op het gebied van mogelijke vormen van ondermijning. De tijdens deze controle opgedane signalen zijn gedeeld met diverse partners, zoals de Belastingdienst en het Financial Intelligence Team, zodat eventuele risico’s sneller en effectiever kunnen worden opgepakt. Over het geheel genomen zijn er, vergeleken met 2024, geen grote schommelingen waarneembaar in de ondermijningscijfers. 2.
Jeugd en Veiligheid Het college is het Convenant Peilstokoverleg Jeugd aangegaan, wat inhoudt dat er vanaf januari 2026 op een privacy verantwoorde manier informatie kan worden gedeeld tussen de diverse partners. Dit overleg heeft bijgedragen aan een verbeterde informatiepositie ten aanzien van jeugdige overlastgevers. Net als in het voorgaande jaar zijn met jongeren en hun ouders gesprekken gevoerd en zijn bestuurlijke maatregelen opgelegd. Hoewel de algemene lijn laat zien dat jeugdgerelateerde overlast zich in brede zin niet heeft geïntensiveerd, hebben zich enkele incidenten voorgedaan die extra aandacht vergden, zoals de brandstichtingen en vernielingen bij het Speelbos Meermond. Deze casussen hadden een zichtbare impact, maar staan binnen een breder beeld waarin geen sprake is van een structurele toename. Alle casussen zijn voortvarend opgepakt en waar nodig zijn passende maatregelen getroffen. 3. Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit Op het gebied van cybercriminaliteit is in 2025 extra aandacht besteed aan voorlichting en bewustwording. Zo zijn specifieke sessies georganiseerd voor senioren om hen te informeren over de risico’s van cybercriminaliteit en hen praktische handvatten te bieden om zich hiertegen te beschermen. Jaarstukken 2025
pagina 36
Hackshield heeft zich verder ontwikkeld als instrument voor digitale weerbaarheid. Het is inmiddels op verschillende scholen en onder jongeren toegepast, waardoor deze groep beter wordt bereikt en geïnformeerd over een veilige omgang met digitale middelen. De toepassing van Hackshield verloopt steeds meer zelfstandig binnen de onderwijs- en jeugdcontext, waardoor het gebruik minder direct gekoppeld is aan de operationele processen van het domein Openbare Orde & Veiligheid. 4. Verbinding met de samenleving en maatschappelijke onrust Het project Bondgenoten, een initiatief van de politie, is verder vormgegeven en geconcretiseerd tot een daadwerkelijk netwerk binnen de gemeente Heemstede. Binnen dit netwerk werken politie, gemeente en maatschappelijke organisaties structureel samen om netwerken op te bouwen en te onderhouden, ook in perioden zonder acute crises. Het contact met de Joodse gemeenschap is, net als in 2024, verder geïntensiveerd. Tijdens de Chanoekaviering in de synagoge is in samenwerking met andere maatschappelijke partners het bondgenootschap benadrukt, waarmee wordt onderstreept dat structureel en blijvend contact met de gemeenschap altijd essentieel blijft.
Lokale prioriteiten Naast bovenstaande thema's had de gemeente Heemstede zelf nog twee lokale thema's geprioriteerd: 1. Veilige en leefbare wijk Er is een onderzoek uitgevoerd naar het aantal fietsendiefstallen bij Station Heemstede-Aerdenhout. Naar aanleiding van de bevindingen zijn diverse maatregelen genomen om het aantal diefstallen terug te dringen. Zo is gedurende een periode via bebording gewaarschuwd, gevolgd door de inzet van een tekstkar. Daarnaast zijn fietsen voorzien van een flyer om eigenaren te attenderen op het risico van fietsendiefstal en hen op te roepen hun fiets altijd goed op slot te zetten. Ook NS en ProRail hebben als partners aanvullende maatregelen getroffen ten aanzien van de veiligheid van de stalling, waaronder het ’s nachts afsluiten van de fietsenstalling en een duidelijke boodschap bij de entree om reizigers te wijzen op het correct op slot zetten van hun fiets. De gezamenlijke inzet van deze maatregelen heeft effect gehad, aangezien het aantal geregistreerde diefstallen is afgenomen. Daarnaast is in 2025 ook gericht ingezet op de preventie en bestrijding van woninginbraken. Dit gebeurde onder meer door gerichte controles in risicogebieden, samenwerking met de politie en het stimuleren van bewoners om preventieve maatregelen te nemen, zoals het goed afsluiten van deuren en ramen en het gebruik van alarmsystemen.