Raadsvoorstel Vaststelling Verordening Auditcommissie gemeente Heemskerk 2026

Raadsvergadering: Voorgesteld door: Commissie d.d.: Aantal bijlage(n):

25 juni 2026 Griffie gemeente Heemskerk BFE 9 juni 2026 1

Onderwerp: Vaststelling Verordening Auditcommissie gemeente Heemskerk 2026 Voorgesteld besluit De raad van de gemeente Heemskerk besluit: 1. de Verordening Auditcommissie gemeente Heemskerk 2026 vast te stellen; 2. de eerder vastgestelde Verordening Auditcommissie gemeente Heemskerk in te trekken met ingang van de datum van inwerkingtreding van de nieuwe verordening. Geheimhouding Nee. Dit raadsvoorstel is openbaar. Planning Fase & besluitvorming College Commissievoorstel (indien van toepassing) Commissie Raad Uitvoering

Jan

Feb

Mrt

Apr

Mei Jun

Jul

Aug

Sep

Okt

Nov

Dec

9 25 26

Inleiding Met de start van de nieuwe raadsperiode 2026–2030 wordt de auditcommissie van de gemeenteraad opnieuw samengesteld. De auditcommissie is een andere commissie als bedoeld in artikel 84 van de Gemeentewet, die de controlerende taak van de raad op het terrein van financiën, rechtmatigheid en bedrijfsvoering inhoudelijk voorbereidt en ondersteunt. De bestaande verordening stamt uit een eerdere raadsperiode en sluit niet meer volledig aan bij de huidige inzichten over de rol, samenstelling en werkwijze van een effectieve auditcommissie. Met dit voorstel wordt de verordening herzien en actueel gemaakt voor de nieuwe raadsperiode. Toelichting op het voorstel (onderbouwing) Rol en positie van de auditcommissie De auditcommissie is een andere commissie als bedoeld in artikel 84 van de Gemeentewet. De commissie coördineert het controle-instrumentarium van de raad en bereidt de inhoudelijke controle door de raad voor. De commissie adviseert de raad gevraagd en ongevraagd over alle activiteiten die D/2026/800800

*Z0DFDF33A8A* Z0DFDF33A8A

1

van belang zijn voor de kaderstellende en controlerende taak van de raad. Het gaat daarbij met name om de behandeling van de jaarrekening, de accountantsrelatie, de rechtmatigheidsverantwoording van het college, 213a-onderzoeken en de verhouding met de rekenkamer(commissie). De auditcommissie opereert apolitiek: leden werken op basis van inhoud, ongeacht hun politieke achtergrond. Dit is een wezenlijk kenmerk van de commissie dat ook in de samenstelling tot uitdrukking komt. Reden voor herziening De verordening is herzien om de volgende redenen: •

De start van de nieuwe raadsperiode biedt het natuurlijke moment om de organisatorische kaders van de raad opnieuw vast te stellen.

•

De vorige verordening kende een samenstelling op basis van fractievertegenwoordiging. De nieuwe verordening kiest bewust voor een profielgerichte samenstelling: leden worden benoemd op basis van hun kwaliteiten, niet op basis van hun fractie. Dit borgt een inhoudelijk sterkere en werkelijk apolitieke commissie.

•

In de nieuwe verordening is het ambitieniveau van de commissie expliciet als vertrekpunt genomen. De commissie werkt op niveau 3 (‘Ontwikkeld’) van het PwC-groeimodel voor auditcommissies, met een vaste jaarplanning afgestemd op de P&C-cyclus en een controlerende en adviserende rol.

•

De bepalingen over de technisch voorzitter, scholing en de relatie met de rekenkamer zijn aangescherpt en verduidelijkt.

Ambitieniveau 3 — Ontwikkeld Het PwC-groeimodel onderscheidt vijf niveaus voor de volwassenheid van een auditcommissie, van ‘Initieel’ (niveau 1) tot ‘Geoptimaliseerd’ (niveau 5). De raad kiest voor niveau 3 (‘Ontwikkeld’) als streefniveau voor de nieuwe raadsperiode. Op dit niveau heeft de commissie een vaste jaarplanning afgestemd op de P&C-cyclus, richt zij zich op financiële beheersing en verslaggeving, en vervult zij zowel een controlerende als een adviserende rol. De keuze voor niveau 3 is bewust: liever dit niveau grondig en goed invullen, dan een hoger niveau half uitvoeren. Groei naar niveau 4 is mogelijk naarmate de commissie kennis en ervaring opbouwt. Samenstelling De auditcommissie bestaat uit een aantal leden gelijk aan het maximaal aantal fracties in de raad, met ten hoogste één lid per fractie. De raad benoemt de leden op basis van een profiel, niet per fractie. Hierdoor kan de commissie op kwaliteit worden samengesteld. Een lid hoeft geen financieel expert te zijn: een analytische instelling, een kritische houding en de bereidheid tot scholing zijn de kern van het profiel. De commissie kiest een voorzitter en een plaatsvervangend voorzitter uit haar midden. De voorzitter bewaakt het apolitieke karakter van de vergadering. In geval de sfeer te politiek dreigt te worden, kan een technisch voorzitter worden gevraagd de vergadering voor te zitten.

Invloed kaders op keuzeruimte De instelling van een auditcommissie is een bevoegdheid van de gemeenteraad op grond van artikel 84 van de Gemeentewet. De wet stelt geen inhoudelijke eisen aan de samenstelling of werkwijze van de commissie; die worden door de raad zelf vastgesteld in de verordening. De raad heeft daarmee ruime keuzeruimte. De relevante wettelijke grondslagen zijn: • Artikel 84 Gemeentewet (instelling andere commissies) • Artikel 212 Gemeentewet (financieel beleid en beheer) D/2026/800800

2

• • •

Artikel 213 Gemeentewet (accountantscontrole) Artikel 213a Gemeentewet (onderzoek doelmatigheid en doeltreffendheid) Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten (BBV)

De raad is volledig vrij in zijn keuzes ten aanzien van samenstelling, werkwijze en ambitieniveau. Invloed kaders op keuzeruimte De instelling van de werkgeverscommissie berust op artikel 83 van de Gemeentewet, op grond waarvan de raad een bestuurscommissie kan instellen waaraan bevoegdheden worden gedelegeerd. De werkgeversbevoegdheden ten aanzien van de griffier zijn geregeld in de artikelen 107 en 107e van de Gemeentewet. De raad heeft daarmee ruime keuzeruimte bij de inrichting van de commissie. De relevante wettelijke grondslagen zijn: – – – –

Artikel 83 Gemeentewet (instelling bestuurscommissies) Artikel 107 Gemeentewet (rechtspositie griffier) Artikel 107e Gemeentewet (werkgeversbevoegdheden griffier en griffiemedewerkers) Ambtenarenwet 2017

Overwogen alternatieven Bij de voorbereiding van de herziene verordening zijn de volgende alternatieven overwogen: Handhaving van de bestaande verordening. Dat zou betekenen dat de auditcommissie opnieuw wordt samengesteld op basis van fractievertegenwoordiging. Dit alternatief is afgewezen omdat het leidt tot een commissie waarbij politieke verhoudingen de samenstelling bepalen, terwijl de auditcommissie bij uitstek apolitiek moet functioneren. Ambitieniveau 4 (Geavanceerd). Dit niveau omvat naast de P&C-cyclus ook een bredere scope: jaarverslag, risicomanagement, AVG/privacy. Dit alternatief is niet gekozen omdat het voor een nieuwe commissie een te grote stap vraagt. Niveau 3 grondig uitvoeren biedt een solider fundament; groei naar niveau 4 is altijd mogelijk. Afschaffing van de auditcommissie. Dit alternatief is niet overwogen: een auditcommissie is een waardevolle schakel tussen raad, college en accountant die de kwaliteit van de financiële controle aantoonbaar versterkt. Regionale samenwerking en couleur locale Dit voorstel is specifiek voor gemeente Heemskerk opgesteld. De verordening is gebaseerd op de lokale situatie en de behoeften van de Heemskerkse raad. Bij de voorbereiding zijn verordeningen van andere gemeenten (Arnhem 2025, Papendrecht 2022, Zeist 2011) als referentie gebruikt, maar de inhoud is volledig toegesneden op Heemskerk.

D/2026/800800

3

Risico’s De risico’s verbonden aan dit voorstel zijn beperkt. De auditcommissie is een raadscommissie zonder besluitvormende bevoegdheden; zij adviseert en bereidt voor. Er zijn dan ook geen juridische, financiële of maatschappelijke risico’s verbonden aan vaststelling van deze verordening. Een aandachtspunt is de beschikbaarheid van raadsleden met affiniteit voor het profiel van de auditcommissie. Scholing bij aanvang — voorzien in de verordening — verkleint dit risico. Bovendien is financiële expertise geen harde vereiste: een analytische en kritische houding volstaat als basis. De verordening bevat geen afzonderlijk artikel over vertrouwelijkheid en geheimhouding. Dit is een bewuste keuze: de wettelijke regels op dit gebied zijn al rechtstreeks van toepassing. Geheimhouding kan door de auditcommissie worden opgelegd op grond van artikel 87 van de Gemeentewet, voor zover sprake is van een belang als bedoeld in artikel 5.1 van de Wet open overheid. Bij schending van een rechtsgeldig opgelegde geheimhoudingsplicht voorziet artikel 272 van het Wetboek van Strafrecht in strafrechtelijke handhaving. Daarnaast kan de raad op grond van artikel 89, vijfde lid, van de Gemeentewet een raadslid tijdelijk uitsluiten van geheime informatie.

Een aparte bepaling in de verordening is dan ook overbodig en zou de indruk kunnen wekken dat de verordening een zelfstandige grondslag voor geheimhouding biedt, hetgeen juridisch onjuist is. Financiën Aan de vaststelling van deze verordening zijn geen directe financiële consequenties verbonden. De auditcommissie wordt ondersteund door de griffie en de ambtelijke organisatie (concerncontroller en teammanager financiën) binnen de bestaande capaciteit. De accountant kan worden uitgenodigd voor vergaderingen en scholing; de kosten hiervan worden gedekt uit het reeds beschikbare accountantsbudget. Er is geen begrotingswijziging nodig. Participatie De verordening betreft de interne organisatie van de gemeenteraad. Externe participatie is voor dit type besluit niet van toepassing. De verordening is opgesteld in afstemming met de griffie en is ter informatie gedeeld met de vertrekkende auditcommissie, die via de conceptoverdracht haar ervaringen en aanbevelingen heeft meegegeven. Communicatie Na vaststelling van de verordening informeert de griffie de raadsleden over de nieuwe samenstelling van de auditcommissie en de inwerkingtreding van de verordening. De verordening wordt gepubliceerd in het gemeenteblad conform de wettelijke vereisten. Er zijn geen externe communicatieactiviteiten vereist en er is geen communicatiebudget nodig.

D/2026/800800

4

Uitvoering Na vaststelling van de verordening zijn de volgende stappen voorzien: • • •

De opstartvergadering heeft plaatsgevonden op 20 april 2026. Daarin zijn het ambitieniveau besproken, de voorzitter en plaatsvervangend voorzitter benoemd en de jaarplanning 2026 vastgesteld. De accountant zal een introductiesessie voor de leden verzorgen over de P&C-cyclus en de financiële beheersing van de gemeente. De planning hiervan wordt afgestemd met de auditcommissie. De eerste reguliere vergadering van de auditcommissie vindt plaats op 27 mei 2026, afgestemd op de P&C-cyclus.

Bijlage(n) • Bijlage 1: Verordening Auditcommissie gemeente Heemskerk 2026 (inclusief toelichting) Achterliggende documenten • Conceptoverdracht Auditcommissie gemeente Heemskerk 2026–2030 • Jaarplanning Auditcommissie 2026 • PwC-groeimodel auditcommissies gemeenten • Referentieverordeningen: Arnhem (2025), Papendrecht (2022), Zeist (2011) Heemskerk, 19 mei 2026 Burgemeester en griffier Heemskerk, De griffer,

D/2026/800800

de burgemeester,

5

De raad van de gemeente Heemskerk besluit; gelezen het voorstel van de griffie d.d. 25 juni 2026; gelet op het bepaalde in de artikelen 82, 84, 212, 213 en 213a van de Gemeentewet en het Besluit Begroting en Verantwoording provincies en gemeenten;

besluit: 1. de Verordening Auditcommissie gemeente Heemskerk 2026 vast te stellen; 2. de eerder vastgestelde Verordening Auditcommissie gemeente Heemskerk in te trekken met ingang van de datum van inwerkingtreding van de nieuwe verordening. . Aldus vastgesteld door de raad van de gemeente Heemskerk in zijn openbare vergadering van 25 juni 2026

De raad voornoemd, M.J. Oostveen plaatsvervangend griffier,

D/2026/800800

A.H.J.J. Luijten de voorzitter,

6