Raadsmemo Voortgang transitieproces herontwerp re-integratiedienstverlening
Tekst van het document
aan: datum: onderwerp:
de raad 17 maart 2026 Voortgang transitieproces herontwerp reintegratiedienstverlening van: het college openbaar: Ja registratienr.: D/2026/786050 aantal bijlage(n): n.v.t.
Geachte leden van de raad, Inleiding In ons collegebericht van oktober 2025 informeerden wij u over de samenwerking van de IJmondgemeenten en IJmond Werkt! (IJW) om te komen tot een transitieplan voor het herontwerp van de re-integratiedienstverlening. Ter herinnering schetsen wij hieronder kort de aanleiding en het doel van dit herontwerp. Daarna informeren wij u in deze procesbrief over de voortgang. Aanleiding en doel van het herontwerp Via werktrajecten, scholing, participatieplaatsen en sociale ontwikkelbedrijven stimuleren de gemeenten de participatie van onze inwoners met een uitkering. Voor de IJmondgemeenten organiseert onze Gemeenschappelijke Regeling (GR) IJW de re-integratiedienstverlening voor een deel van de doelgroep die daarvoor in aanmerking komt. Ook is IJW verantwoordelijk voor de participatie van de inwoners met een indicatie Wet sociale Werkvoorziening (Wsw) en beschut werk (BW). Net als andere gemeenten in Nederland hebben Beverwijk, Heemskerk en Velsen te maken met grote uitdagingen in de uitvoering van de Participatiewet. Bij het merendeel van de mensen met een uitkering is er sprake van meervoudige problematiek. De afgelopen jaren is samen met IJW binnen de bestaande organisatiestructuur hard gewerkt om inhoudelijke en financiële knelpunten het hoofd te bieden.
Gaandeweg werd duidelijk dat de huidige aanpak en vorm van de dienstverlening niet meer volstaat. Begin 2023 zijn de colleges van Beverwijk, Heemskerk en Velsen daarom gestart met een verkenning om te komen tot een toekomstbestendig herontwerp van de dienstverlening vanuit de Participatiewet in de IJmond. In de probleemanalyse en het eindrapport Herontwerp dienstverlening Participatiewet is onderbouwd dat we onze inwoners op dit moment niet optimaal ondersteunen en dat de huidige werkwijze niet financieel toekomstbestendig is. In de zomer van 2025 besloten de drie gemeenteraden van Beverwijk, Heemskerk en Velsen om scenario 2 uit het eindrapport –individuele aanpak per gemeente en samenwerking als dit meerwaarde biedt voor de inwoner– verder uit te werken in een transitieplan. Belangrijk onderdeel van deze uitwerking is het aangenomen amendement in Heemskerk. Voortgang herontwerp en transitieplan Met dit raadsmemo informeren wij u over de voortgang van het herontwerp van de reintegratiedienstverlening van IJW en de drie gemeenten. Het transitieplan omvat de samenhangende uitwerking van personele, organisatorische en financiële gevolgen van het herontwerp. De planning is om het transitieplan voor de zomer aan uw raad voor te leggen. De inhoudelijke keuzes leggen wij integraal voor in het transitieplan.
pagina:
2 van 5
registratienr.:
D/2026/786050
1. Samenwerking en projectstructuur 1.1 Totstandkoming in samenwerking met IJmond Werkt! Het opstellen van het transitieplan gebeurt gezamenlijk door de gemeenten en IJW. IJW levert feitelijke input voor het transitieplan, waaronder: -
Personeel: juridisch advies over rechtspositie medewerkers en toepassing van de Wet van Overgang van Onderneming (WOVO); Organisatie: conceptversie transitieplan met uitwerking van de beoogde nieuwe situatie, inclusief de aandachtspunten van de raden: gevolgen voor personeel, organisatie en financiën; Robuustheid IJW: duiding frictiekosten, meerjarige doorrekening van de nieuwe situatie en een basis richting voor een toekomstbestendige organisatie.
Er is wekelijks ambtelijke afstemming. Daarnaast is, zoals u weet, door de gemeenten een projectleider aangesteld voor het bundelen van input en het opleveren van een besluitrijp transitieplan. 1.2 Projectstructuur en besluitvorming Uw raad heeft opdracht gegeven om op basis van scenario 2 te komen tot een transitieplan. Hiervoor hebben wij een projectstructuur ingericht met korte lijnen en besluitvorming. Wij informeerden u over deze aanpak in de raadsinformatiebrief van oktober 2025. Besluitvorming voor deelonderwerpen tijdens het transitieproces vindt plaats in de stuurgroep bestaande uit de portefeuillehouders re-integratiedienstverlening/Werk en Inkomen van de drie gemeenten, de projectleider (secretaris) en de voorzitter van de ambtelijke kerngroep. Formele besluitvorming (waaronder over het transitieplan) ligt bij colleges en raden. 1.3 Stand van zaken projectgroepen gemeenten en IJW Binnen de gemeenten en bij IJW werken projectgroepen aan de uitwerking van het transitieplan langs de lijnen personeel, organisatie, financiën, dienstverlening, beleid en IJmondiale samenwerking. De drie gemeenten hebben een duidelijk beeld van de gewenste re-integratiedienstverlening, de koppeling met de overige sociale infrastructuur en de kosten. IJW heeft input voor het transitieplan opgeleverd met daarin de personele, organisatorische en financiële consequenties.
De gemeenten hebben een overzicht gemaakt van de onderwerpen die in de implementatiefase aan de orde moeten komen, waaronder benodigde investeringen en besluiten, aansluiting interne collega’s, borging van dossier- en inwoner-overdracht, personele vraagstukken en effecten op de begroting. 2. Inhoudelijk benodigde besluiten 2.1. Vaststelling keuzelijst herontwerp re-integratiedienstverlening Voor de uitwerking van personele, organisatorische en financiële gevolgen hebben wij vastgesteld welke onderdelen van de re-integratiedienstverlening lokaal worden uitgevoerd en welke onderdelen wij via IJW willen blijven organiseren. IJW heeft daarvoor een overzicht opgeleverd van de dienstverlening in het kader van de Participatiewet. De gemeenten hebben vervolgens afzonderlijk keuzes verkend en deze daarna IJmondiaal afgestemd met IJW. De stuurgroep heeft het overzicht vastgesteld in overeenstemming met de ambtelijke adviezen.
pagina:
3 van 5
registratienr.:
D/2026/786050
Deze vaststelling is essentieel geweest voor: -
Het in beeld brengen van personele gevolgen (waaronder WoVo); De duiding van frictiekosten en de meerjarige doorrekening; Inzicht in noodzakelijke organisatorische veranderingen bij gemeenten en IJW.
2.2 Regionale situationele samenwerking Binnen scenario 2 is gemeentelijke autonomie het vertrekpunt. Uitvoering wordt in beginsel lokaal georganiseerd. Regionale samenwerking wordt ingezet wanneer dit bijdraagt aan kwaliteit, continuïteit of doelmatigheid. Dit geldt in ieder geval voor de werkgevers- en werkzoekenden-dienstverlening via het Werkcentrum en voor het regionale aanbod voor jongeren. Daarnaast blijven we binnen de arbeidsmarktregio samenwerken op het gebied van regelgeving en de instrumenten die wij kunnen inzetten.
3. IJmond Werkt! 3.1 Personeel IJW: juridische duiding en medezeggenschap In lijn met de wens van de raad om zorgvuldig om te gaan met personeel is gedurende het proces gecommuniceerd over het traject en zijn door gemeenten en IJW juridische adviezen ingewonnen. Uit deze juridische adviezen blijkt dat medewerkers van IJW die zich bezighouden met reintegratietrajecten de WOVO van toepassing is. Dit betekent dat medewerkers van rechtswege overgaan naar de gemeenten. Het proces rondom deze overgang en hoe deze plaatsvindt wordt zorgvuldig vormgegeven en uitgewerkt en is voor advies voorgelegd aan de OR van IJW. Aandachtspunt daarbij is het borgen van de rechtspositie van de medewerkers. Binnen het herontwerp zijn er drie groepen medewerkers te onderscheiden: een groep waarop de WOVO van toepassing is, een groep die in dienst blijft bij IJW omdat zij re-integratiewerkzaamheden uitvoeren die bij IJW blijven en een groep die deels re-integratiewerkzaamheden uitvoeren en waarvan op een later moment de omvang beoordeeld dient te worden. Op het moment van schrijven gaat het om 12 medewerkers (10,2 fte, groep 1) die vallen onder de WOVO. 14 mede-werkers (12,12 fte, groep 2) blijven in dienst blijven bij IJW omdat zij re-integratiewerkzaamheden voor de gemeenten blijven uitvoeren.
Tot slot zijn er 16 medewerkers (13,09 fte, groep 3) die zich deels bezighouden met reintegratiewerkzaamheden en deels met werkzaamheden waarvoor IJW verantwoordelijk blijft. Zij blijven vooralsnog in dienst bij IJW. Op advies van IJW wordt er later gekeken welke consequenties het herontwerp heeft voor hun dienstverbanden. Ook dit proces wordt door IJW samen met de OR ingezet.
pagina:
4 van 5
registratienr.:
D/2026/786050
Aantal Omvang Werkgever Vervolg/duiding medewerkers (fte) nu Overgang naar gemeenten WoVo van toepassing onder WoVo; uitwerking 1 (medewerkers die overgaan 12 10,2 IJW (nu) arbeidsrechtelijke stappen naar de 3 gemeenten) in voorbereiding. Blijft bij IJW (reBlijft in dienst bij IJW 2 integratiewerkzaamheden die 14 12,12 IJW omdat werkzaamheden bij bij IJW blijven) IJW blijven. Blijft vooralsnog bij IJW; op advies van IJW wordt Gemengde werkzaamheden later beoordeeld welke 3 (deels re-integratie, deels 16 13,09 IJW consequenties het overige IJW-taken) herontwerp heeft; proces samen met OR. Totaal 42 35,41 Groep Omschrijving
Met HR-collega’s van gemeenten en IJW zijn sessies opgestart om de benodigde stappen voor te bereiden. De adviesaanvraag aan de OR van IJW is opgesteld en voorgelegd; dit traject loopt. De OR’en van de gemeenten zijn vroeg aangehaakt en blijven betrokken; waar formele onderwerpen voorliggen, worden zij om advies gevraagd. Aandachtspunt Het raadsbesluit van afgelopen zomer heeft impact gehad op de medewerkers van IJW, met name door de onzekerheid over hun toekomst. Ook nu de contouren duidelijker worden leven er vragen over plaatsing en werkzaamheden. Door regelmatig personeelsbijeenkomsten te organiseren wordt informatie gedeeld en worden vragen zoveel mogelijk beantwoord. Tot slot werken de gemeenten en IJW samen om de stappen richting de implementatie zorgvuldig te doorlopen. 3.2. Organisatorische consequenties IJW heeft voor het transitieplan de organisatorische consequenties van de voorgestelde transitie in beeld gebracht. Zoals al benoemd wordt dit vormgegeven langs 4 invalshoeken: personeel, organisatie, financiën en toekomstbestendigheid/doorontwikkeling van IJW. 3.3 Financiële gevolgen en onafhankelijke toetsing Berenschot De frictiekosten en een meerjarige doorrekening op basis van de keuzes van het herontwerp zijn afgerond. Berenschot is betrokken voor een onafhankelijke toets op: -
Frictiekosten (inclusief samenstelling posten en inzicht in noodzakelijke overhead na herontwerp); De meerjarige doorrekening voor transitieplan scenario 2 (robuustheid); De financiële consequenties voor Beverwijk, Heemskerk en Velsen in de nieuwe situatie.
De uitkomsten worden meegenomen in het transitieplan. 3.4. Afstemming financiële cyclus en begroting IJW De meerjarige doorrekening is opgesteld op basis van de huidige organisatie. Eerder gemaakte beleidskeuzes, en wat er nodig is om het achterblijvende deel van IJW robuust te kunnen organiseren, hebben wij hierbij meegenomen.
Vervolgens werken gemeenten en IJW na besluitvorming over het transitieplan vanuit dat fundament gezamenlijk aan een scenario verkenning voor een toekomstbestendig IJW. Wij betrekken hierbij de
pagina:
5 van 5
registratienr.:
D/2026/786050
landelijke ontwikkelingen rondom de herstructurering van sociaal ontwikkelbedrijven en de impulsmiddelen die wij hiervoor in de periode 2025–2034 ontvangen. Aandachtspunt Omdat uw raden nog moeten besluiten, kan IJW de gevolgen van het transitieplan nog niet verwerken in de begroting 2027. Daarom is de volgende werkwijze voorgesteld: -
De primaire begroting 2027 stelt IJW op zonder verwerking van gevolgen transitieplan; IJW gebruikt hiervoor de meerjarenbegroting 2026-2029 als basis en voegt het jaar 2030 toe; Na besluitvorming van raden en bestuurlijke besluitvorming bij IJW volgt een herziene begroting 2027.
4. Planning en vervolg De beoogde behandeling van het transitieplan in uw raad is juni 2026. Door de zorgvuldige uitwerking van personele en financiële onderdelen achten wij deze bijgestelde planning realistisch; bij wijzigingen informeren wij u tijdig. Na besluitvorming door uw raad werken we het implementatieplan uit. Het streven is om per 1 januari 2027 de implementatie en overgang van dienstverlening en betrokken medewerkers te realiseren. Tot slot Met dit raadsmemo hebben wij u op hoofdlijnen geïnformeerd over de voortgang. In het transitieplan leggen wij de samenhangende uitwerking van het herontwerp aan u voor, inclusief personele, organisatorische en financiële gevolgen en de uitkomsten van de onafhankelijke toets door Berenschot.