Raadsmemo Verkeersonderzoek centrum

aan: de raad datum: 16 december 2025 onderwerp: Verkeersonderzoek centrum van: het college openbaar: ja registratienr.: D/2025/764393 aantal bijlage(n): 1

Hierbij sturen wij u ter kennisname de rapportage “Verkeersonderzoek Centrum Heemskerk” van 2 juni 2025. Toelichting: Aanleiding De Omgevingsvisie Heemskerk 2040 en het volgend jaar op te stellen Programma mobiliteit was de aanleiding om een onderzoek te laten uitvoeren naar de verkeersbewegingen in en door het centrum. Dit vanwege de ambitie het centrum leefbaarder te maken, onder meer door meer ruimte te creëren voor wandelen en ontmoeten. Het terugdringen de autodominantie kan hier immers aan bijdragen. Het college verzoekt de raad o.a. in het kader van het op te stellen Programma Mobiliteit om alvast na te denken over de gewenste verkeersstromen in en rond het centrum, opdat dit wellicht als onderdeel kan worden toegevoegd aan het op te stellen Programma mobiliteit. Dit bijgaande onderzoek kan U hierbij van dienst zijn. In de Omgevingsvisie staat de ruimtelijke analyse van het deelgebied centrum. Als zwakte wordt benoemd:  Het centrum is niet optimaal ingericht als verblijfs- en voetgangersruimte en is onveilig voor fietsers.  Het centrum wordt mede gebruikt als sluiproute voor doorgaand verkeer waardoor de verkeersveiligheid niet optimaal is. Als kans wordt benoemd:  Inspelen op een gezonde en veilige leefomgeving door het creëren van een autoluwer en veiliger karakter met aandacht voor ontmoeting, verblijfskwaliteit, groen en schone mobiliteit.

Als bedreiging wordt meegegeven:  Het autoluwer en parkeerluwer karakter krijgt geen draagvlak vanuit ondernemers waardoor deze ambitie moeilijk te realiseren is. De onderzoeksvraag Om in te kunnen spelen op de kansen voor het centrum hebben wij adviesbureau Goudappel gevraagd de huidige verkeersstromen in en rond het centrum van Heemskerk in kaart te brengen. En daarmee een inschatting te maken of afsluiting van één of meerdere wegvakken leidt tot verhoging van de leefbaarheid in het centrum voor bewoners en bezoekers, bijdraagt aan modal-shift van auto naar (brom)fiets en niet leidt tot lagere bezoekersaantallen door verminderde autobereikbaarheid. Met dit verkeersonderzoek hebben wij nu een nulmeting van het verkeer in en rond het centrum.

pagina:

2 van 4

registratienr.:

D/2025/764393

Het verkeersonderzoek Adviesbureau Goudappel heeft tussen 28 januari en 10 februari 2025 op 25 locaties in en rond het centrum verkeerstellingen uitgevoerd voor licht-, middel- en zwaar verkeer. Bij dit onderzoek heeft het adviesbureau met name ingezoomd op de verkeersstromen over de rotonde Burgemeester Nielenplein (zie rechter afbeelding: wegvakken A t/m D). Op deze wegvakken zijn tevens tellingen gedaan naar (brom)fietsverkeer (zie linker afbeelding, locaties A1 t/m A4).

De resultaten, conclusies en verwachtingen, bij weren van doorgaand gemotoriseerd verkeer uit het centrum, kunt u vinden in de bijgevoegde rapportage. Hieronder ziet u de belangrijkste conclusies en verwachtingen uit het rapport. Conclusies Op basis van de resultaten stelt de rapportage de volgende conclusies:  Er rijden dagelijks over de 6 hoofdtoegangswegen ruim 12.000 motorvoertuigen het centrum in en uit. Op de vrijdag (marktdag) is dit aantal bijna 10% lager.  Er is geen eenduidige, harde richtlijn voor het aantal motorvoertuigen dat acceptabel is voor leefbare dorps- en stadskernen. Als vergelijking worden wel de Dorpstraat in Castricum en de Breestraat in Beverwijk genoemd. De gemeten intensiteiten op de wegen door het centrum van Heemskerk liggen lager dan die op de Dorpsstraat in Castricum en op een aantal wegvakken wat hoger dan in de Breestraat in Beverwijk.  Circa 30% van het autoverkeer dat door het centrum rijdt is doorgaand verkeer (de auto verblijft korter dan 4 minuten in het centrum). Dit percentage geldt zowel voor personenauto’s als lichte bedrijfsauto’s. Op de vrijdag bedraagt dit percentage circa 17% (tijdens de marktafsluiting is dit percentage nog lager).  De hoeveelheid vrachtverkeer door het centrum is op vrijdag (102 vrachtauto’s) hoger dan op de donderdag (87 vrachtauto’s) en zaterdag (32 vrachtauto’s).

En ligt daarmee rond de half procent van het totale autoverkeer.  De meest gebruikte doorrijdroutes door het centrum zijn: - Maerelaan richting Gerrit van Assendelftstraat, - Gerrit van Assendelftstraat richting Maerelaan, - Kerkweg richting Maerelaan.

 







pagina:

3 van 4

registratienr.:

D/2025/764393

Vrachtverkeer gebruikt het centrum niet of nauwelijks als doorgaande route. Het aanwezige vrachtverkeer heeft een centrumbestemming. De hoeveelheid verkeer dat rondjes rijdt over de centrumring (Deutzstraat-Van Coevenhovenstraat- Kerkweg), mogelijk op zoek naar een parkeerplek, is laag. Zo’n 5 auto’s rijden in het centrum gedurende de gehele dag 2 of 3 rondjes. Tijdens de weekmarkt rijdt het doorgaande verkeer grotendeels om het centrum heen over de binnenring (Carel van Manderstraat, Karshoffstraat, Koningin Wilhelminastraat, Jan van Kuikweg, Laan van Assumburg, Beethovenstraat, Bachstraat, Ridder Arnoudlaan). Naast gebruik van de binnenring kiest ook een aantal automobilisten voor een kortere route over de KarshoffstraatConstantijn Huygensstraat in plaats van de route Koningin Wilhelminastraat-Jan van Kuikweg-Laan van Assumburg. Het aantal (brom)fietsers bedraagt op de wegvakken rond de rotonde Burgemeester Nielenplein doordeweekse tussen de 1800 en 2300 per dag. Op de zaterdag ligt dit aantal zo’n 20% hoger. Op de vrijdag is dit aantal aanzienlijk hoger, op het Kerkplein is dan zelfs een toename te zien van ruim 70%. Op de zondag rijden over deze 4 wegvakken zo’n 40-50% minder (brom)fietsers als doordeweeks. Op de Deutzstraat en de Kerkweg is het aantal (brom)fietsers nagenoeg gelijk aan het aantal auto’s.

Over het Kerkplein is het aantal (brom)fietsers aanzienlijk hoger dan het aantal auto’s. Op het Burgemeester Nielenplein het (brom)fietsers aanzienlijk lager dan het aantal auto’s, vermoedelijk kiest een aantal (brom)fietsers in plaats van deze route de route langs de Plankier.

Verwachtingen na aanpassing wegenstructuur Terugdringen autodominantie ten gunste van leefbaarheid:  De autodominantie in het centrum kan door afsluiting van één of meer wegvakken rond de rotonde Burgemeester Nielenplein aanzienlijk worden teruggebracht. Hiermee kan de leefbaarheid en de aantrekkelijkheid van het centrum worden verhoogd. Gevolgen van afsluiting wegvakken:  Het afsluiten van alleen het wegvak Kerkplein zal niet direct bijdragen aan de leefbaarheid en levendigheid van het centrum. De belangrijkste doorgaande verkeersstromen blijven namelijk in stand.  Het afsluiten van alleen het wegvak Kerkweg biedt mogelijkheden om op deze locatie te komen tot een andere weginrichting, dat meer ruimte biedt voor de voetganger.  Het afsluiten van alleen het wegvak Burgemeester Nielenplein zal het autoverkeer in het centrum sterk doen afnemen en biedt daarmee ruimte aan de voetganger.  Het afsluiten van alleen het wegvak Deutzstraat biedt kansen voor het leefbaar en levendig maken van het centrum. Deze afsluiting heeft wel impact op de bevoorrading van enkele winkels. Dit kan ondervangen worden door laden en lossen voor deze winkels hier wel toe te staan.

Gevolgen voor bereikbaarheid centrum:  Afsluiten van de wegvakken rond de rotonde Burgemeester Nielenplein voor gemotoriseerd verkeer zal minimale impact hebben op de bereikbaarheid van het centrum voor bewoners en bezoekers van het centrum. Zij zullen waar nodig voor andere aan- en afrijroutes kiezen, en mogelijk op andere plekken gaan parkeren. Wel kan het afsluiten leiden tot minder parkeerplekken in het centrum. Mogelijk leidt het afsluiten van genoemde wegvakken bij de bezoekers van het centrum tot een kleine modelshift van auto naar fiets. De winkels blijven voor bezoekers goed bereikbaar en er kan nog steeds geparkeerd worden op acceptabele loopafstand van de winkels.  Het doorgaande autoverkeer door het centrum zal zich verplaatsen naar de binnenring en de Karshoffstraat-Constantijn Huygensstraat.





pagina:

4 van 4

registratienr.:

D/2025/764393

Korte afsluitingen op de wegvakken Kerkweg, Deutzstraat en Kerkplein zullen voor (brom)fietsers vermoedelijk geen reden zijn om hier toch overheen te blijven rijden. Wel zal door een afsluiting voor gemotoriseerd verkeer positief werken op de verkeersveiligheid van de (brom)fietser. Bij afsluiting van het wegvak Burgemeester Nielenplein zullen (brom)fietsers de route langs het Plankier gaan rijden. De aansluiting Maerelaan-Gerrit van Assendelftstraat- fietspad Plankier zal hierdoor verkeersveiliger kunnen worden ingericht.

Bijlagen: Verkeersonderzoek centrum, 2 juni 2025 (D/2025/734540)