Gemeente Heemskerk jaarverslag 2025 incl controleverklaring
Tekst van het document
26
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
2.2 Vrijwilligers en mantelzorg
• We organiseerden de jaarlijkse bedankactiviteit voor Heemskerkse vrijwilligers.
Wat willen we meerjarig bereiken?
Mantelzorg We hebben de mantelzorginzet voortgezet. Daarnaast hebben wij; • Het project Zorg voor Elkaar uitgevoerd voor inwoners met dementie en een niet-westerse achtergrond. • Een overzicht van jonge mantelzorgers verder opgebouwd en jeugdpartners waar nodig aangehaakt.
We willen dat: • Inwoners van Heemskerk zich actief inzetten als vrijwilliger binnen de samenleving. • Mantelzorgers en vrijwilligers zijn toegerust voor hun taak en niet overbelast zijn.
Wat hebben we in 2025 bereikt? Vrijwilligers en mantelzorgers Vrijwilligers Het aantal inwoners dat zich aanmeldt voor vrijwilligerswerk is toegenomen. Het vacature overzicht op ‘Thuis in Heemskerk’ heeft geleid tot een toename in bekendheid en reacties op de vrijwilligersvacatures. Meer inwoners werden verwezen naar het Vrijwilligerssteunpunt om zich daar te oriënteren op vrijwilligerswerk dat past bij hun situatie, interesse en ambitie. Mantelzorg De jaarlijkse mantelzorgwaardering is uitgevoerd. We ontvingen meer dan 1.500 aanvragen. De enquête helpt ons meer inzicht te krijgen wat mantelzorgers nodig hebben. Door de inzet van de jongerenwerkers en het, via hun, onder de aandacht brengen van de mantelzorgwaardering zijn er meer jonge mantelzorgers in beeld gekomen. De subsidietender voor mantelzorgondersteuning in de gemeenten Heemskerk en Beverwijk heeft een nieuwe aanbieder opgeleverd, die start met ingang van 1 januari 2026.
Wat heeft het gekost? Voor programmaonderdeel 2.2 Vrijwilligers en mantelzorg is het gerealiseerde saldo na bestemming € 140.000,- voordeliger dan begroot. In de tabel ziet u hoe dit bedrag is opgebouwd. Lasten en baten 2.2 Vrijwilligers en mantelzorg
(bedragen x € 1.000,-)
Begroting Begroting 2025 2025 primair na wijziging
Rekening 2025
Verschil begroot -/werkelijk
Lasten
-756
-689
-550
140 V
Baten
22
22
22
0
-733
-667
-527
140 V
Storting in reserves
0
0
0
0
-
Onttrekking aan reserves
0
0
0
0
-
Saldo na bestemming
-733
-667
-527
140 V
Saldo voor bestemming
-
Toelichting op afwijkingen van € 50.000,- of meer
Wat hebben we er in 2025 voor gedaan? Vrijwilligers en mantelzorgers Vrijwilligers We brachten vraag naar en aanbod van vrijwilligers bij elkaar onder andere via Thuis in Heemskerk. En verder deden we dit: • Het continueren van de samenwerking met verschillende vrijwilligersorganisatie.
27
De lasten zijn € 140.000,- lager dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • Lagere kosten voor inhuur van personeel van € 102.000,-. Deze kosten waren begroot voor de pilot gebiedsregisseur. De pilot heeft nog niet plaatsgevonden en het bedrag valt vrij. Het restant wordt verklaard door overige kleinere verschillen.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
2.3 Lokale voorzieningen, sport en cultuur
Erfgoedbeleid We beschermden erfgoed en maakten erfgoed beter zichtbaar waar dat kon.
Wat willen we meerjarig bereiken? We willen dat: • Inwoners meedoen in de samenleving. Dat doen ze door gebruik te maken van voorzieningen en activiteiten op het gebied van sport, cultuur en recreatie & toerisme. Ontmoeting, meedoen en beleving staan centraal. • Inwoners zich inzetten om deze voorzieningen en activiteiten in stand te houden. • Inwoners in een beweegvriendelijke omgeving wonen. Dat versterkt de sociale samenhang (cohesie) en past bij de Beweegrichtlijnen Sport van het Kenniscentrum Sport en Bewegen. • Al het moois dat Heemskerk te bieden heeft aan inwoners en (regionale) bezoekers zichtbaar is. We promoten dat moois en zorgen dat de toeristische sector in Heemskerk opvalt.
Wat hebben we in 2025 bereikt? Kunst, cultuur en media We zorgden voor een laagdrempelig cultuuraanbod en zo stimuleerden we inwoners op het gebied van cultuur. Hierdoor konden bijvoorbeeld meer kinderen in Heemskerk muziek- of dansles volgen. Lokaal onderwijsbeleid/brede school Via de Brede School organiseerden we naschoolse activiteiten op het gebied van sport, cultuur, muziek en maatschappij. Een aantal scholen ontwikkelde de Rijke Schooldag met behulp van Rijkssubsidie. Ten slotte is gestart met een traject om de Brede School activiteiten op alle scholen beter en doelmatiger neer te zetten. Sport en recreatie Meer inwoners hebben deelgenomen aan het reguliere aanbod om meer te bewegen en een gezonde leefstijl te stimuleren.
28
Wat hebben we er in 2025 voor gedaan? Kunst, cultuur en media • Het beleidsplan Cultuur en Erfgoed 2025 is vastgesteld. Dit plan is in nauwe samenhang met de beleidsplan Sociaal domein en Sport opgesteld. Daarnaast is de subsidieregeling cultuur herzien. • We ondersteunden cultuureducatie, de uitvoering van amateurkunst, cultuurparticipatie en een laagdrempelig aanbod aan kunst en cultuur. • We hebben de wandelroute langs de Bankjesparade in ontvangst genomen. • De eerste Dorpsdichter van Heemskerk is benoemd. Lokaal onderwijsbeleid/Brede School We boden op alle scholen in Heemskerk activiteiten aan vanuit het brede schoolprogramma. Dit is gedaan in samenwerking met onze partners zoals MET Heemskerk, d’Evelaer, Team Sportservice en het Cultuurhuis. Sport en recreatie Door sport en recreatie activiteiten te ondersteunen hebben wij inwoners actief gestimuleerd. Dit deden we onder andere door: • Het inzetten van de buurtsportcoaches jeugd, senioren en Uniek Sporten en de clubondersteuner. • Het voortzetten van het aanbod vanuit de sport- en cultuurpas. • De subsidieregeling Sport en Bewegen te vernieuwen • Het plaatsen van een schaakbankje in de openbare ruimte. • Het sportkennismakingsproject Fit & Vitaal voor senioren voort te zetten. • Het uitvoeren van het lokaal Sportakkoord. • De inzet van de Regisseur Gezonde Leefstijl op basisscholen en bij verenigingen.
• In de wijken sport- en beweegactiviteiten voor de jeugd te organiseren. Deze activiteiten werden buiten schooltijden georganiseerd. • Het eenmalig organiseren de avondvierdaagse en borgen van de continuïteit.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Dankzij de inzet van enthousiaste vrijwilligers wordt er een nieuwe stichting opgericht die de organisatie van de avondvierdaagse in de toekomst op zich gaat nemen. • In samenwerking met partners te starten met de renovatie van de skatebaan aan de Geelvinckstraat. • Het Jeugdfonds Sport & Cultuur en het Jeugdeducatiefonds, waardoor er meer inwoners structureel deel hebben kunnen nemen aan sport en cultuuractiviteiten. Erfgoedbeleid We hebben erfgoed beter zichtbaar gemaakt. Dit hebben we gedaan door: • Met betrokkenheid van culturele partners, inwoners en experts het onderzoek naar het zichtbaar en beleefbaar maken van Oud-Haerlem uit te voeren. Het onderzoek is afgerond met een rapport. • We hebben uitvoering gegeven aan het provinciaal herstelprogramma voor de historische verdedigingswerken. Langs de Genieweg is een kunstwerk geplaatst dat de Stelling van Amsterdam markeert waarmee de historische verdedigingswerken zichtbaar zijn gemaakt.
Prestatie-indicatoren Hoe weten we of we onze doelen hebben bereikt? Prestatie-indicatoren helpen ons daarbij. Omschrijving
2022
2023
2024
2025
PI 20. Niet-sporters (in %)
45,7%
nb
43,3%
nb
Bron: Gezondheidsmonitor volwassenen (en ouderen), GGD’en, CBS en RIVM
Wat heeft het gekost? Voor programmaonderdeel 2.3 Lokale voorzieningen, sport en cultuur is het gerealiseerde saldo na bestemming € 130.000,- voordeliger dan begroot. In de tabel ziet u hoe dit bedrag is opgebouwd.
29
Lasten en baten 2.3 Lokale voorzieningen, sport en cultuur
(bedragen x € 1.000,-)
Begroting
Begroting
Rekening
Verschil
2025
2025
2025
begroot -/-
primair
na wijziging
Lasten
-4.161
-4.202
-4.064
139 V
Baten
336
362
362
0
-3.825
-3.840
-3.702
139 V
Storting in reserves
-53
-53
-53
0
Onttrekking aan reserves
81
81
73
-9 N
-3.796
-3.811
-3.682
130 V
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming
werkelijk
-
Toelichting op afwijkingen van € 50.000,- of meer De lasten zijn € 139.000,- lager dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • Lagere loonkosten van € 52.000,-, mede als gevolg van openstaande vacatures. • Een incidentele onderschrijding van € 40.000,- op het budget voor cultuur. Dit heeft onder andere te maken met het aantal subsidieaanvragen dat in 2025 is ingediend. Er is bijvoorbeeld geen grote regionale subsidie aangevraagd, zoals in voorgaande jaren wel. Het restant wordt verklaard door overige kleinere verschillen.
2.4 Individuele maatschappelijke ondersteuning Wat willen we meerjarig bereiken? We willen dat: • Inwoners zo lang mogelijk kunnen meedoen in de samenleving. • Inwoners, die beschermd wonen of opvang krijgen, een veilige woonomgeving hebben. We willen dat zij zich - als dat kan - op eigen kracht binnen de samenleving kunnen handhaven.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Wat hebben we in 2025 bereikt?
Wat hebben we er in 2025 voor gedaan?
Maatwerkvoorzieningen Wmo • In 2025 zijn wij gestart met het zorg dragen voor brandveilige stallingen voor elektrische vervoersvoorzieningen die vanuit de Wmo zijn verstrekt. Dit komt voort uit een wetswijziging. • De inkoopprocedure voor de voorziening Huishoudelijke Ondersteuning is afgerond en geïmplementeerd. • Uit onderzoek onder gebruikers van de Wmo is gebleken dat in 2024 82% van de ondervraagden de kwaliteit van de ondersteuning goed vond. Over de eerste 2 kwartalen van 2025 is dit 83%. De cijfers over het laatste halfjaar 2025 zijn nog niet bekend. • De Nadere regels Wmo en de Beleidsregels Wmo zijn aangepast, zodat deze aansluiten bij actuele jurisprudentie en zorgen voor een duidelijke en rechtmatige uitvoering.
Maatwerkvoorzieningen Wmo We verstrekten maatwerkvoorzieningen zodat inwoners mee kunnen blijven doen aan de samenleving en langer zelfstandig kunnen wonen. Zo ontlastten we ook mantelzorgers.
Opvang en nazorg Inwoners, die beschermd wonen of opvang krijgen, hebben een veilige woonomgeving. Zij kunnen zich met passende ondersteuning binnen de samenleving handhaven. • We organiseerden lokaal de toegang voor beschermd wonen en beschermd thuis. Hierdoor konden inwoners direct in hun woonplaats een verzoek doen voor een beschermd wonen- of een beschermd thuis-voorziening. • Er is meer inzet mogelijk gemaakt op verslavingszorg en zorg voor Oost-Europese arbeidsmigranten.
30
Aanvullend hebben we: • Een inloopvoorziening voor mensen met dementie en hun mantelzorgers voortgezet als algemene voorziening. • De inkoopprocedure voor de voorziening Trapliften gestart. Opvang en nazorg Wij zetten actief in op het terugdringen van dakloosheid en op een veilige woonomgeving voor inwoners die beschermd wonen of opvang nodig hebben. Dit deden we onder andere door: • Het opstarten van de systeemaanpak ‘Wonen eerst’. Wij zijn daarmee onderdeel van de regionale koplopersgroep om te starten met de aanpak in 2026. • Regionaal in te zetten op een aanpak voor mensen met onbegrepen gedrag. Dit doen we door deel uit te maken van een Lerend netwerk van professionals en ervaringsdeskundigen. • Het in samenwerking met partners opstellen van het transformatieplan voor laagdrempelige steunpunten als onderdeel van IZA. De uitvoering wacht op financiering, omdat de beoogde IZA rijksmiddelen niet meer beschikbaar zijn. Wij zoeken alternatieve financieringsbronnen om het plan alsnog te starten.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Prestatie-indicatoren
Toelichting op afwijkingen van € 50.000,- of meer
Hoe weten we of we onze doelen hebben bereikt? Prestatie-indicatoren helpen ons daarbij. Omschrijving
2022
2023
2024
2025
PI 21. Aantal cliënten met een maatwerkarrangement Wmo (per 10.000 inwoners)
820
720
690
640
De lasten vallen € 60.000 hoger uit dan begroot. Dit wordt grotendeels veroorzaakt door Wmo‑aanvragen waarbij een zwaardere of intensievere vorm van begeleiding nodig was. Hierdoor moest vaker begeleiding met een hogere zorgintensiteit worden ingezet.
2.5 Gespecialiseerde jeugdhulp en passend onderwijs
Bron: Gemeentelijke monitor Sociaal domein Wmo
PI 22. Aantal cliënten dat zich door de ondersteuning beter 86,0% kan redden
81,2%
nb
Wat willen we meerjarig bereiken?
17
We willen dat: • Alle jonge inwoners gezond en veilig opgroeien. We willen dat zij hun talenten kunnen ontwikkelen en zoveel mogelijk op eigen kracht meedoen in de samenleving. • Alle inwoners tot en met 23 jaar het onderwijs met een startkwalificatie verlaten. Dit betekent dat zij een diploma havo, vwo, mbo niveau 2 of hoger hebben.
Bron: Wmo-cliëntervaringsonderzoek Heemskerk
PI 23. Aantal mensen dat gedurende het jaar tijdelijk is opgevangen en/of een beschermd wonenindicatie heeft
17
17
Bron: Database gemeente Heemskerk
Wat heeft het gekost? Voor programmaonderdeel 2.4 Individuele maatschappelijke ondersteuning is het gerealiseerde saldo na bestemming € 25.000,- nadeliger dan begroot. In de tabel ziet u hoe dit bedrag is opgebouwd. Lasten en baten 2.4 Individuele maatschappelijke ondersteuning
(bedragen x € 1.000,-)
Begroting Begroting 2025 2025 primair na wijziging
Rekening 2025
Verschil begroot -/werkelijk
Lasten
-13.094
-14.130
-14.190
-60
N
Baten
291
486
521
35
V
-12.803
-13.644
-13.669
-25
N
Storting in reserves
0
0
0
0
-
Onttrekking aan reserves
0
0
0
0
-
-12.803
-13.644
-13.669
-25
N
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming
31
Wat hebben we in 2025 bereikt? Onderwijsbeleid exclusief Brede School • De samenwerking tussen scholen, maatschappelijke partners en gemeente is versterkt, bijvoorbeeld rondom aansluiting jeugdhulp en passend onderwijs en het nieuwkomersonderwijs. • In 2025 is er een nieuwe regionale aanpak voor vroegtijdig schoolverlaters (VSV) vastgesteld, met nieuwe speerpunten en aandachtsgebieden die nog beter aansluiten bij de wens om zo vroeg mogelijk jongeren te begeleiden richting school, werk of een andere passende plek. • We bleven de taak van de leerplichtwet uitvoeren. Daarnaast brachten wij het jaarverslag leerplicht uit. Gespecialiseerde jeugdhulp Door zo goed mogelijk passende jeugdhulp te bieden, zorgen we ervoor dat jongeren zoveel mogelijk veilig en thuis kunnen opgroeien. Met het regionale programmaplan
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Jeugd geven we richting aan de uitvoering, zodat we in de jeugdhulpregio Zuid-Kennemerland en IJmond (hierna jeugdregio) samenhangend en toekomst bestendig kunnen werken.
Wat hebben we er in 2025 voor gedaan? Onderwijsbeleid exclusief Brede School We voerden onze reguliere taken uit voor onderwijs. Denk bijvoorbeeld aan het leerlingenvervoer, de leerplicht, het voorkomen van vroegtijdig schoolverlaters (VSV) en het Op overeenstemmingsgericht overleg (OOGO). In lijn met de jeugdregio is ook op het gebied van aansluiting jeugdhulp en passend onderwijs meer volgens de landelijke jeugdhulpregio-indeling gewerkt. Hiervoor hebben we het volgende gedaan: • We voerden de verlengde Uitvoeringsagenda onderwijs-jeugd Midden-Kennemerland uit. • We organiseerden bijvoorbeeld een netwerkbijeenkomst waarbij alle partners van de uitvoeringsagenda betrokken waren. • Er is invulling gegeven aan een nieuw gezamenlijke agenda ZKIJ die na besluitvorming in 2026 o.a. de uitvoeringsagenda onderwijs-jeugd Midden-Kennemerland zal vervangen. • We bevonden ons in de afrondende fase van het afwegingskader onderwijs– jeugdhulp, dat we samen met onze partners hebben opgesteld. • Er is een onderzoek gestart naar de optimalisatie van onze dienstverlening rondom het leerlingenvervoer. • De inspectie van het onderwijs heeft geconcludeerd dat Heemskerk zijn taken naar behoren uitvoert op het gebied van onderwijsachterstandenbeleid, kinderopvang en nieuwkomersonderwijs.
32
Gespecialiseerde jeugdhulp Samen met de zeven gemeenten in de jeugdregio Zuid-Kennemerland en IJmond werkten we aan het regionale programmaplan Jeugd. Met concrete deelopdrachten, innovatieve projecten en gezamenlijke reflectiemomenten zetten we in op duurzame verbetering van de kwaliteit, beschikbaarheid en betaalbaarheid van jeugdhulp. • We hebben alle acties uit de Hervormingsagenda een plek gegeven in het regionale programmaplan Jeugd. • De jeugdregio heeft de samenwerking met de consortia in perceel 1 geëvalueerd. Na een positieve evaluatie zijn de contracten verlengd met drie jaar. De verbeterpunten uit de evaluatie zijn omgezet in acties binnen het regionale programmaplan. • Binnen de jeugdregio hebben we een nieuwe verordening en nadere regels voor jeugdhulp vastgesteld. • We werkten met de gemeenten in de jeugdregio aan het opstellen van nieuwe beleidsregels voor jeugdhulp. • We hebben binnen de jeugdregio de crisisdienst voor de Jeugd-GGZ en de Medisch Kinderdagverblijven aanbesteed. • We zijn gestart in de jeugdregio met de voorbereidingen op de oprichting van een Gemeenschappelijke Regeling, zoals wettelijk verplicht gesteld per 1 januari 2027. • Samen met de consortia werken we aan de uitvoering van vier innovatievoorstellen die gericht zijn op het verkorten van wachtlijsten voor jeugdhulp.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Prestatie-indicatoren
Wat heeft het gekost?
Hoe weten we of we onze doelen hebben bereikt? Prestatie-indicatoren helpen ons daarbij.
Voor programmaonderdeel 2.5 Gespecialiseerde jeugdhulp en passend onderwijs is het gerealiseerde saldo na bestemming € 741.000,- voordeliger dan begroot. In de tabel ziet u hoe dit bedrag is opgebouwd.
Omschrijving PI 24. Absoluut verzuim (aantal per 1.000 leerplichtige leerlingen)
2022
2023
2024
2025
nb
nb
1,2%
nnb
Lasten en baten 2.5 Gespecialiseerde jeugdhulp en passend onderwijs
Bron: Dienst Uitvoering Onderwijs / Ingrado
PI 25. Relatief verzuim (aantal per 1.000 leerplichtige leerlingen)
28
28
22
PI 26. Voortijdige schoolverlaters zonder startkwalificatie, Vsv’ers (in % deelnemers aan het VO en MBO-onderwijs)
1,7%
1,8%
2,4%
Begroting Begroting 2025 2025 primair na wijziging
nnb
Bron: Dienst Uitvoering Onderwijs / Ingrado
nnb
Bron: Dienst Uitvoering Onderwijs / Ingrado
14,2%
13,2%
11,5%
nnb
Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek
PI 28. Jongeren met jeugdbescherming (in % van alle jongeren tot 18 jaar)
1,2%
1,1%
0,9%
nnb
0,3%
0,2%
0,3%
nnb
1%
1%
nnb
nnb
Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek
PI 29. Jongeren met jeugdreclassering (in % van alle jongeren van 12 tot 23 jaar) Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek
Jongeren met een delict voor de rechter (% 12 t/m 21-jarigen) Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek / Jeugd
33
Rekening 2025
Verschil begroot -/werkelijk
Lasten
-16.768
-19.532
-18.853
679 V
Baten
1.970
2.251
2.316
65 V
-14.797
-17.281
-16.538
743 V
Storting in reserves
-19
-19
-19
0 -
Onttrekking aan reserves
338
338
336
-2 N
-14.478
-16.962
-16.221
741 V
Saldo voor bestemming
Saldo na bestemming PI 27. Jongeren met jeugdhulp (in % van alle jongeren tot 18 jaar)
(bedragen x € 1.000,-)
Toelichting op afwijkingen van € 50.000,- of meer De lasten zijn € 679.000,- lager dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • Lagere opnames uit het Innovatiefonds van € 362.000,-. Door de raad is incidenteel € 405.000,- uit de Algemene reserve beschikbaar gesteld voor de jaren 2024, 2025 en 2026. Ultimo 2025 is hiervan € 43.000,- besteed. Het restant blijft gereserveerd voor 2026. • Lagere kosten voor jeugdhulp van € 272.000,-, In 2025 zijn minder kosten gemaakt voor onder andere landelijk werkende instellingen. Doordat in 2025 minder van dit type dure zorgtrajecten noodzakelijk was, zijn de kosten incidenteel lager uitgevallen. Regionaal wordt momenteel gesproken over de vraag of de kosten voor de maatwerkregeling excessieve casuïstiek en overige maatwerkvoorzieningen kunnen worden ondergebracht binnen de lumpsum. Tevens wordt bezien hoe een evenwichtige verdeling van deze kosten over de deelnemende gemeenten
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
kan worden vormgegeven. Er wordt toegewerkt naar een duidelijk financieel beeld in het eerste kwartaal van 2026, zodat het structurele effect kan worden meegenomen in de 1e bestuursrapportage 2026 en de Perspectiefnota 2027–2030. • Lagere kosten voor peuteropvang van € 95.000,-. In 2025 zijn er minder peuters opgevangen door peuteropvangorganisaties, waardoor de subsidiekosten lager uitvallen. De baten zijn € 65.000,- hoger dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • Een bedrag van € 32.000 dat is ontvangen van de gemeente Beverwijk voor hun aandeel in de dekking van de uitgaven aan de BSO+ Albatros. • Een hogere opbrengst uitgeleend personeel van € 19.000,-. Halverwege 2025 is gemeente Zuid-Kennemerland aangesloten bij het project voor Aanpak van complexe scheidingen. Vanuit Gemeente Zuid-Kennemerland is hiervoor een extra vergoeding ontvangen.
2.6 Werk en inkomen Wat willen we meerjarig bereiken? We willen dat: Inwoners, die zichzelf onvoldoende financieel of economisch kunnen redden, passende ondersteuning krijgen. Zo vergroten we de zelfredzaamheid en participatie in de samenleving. Ons uitgangspunt is dat werk boven inkomen gaat.
Wat hebben we in 2025 bereikt? Gebundelde Uitkeringen (BUIG) Het aantal uitkeringen voor levensonderhoud is gedaald. Het aantal huishoudens met een uitkering is gedaald van 753 eind 2024 naar 745 eind 2025. Besluit bijstandverlening voor zelfstandigen (Bbz) Er waren dit jaar geen inwoners die gebruik hebben gemaakt van deze regeling.
34
Re-integratie • We hebben de doelstelling voor het aantal extra banen voor de banenafspraak in de regio Zuid-Kennemerland en IJmond nog niet behaald. Dit is in lijn met de landelijke trend. • Het aantal mensen met een beschutte werkplek is nagenoeg gelijk gebleven. Schuldhulpverlening We hebben in het kader van Schuldhulpverlening 128 actieve schuldhulpverleningstrajecten in behandeling genomen. Daarnaast hebben we: • 15 inwoners uit de schulden geholpen via een minnelijke schuldregeling (MSNP). Hiervan hebben iets minder dan de helft een saneringskrediet en de overige inwoners een minnelijk traject van 18 maanden. Voor 11 inwoners is met succes een wettelijke schuldsanering aangevraagd (WSNP). • In het kader van Vroegsignalering zijn gemiddeld 123 signalen per maand opgepakt en is aan inwoners hulpaanbod gedaan. • We hebben 16 inwoners geholpen met budgetcoaching. Budgetcoaching is inwoners preventief helpen met vragen over geldzaken om te voorkomen dat zij problematische schulden krijgen. Armoedebeleid We hebben inwoners met een laag inkomen een (financieel) vangnet geboden. Dit hebben we gedaan door: • 1.992 aanvragen voor minimaregelingen in het kader van armoedebeleid af te handelen. • We hebben 23 meer verzekerden voor de collectieve zorgverzekering minima bereikt (998 inwoners).
• Er hebben 289 kinderen deelgenomen aan sport- en cultuuractiviteiten met de inzet van het Jeugdfonds Sport en Cultuur. Wet Inburgeringsvoorzieningen • We hebben 84 statushouders gehuisvest. Hiermee lopen we 8 voor op onze gemeentelijke taakstelling van 76.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
• In totaal zijn er sinds de start van de wet in 2022 131 statushouders en 50 gezinsmigranten gestart met hun inburgering. Hiervan zijn 51 statushouders en 18 gezinsmigranten in 2025 gestart.
Wat hebben we er in 2025 voor gedaan? Gebundelde Uitkeringen (BUIG) We hebben diverse (BUIG) uitkeringen verstrekt aan inwoners die daar recht op hadden. Het ging hierbij om uitkeringen voor: • De Participatiewet • Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte werkloze werknemers (IOAW) • Inkomensvoorziening oudere en gedeeltelijk arbeidsongeschikte zelfstandigen (IOAZ) We pasten maatwerk toe door middel van een brede uitvraag. We voerden periodiek rechtmatigheidsonderzoeken uit en werkten samen met IJmond Werkt!. Besluit bijstandverlening voor zelfstandigen (Bbz) We hebben informatie en advies verleend aan zelfstandigen. Voor de regeling Besluit bijstandverlening zelfstandigen (Bbz-regeling) lieten we een aantal onderzoeken uitvoeren om te bepalen of een bedrijf levensvatbaar was. Re-integratie We hebben onderzoek gedaan naar verschillende scenario’s in het kader van het herontwerp re-integratie dienstverlening. Vervolgens is gestart met het opstellen van een IJmondiaal transitieplan met daarin een lokale uitwerking van het gekozen scenario. Ondertussen is de re-integratiedienstverlening voorgezet, zodat inwoners met zowel een korte als lange afstand tot de arbeidsmarkt passend ondersteund zijn. Schuldhulpverlening We hebben blijvend ingezet op een zo groot mogelijk bereik van inwoners met betalingsachterstanden. Daarvoor hebben wij ingezet op:
35
• Het uitvoeren van de wettelijke taak Vroegsignalering om problematische schulden te voorkomen bij inwoners. • Het afsluiten van Landelijke Convenanten Vroegsignalering met signaalpartners zoals de verhuurders, zorgverzekeraars, energie- en waterleveranciers. • Het continueren van hulp aan gedupeerde ouders en kinderen van de kinderopvangtoeslagaffaire. • We hebben ons aangesloten bij het Schuldenknooppunt. • We hebben budget coaching ingericht om inwoners preventief te helpen. Armoedebeleid De campagne ‘Iedereen doet mee’ is voortgezet om de bekendheid en het bereik van minimaregelingen te vergroten. Aanpak energiearmoede In het bestrijden van energiearmoede hebben we vanuit de bijzondere bijstand de witgoedregelingen voortgezet. Ook is de mogelijkheid om gebruik te maken vanuit het noodfonds gecontinueerd. Wet Inburgeringsvoorzieningen We hebben uitvoering gegeven aan onze wettelijke taak op het gebied van inburgering. Daarin kregen statushouders begeleiding zodra ze een woning kregen toegewezen en startten zo snel mogelijk een inburgeringstraject. We boden een snelle start via een regionale Brugklas. Aanvullend hebben we het volgende gedaan: • We hebben extra ingezet op het vinden van meer participatieplekken en de uitstroom naar (vrijwilligers)werk.
• We zijn gestart met de pilot “vroege start inburgering” waarbij gekoppelde statushouders al vanuit het AZC starten met de inburgering. • Om financiële problemen te voorkomen en inburgeraars financieel zelfredzaam te maken is groepstraining budget coaching geboden. Voor inburgeraars met aanvullende ondersteuningsbehoefte is individuele budget coaching ingezet. • We hebben regionaal ingezet op het voorkomen van verzuim. Ook is ingezet op de handhaving van het verzuim.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Wat heeft het gekost?
• We zijn gestart met een evaluatie van de Wet Inburgering binnen de drie IJmondgemeenten.
Prestatie-indicatoren
Voor programmaonderdeel 2.6 Werk en inkomen is het gerealiseerde saldo na bestemming € 940.000,- voordeliger dan begroot. In de tabel ziet u hoe dit bedrag is opgebouwd.
Hoe weten we of we onze doelen hebben bereikt? Prestatie-indicatoren helpen ons daarbij.
Lasten en baten 2.6 Werk en inkomen Begroting Begroting 2025 2025 primair na wijziging
Prestatie-indicatoren Werk en inkomen Omschrijving
2022
2023
2024
2025
PI 31. Banen (aantal per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15 - 64 jaar)
422,4
431,9
438,4
nnb
Bron: Meerdere bronnen
PI 32. Kinderen in uitkeringsgezinnen (in % kinderen tot 18 jaar)
7%
7%
7%
nnb
Rekening 2025
Verschil begroot -/werkelijk
Lasten
-27.067
-30.173
-29.630
543 V
Baten
14.585
18.965
19.361
396 V
Saldo voor bestemming
-12.482
-11.209
-10.269
940 V
Storting in reserves
0
0
0
0 -
Onttrekking aan reserves
0
0
0
0 -
-12.482
-11.209
-10.269
940 V
Saldo na bestemming
Bron: Verwey Jonker Instituut - Kinder in Tel
(bedragen x € 1.000,-)
Toelichting op afwijkingen van € 50.000,- of meer PI 33. Netto arbeidsparticipatie (in % van de werkzame beroepsbevolking ten opzichte van de potentiële beroepsbevolking)
71,6%
72,8%
72,8%
73,0%
Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek / Arbeidsdeelname
PI 34. Personen met een bijstandsuitkering (aantal per 10.000 inwoners)
260,3
247,7
258,5
266,6
122,7
135,1
140,0%
nnb
1%
1%
1%
nnb
Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek / Participatiewet
PI 35. Lopende re-integratievoorzieningen (aantal per 10.000 inwoners, 15 - 64 jaar) Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek / Participatiewet
PI 36. Werkloze jongeren (in % 16 t/m 22-jarigen) Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek / Jeugd
36
De lasten zijn € 543.000,- lager dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • Lagere lasten van € 367.000,- voor de opvang van vluchtelingen uit Oekraïne. • Lagere lasten van € 124.000,- op de loonkosten. Niet alle formatieplaatsen konden gedurende het jaar worden ingevuld als gevolg van de krapte op de arbeidsmarkt. • Lagere lasten van € 193.000,- aan de energiearmoede (ook minder onttrekking uit de reserve budgetoverheveling). • Hogere lasten van € 120.000 in verband met de SPUK Aanpak van energiearmoede (ook meer baten). • De afronding van een éénmalige regeling schuldhulpverlening uit voorgaand jaar. De laatste dossiers zijn in 2025 afgehandeld, waarbij de kosten € 48.000,- lager zijn uitgevallen dan vooraf begroot. • Hogere uitgaven voor de uitvoering van de toeslagenaffaire, € 135.000,-. Dit is te verklaren door de hogere instroom vergeleken met de voorgaande jaren.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
De baten zijn € 396.000,- hoger dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • Een hogere specifieke uitkering voor de toeslagenproblematiek van € 289.000,-. Door een hogere instroom bij de uitvoering van de toeslagenaffaire zijn meer kosten gemaakt dan begroot. Op basis hiervan bestaat recht op een hogere specifieke uitkering, waardoor de baten eveneens hoger uitvallen dan geraamd. • Een ontvangen SPUK uitkering voor de aanpak van energiearmoede van € 120.000,-. • Terugbetalingen van € 98.000,- in het kader van de TOZO 5 regeling. Dit bedrag wordt geheel terugbetaald aan het Rijk.
37
• Hogere baten door een verbetering in het debiteurenbeheer van de bijzondere bijstand. Lopende trajecten zijn actiever opgevolgd en terugvorderingen zijn beter geïnd dan voorgaande jaren. Hierdoor zijn € 81.000,- meer aflossingen ontvangen dan begroot. • In 2024 is de voorziening dubieuze debiteuren voor de TOZO vrijgevallen wat heeft geleid tot een incidenteel voordeel. In 2025 is gebleken dat de vrijval te hoog is ingeschat wat tot een correctie heeft geleid van € 189.000,-. Het restant van het verschil wordt verklaard door reguliere afwijkingen tussen begroting en realisatie.
Programma 2 Sociaal domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Programma 3 Fysiek domein
Financiën programma 3 Fysiek domein Lasten en baten programma 3
(bedragen x € 1.000,-) Begroting Begroting 2025 2025 primair na wijziging
Rekening 2025
Verschil begroot -/werkelijk
3.1 Ruimte 862 V
Lasten
-2.837
-5.497
-4.635
Baten
138
1.222
1.462
240 V
-2.699
-4.275
-3.173
1.102 V
Lasten
-6.589
-7.088
-7.100
-12 N
Baten
287
639
602
-37 N
Saldo 3.2 Bereikbaarheid
-6.302
-6.449
-6.498
-50 N
Lasten
-14.047
-14.333
-14.830
-497 N
Baten
13.156
13.312
13.374
61 V
Saldo
-891
-1.021
-1.456
-436 N
Lasten
-861
-1.105
-1.059
46 V
Baten
564
765
686
-79 N
Saldo
-296
-340
-373
-33 N
Lasten
-1.142
-1.100
-1.144
-44 N
Baten
936
536
496
-40 N
Saldo
-207
-565
-649
-84 N
Lasten
-4.904
-6.666
-4.574
2.092 V
Baten
-73
303
346
43 V
Saldo
-4.977
-6.363
-4.228
2.135 V
Totaal lasten
-30.380
-35.788
-33.342
2.447 V
Totaal baten
15.007
16.777
16.965
188 V
Saldo voor bestemming
-15.373
-19.011
-16.377
2.634 V
Storting in reserves
-1.547
-5.166
-5.216
-50 N
Onttrekking aan reserves
4.247
8.026
7.099
-927 N
Saldo na bestemming
-12.673
-16.152
-14.494
1.658 V
Saldo 3.3 Milieu en duurzaamheid
3.4 Economische zaken
3.5 Omgevingsvergunningen en overige vergunningen
3.6 Onderwijshuisvesting, accommodaties en monumenten
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
39
Algemeen
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
3.1 Ruimte Wat willen we meerjarig bereiken? We willen dat: • We een veilige woon- en leefomgeving bieden, die toekomstbestendig is en waar mogelijkheden voor ontwikkelingen zijn. • Ons woningaanbod gevarieerd en betaalbaar is en aansluit bij de woonbehoeften van inwoners. We willen dat ons woningaanbod kwantitatief en kwalitatief toekomstbestendig is, zoals in onze Woonvisie staat. • We in 2050 een klimaatbestendige en water-robuuste gemeente zijn. We combineren natuur en recreatie op een duurzame manier. En ons openbaar groen speelt een belangrijke rol om de gevolgen van klimaatverandering op te vangen.
Bouwstenennota en verdichtingsvisie In het kader van de herijking van de Omgevingsvisie zijn de Bouwstenennota en Verdichtingsvisie vastgesteld.
Wat hebben we er in 2025 voor gedaan? Omgevingsvisie Voor de herijking van de omgevingsvisie zijn de Bouwstenennota en de Verdichtingsvisie vastgesteld. In de Verdichtingsvisie wordt aangegeven waar verdichting van woningen kan plaatsvinden binnen de bebouwde kom. De Verdichtingsvisie zal onderdeel worden van de herijkte Omgevingsvisie. We werkten aan de ambities uit de Omgevingsvisie en herijking van de Omgevingsvisie. Dit deden we door programma’s op te stellen en omgevingsvergunningen te verlenen.
Wat hebben we in 2025 bereikt? Woningbouwprojecten We werken aan de ontwikkeling van een woningaanbod dat volledig is voorbereid op de toekomst. De ambitie was om 900 woningen te realiseren. Hiermee hebben we een start gemaakt bij diverse projecten: van herstructurering tot tijdelijke en modulaire woningen. In al onze plannen staat een veilige, duurzame en leefbare woonomgeving centraal, met speciale aandacht voor biodiversiteit, klimaatadaptatie en kwaliteit van leven. Woonvisie en Woonzorgvisie In mei 2025 heeft de raad de Woonvisie en Woonzorgvisie vastgesteld. We betrokken verschillende partijen, waaronder inwoners, woningzoekenden en stakeholders, intensief bij het opstellen van de Woonvisie en Woonzorgvisie. Hiermee hebben we breed draagvlak gecreëerd voor de uitvoering ervan. Leegstandsverordening De raad heeft de Leegstandsverordening in januari 2025 vastgesteld. De Leegstandsverordening is als pilot ingevoerd.
40
Omgevingsplan We werken met het tijdelijk deel van het omgevingsplan. We verleenden op basis hiervan omgevingsvergunningen. Omgevingsvergunningen • We gebruikten de Intake- en Omgevingstafel voor de voorbereiding, beoordeling en advisering rondom ruimtelijke initiatieven. • We verleenden omgevingsvergunningen voor ruimtelijke initiatieven onder de nieuwe Omgevingswet (Ow). Programma’s De gemeente werkt de komende jaren aan de ontwikkeling van gebiedsprogramma’s. Onder andere voor de thema’s wonen, stedenbouw, mobiliteit, natuur & landschap en water & klimaatadaptatie. Deze programma’s bestaan uit analyse, maatregelen en regels waarop we onze leefomgeving duurzaam, gezond en toekomstbestendig willen vormgeven. Binnen de Omgevingswet vervullen programma’s een belangrijke functie. Ze vormen de schakel tussen de ambities uit de Omgevingsvisie en de regels in het Omgevingsplan. Daardoor maken zij inzichtelijk welke opgaven er zijn, welke keuzes
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
worden gemaakt en hoe deze integraal worden uitgevoerd binnen de beschikbare middelen. De gebiedsprogramma’s worden gebiedsgericht uitgewerkt, zodat ook maatwerk kan worden geleverd. Hierdoor kunnen we doelgericht sturen op bijvoorbeeld de woningbouwopgave, duurzame mobiliteit en de ontwikkeling van groenblauween sociale structuren. De programma’s worden samen met partners en inwoners opgesteld om een breed gedragen pakket met maatregelen op te stellen. Met dit integrale en transparante instrumentarium werkt de gemeente stap voor stap aan een leefomgeving die klaar is voor de uitdagingen van vandaag en de toekomst. Woonbeleid We bereidden ons voor op landelijk woonbeleid • Het demissionaire kabinet heeft de ambities van het voorgaande kabinet op het gebied van wonen voor het grootste deel doorgezet. Wetsvoorstellen om beleid te verankeren zijn ook doorgezet, maar wel vertraagd. In 2025 vertaalden we – waar dat kon – mogelijk nieuwe wetgeving naar lokaal beleid en regelgeving. Of we troffen hier voorbereidingen voor. • De Tweede Kamer heeft in juni 2025 het (omvangrijke) wetsvoorstel Versterking regie Volkshuisvesting aangenomen. Het wetsvoorstel ligt nu bij de Eerste Kamer. Heemskerk heeft zich, in samenwerking met de regio, al voorbereid op de komst van deze wet. Bepaalde verplichtingen uit deze wet zijn in Heemskerk al vastgesteld, bijvoorbeeld de Woonzorgvisie.
Woonvisie en Woonzorgvisie • De gemeenteraad heeft de nieuwe Woonvisie Heemskerk-Beverwijk en Woonzorgvisie Heemskerk-Beverwijk aangenomen. • Bij het opstellen van de Woonvisie hebben we er rekening mee gehouden dat deze Woonvisie kan veranderen in (omklappen naar) een volkshuisvestingsprogramma onder de Omgevingswet. Dit is een verplichting in het wetsvoorstel Versterking regie op de volkshuisvesting (wVrv). In de Woonvisie zetten we in op voldoende, passende en betaalbare huisvesting in een prettige woon- en leefomgeving. • Bij het opstellen van de Woonzorgvisie hebben we er rekening mee gehouden
41
dat dit een verplicht onderdeel wordt van het Volkshuisvestingsprogramma. Ook hebben we de Regionale Woonzorgvisie betrokken bij het opstellen. De Woonzorgvisie is een gedeeld product tussen betrokken partijen op het gebied van wonen, zorg en welzijn. De Woonzorgvisie bevat de richting en afspraken om ervoor te zorgen dat ouderen en aandachtsgroepen – nu en in de toekomst – passend kan wonen met de juiste zorg en ondersteuning, dichtbij en betaalbaar. Prestatieafspraken Wonen • We hebben een groot deel van het traject om Meerjarige prestatieafspraken 2026-2029 op te stellen doorlopen. Een bouw- en verbeteragenda is een onderdeel van de nieuwe afspraken. Dat deden we samen met de gemeente Beverwijk, de woningcorporaties en hun huurdersorganisaties. Ook betrokken we zorg- en welzijnspartijen. Vanwege de voorgenomen huurprijsbevriezing heeft dit traject enkele maanden vertraging opgelopen. • We voerden de Uitvoeringsagenda 2024-2025 uit. En we bewaakten de voortgang door periodiek (regelmatig) ambtelijk en bestuurlijk overleg. Met een addendum maakten we aanvullende afspraken voor de periode tot de vaststelling van de nieuwe prestatieafspraken. We werkten regionaal samen • De gemeenten in de regio Zuid-Kennemerland/IJmond en de Provincie Noord-Holland werkten samen voor het Woonakkoord 2021-2025 en de Woondeal MRA 2023.
We droegen bij aan de woningbouwafspraken en de verschillende acties uit het Woonakkoord. Het gaat dan onder andere over aantallen woningen, de betaalbaarheid daarvan en de aandacht voor doelgroepen. • In samenwerking met de regiogemeenten en de Provincie Noord-Holland hebben we een regionale Woonagenda opgesteld. Dit zijn de kaders voor een nieuw Regionaal Volkshuisvestingsprogramma, een nieuwe naam voor een regionaal woonakkoord. Het huidige Woonakkoord 2021-2025 is met twee jaar verlengd in afwachting tot de vaststelling van het Regionaal Volkshuisvestingsprogramma. • We hebben tweejaarlijks onderzoek Wonen in de Metropoolregio Amsterdam 2025 uitgevoerd, het resultaat komt in het tweede kwartaal van 2026 beschikbaar.
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
• We werkten de planmonitor bij, voerden de monitor Wonen en Zorg op de Kaart uit, monitorden de sociale voorraad als regio. En we werkten samen om te komen tot een nieuwe Huisvestingsverordening. Ook organiseerden we een aantal kennisbijeenkomsten. Huisvestingsverordening • We verkenden de mogelijkheden van de wijziging op de Huisvestingswet in de regionale en lokale context. Een regionale werkgroep bereidde op basis van extra onderzoek een regionale uitgangspuntennotitie Huisvestingsverordening voor. De gemeenteraad gaf in maart 2025 in een uitgangspuntennotitie de kaders mee voor de uitwerking van de verordening. Ook hebben we de verordening gedurende 6 weken ter visie gelegd. In januari 2026 leggen we de gemeenteraad de nieuwe Huisvestingsverordening voor. • In mei 2025 is de Trendmonitor 2024, opgesteld door Woonservice, naar de raad gestuurd. Deze biedt inzicht in de verdeling en toewijzing van sociale huurwoningen. • We troffen samen met Woonopmaat voorbereidingen om modulaire woningen op Tolhek-Oost te bouwen voor uiteenlopende doelgroepen. Voor de doelgroep spoedzoekers is een toewijzingsregeling vastgesteld. Dit is gedaan als experiment onder de Huisvestingsverordening. Grondprijzenbeleid We werkten (actualiseerden) de Grondprijzenbrief bij voor 2026 Het college stelt deze brief in het 1e kwartaal van 2026 vast. Daarna wordt de raad geïnformeerd.
In de paragraaf Grondbeleid leest u hier meer over. Grond- en gebouwenbeheer • We gaven in 2025 gronden en gebouwen uit via privaatrechtelijke overeenkomsten. Dat waren bijvoorbeeld overeenkomsten voor verkoop, verhuur, pacht, erfpacht, recht van opstal, gebruikersovereenkomst, enzovoort. We hebben bestaande contracten beheerd en deze bijgewerkt als dat nodig was • In 2025 hebben we verder gewerkt aan de noodzakelijke aanpassingen vanuit de
42
Omgevingswet. Deze verwerken we in de herziening van de nota Grondbeleid, die in 2026 wordt aangepast. Actief grondbeleid Het afgelopen jaar is 4 keer een voorkeursrecht gevestigd. • De garageboxen aan de Huibert Pootstraat. Na het vestigen van het voorkeursrecht heeft de eigenaar, volgens de wettelijke verplichting, de onroerende zaken aan de gemeente aangeboden. Dit aanbod heeft geleid tot aankoop van de garages zodat de locatie nu ontwikkeld kan worden. • Kerkweg 81, 83, 85, het pand waar supermarkt Albert Heijn is gevestigd en de bovenliggende verdieping. Met de eigenaar lopen gesprekken over een mogelijke aankoop van de panden. • Jan Ligthartstraat 33-67 en Maerten van Heemskerckstraat 65-67a, de locatie waar de Praxis en bloemisterij Rinus de Ruyter zijn gevestigd en de omliggende woningen. • Maerten van Heemskerckstraat 41-43, het gebouw van de Baptistengemeente en het voormalige politiebureau. Om het voorkeursrecht te kunnen bestendigen zullen de locaties waarop het voorkeursrecht is gevestigd in het omgevingsplan moeten worden opgenomen. Op grond van het omgevingsplan kunnen de termijnen voor de geldigheid van het voorkeursrecht verlengd worden. Herontwikkeling Tolhek Het project Assumburg | Oud Haerlem | Tolhek is opgesplitst in verschillende deelprojecten, elk met een eigen karakter en uitdagingen.
Rondom het gebied Tolhek lopen meerdere projecten (modulaire woningbouw, AZC). Wij onderzoeken de koppelkansen en mogelijkheden voor de ontwikkeling van locatie Tolhek voor woningbouw (al dan niet in combinatie met andere voorzieningen) in samenhang met andere ontwikkelingen, plannen en locaties. Daarnaast gaan we verder met de voorbereidingen tot sloop van de aanwezige bebouwing.
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Project Bedrijventerrein De Trompet De definitieve noodontsluiting (voor de hulpdiensten) van het oostelijke plandeel van De Trompet is aangelegd. We rondden de ontwerpen voor de gewijzigde ontsluiting van het perceel van de windmolen en voor de ontsluiting van het perceel ‘de noordpunt’ af en droegen de aanleg ervan op. Het ontwerp voor groen(natuur)zone (tussen de al bestaande bedrijfsbebouwing en de noordpunt) is ook afgerond. De uitvoering combineren we met de nog uit te werken benodigde watercompensatie. Zodra dit is gerealiseerd, ronden we dit project af, ook financieel. Daarna beëindigen we de grondexploitatie (GREX). Project De Velst We voerden voor de integrale ontwikkeling van de deellocaties D & F van het project De Velst een partnerselectieprocedure. Met de selecteerde partner is een haalbaarheidsovereenkomst afgesloten. De geselecteerde partner is gestart met het haalbaarheidsonderzoek. Hierin werken we nauw samen met Stichting IJmare, het schoolbestuur van De Zevenhoeven. Woonopmaat beraadt zich over de plannen voor de renovatie, verhoging met 1 bouwlaag (optopping) en nieuwbouw bij de flats. Herstructurering Cornelis Geelvinckstraat en omgeving • We zijn vanaf het eerste kwartaal van 2025 gestart met het woonrijp maken. • In 2025 is het woonrijpmaken van driekwart van het gebied afgerond. • De woningen en appartementen zijn in 2025 opgeleverd.
• Er zijn twee appartementen tijdens de reguliere bouwwerkzaamheden en vóór de oplevering gereedgemaakt voor mindervalide inwoners. Schrijversbuurt • We besloten dat verdichting tot maximaal 730 woningen past binnen de kaders van de verdichtingsvisie. • We haalden kaders voor het masterplan op bij een raadsinformatiebijeenkomst over verdichting, grondposities en mobiliteit en scherpten onze ambities uit de Nota van Uitgangspunten uit 2023 aan.
43
• We leverden het adaptief masterplan op en hebben de bestuurlijke besluitvorming voorbereid. • We hebben de benodigde onderzoeken ter voorbereiding op de ruimtelijke procedure voor het planologisch basisbesluit samen met Woonopmaat uitgevoerd. • We organiseerden workshops voor de MRA-pilot voor optimalisatie van de financiering van klimaatadaptieve maatregelen. • De Schrijversbuurt is, naast NOVEX-NZKG stedelijke vernieuwing project, aangemeld voor vrijkomende financiële bijdragen uit de tweede tranche ‘Gebiedsinvesteringen netten op zee’. • We kozen voor een actieve en meer regisserende rol bij woningbouwprojecten en gebiedsontwikkeling en ondertekenden een intentieovereenkomst met Woonopmaat om deze maatschappelijke meerwaarde te kunnen creëren. • We werkten de Standaard Modulaire Samenwerkingsovereenkomst (SMS) uit om de uitvoering van deze samenwerking efficiënter en eenvoudiger te bestendigen. Nieuwe projecten Heemspoort De geselecteerde ontwikkelaar is verantwoordelijk voor het ontwikkelproces inclusief het participatieproces voor het woningbouwproject aan De Baandert. Dit proces leidde tot een Voorlopige Ontwerp. Wij toetsten dit ontwerp. De ontwikkelaar verwerkte het commentaar in een aangepast ontwerp. We voerden overleg met de woningbouwcorporatie en de ontwikkelaar over de aanpassingen.
Jan van Kuikweg We voerden een aanbestedingsprocedure voor de selectie van een ontwikkelaar voor de realisatie van 4 zorgwoningen op dit perceel. Er bleek geen interesse te zijn vanuit de markt voor deze ontwikkelopgave. Gebieds(her)ontwikkeling Mozartstraat/De Baandert Wij zien mooie kansen om in samenwerking met de stakeholders te komen tot een verhaal, gericht op een onderlinge versterking van de functies en bestemmingen: wonen, zorg, natuur, historie, cultuur, landschap, ecologie en biodiversiteit. We zijn
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
gestart met het opstellen van een intentieovereenkomst gericht op een gebieds(her) ontwikkeling voor de lange termijn en mogelijk de realisatie van tijdelijke woningen op kortere termijn. De Heerlijkheid Curtis (Eikenhof 2) In april 2025 heeft het college het integrale schetsontwerp (ISO) vastgesteld. In mei 2025 is ook de Koop- en Realisatieovereenkomst (KRO) met de ontwikkelaar ondertekent. Bij het uitwerken van het schetsontwerp is veel aandacht besteed aan participatie met omwonenden en belanghebbenden. De input en opbrengsten uit de vele gesprekken en bijeenkomsten zijn waar mogelijk vertaald in het ISO. Ook bij de uitwerking van een Voorlopig en Definitief Ontwerp (VO en DO) zullen de ontwikkelaar en gemeente input opvragen. Stationsomgeving In september 2025 zijn het Stedenbouwkundig plan en de Business Case door de raad vastgesteld. Hiermee is de haalbaarheidsfase en de haalbaarheidsovereenkomst (HOK) met de ontwikkelaar afgesloten. Tijdens deze fase is het plan ook gepresenteerd aan omwonenden, woningzoekenden en belangstellenden. De HOK wordt verlengd en er wordt gewerkt aan een opvolgovereenkomst voor de verdere ontwikkeling. 100 modulaire woningen Tolhek Oost Het bouwrijpmaken, het leggen van de fundering en het plaatsen van de eerste woningen/ woonunits is afgerond.
De nutsvoorzieningen worden aangelegd en het woonrijpmaken van de omgeving conform het ontwerp is gestart. Onderdeel van het woonrijpmaken is onder andere het aanleggen van de 2e ontsluiting voor nooddiensten en het aanleggen van de nieuwe groenstructuren. In kwartaal 1 2026 worden de eerste sleutels uitgereikt aan bewoners. Direct omwonenden zijn op de hoogte gehouden van relevante stappen tijdens de bouw. De startdata van de subsidie zijn voor 3 van de 4 subsidies gehaald en voor 1 subsidie is uitstel gevraagd en verleend. De vereiste opleverdata van alle subsidies in 2026
44
komen overeen met de huidige planning van de modulaire woningen. AZC De Provincie Noord-Holland verleende een ontheffing voor het realiseren van een AZC in beschermd landschap op Tolhek Noord voor een termijn van 10 jaar en een maximale bezetting van 312 mensen. De definitief vastgestelde bezetting bedraagt 254 mensen voor de gemeenten Heemskerk en Uitgeest gezamenlijk. Het COA werkt op dit moment aan een voorlopig ontwerp. Door onderbezetting van het COA, financieringsvraagstukken en complexiteit van de ontwikkellocatie is de geplande opleverdatum wezenlijk naar achteren verschoven. Oplevering van het AZC wordt verwacht in kwartaal 1 2028.
Prestatie-indicatoren Hoe weten we of we onze doelen hebben bereikt? Prestatie-indicatoren helpen ons daarbij. Omschrijving
2022
2023
2024
2025
PI 38. Nieuw gebouwde woningen (aantal per 1.000 woningen)
10,2
4,9
5,1
12,0
76,2%
77,2%
Bron: Basisregistraties adressen en gebouwen - bewerking ABF Research
PI 39. Demografische druk (20 - 65 jaar)
77,9% 79,8%
Bron: Centraal Bureau voor de Statistiek / Bevolkingsstatistiek
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Wat heeft het gekost? Voor programmaonderdeel 3.1 Ruimte is het gerealiseerde saldo na bestemming € 396.000,- voordeliger dan begroot. In de tabel ziet u hoe dit bedrag is opgebouwd. Lasten en baten 3.1 Ruimte
(bedragen x € 1.000,-) Begroting Begroting 2025 2025 primair na wijziging
Rekening 2025
Verschil begroot -/werkelijk
Lasten
-2.837
-5.497
-4.635
862 V
Baten
138
1.222
1.462
240 V
-2.699
-4.275
-3.173
1.102 V
Storting in reserves
0
-3.620
-3.669
-50 N
Onttrekking aan reserves
271
3.994
3.338
-657 N
Saldo na bestemming
-2.428
-3.900
-3.504
396 V
Saldo voor bestemming
Toelichting op afwijkingen van € 50.000,- of meer De lasten zijn € 862.000,- lager dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • In de vergadering van 27 maart jl heeft de raad het besluit genomen om een voorkeursrecht op de locatie Huibert Pootstraat 2A-2T te vestigen (D/2025/708968), zodat de locatie in de toekomst ontwikkeld kan worden. In de 1e bestuursrapportage 2025 is een bedrag van € 880.000,- beschikbaar gesteld voor de aankoopkosten van de op dit perceel aanwezige onroerende zaken (garageboxen). Voor de aankoop is € 117.000,- minder nodig geweest. De aankoop komt echter niet ten laste van de exploitatie, maar wordt als investering opgenomen op de balans. Hierdoor vallen de lasten € 880.000 lager uit. Ook wordt er niet onttrokken aan de reserves. • Voor de herstructurering van de Schrijversbuurt is € 39.000,- meer uitgegeven aan advieskosten architecten en stedenbouwkundige dan begroot. Dit wordt gedekt met een hogere bijdrage van de Provincie Noord-Holland. • Bij Handhaving toezicht Omgevingsrecht is minder behoefte geweest aan
45
•
•
•
•
het inwinnen van externe expertise op juridisch gebied. Dit heeft in 2025 tot € 229.000,- lagere lasten geleid. De uitgaven bij RO Bestemmingsplannen voor advies, archeologisch onderzoek, opleidingskosten, softwarelicenties en schadevergoeding aan derden is € 75.000,- lager uitvallen dan begroot. De geraamde € 50.000,- voor de herijking omgevingsvisie is nog niet uitgegeven en blijft achter in de reserve nieuw beleid in programmaonderdeel 1.1. Dit wordt in 2026 opgepakt. De inhuur van de Woonzorgregisseur is later van start gegaan. De lasten bij inhuur personeel Huisvestingsbeleid vallen mede daardoor € 68.000,- lager uit dan begroot. Voor de Woonzorgregisseur wordt circa € 60.000,- minder onttrokken aan de reserve Budgetoverheveling. In de begroting is rekening gehouden met € 80.000,- voor alle ICT-lasten van Beleid en Projecten. De werkelijke lasten op dit onderdeel zijn in 2025 volledig ten laste van programma onderdeel overhead geboekt. De verdeling van alle ICT-budgetten is in de begroting 2026 volledig herzien, zodat deze beter aansluit op de verwachte realisatie in de verschillende programma onderdelen. Tot slot is er in totaliteit € 555.000,- meer uitgegeven aan projecten en grondexploitaties dan begroot. In de paragraaf Grondbeleid wordt dit verder gespecificeerd per project of grondexploitatie.
De baten zijn € 240.000,- hoger dan begroot. Dit wordt op hoofdlijnen verklaard door: • Een bijdrage van € 72.000,-van de Provincie Noord-Holland voor de herstructurering van de Schrijversbuurt. • Een ontvangen bate van € 57.000,- door de verkoop van grond. • Hogere baten van € 123.000,- bij de projecten en grondexploitaties. In de paragraaf Grondbeleid wordt dit verder gespecificeerd per project of grondexploitatie. Er is € 50.000,- meer toegevoegd aan de reserves. Dit betreft de vrijval van de voorziening Waterakkers-Lunetten, die toegevoegd is aan de reserve risico’s grondexploitaties (zie ook paragraaf Grondbeleid).
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
In totaal zijn de onttrekkingen aan de reserves is € 657.000,- lager dan begroot. Dit komt voornamelijk door: • De onttrekking van € 166.000,- voor de kapitaallasten van de modulaire woningen Tolhek Oost is niet nodig, omdat dit project nog niet is afgerond. De bijbehorende lasten waren in de 2e berap al verlaagd. • Er is in verband met de aankoop van garageboxen aan de Huibert Pootstraat niet onttrokken aan de reserves Risico’s grondexploitatie en Grondbeleid en -beheer (totaal € 880.000). Dit omdat de aankoop is geactiveerd op de balans. • Voor de verkenning Schrijversbuurt en woonvisie 2030 zijn de onttrekkingen lager (totaal € 42.000,-). • Hogere onttrekkingen zijn nodig voor grondexploitaties De Trompet en Stationsgebied (totaal € 432.000,-).
3.2 Bereikbaarheid Wat willen we meerjarig bereiken? We willen dat: • We de infrastructuur en de verkeersveiligheid voor de weggebruiker verbeteren (optimaliseren) volgens het Strategisch Plan Verkeersveiligheid (SPV2030). • We de verkeersmobiliteit voor inwoners en bedrijven verbeteren door samen te werken aan een aantrekkelijke en duurzame leefomgeving. • We onze huidige ontsluitingsstructuur en de goede bereikbaarheid van de omliggende stations behouden. • We actief deel uitmaken van het stedelijk verkeersnetwerk in de Metropoolregio Amsterdam (MRA) voor alle vervoersmogelijkheden (vervoersmodaliteiten). • De inrichting van de openbare ruimte klimaatbestendig en duurzaam is. • We schonere en veiligere vormen van vervoer hebben. • Het gebruik van openbaar vervoer, de fiets en het gebruik van schone (deel)auto’s toeneemt. • We de openbare ruimte verlichten met energiezuinige verlichting. • We het aantal verkeersborden verminderen.
46
• Onze openbare ruimte jong en oud uitnodigt tot BOSS (Bewegen, ontmoeten, sporten en spelen).
Wat hebben we in 2025 bereikt? Verkeer en vervoer • We hebben met het opstellen van de uitgangspunten voor het Programma Mobiliteit Heemskerk (2025-2032) de kaders bepaald voor het op te stellen programma, waarmee Heemskerk uitvoering gaat geven aan het verbeteren van de bereikbaarheid, verkeersveiligheid en leefbaarheid van Heemskerk. • We hebben een nulmeting uitgevoerd waarbij we de huidige verkeersstromen door het centrum in kaart hebben gebracht. Met de resultaten willen we uitspraken kunnen doen over het verbeteren van de leefbaarheid in het centrum. • Door projecten op te nemen in het MeerjarenInvesteringsPlan hebben we ervoor gezorgd dat de optimalisatie en het verkeersveiliger maken van de infrastructuur de komende jaren gerealiseerd kan worden. • We richten de openbare ruimte bij herinrichtingen klimaatbestendig en duurzaam in. Voorbeelden daarvan zijn project de Geelvinck, en woonstraten Assumburg. • Twee bushaltes aan De Baandert zijn heringericht en we hebben hier een veiligere voetgangersoversteek gemaakt. • We hebben samen met Velsen en Beverwijk de aanschaf van de extra 2e IJmondpont gerealiseerd. • We hebben de ontwerpen van de ontbrekende schakels van de westelijke doorfietsroute in concept gereed waardoor het fietsgebruik verder kan toenemen.
• We hebben de concept laadkaart (voor de periode 2026-2030) voor verdere uitbreiding van laadpalen voor elektrisch voertuigen opgesteld, waardoor het gebruik van schone auto’s kan toenemen. • We hebben de actualisatie van de blauwe zone in het centrum in gang gezet. • We hebben de verkeersveiligheid verhoogd door het verlenen van verkeers educatie.
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Wegen, straten en pleinen • We hebben met de uitvoering van verschillende projecten invulling gegeven aan het Meerjarig Investeringsplan. • Binnen deze projecten is een groot aantal wegen en straten heringericht. Verkeersmaatregelen • De bebording en bebakening is functioneel en verkeersveilig geplaatst en onderhouden. Openbare verlichting • De vervanging van traditionele verlichting naar LED verlichting is doorgezet. • De verkeersregelinstallaties verkeren in een goede staat van onderhoud.
Wat hebben we er in 2025 voor gedaan? Verkeer en vervoer Programma Mobiliteit en Parkeren We hebben de uitgangspunten voor het Programma Mobiliteit (2026-2032) opgesteld, actualisatie van het Verkeer- en Vervoerplan Heemskerk 2017 en het Parkeerbeleidsplan Heemskerk 2017 maakt hier onderdeel vanuit. We zijn voorafgaand aan het Programma Mobiliteit het Programma Parkeren Heemskerk (2026-2032) aan het opstellen. Verkeersveiligheid • We hebben met de Provincie Noord-Holland nader overleg gevoerd over de uitvoer en het monitoren van het Regionaal Uitvoeringsprogramma 2030. • We hebben afspraken vastgelegd met de provincie voor de subsidiabele verkeersveiligheidsprojecten in de periode 2026-2028. • De verkeersveiligheidsdoelstellingen hebben we opgenomen in de uitgangspunten voor het Programma Mobiliteit (2026-2032). • We hebben bij de herinrichtingsprojecten en omgevingsaanvragen geadviseerd over verkeersveiligheid. • We hebben de uit te voeren projecten voor de komende jaren opgenomen in het Meerjaren- investeringsplan.
47
Bereikbaarheid en leefbaarheid • We hebben bij het onderhoud en (her)inrichten van de openbare ruimte rekening gehouden met de verkeersmobiliteit, duurzaamheid van het ontwerp en de te gebruiken materialen (hergebruik). • We hebben bij de herinrichtingsprojecten en omgevingsaanvragen geadviseerd over bereikbaarheid en leefbaarheid. Regionale bereikbaarheid • We hebben overleg gehad en advies geleverd aan Provincie Noord-Holland en NS over optimalisering van het openbaar vervoer in, van en naar Heemskerk. • We hebben binnen IJmond Bereikbaar overleggen gevoerd over verdere regionale samenwerking op het gebied van mobiliteit. • We hebben ontwerpen gemaakt voor de deeltrajecten van de regionale doorfietsroute, namelijk de route door Breedweer en Tolpad. • We hebben overleg gevoerd met de provincie en Beverwijk over het verleggen van de oostelijke doorfietsroute in verband met het project Stationsomgeving. • We hebben afspraken vastgelegd met de provincie voor de subsidiabele doorfietsroutes in de periode 2026-2028. • We hebben de fietspaden langs De Baandert voorzien van randmarkering. Verbinding A8/A9 We hebben het onderzoek naar de aanleg van de Verbinding A8/A9 beëindigd. Programma Laadinfrastructuur Heemskerk • We hebben 28 laadpalen geplaatst en 39 kabelgoten voor elektrisch laden aangelegd.
• We hebben het ontwerp voor de laadkaart waarop de uitbreiding van het aantal laadpunten voor de periode (2026-2030) opgesteld.
Programma 3 Fysiek domein
TERUG NAAR INHOUDSOPGAVE
Wegen, straten en pleinen Uitvoering Meerjareninvesteringsprogramma (MJIP) • We zijn gestart met en klankbordgroep voor het opnieuw inrichten van de Componistenbuurt. Bewoners van de klankbordgroep konden meedenken met de inrichting van hun straat / wijk. Met deze ideeën en wensen gaan we een stedenbouwkundig ontwerp maken voor de wijk. • We zijn begonnen met het bouw en woonrijp maken van het bouwplan de Geelvinck. Nadat de bouw gereed was, begonnen we met de definitieve inrichting van de wegen, parkeren en het groen. • Vanaf augustus zijn we gestart met de aanleg van vrijliggende fietspaden aan de Maerelaan, tussen de Baandert en de Zevenhoeven voorzien we van vrijliggende fietspaden. Dit is een onderdeel van de regionale doorfietsroute. We verwijderen er de beschoeiing voor de aanleg van natuurvriendelijke oevers en we leggen er een faunatunnel aan. • In augustus is een start gemaakt met het klimaat en water robuust inrichtingen van woonwijk Assumburg. Woonstraten worden groener ingericht en er komen meer parkeerplaatsen. Het uitwerking van het ontwerp is mede tot stand gekomen met bewoners. • We werken aan het ontwerp voor de fietsstraat Jan van Kuikweg – Oost. Dit gedeelte weg is een onderdeel van de regionale doorfietsroute. • Zowel de werkzaamheden op de Maerelaan als de woonstraten Assumburg voeren we uit met elektrisch materieel.