Bijlage 5 Rapport geldstromen gemeentelijk vastgoed Heemskerk (nov 2021)
Tekst van het document
Rapport Geldstromen 2021 Gemeentelijk maatschappelijk vastgoed
O k t o b Inventarisatie van de inkomsten en de uitgaven Samenvatting en meerjarenoverzicht November 2021
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
Inhoudsopgave 1
Samenvatting
5
1.1
Maatschappelijk vastgoed in vogelvlucht
5
2
Inleiding
6
2.1
Aanleiding
6
2.2
Reikwijdte
7
2.3
Bronnen
7
2.4
Leeswijzer
7
2.5
Toelichting op begrippen
7
3
Groep 1: Maatschappelijk vastgoed waarvoor de gemeente onderhoudswerkzaamheden verricht
9
3.1
De vastgoedobjecten
9
3.2
Op hoofdlijnen
10
3.3
4
Per deelportefeuille
11
Sport
11
Cultuur
15
Sociaal domein
17
Zorg
18
Recreatie
19
Groep 2: Maatschappelijk vastgoed waarvoor de gemeente geen onderhoudswerkzaamheden verricht
20
4.1
De vastgoedobjecten
20
4.2
Groep 2 Financieel meerjarenoverzicht
21
5
Diversen
22
5.1
Taskforce opdracht: taakstellingen
22
5.2
Overige opmerkingen
22
Geregistreerd onder nummer D/2021/391425
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
1
Samenvatting
1.1 Maatschappelijk vastgoed in vogelvlucht De gemeente heeft gronden en gebouwen in eigendom die worden gebruikt voor maatschappelijke doelen zoals bewegingsonderwijs, sport, kunst, cultuur en recreatie. Enkele voorbeelden zijn de gymzalen, het zwembad, de voetbalvelden, de bibliotheek, het Cultuurhuis Heemskerk, het Spectrum, de Stut en de kinderboerderij.
Inkomsten
Verenigingen
Stichtingen
Inkomste n €800.000 (2020)
De gemeente stelt haar maatschappelijke vastgoed ter beschikking aan gebruikers, zoals stichtingen en verenigingen. Daarvoor ontvangt de gemeente huur1. Dat zijn de inkomsten. Bewegings onderwijs
Overige gebruikers
Uitgaven De gemeente heeft te maken met uitgaven voor het maatschappelijk vastgoed. De uitgaven zijn voor het onderhoud, rente en afschrijving op investeringen (kapitaallasten), interne uren en overige kosten.
Onderhoud
Saldo € 1.065.000 negatief (2020)
Kapitaallasten
Uitgaven € 1.865.000 (2020)
Interne uren
Overig
Saldo De uitgaven zijn hoger dan de inkomsten. Per saldo is er een tekort2. In de tabel is het tekort te zien onder de benaming ‘integrale kostprijs’. Het tekort is de afgelopen jaren teruggebracht van ruim 2,2 miljoen euro in 2013 naar ruim 1,0 miljoen euro in 2020.
In deze samenvatting is in vogelvlucht de inhoud van het rapport verbeeld. Als er behoefte is aan verdere details en aanvullende informatie wordt verwezen naar de hiernavolgende hoofdstukken. 1 Het gaat om inkomsten uit huur, maar ook uit bijvoorbeeld opstal of erfpacht. Kortheidshalve wordt hier alleen huur genoemd. 2
Dit tekort wordt ook wel aangeduid als ‘objectsubsidie’, ‘indirecte subsidie’ of ‘versluierde subsidie’.
5
2
Inleiding
2.1 Aanleiding De gemeente Heemskerk bezit vastgoed. Het merendeel hiervan is bestemd als openbaar gebied. Het overige deel is het niet openbare vastgoed. Dit rapport Geldstromen gaat over het niet openbare vastgoed en dan specifiek over het maatschappelijke vastgoed van de gemeente. Volgens de kadernota Vastgoed 2020–20233 behoort dit vastgoed tot de vastgoedportefeuille. Samenvatting Kadernota Vastgoed Gemeentelijk vastgoed is nooit een doel op zich, maar altijd dienstbaar aan een wettelijke taak of beleidsdoel. De gemeente is geen eigenaar van vastgoed, tenzij… Het doel van de Kadernota Vastgoed is te komen tot: • Inzicht in de relatie tussen beleid en vastgoedbezit • Inzicht in de vastgoedportefeuille • “een goede discussie voeren over de inzet van gemeentelijk vastgoed”. Het inzicht dat de raad wenst wordt verstrekt met dit rapport Geldstromen en met de Vastgoed Monitor. Rapport Geldstromen: Inzicht in financiën van maatschappelijk vastgoed Om goed inzicht te hebben in de vastgoedportefeuille wordt sinds 2014 een Rapport Geldstromen voor het gemeentelijke maatschappelijke vastgoed opgesteld. Dit rapport bevat een inventarisatie van de inkomsten en uitgaven zoals die in de gemeentelijke administratie zijn geregistreerd, achteraf, na vaststelling van de jaarrekening. De gemeente vindt het belangrijk dat deze gegevens inzichtelijk en transparant zijn.
Ook in het kader van de wet Markt en Overheid is het nodig om inzicht te hebben in de integrale kostprijs van accommodaties. Aangezien in de reguliere planning & control-documenten, de financiële gegevens van het vastgoed niet op dit detailniveau herkenbaar zijn, worden deze gegevens in dit rapport inzichtelijk gemaakt. In eerdere versies van het rapport Geldstromen is gerapporteerd tot en met het boekjaar 20184. In dit rapport zijn de jaren 2019 en 2020 toegevoegd. Vastgoed Monitor: Inzicht in beleid en vastgoed In 2021 is voor de tweede keer het rapport ‘Vastgoed Monitor’ opgesteld en met een raadsmemo naar de raad gestuurd. De raad heeft de Vastgoed Monitor voor kennisgeving aangenomen in de raad van 23 september 2021 (I 2021/346). De Vastgoed Monitor geeft inzicht in de relatie tussen beleid en vastgoed en in de vastgoedportefeuille. Andere actuele ontwikkelingen In 2021 heeft de raad een nieuw huurprijsbeleid5 voor vastgoed vastgesteld. Dat houdt een nieuwe wijze van huurprijsberekening in. Kortheidshalve wordt naar de nota Huurprijsbeleid verwezen. Het is nu nog niet bekend hoe snel de harmonisatie van bestaande contracten met dit nieuwe huurprijsbeleid zal gaan. In 2021 wordt een implementatieplan huurprijsbeleid opgesteld. Ook is een budget nodig, 3 Op 19 december 2019 heeft de raad het afwegingskader van de Kadernota vastgoed 2020-2023
(D/2019/178519) vastgesteld (BIRB/2019/2880). 4 Het vorige rapport Geldstromen is aan de raad aangeboden in de raad van 19 december 2019, via de lijst van
ingekomen stukken (I 2019/280), en voor kennisgeving aangenomen. 5 Begin 2021 heeft de raad de nota Huurprijsbeleid vastgesteld. De nota Huurprijsbeleid beschrijft de wijze
waarop de gemeente in de toekomst huurprijzen voor vastgoed, waaronder het maatschappelijke vastgoed, wil gaan vaststellen.
6
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
waarvoor via de begroting 2022 een aanvraag wordt gedaan. Op termijn kan het nieuwe huurprijsbeleid leiden tot andere huurprijzen en dat kan op termijn zichtbaar worden in het rapport geldstromen. 2.2 Reikwijdte In dit rapport worden inkomsten en uitgaven getoond voor het volgende maatschappelijk vastgoed: - Gronden en gebouwen - Eigendom van de gemeente Heemskerk - Uitgegeven aan specifieke gebruikers (in gebruik, verhuur, erfpacht, opstal of een combinatie daarvan) - Ten behoeve van wettelijke taken en beleidsdoelstellingen voor de algemene voorzieningen in het sociale domein waaronder sport, kunst, cultuur en welzijn. De onderwijsgebouwen worden op andere wijze verantwoord en maken geen deel uit van dit rapport. 2.3 Bronnen Dit rapport laat de werkelijke uitgaven en inkomsten van de accommodaties zien zoals die in de gemeentelijke administratie zijn geregistreerd, achteraf, na vaststelling van de jaarrekening. De cijfers in de respectievelijke kolommen betreffen: In kolom 2013: gegevens jaarrekening 2013, boekwaardes per 31-12-2013. In kolom 2014: gegevens jaarrekening 2014, boekwaardes per 31-12-2014. Etc. 2.4 Leeswijzer Hoofdstuk 1 is een samenvatting. Hoofdstuk 2 bevat een inleiding. Hoofdstuk 3 toont de inkomsten en uitgaven van de vastgoedobjecten waarvoor de gemeente onderhoudswerkzaamheden verricht.
Hoofdstuk 4 toont informatie over de vastgoedobjecten waarvoor de gemeente geen onderhoud verricht. Hoofdstuk 5 betreft diverse onderwerpen. In de bijlagen worden nadere financiële gegevens per vastgoedobject getoond. 2.5 Toelichting op begrippen In de financiële overzichten in dit rapport worden diverse begrippen gebruikt die hierna worden toegelicht. • Inkomsten: De inkomsten zijn de vergoedingen voor het beschikbaar stellen van het vastgoed. Het kan gaan om ingebruikgeving, verhuur, erfpacht, opstal of een bijdrage van een derde. Kortheidshalve wordt soms alleen huur genoemd. • Uitgaven: nutsvoorzieningen zoals energie en water, schoonmaakkosten, verzekeringen, belastingen, dotaties in de onderhoudsvoorziening (mutaties voorzieningen), interne uren en overige kosten. Kapitaallasten (rente en afschrijving) en overige kosten in onze gemeentelijke administratie. De kapitaallasten worden in diverse staatjes apart benoemd. • Mutaties voorzieningen: het bedrag dat jaarlijks in de onderhoudsvoorziening wordt gestort ter dekking van de kosten van onderhoud. De jaarlijkse dotatie in de onderhoudsvoorziening is gebaseerd op een meerjarig onderhoudsplan.6 • Overige kosten: dit betreft diverse kleinere kostenposten waaronder belastingen en verzekeringen samengevoegd in de post ‘Overige kosten’. • Kostprijs: het saldo van de uitgaven minus de inkomsten.
• Dekkingspercentage: de inkomsten gedeeld door de uitgaven x 100%. 6 Vanuit de onderhoudsvoorziening worden de uitgaven voor onderhoud gedaan. Deze uitgaven zijn niet in dit
rapport vermeld.
7
• • • •
• •
•
Rente en afschrijving: kapitaallasten. Integrale kosten: de uitgaven inclusief de rente en afschrijving. Integrale kostprijs: het saldo van de integrale kosten minus de inkomsten. Integraal dekkingspercentage: de inkomsten gedeeld door de integrale kosten x 100%. Hier worden zowel de uitgaven als de kapitaallasten meegenomen in de berekening. Wanneer het integrale dekkingspercentage lager is dan 100, is de accommodatie niet kostendekkend. Bij 100% is er sprake van een kostendekkende situatie. Daarboven is sprake van winst. Wanneer dit percentage structureel niet kostendekkend is, is er sprake van indirecte subsidie. Boekwaarde: het bedrag waarover de rente wordt berekend en afschrijving plaatsvindt7. Indirecte subsidie: materiële of financiële begunstiging van een specifieke derde, buiten de subsidiestaat om, om de realisatie van een gemeentelijk doel te bewerkstelligen. In dit rapport wordt gesproken van een indirecte subsidie wanneer (structureel) een lagere dan een kostendekkende vergoeding voor het gebruik van accommodaties wordt gevraagd. Of anders gezegd, wanneer de accommodatie (structureel) niet kostendekkend is voor de gemeente.
Daar waar in dit rapport het maatschappelijk vastgoed is onderverdeeld in categorieën zoals sport, cultuur en welzijn, is zoveel mogelijk aangesloten bij de indeling en benamingen die in de Vastgoed Monitor en de kadernota Vastgoed worden gehanteerd.
7 De aanvangsinvestering wordt niet in dit rapport benoemd.
8
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
3
Groep 1: Maatschappelijk vastgoed waarvoor de gemeente onderhoudswerkzaamheden verricht
3.1 De vastgoedobjecten Dit hoofdstuk gaat over de geldstromen van gemeentelijk maatschappelijk vastgoed waarvoor de gemeente onderhoudswerkzaamheden verricht. Het gaat om de volgende vastgoedobjecten. Gemeentelijk maatschappelijk vastgoed waarvoor de gemeente onderhoudswerkzaamheden verricht. Sport
1. 2. 3. 4. 5. 6. 7. 8. 9. 10.
Gymzaal Bachstraat 81 Gymzaal Stijkelstraat 2a Gymzaal Visserstraat 6B Gymzaal Duitslandlaan 5 Gymzaal Marnestraat 3 MFS De Velst Zwem-, sport- en recreatiecentrum De Waterakkers Sportcomplex ADO Sportcomplex ODIN Sportcomplex Assumburg
Cultuur
11. 12. 13. 14.
Mariaschool, A. Verherentstraat 5 Cultuurhuis Heemskerk, Maerten van Heemskerckplein 5 Bibliotheek, Maerten van Heemskerckplein 3 Bezoekerscentrum Assumburg
Sociaal Domein
15. 16. 17.
Spectrum De Stut De Strengh
Recreatie
18. 19.
Kinderboerderij Reddingsbrigade
Veranderingen sinds het vorige rapport Geldstromen: - Gymzaal Jean Monnetstraat 136a is gesloopt in 2019 en beschikbaar voor herontwikkeling. Geen onderdeel meer van de portefeuille maatschappelijk vastgoed. - A. Verherentstraat 1 is verkocht en in eigendom overgedragen in 2019. - Kerklaan 1 is verkocht en in eigendom overgedragen in 2019. - Voormalig Blijf van mijn lijfhuis is gesloopt in 2019 en de grond is tijdelijk uitgegeven aan Woonopmaat voor wisselwoningen. Geen onderdeel meer van de portefeuille maatschappelijk vastgoed. Met deze wijziging heeft de gemeente geen maatschappelijk vastgoed meer in de categorie Zorg. - Het kinderdagverblijf Woelwaters is een commerciële activiteit en wordt niet meer benoemd in dit rapport over maatschappelijk vastgoed. - De reddingsbrigade is opgenomen in dit rapport. Gedurende een deel van het jaar heeft de reddingsbrigade een locatie op het Heemskerkse strand. Het object is verplaatsbaar. Er is voor gekozen om dit object voortaan mee te nemen in dit rapport over maatschappelijk vastgoed.
9
3.2 Op hoofdlijnen Voor het maatschappelijke vastgoed waarvoor de gemeente onderhoudsverplichtingen heeft, heeft de gemeente te maken met inkomsten en uitgaven. Zie paragraaf 2.5 voor een toelichting op de begrippen. Hieronder is het meerjarenoverzicht te zien.
Toelichting en analyse: Dit maatschappelijk vastgoed is niet kostendekkend. Het tekort op dit vastgoed is in de tabel te zien bij ‘Integrale kostprijs’. Het tekort is teruggebracht van ruim € 2,2 miljoen in 2013 tot ruim € 1,0 miljoen in 2020. Dit komt in hoofdzaak door: - Taakstellingen in het coalitieprogramma 2014-2018 ‘Ruimte voor leven, werken en wonen’ voor het complex De Waterakkers, de kinderboerderij, de bibliotheek en de muziekschool. - Per 2017 wordt het bedrag aan overhead apart geboekt in de gemeentelijke administratie, door nieuwe landelijke regelgeving in het kader van het besluit Begroting en verantwoording (BBV). Het bedrag aan doorbelaste uren op de diverse vastgoedobjecten is daardoor per 2017 lager. - Er is in deze periode sprake van een reguliere jaarlijkse afname van kapitaallasten (rente en afschrijving). - In 2019 zijn twee objecten uit deze deelportefeuille maatschappelijk vastgoed verkocht (Kerklaan 1 en A. Verherentstraat 1). - In 2019 hebben twee objecten geen maatschappelijk gebruik meer, de opstallen zijn gesloopt en de locaties worden ingezet voor herontwikkeling (voormalige gymzaal Jean Monnetstraat, en voormalige Blijf huis). - In 2020 werd de wereld geconfronteerd met covid-19. Diverse landelijke beperkende maatregelen werden van kracht met gevolgen voor allerlei organisaties.
Ook de gebruikers van het gemeentelijke vastgoed en de gemeente zelf hadden hiermee te maken. Door allerlei rijksmaatregelen zijn diverse financiële tegenvallers op het maatschappelijke vastgoed gecompenseerd, waardoor covid-19 weinig of geen effect heeft gehad op het financiële beeld van 2020 in dit rapport.
Het tekort, de integrale kostprijs, is met name terug te voeren op het vastgoed voor sport, gevolgd door het vastgoed voor cultuur. In de grafiek wordt de verdeling visueel gemaakt. Dit beeld is vergelijkbaar met de vorige rapportage.
10
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
Deze paragraaf toont de samengestelde cijfers voor deze groep vastgoedobjecten. De volgende paragrafen van dit hoofdstuk laten de gedetailleerde achtergrondinformatie per vastgoedobject zien.
3.3
Per deelportefeuille
Sport Gymzalen en de sportzaal MFS De Velst
11
Toelichting en analyse Naast de algemene ontwikkelingen zoals geschetst in paragraaf 3.2 is het volgende te melden. De gymzalen en MFS De Velst zijn eigendom van de gemeente en worden benut voor bewegingsonderwijs en overig sportgebruik buiten schooltijden. De inkomsten hangen samen met het gebruik voor bewegingsonderwijs en overige sport en bewegen. In 2017 is de nieuwe multifunctionele sportaccommodatie (MFS) De Velst geopend. Deze sportzaal is geïntegreerd in de nieuwbouw van het Kind- en jeugdcentrum van Heliomare en dient ter vervanging van twee oudere, inmiddels gesloopte gymzalen (gymzaal De Velst 5 en gymzaal Jean Monnetstraat 136A). Per 2017 maakt MFS De Velst deel uit van dit rapport. In 2017 is een incidentele ISV-subsidie voor De Velst ontvangen, die zichtbaar is bij de inkomsten. Hierdoor komt in 2017 het dekkingspercentage incidenteel hoger uit, op 70%. De MFS De Velst is eind 2017 in gebruik genomen en als pilotproject in beheer ondergebracht bij de Stichting Sportaccommodaties Beverwijk (SSB).
12
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
Tot en met 2018 deed de gemeente zelf nog het dagelijks beheer van de gemeentelijke gymzalen. Per 1 januari 2019 zijn de gymzalen, net als de MFS De Velst, in beheer ondergebracht bij de SSB. Dit komt voort uit de in 2016 ondertekende intentieovereenkomst tussen de gemeenten Heemskerk en Beverwijk. De intentieovereenkomst had een looptijd tot ultimo 2020 en is nu beëindigd. De inkomsten voor de gymzalen en MFS De Velst betreffen verhuur aan SSB en een vaste vergoeding voor onderwijs. Eind van het jaar vindt een definitieve berekening met de SSB plaats. In 2020 heeft de SSB een bedrag teruggestort aan de gemeente over het jaar 2019.
Sport- zwem- en recreatiecentrum de Waterakkers
Toelichting en analyse Naast de algemene ontwikkelingen zoals geschetst in paragraaf 3.2 is het volgende te melden. De gemeente is eigenaar van het complex De Waterakkers en verhuurt dit aan de Stichting De Waterakkers. De stichting beheert en exploiteert dit complex. De gemeente is verantwoordelijk voor groot onderhoud. Het complex bestaat uit een zwembad, twee sporthallen, een ligweide en inpandige horeca. In 2019/2020/2021 wordt samen met de gemeente Beverwijk een onderzoek uitgevoerd naar de toekomst van de zwembaden in de beide gemeenten. In 2015 is als gevolg van een taakstelling vanuit het coalitieprogramma 2014-2018 ‘Ruimte voor leven, werken en wonen’ een structurele bezuiniging van € 280.000 op de dotatie in de onderhoudsvoorziening voor dit complex doorgevoerd. Daardoor zijn de uitgaven van de gemeente voor het complex De Waterakkers per 2015 verlaagd.
13
Buitencomplexen
Toelichting en analyse Naast de algemene ontwikkelingen zoals geschetst in paragraaf 3.2 is het volgende te melden. Voetbalcomplexen ADO en Odin De gemeente is eigenaar van de voetbalvelden en verhuurt deze aan respectievelijk Stichting ADO ’20 en Voetbalvereniging ODIN '59. De gemeente is verantwoordelijk voor instandhouding en draagt de kosten van onderhoud en vervanging. Op de beide voetbalcomplexen is in 2016 een wetraveld vervangen door een kunstgrasveld, wat is terug te zien in een stijging van de boekwaarde per 2016. In 2017 is gestart met de afschrijving op deze investering. Tot en met 2018 zit in de uitgaven van de gemeente een bijdrage aan de voetbalverenigingen ter compensatie van een verhoogde huur van de voetbalvelden. In 2019 is ervoor gekozen om de huur evenredig te verlagen en niet meer apart de compensatie te verstrekken. Per saldo is dat neutraal. Dit verklaart waarom de inkomsten voor de voetbalvelden in 2019 lager zijn dan in 2018. Sportcomplex Assumburg Op sportcomplex Assumburg zijn diverse verenigingen gehuisvest. De gemeente is eigenaar van bepaalde gronden/sportvelden van de IJsclub Kees Jongert, handbalvereniging DSS en het
14
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
voormalige korfbalveld en clubgebouwtje. In 2019 is een leegstaand clubgebouwtje van de voormalige korfbalclub, vanwege de slechte staat, gesloopt. Totaal Sport
Toelichting en analyse Dit overzicht toont het totaal van de gymzalen, de sportzaal MFS De Velst, Sport- zwem- en recreatiecentrum de Waterakkers en de buitensportcomplexen. De algemene ontwikkelingen worden toegelicht in paragraaf 3.2. Nadere informatie per object is te vinden in de bovenstaande tekst in dit hoofdstuk.
Cultuur
15
Toelichting en analyse Naast de algemene ontwikkelingen zoals geschetst in paragraaf 3.2 is het volgende te melden. De gemeente is eigenaar van de bovengenoemde cultuurobjecten en verantwoordelijk voor onderhoud. Volgens voorjaarsnota 2016 en 2017 zijn hier en daar de dotaties in de onderhoudsvoorzieningen verhoogd. In 2019 zijn twee objecten verkocht en blijven er nog 4 objecten in deze deelportefeuille over. Met twee objecten minder is het verlies op de cultuurobjecten lager, dat is in het overzicht te zien bij ‘integrale kostprijs’. De volgende twee objecten zijn verkocht in 2019: - A. Verherentstraat 1 (Jozefschool). Het gebouw aan de Anthonie Verherentstraat 1 diende tot 2017 als dislocatie van de voormalige gemeentelijke muziekschool. De muziekschool is omgevormd tot een stichting Cultuurhuis Heemskerk en heeft een andere locatie gekregen. - Kerklaan 1. Dit gebouw Kerklaan 1 was de voormalige hoofdlocatie van de muziekschool. De resterende vier objecten zijn: A. Verherentstraat 5 (Mariaschool) In dit pand zitten diverse huurders. In 2017 is een ruimte in de A. Verherentstraat 5 vrijgekomen door de huuropzegging van de Kunstuitleen. De nieuwe huurder is de Historische Kring Heemskerk.
Overige gebouwen/Bezoekerscentrum Assumburg Het pand Bezoekerscentrum Assumburg is om niet in gebruik gegeven aan de Stichting vrijwilligers kasteeltuin Assumburg die het onderhoud aan de kasteeltuin verricht. De inkomsten in het overzicht zijn incidentele inkomsten. De gemeente verricht onderhoud aan dit pand en de kosten daarvan worden betaald uit een onderhoudsvoorziening. Per 2017 zijn de gegevens van het Bezoekerscentrum Assumburg voor het eerst meegenomen in dit voorliggende rapport.
16
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
Bibliotheek De bibliotheek is gevestigd aan het Maerten van Heemskerckplein 3, inpandig in het gemeentehuis. De kosten van het gemeentehuis en de boekwaarde worden naar rato van de oppervlakte toebedeeld aan de bibliotheek. De verlaging van de kapitaallasten (rente en afschrijving) per 2017 op de bibliotheek komt door twee ontwikkelingen: - Een verkleining van de oppervlakte van de bibliotheek als gevolg van een taakstelling in het coalitieprogramma 2014-2018 ‘Ruimte voor leven, werken en wonen’. - De kapitaallasten op het gehele gemeentehuis zijn verlaagd, waardoor het gedeelte dat aan de bibliotheek wordt toegerekend ook lager is. Cultuurhuis Heemskerk. De gemeentelijke muziekschool is omgevormd in een zelfstandige stichting Cultuurhuis Heemskerk als gevolg van een taakstelling in het coalitieprogramma 2014-2018. De ruimte in het gemeentehuis die is vrijgekomen na inkrimping van de bibliotheek, is verbouwd en sinds 2018 in gebruik als nieuwe locatie van het Cultuurhuis Heemskerk, Maerten van Heemskerckplein 5. De kosten van het gemeentehuis en de boekwaarde worden naar rato van de oppervlakte toebedeeld aan het cultuurhuis.
Sociaal domein
17
Toelichting en analyse Naast de algemene ontwikkelingen zoals geschetst in paragraaf 3.2 is het volgende te melden. Met het opstellen van de kadernota Vastgoed is nog eens goed gekeken naar de indeling van de objecten. Dat leidde tot de verschuiving van het Kinderdagverblijf Woelwaters van de portefeuille maatschappelijk vastgoed naar de portefeuille commercieel vastgoed. In eerdere rapportages Geldstromen werd dit object nog meegenomen, maar nu niet meer. Daarmee resteren drie vastgoedobjecten in deze deelportefeuille. De gemeente is eigenaar van deze drie vastgoedobjecten en is verantwoordelijk voor onderhoud. Zorg
Toelichting en analyse Naast de algemene ontwikkelingen zoals geschetst in paragraaf 3.2 is het volgende te melden. In de categorie Zorg had de gemeente een object in eigendom, het voormalige Blijf-huis aan de Bilderdijkstraat. De voormalige huurder van deze accommodatie zegde in 2017 de huur op en verliet per september 2017 het pand. De inkomsten in 2018 bestonden uit een gebruiksvergoeding van de antikraak organisatie waar het pand is ondergebracht. Het pand is in 2019 gesloopt. De grond is nu in gebruik bij Woonopmaat voor wisselwoningen. Hiermee is dit object verschoven van de portefeuille Maatschappelijk vastgoed naar de portefeuille commercieel vastgoed. Het maakt sinds 2019 geen onderdeel meer uit van dit rapport.
18
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK Recreatie
Toelichting en analyse Naast de algemene ontwikkelingen zoals geschetst in paragraaf 3.2 is het volgende te melden. Met het opstellen van de kadernota Vastgoed is nog eens goed gekeken naar de indeling van de objecten. Dat leidde ertoe dat de reddingsbrigade per 2019 wordt meegenomen in de portefeuille maatschappelijk vastgoed, in de deelportefeuille ‘Recreatie’. De reddingsbrigade heeft gedurende een deel van het jaar een locatie op het Heemskerkse strand. Het object is verplaatsbaar. Cijfers voor de reddingsbrigade t/m 2018 ontbreken in dit overzicht. Met ingang van 2019 zijn de cijfers van de reddingsbrigade meegenomen. De kinderboerderij is eigendom van de gemeente. In 2015 is besloten om het beheer en de exploitatie niet langer zelf te doen maar bij een externe partij te leggen, waarvoor in 2015 een overeenkomst is gesloten met de Stichting SIG. Hiermee wordt voldaan aan het Coalitieprogramma 2014-2018 ‘Ruimte voor leven, werken en wonen’ waarin een structurele bezuiniging wordt gewenst op de kinderboerderij. Dit heeft geleid tot een verlaging van de kosten van met name de interne uren en in mindere mate inhuur van derden. De overeenkomst met de SIG levert geen inkomsten op. De kleine bijdragen die jaarlijks worden ontvangen zijn incidentele baten. De gemeente is verantwoordelijk voor kosten van onderhoud.
Volgens Voorjaarsnota 2017 is de storting in de onderhoudsvoorziening structureel verhoogd.
19
4
Groep 2: Maatschappelijk vastgoed waarvoor de gemeente geen onderhoudswerkzaamheden verricht
4.1 De vastgoedobjecten Dit hoofdstuk betreft het gemeentelijke maatschappelijke vastgoed waarvoor de gemeente geen onderhoud verricht. De wederpartij doet hier zelf het onderhoud en investeringen. Voor dit vastgoed ontvangt de gemeente als eigenaar wel inkomsten. Enkele locaties komen zowel in dit hoofdstuk als in het vorige hoofdstuk voor omdat bij deze locaties sprake is van een mengvorm van afspraken over onderhoud. Bij deze locaties is de gemeente verantwoordelijk voor onderhoud van een deel van de accommodatie (veelal de sportvelden) en de wederpartij is verantwoordelijk voor een ander deel (veelal het clubgebouw), maar de gemeente is wel eigenaar van de grond en vangt daarvoor een vergoeding. Gemeentelijke maatschappelijke vastgoed waarvoor de gemeente geen onderhoud verricht Sociaal domein
Dierenwelzijn
1. 2. 3. 4. 5.
Cultuur
6. Muziekvereniging St. Caecilia
Sport
7. Tennisvereniging Assumburg 8. Tennisvereniging Hulstenaar 9. Tennisvereniging Marquette 10. Handbalvereniging DSS 11. Turnvereniging TOSS 12. Rijvereniging Commandeurs 13. Handboogschietvereniging Assumburg 14. Sportschietvereniging De Vrijheid 15. Club de Petanque 16. Voetbalvereniging ODIN '59 17. Voetbalvereniging ADO '20 18. IJsclub Kees Jongert 19. V.D.H. Kringgroep 20. Vogelvereniging Tropica 21. Scheepsmodelbouwgroep IJmond 22. Postduivenvereniging Heemskerk 23. Kennemer wijn- en biergilde 24. Hengelsportvereniging Het Snoekje 25. Volkstuinen Tot ieders genoegen 26. Volkstuinen Hannie Schaftstraat 27. Aero Club 28. Midgetgolfbaan
Recreatie
Buurtcentrum de Schuilhoek Scouting graaf Floris V Scouting Adelbertus Heemskerk Scouting Elfregi Helen Keller Dierenambulance
Veranderingen sinds het vorige rapport Geldstromen:
20
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
Met het opstellen van de kadernota Vastgoed is nog eens goed gekeken naar de indeling van de objecten. Daardoor zijn de volgende twee objecten niet langer ingedeeld bij maatschappelijk vastgoed, maar bij een andere deelportefeuille. - Ruimte kunstenaar Muilmanslaan 8a (nu: snippergrond). - Kinderdagverblijf De Vennen (nu: commercieel vastgoed). In eerdere rapporten Geldstromen waren deze objecten nog meegenomen, maar in dit rapport zijn ze niet meer opgenomen en uit het onderstaande financiële overzicht gehaald. 4.2
Groep 2 Financieel meerjarenoverzicht
Toelichting en analyse: Dit overzicht toont de inkomsten die de gemeente ontvangt voor deze vastgoedobjecten. In de periode 2013-2020 is steeds meer informatie uit de gemeentelijke administratie inzichtelijk geworden en is het overzicht completer geworden. Hierdoor is het totale bedrag aan inkomsten in het overzicht gegroeid van afgerond € 5.000 in 2013 tot afgerond € 13.000 in 2020. De toename komt in beperkte mate ook door jaarlijkse indexering van de inkomsten. Er is voor deze groep accommodaties geen boekwaarde bekend. In de gemeentelijke administratie is naast deze inkomsten nog een bedrag aan belasting en verzekering te vinden voor enkele objecten uit dit overzicht. In 2018 ging het om een bedrag van afgerond € 500 en in 2020 om een bedrag van afgerond € 940. Dit is niet meegenomen in het overzicht.
21
5
Diversen
5.1 Taskforce opdracht: taakstellingen Via de reguliere planning en control-documenten heeft de raad taakstellingen geformuleerd met mogelijk effect op de vastgoedportefeuille. Deze taakstellingen zijn onderdeel van een bredere Taskforce opdracht binnen de gemeente. De voortgang en rapportage met betrekking tot de taakstellingen gaan via de reguliere planning en control-documenten. In de 1e Berap 2021, vastgesteld in de raad van 24 juni 2021, wordt gerapporteerd over de volgende taakstellingen met een mogelijk toekomstig effect op de gemeentelijke vastgoedportefeuille. Bron: pagina 16 en verder, Voortgang uitvoering Taskforce, 1e Berap 2021. 10 Sluiting van een buurtcentrum (na onderzoek) 27 Oneigenlijk grondgebruik/verkopen groen 35 Privatiseren begraafplaats plus concessie crematorium. 40 Onderzoek: afstoten/privatiseren vastgoed 41b Onderzoek: Taakstelling accommodatiebeleid en vastgoed De taakstellingen 10, 40 en 41b hebben raakvlakken met het maatschappelijk vastgoed van de gemeente. Mochten de taakstellingen in de toekomst effect hebben op de geldstromen van het maatschappelijke vastgoed, wordt dat zichtbaar in een volgende actualisatie van dit rapport. 5.2 Overige opmerkingen Tijdens het opstellen van het rapport Geldstromen zijn diverse constateringen gedaan die hierboven nog niet aan de orde zijn geweest en in deze paragraaf worden benoemd.
Als eigenaar/verhuurder heeft de gemeente bepaalde verplichtingen voor het instandhouden van vastgoedobjecten. De gemeente reserveert wel voor onderhoud, maar niet voor instandhoudingsvervanging van (onderdelen van) accommodaties terwijl de gemeente daar wel mee te maken krijgt. Wanneer een instandhoudingsvervanging aan de orde is dient dit in de begroting of voorjaarsnota te worden aangevraagd. Een voorbeeld is de vervanging van een toplaag van een kunstgrasveld. Het gemeentelijke vastgoedbestand is historische gegroeid. Dit heeft mettertijd geleid tot allerlei verschillen tussen afspraken in de contracten voor de diverse vastgoedobjecten, maar er zijn ook overeenkomsten te herkennen. De volgende voorbeelden illustreren dit. • De gemeente heeft ten aanzien van de twee voetbalcomplexen onderling vergelijkbare afspraken gemaakt. • Voor de drie tenniscomplexen heeft de gemeente onderling vergelijkbare afspraken gemaakt. Deze zijn wel anders dan bij de voetbalcomplexen. • Met Welschap zijn in de loop der tijd verschillende afspraken ontstaan voor enerzijds buurthuis het Spectrum (verhuur) en anderzijds buurthuis de Schuilhoek (erfpacht). Hetzelfde geldt voor de afspraken betreffende kinderdagverblijf de Woelwaters (huur) en kinderdagverblijf de Vennen (erfpacht). Voor sommige accommodaties is de boekwaarde nul.
Een andere accommodatie heeft een vaste boekwaarde waar niet op wordt afgeschreven. Andere accommodaties hebben een boekwaarde waarop wel wordt afgeschreven.
22
RAPPORT GELDSTROMEN 2021 MAATSCHAPPELIJK VASTGOED GEMEENTE HEEMSKERK
De toedeling van interne uren aan het maatschappelijk vastgoed vindt plaats op basis van de begroting. Beleidsuren worden in het algemeen niet verantwoord op het vastgoed, uitvoeringsuren in het algemeen wel. Uren worden niet bijgehouden maar op basis van een schatting verdeeld over de objecten. Overhead wordt sinds 2017 apart geboekt en is niet meer te zien op de vastgoedobjecten. De verantwoordelijkheden, de geldstromen en de contracten voor het maatschappelijk vastgoed zijn verdeeld over verschillende teams en domeinen binnen de gemeente. Voor het opstellen van dit rapport worden gegevens aangeleverd vanuit deze diverse teams/domeinen en vervolgens worden deze gegevens handmatig samengevoegd en bewerkt om te komen tot dit rapport.
23