Bijlage 1 Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
Tekst van het document
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030 Opgesteld door gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen Geadviseerd door GGD Kennemerland en Omgevingsdienst IJmond
Inhoud Voorwoord ................................................................................................................................. 1 1
Achtergrond ......................................................................................................................... 2 1.1 Schone Lucht Akkoord....................................................................................................... 3 1.1.1 Situatie in de IJmond .............................................................................................. 3 1.2 Evaluatie vorig programma 2021-2025 ............................................................................... 3 1.3 Totstandkoming nieuw PGL ................................................................................................ 4 1.4 Ambitie PGL ..................................................................................................................... 5 1.5 Doelstellingen PGL ............................................................................................................ 5 1.6 Jaarlijks uitvoeringsplan .................................................................................................... 5
2
Doelen per thema ................................................................................................................. 6 Industrie en bedrijvigheid ......................................................................................................... 6 Woon- & Leefomgeving ............................................................................................................ 6 Scheepvaart ........................................................................................................................... 6 Mobiliteit ................................................................................................................................ 6
3
Lobby, communicatie & omgevingsmanagement .................................................................. 7
4
Organisatie, proces & samenwerking ................................................................................... 8 4.1 Organisatie ...................................................................................................................... 8 4.2 Monitoring & Evaluatie ...................................................................................................... 8 4.3 Samenhang & samenwerking ............................................................................................. 8
Bijlage 1: Uitvoeringsplan 2026 ................................................................................................. 9
Voorwoord
Dit doen wij met partners en projecten op het gebied van industrie, mobiliteit, scheepvaart en de woon- en leefomgeving. Elk van deze thema’s vraagt om gerichte maatregelen en samenwerking, met overheden,
Een gezonde leefomgeving is geen luxe, maar een basisvoorwaarde voor het
bedrijven, maatschappelijke partners en inwoners. Als wethouders willen we
welzijn van iedereen die in onze regio woont, werkt en verblijft. In de
met dit programma doorpakken op de resultaten die we hebben geboekt en
IJmond staan we voor een grote uitdaging: het verbeteren van de
verdere stappen zetten om onze leefomgeving gezonder te maken. Voor
luchtkwaliteit en het terugdringen van geluid- en geurhinder. De cijfers laten
onszelf, onze kinderen en de generaties die volgen.
zien dat we nog niet op koers liggen om in 2030 aan de Europese grenswaarden te voldoen. Dat vraagt om meer gezamenlijke actie en
Suzanne Klaassen, wethouder gemeente Beverwijk
ambitie.
Attiya Gamri, wethouder gemeente Heemskerk Jeroen Verwoort, wethouder gemeente Velsen
Voor u ligt het nieuwe Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026-2030, waarin we beschrijven welke extra stappen we komende jaren willen zetten om een gezondere leefomgeving te realiseren. Dat is hard nodig, want we weten onder andere uit een RIVM rapport uit 2023 dat de combinatie van uitstoot van stof, geluid, geur en andere schadelijke stoffen zich hier ‘opstapelen’ waardoor de gezonds- en milieurisico’s in de IJmond groter zijn dan op andere plekken in Nederland. Het programma bouwt voort op de basis die de gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen samen met partners GGD Kennemerland en de Omgevingsdienst IJmond hebben gelegd met het programma tussen 2021 en 2025. We streven met het nieuwe programma naar 50% gezondheidswinst in 2030. Aan deze ambitie hebben wij ons met de ondertekening van het Schone Lucht Akkoord in 2021 gecommitteerd. Naast onze inspanningen om deze Europese richtlijn in 2030 te halen, hebben we de ambitie om toe te werken naar de advieswaarden van de Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) uit 2021.
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
1
1 Achtergrond
Het vorige programma had betrekking op de periode 2021-2025. Om onze
Het Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026-2030 (hierna: PGL) is
inzet voor een gezondere leefomgeving voort te zetten, is voor de periode
een samenwerking van de gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen,
2026 tot en met 2030 een nieuw programma opgesteld. De uitdaging voor
ondersteund door de Omgevingsdienst IJmond (ODIJ) en de GGD
een nieuw PGL is om te werken aan maatregelen die de luchtkwaliteit
Kennemerland, vanuit de rol van gezondheidskundig adviseur.
substantieel verbeteren en geluids- en geurhinder sterk verminderen. De urgentie om de leefomgeving in de IJmond te verbeteren is namelijk
Het PGL is gericht op het realiseren van een gezondere leefomgeving in de
onverminderd groot.
IJmond. Het gaat daarbij specifiek om het verbeteren van de luchtkwaliteit, en het verminderen van geluids- en geurhinder. De jaarlijkse rapportages
Het programma is opgebouwd rond de volgende thema’s:
van het luchtmeetnet in de IJmond, maar ook onderzoeken van het RIVM, de
•
Industrie en bedrijvigheid
GGD Gezondheidsmonitor en onze jaarlijkse IPSOS-peilingen laten zien dat
•
Woon- en leefomgeving
de luchtkwaliteit in de IJmond verder moet worden verbeterd en de hinder
•
Mobiliteit
door emissies van geluid en geur moet worden verminderd. Door samen te
•
Scheepvaart
werken als één overheid kunnen stappen worden gezet om samen met de inwoners en de bedrijven in de IJmond werk te maken van een gezondere en
Doelstellingen
leefbare omgeving.
Voor elk thema zijn doelstellingen opgesteld. Per jaar wordt een uitvoeringsplan opgesteld. Waar mogelijk doen we dit in samenspraak met
Met het PGL geven we in de IJmond ook uitvoering aan het nationale Schone
het Rijk en de provincie Noord-Holland.
Lucht Akkoord. Uit de Monitoringsrapportage Doelbereik Schone Lucht
Binnen het thema Industrie en bedrijvigheid richten we ons op
Akkoord 2023 van het RIVM blijkt dat de IJmondregio een van de twee
emissiereductie bij de overige industriële bronnen naast Tata Steel. De
regio’s in Nederland is die niet op koers ligt om in 2030 gelijk aan of onder
provincie Noord-Holland is het bevoegd gezag voor Tata Steel. Voor wat
de EU-grenswaarden voor luchtkwaliteit te komen. Dat betekent dat we alle
betreft Tata Steel focussen we op een voortvarende realisatie van de
mogelijkheden die we hebben, moeten gebruiken om toe te werken naar die
verduurzamingsplannen, die de leefomgeving in de IJmond gezonder moeten
grenswaarden.
maken. Onze inzet ten aanzien van Tata Steel staat beschreven in het Programma Tata Steel 2024-20301. Via de nieuwe Bestuurlijke Agenda Vliegverkeer Schiphol 2025-20302 zetten we met onze BRS-partners in op
1https://www.noord-holland.nl/bestanden/pdf/Programma%20Tata%20Steel%202024-
2030.pdf
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
2 https://velsen.raadsinformatie.nl/modules/5/Collegeberichten/1111895
2
het herstellen van de balans tussen het belang van een internationale
RIVM-rapport3 wordt onomstotelijk vastgesteld dat de uitstoot van het Tata
luchthaven voor Nederland en de kwaliteit van de leefomgeving, specifiek
Steel terrein zorgt voor extra gezondheidsrisico’s bij inwoners van de
voor omwonenden.
IJmond. Het rapport van het RIVM laat ook zien dat er andere factoren in de IJmond zijn die sterk bijdragen aan de luchtverontreiniging in de regio. Dit
1.1 Schone Lucht Akkoord
betekent dat alleen het nemen van maatregelen bij Tata Steel niet
De oorsprong van het Programma Gezonde Leefomgeving ligt bij de
voldoende is. Belangrijk hierbij is de conclusie uit het RIVM-rapport dat bij
ondertekening van het Schone Lucht Akkoord in 2021 door de drie
langdurige blootstelling met name luchtemissies van belang zijn voor een
IJmondgemeenten. Hiermee committeerden de gemeenten zich aan de
gezondere leefomgeving, en in het bijzonder fijnstof en stikstof. De gevolgen
landelijke ambitie van 50% gezondheidsverbetering in 2030 ten opzichte van
daarvan zijn, ten opzichte van polycyclische aromatische koolwaterstoffen
2016. 50% gezondheidsverbetering houdt in dat het landelijk gemiddelde
(PAK’s) en metalen, relatief groot. Er zijn daarom ook andere maatregelen
levensduurverlies in 2030 teruggebracht moet worden van gemiddeld 9
nodig om een gezondere leefomgeving te bereiken en de uitstoot van fijnstof
maanden naar 4 maanden. Dit komt neer op 4.000 à 5.000 minder
en stikstof te verminderen. Eerder is in het PGL 2021-2025 vastgesteld dat
sterfgevallen en 3 tot 6 miljard euro aan maatschappelijke baten in 2030
in de IJmond de meeste mogelijkheden tot emissiereductie behaald kunnen
voor heel Nederland.
worden bij de thema’s industrie, woon- en leefomgeving, mobiliteit en
Binnen het Schone Lucht Akkoord worden diverse maatregelen uitgevoerd
scheepvaart. Deze thema's blijven daarom ook de komende jaren de basis
om per bron, zoals mobiliteit, woon- en leefomgeving, scheepvaart, industrie
voor het Programma Gezonde Leefomgeving.
en landbouw te werken aan emissiereductie.
1.2 Evaluatie vorig programma 2021-2025 Het RIVM voert driejaarlijks een doorrekening uit van de doelstelling van het
Voor een belangrijk deel was het Programma Gezonde Leefomgeving 2021-
Schone Lucht Akkoord, op basis van de ingevulde uitvoeringsplannen van de
2025 verkennend van aard. Deels om uit te vinden waar het programma van
deelnemende gemeenten. Uit de uitkomst van de laatste doorrekening van
waarde kan zijn maar ook om een beeld te krijgen van de
2024 blijkt dat het Schone Lucht Akkoord op koers ligt om in 2030 landelijk
samenwerkingsmogelijkheden tussen de drie IJmondgemeenten. In 2024 is
de beoogde 50% gezondheidsverbetering te realiseren.
het Programma Gezonde Leefomgeving geactualiseerd op basis van de ervaringen uit de eerste drie jaar.
1.1.1 Situatie in de IJmond In de IJmond hebben we zoals eerder genoemd te maken met een stapeling
In de afgelopen jaren zijn diverse projecten uitgevoerd. Deze projecten
van milieurisico’s vanuit stof, geluid, geur en schadelijke stoffen. In het
richtten zich met name op bewustwording, inzicht en gedragsverandering.
3 De bijdrage van Tata Steel Nederland aan de gezondheidsrisico's van omwonenden en de
kwaliteit van hun leefomgeving | RIVM
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
3
Woon- en Leefomgeving
Scheepvaart
Binnen het thema woon- en leefomgeving werkten we in de afgelopen
In het havengebied zijn in de afgelopen periode haalbaarheidsonderzoeken
periode aan de SPUK (Specifieke uitkering) projecten snuffelfietsen en de
uitgevoerd naar de realisatie van walstroom en is subsidie voor de realisatie
pilot houtrook meten, een samenwerking met TNO, uitgevoerd door
van walstroomvoorzieningen aangevraagd en ook gehonoreerd.
Hollandse Luchten. Ook is gestart met een project om gezondheid een
Onderwerpen als emissieloos werken op water en het bevorderen van
integraal onderdeel te maken van de belangenafweging bij ruimtelijke
positieve gezondheid in de wijk zijn activiteiten uit het vorige programma die
initiatieven. Daarnaast is er op meerdere momenten aandacht besteed aan
nog onvoldoende aandacht kregen. In het kader van grip op gezondheid en
houtstook, waarbij de insteek was om bij mistig en windstil weer rekening
in het kader van emissiereductie in het havengebied worden deze activiteiten
met de buren te houden en de stookwijzer te raadplegen.
meegenomen richting de nieuwe programmaperiode.
In 2025 ondertekenden de drie IJmondgemeenten het SEB-convenant (Schoon- en Emissieloos Bouwen), waarmee de gemeenten zich
1.3 Totstandkoming nieuw PGL
committeerden aan minder emissies bij het uitvoeren van werken.
Met het Programma Gezonde Leefomgeving 2021-2025 is er een basis gelegd voor de wijze waarop de IJmondgemeenten willen werken aan
Mobiliteit
emissiereductie in het gebied.
Voor het thema mobiliteit organiseerden wij meerdere sessies met transporteurs uit de regio in het kader van het gebruik van alternatieve
De inhoud van het programma 2026-2030 is deels een vervolg op
brandstoffen en brandstofefficiëntie. Met de werkgeversaanpak boden wij
activiteiten waar in het programma 2021-2025 de eerste stappen mee zijn
ondernemers in IJmond handvatten om emissies te reduceren door
gezet.
mobiliteitsmaatregelen. De IJmondgemeenten, GGD en ODIJ hebben samen het Programma Industrie
Gezonde Leefomgeving 2026 – 2030 gemaakt. Vanuit verschillende
Binnen het thema industrie ontwikkelde en implementeerde de ODIJ een
beleidsterreinen is input gegeven hoe er bijgedragen kan worden aan een
opleidingstraject over zeer zorgwekkende stoffen (ZZS). Dit project is tot
gezondere leefomgeving. Tijdens een inwonersbijeenkomst van Hollandse
stand gekomen met een SPUK-subsidie. Ook zijn meerdere medewerkers
Luchten en een IJmondiale raadsinformatiebijeenkomst zijn inwoners en de
van ODIJ opgeleid tot gecertificeerd neus, zodat zij in te zetten zijn bij
drie gemeenteraden meegenomen in de conceptinhoud van het programma
geurhinder in de regio. Hiernaast is een speciale camera aangeschaft om
en was het mogelijk om inhoudelijk feedback te leveren op de kaders voor
vroegtijdig vrijkomende gassen waar te nemen.
het nieuwe PGL. Voor het bepalen van de prioritaire thema's voor het programma maakten we ook gebruik van recente inwonersonderzoeken in de
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
4
IJmond, zoals het IPSOS-onderzoek4 dat in februari 2025 is gepubliceerd en
1.5 Doelstellingen PGL
de GGD Gezondheidsmonitor 20245 die in december 2025 is gepubliceerd.
Het Programma Gezonde Leefomgeving heeft voor de periode 2026-2030 de
Naast industrie en bedrijvigheid gaat het ook om wegverkeer, open
volgende algemene doelstellingen:
haarden/houtkachels, scheepvaart en vliegverkeer. Deze onderzoeken
1. Aansluiten bij de doelstelling van het Schone Lucht Akkoord;
onderbouwen de noodzaak om het huidige Programma Gezonde
2. Een bijdrage leveren aan het voldoen aan de EU-grenswaarden
Leefomgeving IJmond 2021-2025 in de komende jaren 2026-2030 voort te zetten, en de keuze om in de komende jaren door te werken aan de bestaande PGL-thema's. De aanbevelingen van de GGD nemen we mee in de uitwerking van het nieuwe programma.
voor fijnstof en stikstofdioxide 2030 in de IJmond; 3. Toewerken naar de WHO-advieswaarden 2021 voor fijnstof en stikstofdioxide in de IJmond; 4. Toewerken naar Zero Pollution 2050 IJmond (EU Green Deal); 5. Vermindering belasting en hinder geluid en geur in de IJmond;
1.4 Ambitie PGL Met het Programma Gezonde Leefomgeving werken we richting 2030 aan de volgende ambities:
6. Optimale communicatie naar inwoners & bedrijven in de IJmond in het kader van het Programma Gezonde Leefomgeving; 7. Met het Rijk en de provincie Noord-Holland werken aan een integraal meet- en monitoringsbeleid voor de IJmond.
•
De gemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen werken zo optimaal
Per programmathema worden specifieke doelen geformuleerd die we
mogelijk samen met de GGD Kennemerland en Omgevingsdienst
uitwerken in jaarlijkse uitvoeringsplannen.
IJmond aan een gezondere leefomgeving. •
We werken in het programma aan maatregelen op het gebied van
1.6 Jaarlijks uitvoeringsplan
scheepvaart, industrie, mobiliteit en de woon-, werk- en
Gedurende de periode 2026-2030 wordt jaarlijks een uitvoeringsplan
leefomgeving om de gezondheid van de leefomgeving blijvend te
opgesteld. Het uitvoeringsplan bestaat uit algemene activiteiten en
verbeteren. Specifiek werken wij aan maatregelen op het gebied van
activiteiten die hangen onder de thema’s mobiliteit, industrie- en
luchtkwaliteit, geluid, en geur in onze regio. Daarnaast werken we
bedrijvigheid, woon- en leefomgeving, scheepvaart. Het uitvoeringsplan per
aan gezondheid beschermende maatregelen, het verbeteren van
thema voor 2026 is in bijlage 1 toegevoegd. Daarnaast wordt de eerste helft
samenwerking en het creëren van meer bewustwording en inzicht.
van 2026 gebruikt om met alle bij het programma betrokken organisaties en inwoners uit de IJmond nadere activiteiten uit te werken die bijdragen aan het behalen van onze doelen voor 2030.
4 https://velsen.raadsinformatie.nl/modules/5/Collegeberichten/1017862 5
https://www.ggdkennemerland.nl/nieuws/overlast-en-zorgen-over-gezondheid-deijmond?_gl=1*ltjbsi*_up*MQ..*_ga*MTg2MTMzMDQ1NC4xNzY1NDQ1ODAy*_ga_ELK3Y 1L50V*czE3NjU0NDU3OTkkbzEkZzAkdDE3NjU0NDU3OTkkajYwJGwwJGgw
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
5
2 Doelen per thema
naar de mogelijkheden om te komen tot rook- en houtstookbeleid. Via de landelijke houtstookcampagnes en mogelijke aanvullende
In dit hoofdstuk worden de doelen voor de verschillende thema’s toegelicht.
communicatieacties blijven wij ons inzetten voor verdere bewustwording over de nadelige gevolgen van houtstook voor de gezondheid en de overlast
Industrie en bedrijvigheid Het thema industrie en bedrijvigheid heeft betrekking op die bedrijven in de
die inwoners met luchtwegproblemen kunnen hebben van houtstook.
IJmond waarvoor de IJmondgemeenten het bevoegd gezag zijn, en ODIJ de
Scheepvaart
toezichthouder. De komende jaren willen we verder gaan met de reductie
Het faciliteren van de realisatie van walstroomfaciliteiten blijft een
van Zeer Zorgwekkende Stoffen (ZZS). De bedrijven waar dit van toepassing is, hebben vanuit de wettelijke verplichting geïnventariseerd welke ZZS uitgestoten wordt. Zij moeten vervolgens een vermijdings- en reductieprogramma aanleveren bij ODIJ. Via het PGL stimuleren we bedrijven om hun uitstoot verder te verminderen. Daarnaast onderzoeken we vanuit het programma welke aanvullende activiteiten kunnen bijdragen aan het verlagen van schadelijke emissies.
belangrijke doelstelling van het programma. Daarnaast kijken we vanuit het programma ook of de transitie naar schonere energiebronnen versneld kan worden. In afstemming en in samenwerking met partijen als GreenBiz onderzoeken we in het kader van netcongestie, mogelijke oplossingen om op tijd in stroom te voorzien. Dit betreft onder andere het onderzoek naar gezamenlijke oplossingen vanuit energiehubs of tijdelijke oplossingen om stroom te kunnen leveren. De IJmondgemeenten willen ook samen met het havenbedrijf en haven-gerelateerde bedrijven in gesprek over de beoogde emissiedoelstellingen en de bijbehorende benodigde beleidsontwikkeling.
Woon- & Leefomgeving Vanuit het Programma Gezonde Leefomgeving gaan we inventariseren op
Mobiliteit
welke wijze de IJmondgemeenten vanuit regulier beleid en projecten al
We werken toe naar schonere lucht en gezondere mobiliteit via de 3 V’s:
bijdragen aan het verbeteren van de luchtkwaliteit en het verminderden van
- Voorkomen van verkeersbewegingen van personen en goederen (door
geluids- en geurhinder.
ruimtelijke ordening, efficiënte logistiek en thuiswerken).
Vaak zijn er andere (lokale) programma's waarin diverse maatregelen zijn
- Veranderen: dit houdt de verschuiving in van auto naar fiets en OV.
ondergebracht. Deze maatregelen vallen niet direct onder het PGL.
- Verschonen van gemotoriseerde kilometers (personen en goederen).
Op basis van die inventarisatie kan vervolgens bepaald worden waar nog
In het programma staat het eerste jaar in het teken van de inventarisatie en
kansen liggen voor aanvullende maatregelen, en waar er koppelkansen
de bijbehorende reductiepotentie van de maatregelen binnen de 3 V’s. Zo
liggen in projecten, maar ook waar kansen liggen in samenwerking tussen
krijgen we zicht op welke maatregelen het meeste bijdragen aan schone
IJmondgemeenten onderling. Daarnaast willen we gezondheid een integraal
lucht en gezondheid. Vervolgens richten we ons op de maatregelen met de
onderdeel uit laten maken van de belangenafweging bij ruimtelijke
grootste effectiviteit, haalbaarheid en meerwaarde ten opzichte van
initiatieven. Tenslotte willen we in de komende jaren een verkenning doen
bestaand beleid.
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
6
3 Lobby, communicatie & omgevingsmanagement
provincie, het Rijk en/of Europa vragen. De basis voor die lobbyagenda is de Agenda gezonde leefomgeving IJmond die we op 12 november 2024 al aan het Rijk toestuurden. In deze agenda benoemen de IJmondgemeenten de 10
Bij het nieuwe Programma Gezonde Leefomgeving komt een
meest effectieve maatregelen om de luchtkwaliteit in de IJmond te
communicatiestrategie. Het doel is toe te werken naar een eenduidige
verbeteren.
informatievoorziening richting inwoners en bedrijven over het programma. Daarnaast willen we inwoners en bedrijven ook aanzetten om zelf initiatieven te nemen die de leefomgeving gezonder maken. Binnen het communicatieplan beschrijven we per thema welke communicatieactiviteiten we uitvoeren. Met specifieke activiteiten binnen het programma werken wij hiernaast aan bewustwording en kennisuitwisseling over luchtkwaliteit. Een voorbeeld hiervan is het project snuffelfietsen, waarbij scholieren met behulp van sensoren op hun fiets luchtkwaliteit meten en hier tegelijkertijd kennis over ontwikkelen. Ook draagt dit bij aan bewustwording bij leraren en ouders. Het Programma Tata Steel is een apart programma van Provincie NoordHolland in samenwerking met de IJmondgemeenten. De Omgevingsdialoog Industrie & Gezondheid IJmond komt voort uit het programma Tata Steel. Hierbij gaan overheden (de IJmondgemeenten Beverwijk, Heemskerk en Velsen, de provincie Noord-Holland en het Rijk) met de omgeving – inwoners en bedrijven – in gesprek over industrie en het gezonder maken van de leefomgeving in de IJmond. Binnen deze omgevingsdialoog kan periodiek ook ruimte komen voor de voortgang en inhoud van het Programma Gezonde Leefomgeving IJmond. De start van de omgevingsdialoog is voorzien in 2026.
Daarnaast stellen de IJmondgemeenten op basis van het programma een lobbyagenda op met activiteiten waarvoor we ondersteuning van de
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
7
4 Organisatie, proces & samenwerking
4.2 Monitoring & Evaluatie Jaarlijks zal op basis van de doelen tot 2030 een uitvoeringsplan worden
4.1 Organisatie
opgesteld voor het aankomende jaar. Het betreffende uitvoeringsplan wordt halfjaarlijks gemonitord, de monitoringsrapportages worden aan de raden van de drie IJmondgemeenten toegestuurd. Aan het eind van ieder uitvoeringsjaar wordt het uitvoeringsplan en de voortgang van het gehele programma geëvalueerd, als onderdeel van de halfjaarlijkse monitoring. Deze evaluatie wordt gebruikt voor eventuele aanpassingen van het lopende programma.
4.3 Samenhang & samenwerking De inhoud van het Programma Gezonde Leefomgeving raakt aan verschillende lopende lokale, regionale, nationale en Europese programma’s. Vanuit het PGL bekijken we voortdurend hoe in samenhang met deze programma’s de PGL-doelen zo effectief mogelijk kunnen worden gerealiseerd.
Het PGL wordt aangestuurd door een programmamanager. Binnen het kernteam gezonde leefomgeving voert de programmamanager ambtelijk overleg met de kernteamleden vanuit de drie IJmondgemeenten, GGD Kennemerland en de Omgevingsdienst IJmond. Per thema worden naar behoefte werkgroepen ingericht om projecten doelmatig tot uitvoering te brengen. Het Platform Milieu & Gezondheid fungeert als bestuurlijke stuurgroep voor het PGL.
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
8
Bijlage 1: Uitvoeringsplan 2026
7
Kennisontwikkeling VTH
Ad hoc op basis
Verdieping kennis op
Omgevingsdienst
alternatieve brandstoffen
van adviesvragen
bijv. onderwerpen
IJmond
als methanol en waterstof
Algemene activiteiten 1
2
Doel
Actie 2026
Betrokken partijen
Voldoen aan grenswaarden in de IJmond
Plan van aanpak
Provincie, Rijk,
in 2030
grenswaarden 2030
Gemeenten, GGD
Vermindering hinder geluid & geur
Actieplan geluid & geur
Provincie, Rijk, Gemeenten, GGD
3
4
Meer integraliteit in meetactiviteiten en
Meet- en monitoringsplan
Provincie, Rijk,
monitoring
2026-2030
Gemeenten, GGD
Informeren en betrekken inwoners en
Opstellen
Omgevingsdienst IJmond,
bedrijven bij het PGL
communicatiestrategie en
IJmondgemeenten, GGD
Activiteiten thema Woon- en Leefomgeving 8
Doel
Status 2025
Actie 2026
Betrokken partijen
Concrete stappen
- Houtstook campagnes
Verkenning
Omgevingsdienst
stook- en rookvrije
- Pilot Houtstook
mogelijkheden
IJmond,
woon- en
- Snuffelfietsen
uitwerking rook- &
IJmondgemeenten,
houtstookbeleid
GGD
leefomgeving 9
Gezondheid is vast
Concept handvat / tooling
Implementatie
Omgevingsdienst
onderdeel van het
gezondheid uitgewerkt vanuit focus
toets / handvaten
IJmond,
ruimtelijk beleid
Programma Gezonde Leefomgeving
gezondheid
IJmondgemeenten,
Emissiereductie
Ad hoc samenwerking met alle
Plan van aanpak
Omgevingsdienst
vanuit
relevante beleids- en
opstellen integrale
IJmond,
Betrokken partijen
verduurzamen en
uitvoeringsprogramma’s
samenwerking
IJmondgemeenten,
Omgevingsdienst
vergroenen
gemeenten in het
GGD
leefomgeving
kader van
communicatieplan
GGD 10
Activiteiten thema Industrie & Bedrijvigheid Doel 5
Maximaal impact leveren
Status 2025 Wettelijke
Actie 2026 Uitvoering wettelijk
richting Industrie &
adviseursrol wordt
adviseurschap en
IJmond,
Bedrijvigheid t.a.v.
uitgevoerd o.a. in
plan opstellen
IJmondgemeenten,
gezondheid,
emissiereductie
relatie tot Groen
vergroten impact
GGD
specifiek voor lucht,
Staal Plan Tata
adviesrol
geluid & geur
Steel 6
Verdere ZZS reductie bij
Interne
Actief opvolging
Omgevingsdienst
bedrijven
opleidingen ZZS
geven aan alle
IJmond
Inzicht in ZZS
bedrijven met
bedrijven
reductieprogramma en kennisontwikkeling waar nodig
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
Activiteiten thema Scheepvaart 11
Doel
Status 2025
Actie 2026
Betrokken partijen
Strategisch
Tot nog toe beperkt
Zicht op strategische
Omgevingsdienst
samenwerking
tot walstroom en
belangen partijen in de
IJmond,
stakeholders haven
inzicht vanuit Green
haven vanuit dialoog
IJmondgemeenten,
Corridor project
havens & gemeenten
Zeehaven IJmuiden, GreenBiz
9
12
Bijdrage ontwikkeling
Tot nog toe beperkt
Zicht op beleid haven
Omgevingsdienst
Minder onnodige
Werkgeversaanpak
Kwantitatieve
Omgevingsdienst
havenbeleid in relatie
tot walstroom en
en gemeenten in relatie
IJmond,
vervoersbewegingen van
Onderzoek Hub /
analyse van
IJmond,
tot ambitie
inzicht vanuit Green
tot doelstellingen
IJmondgemeenten,
goederen
Pakketdiensten
reductiepotentie
IJmondgemeenten
emissiereductie
13
Corridor project
17
luchtkwaliteit vanuit
Zeehaven IJmuiden,
van de
dialoog
GreenBiz
maatregelen binnen de 3 V’s
Bijdrage leveren aan
Contact met bedrijven
Zicht op beleid haven-
Omgevingsdienst
emissiereductie bij
vanuit energiehub via
gerelateerde bedrijven
IJmond,
haven-gerelateerde
GreenBiz
vanuit dialoog
IJmondgemeenten,
bedrijven
Zeehaven IJmuiden, GreenBiz
14
Walstroom faciliteren
Haalbaarheid &
Maximaal faciliteren tbv
Omgevingsdienst
op kades en
subsidieaanvraag
realisatie
IJmond,
faciliteren schone
walstroom DFDS
walstroomlocaties
IJmondgemeenten,
brandstoffen
Haalbaarheid &
GreenBiz
subsidieaanvraag walstroom “De Pijp”
Activiteiten thema Mobiliteit
15
Doel
Status 2025
Actie 2026
Betrokken partijen
Verschuiving autoritten
Werkgeversaanpak
Kwantitatieve
Omgevingsdienst
naar alternatieven (OV /
analyse van
IJmond,
Fiets)
reductiepotentie
IJmondgemeenten
van de maatregelen binnen de 3 V’s 16
Toename van het gebruik
Werkgeversaanpak
Kwantitatieve
Omgevingsdienst
van schone
Bewustwordingstraject
analyse van
IJmond,
vervoersmiddelen i.r.t.
vervoerders regio
reductiepotentie
IJmondgemeenten
fossiele brandstoffen
van de maatregelen binnen de 3 V’s
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
10
Contactpersoon: M. Boesenach, Programma Manager Gezonde Leefomgeving Postbus 325 1940 AH Beverwijk 0251–263 863 info@odijmond.nl | mboesenach@odijmond.nl www.odijmond.nl 1 januari 2026 | versie 1.0
Programma Gezonde Leefomgeving IJmond 2026 - 2030
11