CConstaterende datHattem
Koppel je AI →
Document · PDF

Huisvesting Hattem - basisdocument t.b.v. een woonplan

Informatiesessie gemeenteraad 4 oktober 2021, gemeente HattemBij agendapunt: Bespreken thema Wonen1.773 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Wonen in Hattem

Hattem is een prachtige stad om te wonen. We zien daarom dat er veel vraag is naar huizen in Hattem. Jongeren en gezinnen zijn soms lang op zoek naar huizen of vetrekken uit Hattem. Daarnaast zorgen vergrijzing en klimaatverandering voor een veranderende behoefte. De woningopgave is groot. De gemeenteraad zal aan een aantal fundamentele keuzes richting moeten geven. Dit stuk is een aanzet tot debat om tot die keuzes te komen.

Alle politieke partijen in Hattem vinden wonen zeer belangrijk. Dit document staat niet op zichzelf. In de afgelopen periode zijn meerdere woningbehoefteonderzoeken uitgevoerd, zoals het onderzoek ‘inzicht in de Hattemse woningbehoefte van 11 september 2019’. Ook in de prestatieafspraken met Triada en in de nieuwe omgevingswet komen diverse opgaven terug. In het coalitieakkoord staat de ambitie dat Hattemers hun hele leven een voor hen passende woonvorm in Hattem kunnen vinden. Het eerste doel van dit document is de opgave en behoefte voor passende woonvormen in kaart te brengen en te koppelen aan de juiste instrumenten. Daarbij stellen we vast welke opgaven op dit moment nog niet zijn opgenomen in de agenda van de gemeenteraad in Hattem. Het tweede doel is richting te geven als het gaat om fundamentele keuzes over de woningbouw. Bijvoorbeeld: Wat is in Hattem nodig, waar ligt voor Hattem de grens van groei, hoe zit Hattem in de regio, welke omvang is wenselijk om het voorzieningenniveau op peil te houden en welke instrumenten zetten we in bij het realiseren van deze toekomstvisie?

Opgaven Hattem is nooit af. Demografische, maatschappelijke, financiële en economische ontwikkelingen leiden tot verschuivingen in vraag en aanbod. Belangrijke ontwikkelingen voor Hattem zijn de vergrijzing, de energietransitie en het feit dat Hattem in een economische groeiregio ligt waardoor de regionale vraag naar woningen toeneemt.

Hattem in de regio  Regionale behoefte

Vergrijzing

Starters

In de figuur hiernaast zijn de belangrijkste opgaven genoemd die wij identificeren voor Hattem. In de volgende pagina’s zullen we per opgave een korte toelichting geven. Daarnaast de instrumenten en beleidsdocumenten waarin deze opgave terug komt.

Plek voor jongeren

Energietranstitie

Onroerend Goed

Huisvesting Statushouders

Doorstroming sociale huur & middenhuur

Grenzen aan groei

Wonen als verdienmodel

Regionale behoefte Opgave Er is spanning op de regionale woningmarkt. De gunstige ligging van Hattem, de woningbehoefte vanuit Zwolle en de al aanwezige en groeiende instroom vanuit Zwolle en de rest van Nederland voeren de spanning verder op. Hoe spelen we hierop in? Wat willen we wel en wat niet? Grondgebonden nieuwbouw in een aantrekkelijk woonmilieu heeft aantrekkingskracht heeft op de vraag van buiten een gemeente. De omgevingsvisie is een uitgelezen moment om een keuze te maken over hoe we invulling geven aan de regionale behoefte. Je krijgt verdringing als je geen invulling geeft aan de regionale behoefte: dus ja, we willen / moeten invulling geven aan een deel van de regionale behoefte, maar wel in samenwerking met andere gemeenten. Niet elk plan zal volgens planning tot uitvoering komen. Dat er meer plannen worden gestart dan nodig, geeft ruimte om aan de daadwerkelijke behoefte voor de lokale en regionale vraag te kunnen voldoen.

Politieke instrumenten

Wat willen we doen / doen we al • Omgevingsvisie • Actieve grondpolitiek? • ISV (Investeringsfonds Stedelijke vernieuwing) woningen • Regionaal convenant: afspraak in de regio met andere gemeenten (wat kan de regio Zwolle bijdragen aan de opgave in Hattem) • Kan er alleen voor Hattemers gebouwd worden bijvoorbeeld middels collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO)

Vergrijzing Opgave De vergrijzing in Hattem leidt tot meer vraag naar wonen en zorg. Daarbij blijft het grootste deel van de oudere inwoners mede door het veranderde rijksbeleid thuis wonen. Groepswonen: Daarnaast is er ook een fase naast het ‘oude thuis’ naar het nieuwe ‘thuis’, Oud en Jong wonen samen naast elkaar, zoals aan de Lippenoordweg. Het gemengd wonen en diversiteit vasthouden om te voorkomen dat mensen afgezonderd worden. Mensen moeten zich ook veilig voelen en veilig ouder kunnen worden met de daarbij behorende voorzieningen. De locaties voor de woon zorg zone zijn de Bongerd en het gebied Uilennest/oude IJsbaan van waaruit we ouderenhuisvesting kunnen faciliteren. Ruimte maken voor initiatieven (bijvoorbeeld Knarrenhof, tiny houses of andere vormen). Onderzoek derde woonzorgzone ‘t Veen. En flexibilisering van woonvormen.

Politieke instrumenten

Wat willen we doen al: • Bouwen van voldoende appartementen • Transformatie woningvoorraad  welke instrumenten kunnen we inzetten  stimuleringsregelingen. • Levensloop bestendig maken van (huur)woningen. • Actieve grondpolitiek? • Prestatieafspraken met Triada en anderen • Locaties aanwijzen  welke noemen • Knarrenhof en andere wooninitiatieven faciliteren • Onderzoek starten naar mogelijkheid voor derde woon zorg zone • Meer nadruk op flexibiliseren van woonvormen • Ontroerend goed verankeren in beleidsdocumenten • Eerst opgave in kaart brengen qua omvang, en dan oplossingen zoeken.

Plek voor jongeren Opgave Hoe houden we Hattem aantrekkelijk voor jongeren. We zien bij jongeren (15 tot 25 jarigen) in Hattem een negatief verhuissaldo. We zien daarnaast dat veel jonge mensen en starters moeite hebben om een geschikte woning te vinden in Hattem. Wij willen het vertrek van jongeren uit de gemeente verminderen/ hun terugkeer na studie bevorderen door te zorgen voor voldoende aanbod aan gevarieerde en betaalbare woonruimte. Hoe groot de opgave is, is op dit moment nog niet bepaald. Het is noodzakelijk de ontwikkelingen goed te monitoren

Politieke instrumenten

Wat willen we doen: • In kaart van de omvang van de opgave; gedegen instrument om te monitoren. • Meer appartementen bouwen (locaties aanwijzen/de Zaaier?) • Startersleningen • Samen bouwen voor jongeren in Hattem (behoefte in kaart brengen/ participatie) • Prestatieafspraken Triada en anderen • Actieve grondpolitiek • Afspraken contractueel waardoor woningen voor jongeren beschikbaar blijven • Onderzoek naar rug aan rug woningen (is dit kansrijk in Hattem?). • Flexibilisering van woonvormen • Uitzoeken van instrumenten als antispeculatiebedingen etc, koop regelingen voor alleen Hattemers, doorverkoop afspraken etc.

Doorstroming Opgave Op basis van de prognose groeit de doelgroep sociale huurvoorraad tot 2029 met circa 85 huishoudens. Deze huishoudens zouden kunnen worden opgevangen in de bestaande voorraad. Hiervoor moet wel de doorstroming van scheefwoners (momenteel 300 woningen) op gang komen. Daarnaast leidt het tekort van ouderenwoningen tot een vertraagd aanbod van woningen van senioren. Kwaliteit van de sociale huur op peil houden. Dit kan meegenomen worden in de prestatieafspraken met Triada. Verder kunnen inwoners die kiezen voor een wooncarrière ook doorstroming bevorderen

Politieke instrumenten

Wat willen we doen: • Omgevingsvisie • Woonagenda: • Tekort aan midden huur oplossen • Tekort aan koopwoningen 150 tot 250k verder onderzoeken, wat is dit tekort voor wie moeten we bouwen • Functie van en vraag naar middenhuurinkomen, onderzoek Binnenlandse Zaken. • Aanpak scheefhuren: de juiste doelgroep in de juiste woning. • Voldoende appartementen bouwen, in elke prijsklasse • Woningen splitsen • Collectief Particulier Opdrachtgeverschap • Ontroerend goed in de prestatieafspraken met Triada bevorderen

Grenzen aan groei Opgave Het aantal huishoudens blijft in Hattem gestaag doorgroeien. Tot 2029 komen er jaarlijks gemiddeld 33 huishoudens bij. Deze mensen moeten worden gehuisvest. Voor het behoud van een goed voorzieningenniveau is een bepaalde omvang van de stad wenselijk. Echter een optimale omvang voor het huidige voorzieningenniveau is onbekend. Daarnaast ligt Hattem geografisch gunstig is het omzoomd door prachtige Natura 2000 gebieden en ecologische hoofdstructuren. Dit maakt het wonen in Hattem zeer aantrekkelijk. Hoe zorgen we voor voldoende woningen en behouden we deze landschappen en natuurwaarde voor toekomstige generaties?

Politieke instrumenten

Wat willen we doen: • Omgevingsvisie. Er zijn grenzen aan de groei. Hoe gaan we de grenzen bepalen. • In beeld brengen: wat is de ‘ideale’ toekomstige omvang van Hattem. • Buitengebied is ook een mooi gebied. Breder kijken dan natura 2000. Waar ligt de groene grens? • Voorkeur voor inbreidingslocaties.

Energietransitie Opgave Er ligt een enorme uitdaging in de energietransitie. Zo moeten in 2050 alle woningen in Hattem ‘van het gas af’ zijn. De woningvoorraad moet verduurzaamd worden, maar in het verlengde zullen de woningen ook aangepaste moeten worden op het veranderende klimaat (klimaatadaptatie). Om deze doelstellingen te realiseren hebben we de inwoners nodig. Zij zullen bereid moeten zijn hun aandeel in de energietransitie te nemen.

Politieke instrumenten

Wat willen we doen: • RES • Warmtevisie, Warmteplannen • Faciliteren Energiebespaarleningen? • Opwekking of consuminderen? • In bouwvergunningen regelen dat de eisen omtrent isolatie hoger worden. • Meer tractie op energiecoach / duurzaamheidsloket. • Energie armoede beleid • Prestatieafspraken Triada en anderen • Klimaatadaptatieplannen • Subsidie instrumenten voor isolatie • Voorbeeldprojecten

Statushouders en arbeidsmigranten Opgave De gemeente krijgt elk half jaar een nieuwe taakstelling van de minister van Binnenlandse Zaken om statushouders te huisvesten. Aan deze taakstelling moeten wij voldoend. Deze statushouders zijn asielzoekers met een vluchtelingenstatus. Op dit moment moeten er nog 13 statushouders worden gehuisvest. Hoe maken we hier woningen voor beschikbaar? Migratie van arbeidsmigranten is een trend die landelijk optreed. Ook in Hattem worden zij gehuisvest. Speculeren met woningen proberen te voorkomen. Zorgen dat wijken leefbaar blijven.

Politieke instrumenten

Wat willen we doen: • Doorstroming bevorderen • Scheefwonen voorkomen • Prestatieafspraken met Triada en anderen • Speculatie tegengaan en zelfbewoningsplicht onderzoeken • Eisen stelen aan fatsoenlijk huisvesten van arbeidsmigranten.

Informatiegat Opgave Er is al een flink aantal onderzoeken gedaan. Maar we hebben ook aanvullende informatie behoefte. Een regelmatige informatiestroom van het aantal woningen is belangrijk, zoals bij “waar staat je gemeente” maar dan aangevuld met harde en softe plannen voor woningbouw om zo de ontwikkelingen te kunnen monitoren. Een regelmatig woonbehoefte onderzoek zou ook onderdeel uit moeten maken van de informatievoorziening. Als raad kunnen wij de politieke instrumenten die voor handen zijn op basis van al deze informatie beter inzetten om markt en behoefte zoveel mogelijk met de inzet van politieke instrumenten op elkaar af te stemmen.

Politieke instrumenten

Wat willen we doen: • We willen een gericht onderzoek naar de woningbehoefte onder jongeren. • We willen een gericht onderzoek naar de behoefte van woningen onder de 200k. • Regelmatige actualisering van informatie • Onderzoek welke instrumenten er zijn om prijsopdrijving in de markt tegen te gaan

BIJLAGEN

WONINGTYPE

1

VRAAG

VOORRAAD

NIEUW

E

OPGAVE

VOORRAAD

Grondgebonden

67%

85%

80%

Appartementen

33%

15%

20 %

Koop

70%

65%

66 %

Huur (vrije sector)

6%

5,5%

24%

24%

8

7%

Huur (sociaal in corporatiebezit)

27 % *

TABEL 7 WOONVOORKEUREN VERSUS BESTAANDE VOORRAAD Bron: WoOn2018, CBS Statline (2019), bewerking Bureau Stedelijke Planning

*niet alleen in corporatiebezit

Hoe nu verder… Actieve grondpolitiek? Is het aanbod van woningen in Hattem toekomstbestendig? (passend wonen op de juiste plek)

Is er een grens aan de groei?

Zijn er voldoende woningen voor alle doelgroepen?

Woonplan coalitie

Regiodeal groeiregio Zwolle: woningopgave ons probleem?

Huisvesting Hattem ‘t Veen Noord

Lippenoordweg

Assenrade

Projecten fysieke leefomgeving

Parksteate Woon zorg zone Gelderse Dijk Consmema 1 juli 2019

1juni 2018

1 januari 2020

1 januari 2019

Totaal planvormi ng 310 Parkla woningen

De Waag : 3

an 20 woning en Coalitie -akkoord

Lippenoo rd-weg 60 woningen

2019 Woningbehoefte onderzoe k

Groenew eg, 1 woning

1 juli 2020

Consme Zuider ma ‘t veen zeestr aat20 weg 2x woning Apeldoo t Veen en rnNoord 130 seweg 1 woningen woning

Allee 20x

Holle -wand 1 wonin Hisldijk g 2 woningen

Masterpl an Huisvest ing coalitie

Woonzorgz one Geldersed ijk 119

Buitengeb ied 50 woningen

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Hattem&id=2525703f-619e-452a-85bd-0ac5e69a1aef