D66 Algemene Beschouwing 2023
Tekst van het document
Voorzitter, Vandaag bespreken wij de eerste begroting van dit college. Het afgelopen jaar was voor veel mensen in dit land niet gemakkelijk. Met een energiecrisis, waar het einde nog niet van in zicht is, komen steeds meer mensen in de financiële problemen. Wij weten nog niet waar deze crisis zal eindigen, maar de vooruitzichten zijn niet positief. Het is dan prettig om te weten dat wij in een gemeente leven waar wij kunnen vertrouwen op een politieke cultuur die het sociale domein hoog in het vaandel heeft staan en dat wij een betrokken organisatie hebben met medewerkers waar wij op kunnen bouwen. D66 is blij met de sociale paragraaf in deze begroting. Het vorige college heeft het sociale domein altijd goed in de hand gehad. Mede door onze kleinschaligheid kennen wij in Hattem de mensen om wie het gaat en, in tegenstelling tot veel andere gemeentes, zijn wij in Hattem ook altijd in staat geweest om dit financieel goed te bolwerken. In 2023 krijgen we zelfs 868.000 euro extra voor de jeugdzorg. In Hattem budgetteren we op basis van reële lasten. Dus de verwachte zorgvraag en de verwachte indexatie van tarieven (prijs). Voor de jeugdzorg kunnen we nu zelfs toe met een lagere begroting dan in voorgaande jaren. In de begroting wordt gesproken over het verhogen van de opbrengst van de OZB-belasting met 4%.
Het verhogen van belastingen ligt altijd gevoelig, zeker in tijden als deze. D66 heeft geen principieel bezwaar tegen het hanteren van een inflatiecorrectie, maar hierover hebben wij wel een aantal vragen aan het college. Omliggende gemeentes rekenen met een lagere inflatiecorrectie, gemiddeld genomen met 2%. Kan de wethouder dit verschil duiden? In de begroting wordt gespreken over het verhogen van opbrengst. Wordt hiermee ook rekening gehouden met nieuwbouw? Oftewel; hoe meer woningen er worden gebouwd, hoe lager het OZB-tarief per huishouden zal zijn? Om aan de slag te gaan met de energiecrisis is het minstens zo belangrijk om meer werk te maken van verduurzaming. Minder Russisch gas, meer groene energie. Daarbij moeten wij onze natuur en biodiversiteit niet uit het oog verliezen. Niet elk blaadje hoeft opgeruimd toe worden en we hoeven niet al het onkruid te verdwijnen. Voor veel dieren is het immers belangrijk om te kunnen schuilen in onze stenen woonomgeving. D66 is ook blij om te lezen dat Hattem zich aan zal sluiten bij het schone luchtakkoord. Het helaas steeds populairder worden van houtstook en het verkeerd stoken zal de komende jaren nog de nodige gezondheids- en duurzaamheidsproblemen opleveren. Samen met twee snelwegen om Hattem heen hebben wij volgens milieudefensie al niet de meest schone lucht in de regio.
Dit gezegd hebbende wil ik nogmaals benadrukken dat D66 tegen de opening is van vliegveld Lelystad. Dit zullen wij ook blijven benadrukken bij onze landelijke fractie. Om de energiecrisis bij de kop te pakken moeten wij ook aan de slag in Hattem. D66 wil de daarbij strikt de zonneladder hanteren. Er zijn nog veel mogelijkheden in Hattem, die moeten we zien te benutten. We zijn zeer benieuwd naar de uitkomsten van het onderzoek naar alternatieve warmtebronnen. Op 5 maart 2018 heeft de raad een motie van D66, CU en het CDA aangenomen met betrekking tot zonnepanelen, woningisolatie en ledverlichting. Hier is sindsdien niets mee gedaan door het vorige college. Is de wethouder bekend met deze motie? Zo ja, kan de wethouder aangeven of en hoe zij invulling kan geven aan deze motie. Wat D66 betreft is dit anno 2022 actueler dan ooit. Volgens deze motie zou er eenmalig 50.000 gereserveerd moeten worden. In plaats van uitvoering te geven aan de motie uit 2018 zou D66 er ook mee kunnen leven wanneer dit bedrag gereserveerd wordt voor het Young Energie team. Zij kunnen dit dan besteden aan eenvoudige energiebesparende maatregelen als tochtstrips, radiatorfolie, spaarlampen en waterbesparende douchekoppen. Zo kan het Young
Energie Team niet alleen tips geven, maar ook meteen maatregelen doorvoeren. Hoe kijkt de wethouder hier tegenaan? Dit college heeft ook te maken met enkele langlopende dossiers. Zonder volledig te zijn denk ik hierbij aan bijvoorbeeld de Bongerd, nieuwbouw van scholen en de het bestemmingsplan buitengebied. Vooral die laatste is voor velen van ons een worsteling. Er liggen maar liefst 3600 pagina's aan stukken. Je kunt je afvragen of dit het werk is waar een parttime lekenbestuur zich in vast kan bijten. Ik mag mij als D66’er gelukkig prijzen met de kennis en expertise van mijn commissieleden. De tijd en energie die zij in dit dossier steken is ongekend en dat op basis van vrijwilligheid waar wij als raadsleden ten minste nog een financiële vergoeding krijgen voor de tijd die het ons kost. Nu de gemeente steeds meer verantwoordelijkheden krijgt en zich steeds vaker vast moet bijten in lastige en complexe dossiers zou D66 aandacht willen vragen voor onze commissieleden. Wat D66 betreft zou een betere beloning en erkenning voor hen meer dan terecht zijn. Wat dat betreft zijn wij ook blij om te horen dat onze commissieleden de komende maanden de nodige aandacht krijgen in de Hattemer. Zonder onze commissieleden zou de democratie immers haar werk niet kunnen doen. D66 vindt dat Hattem zijn bijdrage moet leveren aan de landelijke woningbouw opgave.
Er is grote behoefte aan betaalbare woningen, sociale huurwoningen, starterswoningen en woningen voor ouderen. D66 heeft hoge verwachtingen in het voorgenomen programma wonen dat ons meer inzicht moet geven in de daadwerkelijke behoefte, de soorten woningen, de plek waar ze moeten komen en de te hanteren instrumenten. Wij hechten er aan de mobiliteit in Hattem veiliger te maken door verder uitvoering te geven aan het GVVP. Voor het mobiliteitsbeleid gaan wij uit van het STOPprincipe. (Stappen, Trappen, Openbaar vervoer, Personenwagen). Al was het alleen al dat dat gezonder en duurzamer is. Op pagina 32 van de Begroting schrijft het college: “De gemeente Hattem heeft bij de invoering van de Omgevingswet de ambitie om zo snel als mogelijk over een volwaardig en volledig instrumentarium conform deze wet te beschikken”. D66 beschouwt dit als een uitnodiging aan de Raad om hier proactief, inhoudelijk en constructief in mee te denken. D66 neemt deze uitdaging vanzelfsprekend graag aan. Laten we als Raad, samen met onze inwoners, hier een goed Stadsgesprek over voeren. De vraag aan de andere fracties is, hoe staan zij hierin, willen zij ook een inhoudelijke bijdrage leveren aan, laten we zeggen “Het nieuwe Hattemse RO-dossier”? Sinds 1966 vraag onze partij al aandacht voor bestuurlijke vernieuwingen.
Hier is door de jaren heen wel aandacht voor geweest, maar van een nieuwe bestuurscultuur is nog steeds geen sprake. Integendeel, als we naar Den Haag kijken dan is deze verder weg dan ooit. Voor D66 is dit een van de belangrijkste punten voor de komende vier jaar. Meer ruimte voor de raad, meer ruimte voor de inwoner en meer ruimte voor vernieuwing. Een mooi voorbeeld is het klimaatberaad waar de heer Akkermans ons onlangs over bij heeft gepraat. Bestuurlijke vernieuwingen zijn spannend en pakken niet altijd goed uit, zie bijvoorbeeld het helaas mislukte raadgevend referendum. Wat D66 betreft laten wij ons niet afschrikken door mislukte initiatieven uit het verleden maar durven wij de stap te zetten naar een nieuwe cultuur en nieuwe vormen van democratie. D66 ziet een positieve toekomst voor Hattem. Financieel zijn de vooruitzichten goed, maar aan de andere kant zijn er ook de nodige onzekerheden. D66 vindt dat de door het college ingezette middenkoers verstandig is. Wij hebben een college met ambitie, een gemeenteraad en commissies met betrokken Hattemers, een stad met inwoners die graag mee willen praten en een stadhuis met medewerkers die zich vol voor Hattem in zetten. Het is dus aan ons om er samen wat van te gaan maken.