bijlage 1C1_Groenstructuurvisie_gebiedspaspoorten
Tekst van het document
Gebieds Paspoorten
Een vrucht van het landschap Maart 2021
DEEL C
Deelgebieden bebouwde omgeving (vlakken) met bijbehorende punten
Inleiding
Rotonde
De Gebiedspaspoorten vertalen het Groenstructuurplan en de pijlers uit de Groenvisie naar gebiedsgerichte inrichtings- en beheeruitgangspunten. Als basis is de gebiedsindeling uit het Groenstructuurplan genomen. Vervolgens zijn deze gebieden nader opgedeeld in buurten met een verschillende stedenbouwkundige opbouw en te onderscheiden landschappen. Er zijn gebiedspaspoorten voor vlakken en lijnen. Vanwege de hanteerbaarheid van het document zijn de inrichtings- en beheersuitgangspunten voor de punten opgenomen in het vlak waarin deze zich bevinden. In totaal zijn er 21 gebiedspaspoorten gemaakt. Hiernaast is aangegeven wat hiervoor de indeling is.
Dijkzone
Stadsentrees
3 Plan Noord Vliegenstein
2
1 Oude binnenstad & singels
Begraafplaats
Wilhelminapark
Elk gebiedspaspoort start met de huidige karakteristiek van het gebied, gevolgd door het gewenste beeld, met daarbij de belangrijkste pijlers die voor dat gebied gelden. Het tweede deel van het paspoort beschrijft de inrichtings- en beheeruitgangspunten puntsgewijs. Per gebied worden de belangrijkste pijlers uit de Groenvisie aangegeven. Deze pijlers hebben potentie in het gebied, vormen nu juist een knelpunt, of zijn al ingebed in het gebied.
Binnenstad & Singels
Dijkzone
4 ABC Buurt
Bebouwde schil
9 Assenrade
8 De Meenthe & Gaperslande
Iden
titeit
7 De Waa & bebouwing
it it e Divers
Beleving
Rotonde
5 Bedrijventerrein het Veen 11 Berg en Bos
Gebruiks
VIJF PIJLERS
6 Hogenkamp
10 Plan Zuid
a wa
Klim a
at
r
de 12 Veldweg en omgeving
Landschappelijke schil
C3
Puzzelstuk kampenlandschap
Puzzelstuk veluwelandschap
I
Gebiedspaspoorten Hattem Een vrucht van het landschap
Belangrijke verbindingen (lijnen)
Buitengebied
16
18
Zuiderzeestraatweg
Poldergebied binnendijks & oeverwallen
21
Hilsdijk
Vijzelpad
en enpa npa npa Bedrijvenpark H2O
16
16
Hoenwaardseweg
Dorpsweg Hessenweg
Eijerdijk-Koeweg -Molecaten
16
19 Kampenlandschap
16
13
17
Fietsroute Rozenboomspoor
Polders in de uiterwaarde
14
20 Apeldoornseweg Nieuweweg
Veluwelandschap
Hezenbergerweg 15
16 16
16
Hezenberg
Konijnenbergerweg
C4
Algemene inrichtings- en beheersuitgangspunten Naast de inrichtings- en beheersuitgangspunten voor de verschillende paspoorten, zijn er ook uitgangspunten die gelden voor alle gebieden. Deze behandelen een breed aantal thema's die van belang zijn bij het creeëren en onderhouden van een duurzame groenstructuur binnen de gemeente. De thema's die aan bod komen zijn: • participatie • onderhoudskwaliteit • duurzaamheid • bestrijding exoten • bomen en zonnepanelen • monumentale bomen • aanplant bomen • kruidenrijk/bloemrijk gras langs verharding
C5
rd bo Verzorgde
hi Bokas
n vrie Natuurlijkn bestreide
e tal Monumen
ra
s
e
bo me n
de lijk
er
s
Parti
ti cipa
g rijk Bloem
Participatie
Monumentale bomen
• Natuurvriendelijke overs in overleg met het waterschap ontwikkelen. • Mensen die op vrijwillige basis openbaar gras maaien betrekken bij plannen gazons om te vormen tot bloemrijk gras. • Afstemmen groeninrichting met de woningbouwvereniging bij reconstructies.
• Koester monumentale bomen. • Kies toekomstbomen uit die in potentie waardevol en/of monumentaal kunnen worden.
Aanplant bomen Onderhoudskwaliteit • Zorg voor schoon, heel en veilig groen gekoppeld aan beeldkwaliteit. Bijvoorbeeld A-kwaliteit in Centrum en langs singels. B kwaliteit in de overige gebieden. Afhankelijk wat er al aan afspraken is gemaakt in de gemeente. • Stem onderhoud af op type groen volgens het beheerplan groen, waarin kwaliteitsniveaus zijn vastgesteld. Fijne sierheesters hebben intensiever onderhoud nodig dan grove heesters. (Recreatie)gras mag er minder fraai uitzien, zolang het functioneel is, terwijl het onderhoud van een gazon gericht is op een zo egaal mogelijk beeld.
Duurzaamheid • Verwerk groenafval in eigen omgeving ->duurzaam composteren • Zorg bij de inzet van machines en voertuigen voor een zo beperkt mogelijke CO2 uitstoot. Als gunningscriterium opnemen in aanbestedingen.
• Zorg voor voldoende ruimte in bovengrondse en ondergrondse groeiplaats passend bij de grootte van het eindbeeld van de boom. • Zorg voor optimale ondergrondse groeiplaats (grondverbetering) • Voer snoei uit met duurzaam toekomstperspectief • Plant bij uitval boom altijd een nieuwe
Kruidenrijk/bloemrijk gras langs verharding • Zorg ervoor dat het gras niet over de verharding hangt. Op een aantal plekken is het daarom nodig de eerste strook langs de verharding vaker te maaien. • Zorg er altijd voor dat het kruidenrijk gras na het maaien wordt afgevoerd. Bij voorkeur afvoeren nadat het gras enkele dagen is blijven liggen. • Bij bloemrijk gras is bijzaaien nodig.
Bestrijding exoten • Pas adequate bestrijding van exoten toe. • Zorg voor de juiste afvoer van berm/grasmaaisel bij aanwezigheid van de Japanse Duizendknoop.
Bomen en zonnepanelen • Bij zonnepanelen op huizen worden geen volwassen bomen gerooid. • Met nieuwbouw en inrichting rekening houden met de plaats van de bomen ten opzichte van (mogelijke) zonnepanelen.
C6
Vlakken & punten Oude binnenstad & singels + stadsentrees
Gevelbeplanting promoten onder bewoners en ondernemers
Stadsentrees
Karakteristiek De oude binnenstad is stenig, er is weinig ruimte voor groen. De singels daarentegen zijn oases van groen rondom het stadscentrum. In de singels is het groen divers, van open en strak tot weliger en natuurlijker. Er is zowel kleurrijke sierbeplanting aanwezig , als de ‘standaard’ bodembekkers. De singels bestaan afwisselend uit openbaar en particulier groen. Het particulier groen bepaalt voor een deel de sfeer van de singels. Stadsentrees: De binnenstad van Hattem is via verschillende wegen te bereiken, dit zijn de stadsentrees. Het groen ondersteunt in de ene stadsentree het historische karakter meer dan in de andere. De hoofdentree’s van de bebouwde kom liggen aan de Hessenweg, Geldersedijk en Apeldoornseweg.
Gewenst beeld Binnenstad: Stimuleren gevelgroen om tegemoet te komen aan het verminderen van hittestress en om de binnenstad (nog) aantrekkelijker te maken voor bezoekers. Soortkeuze gevelgroen bestand tegen hitte en droogte. Zo mogelijk passend bij de historie en zorgen voor een afgestemd beeld in het gevelgroen per straat(deel) zonder dat er een eenheidsworst ontstaat. Meer kleur en fleur gebruiken waar dat mogelijk is. Singels: Sober en strak, de groenstructuur is dienend aan de historische beleving van de plek, waar gewandeld en gepicknickt kan worden. Bomen zijn waardevolle elementen voor koelte-eilanden. Stadsentrees: De stadsentree´s hebben een groene uitstraling dat accent legt op het historische karakter van de binnenstad. C7
Achterstraat
Natuurvriendelijke oever met organisch wandelpad aan de kant van de binnenstad Stadswal in strak gazon, geen bomen op de wal
Singel
Inrichting Beplanting
Huidig beeld Huidig beeld
Beheer Beplanting
streefbeeld streefbeeld
• Gevelbeplanting en ingeplante boomspiegels binnenstad: - Gebruik kleurig groen of groen met specifieke textuur, bladvorm; - Gebruik groen dat hittebestendig is; - Gebruik groen dat bij de historie past, de keuze bij voorkeur voorleggen aan ‘stichting stadskern’. - Zorg voor gevelgroen passend bij het straatbeeld. Dit kan door de gemeente gefaciliteerd worden in de vorm van een catalogus waaruit men plantsoorten kan kiezen. • Hanging baskets binnenstad: - Gebruik kleurig groen. • Overige beplanting binnenstad: - Kies beplanting met hoge sier- en of bloeiwaarde en bestand tegen hitte en droogte - Gebruik van eenjarige beplanting is mogelijk; - Gebruik groen dat bij de historie past, de keuze bij voorkeur voorleggen aan ‘stichting stadskern’.
• Pleeg extra beheerinspanning op intensief gebruikte locaties. • Gevelbeplanting en ingeplante boomspiegels binnenstad: - Via groenadoptie is een tegemoetkoming voor de particulier te regelen. In de voorwaarden de inrichtingsaspecten benoemen. • Hanging baskets binnenstad: - Houd rekening met intensief onderhoud en water geven; - Beheer gericht op behoud van sierwaarde en/of bloeiwaarde. • Overige beplanting binnenstad: - Houd rekening met intensief onderhoud en water geven; - Beheer gericht op behoud van sierwaarde en/of bloeiwaarde
• Singels:
Gras • Singels:
- Kies sobere beplanting dat redelijk laag blijft voor zichtlijnen.
• Stadsentrees: - Stem keuze beplanting af op de wijze waarop het karakter van de stadsentree’s het beste ondersteund kan worden.
Gras • Singels: - Zorg voor openheid en zichtlijnen door gebruik van (bloemrijk)gras en lage (oever) beplanting.
Bomen • Gebruik alleen vormbomen bij gebrek aan bovengrondse groeiplaats.
• Singels: - Bomen passen in de singels, mits ze voor voldoende openheid zorgen.
• Stadsentrees:
• Singels: - Zorg voor behoud van gesloten plantvakken
• Stadsentrees: - Hanteer een hoog onderhoudsniveau.
- Maaibeheer is afgestemd op natuurlijke ontwikkeling.
Bomen • Zorg voor voldoende ruimte in bovengrondse en ondergrondse groeiplaats passend bij de grootte van het eindbeeld van de boom; • Zorg voor optimale ondergrondse groeiplaats (grondverbetering) ; • Voer snoei uit met duurzaam toekomstperspectief; • Plant bij uitval boom altijd een nieuwe. De lindes op de stadswal zijn een uitzondering, enkel bij de aangegeven stadsentrees worden bomen terug geplant.
Oevers • Singels: - Onderhoud natuurvriendelijke oevers extensief en de beschoeiing intensief.
- Kies, waar mogelijk, voor bomen van de 1e grootte die kunnen uitgroeien tot monumentale bomen.
Oevers • Singels: - Natuurvriendelijke oever aan de kant van de binnenstad, behoud aan de andere zijde voornamelijk beschoeiing.
C8
Vlakken & punten Dijkzone + begraafplaats & rotonde
Plant enkel hagen aan de bebouwde kom kant
Bloemrijke berm
Geldersedijk
Karakteristiek
Ecologische inrichting speeltuin
Bloemrijke berm
De dijkzone bestaat uit de winterdijk van de IJsel en een groenzone langs ngs de dijk aan de kant van de bebouwing. De dijk heeft een open karakter, ter, met ruw gras zonder bomen. Achter de dijk staat oeverwalbegroeiing, zoals oals bosschages en wilgen en zijn enkele speeltuinen aanwezig. Begraafplaats: De begraafplaats is netjes, verzorgd, met beplanting met een hoge sierwaarde, een open karakter met diverse solitaire bomen en bomenlanen met fraaie volwassen bomen. Rotonde: De rotonde aan de Gelderse dijk vormt een duidelijke ‘entree’.
Gewenst beeld Een bloemrijke dijk met open karakter en beplanting die als ecologische che verbinding fungeert tussen de uiterwaarden en de bebouwde kom. Begraafplaats: Het groen op de begraafplaats kan (meer) ingezet worden den voor kleuraccenten in een cultuurlijke setting. Rotonde: Het groen rondom de entree van de bebouwde kom versterkt erkt de relatie met de omgeving, is verzorgd en opvallend. Plaatselijke hoveniers hebben de rotonde geadopteerd en verzorgen aanleg en beheer van het groen op de rotonde.
C9
Kerkhofdijk
Huidig beeld
streefbeeld
Inrichting
Beheer
Beplanting
Beplanting
• Pas inheemse ecologische beplanting toe die past bij het rivierenlandschap. • Gebruik eenvoudige beplanting bij de speeltuinen die past bij de ecologische beplanting en die extensief beheerd kunnen worden • Plant enkel hagen en heesters aan de kant van de bebouwde kom zodat het open karakter van de uiterwaarden benadrukt wordt.
• Extensief beheer
• Begraafplaats: - Maak gebruik van gecultiveerd kleurrijk groen. - Gebruik heesters met een hoge sier en/of bloeiwaarde. - Strakke hagen van beplantingstypen die bij uitstraling strakke begraafplaats horen.
• Rotonde: - Het groen op de rotondes versterkt de relatie met de omgeving, mag opvallen en is het visitekaartje van de hovenier. - Gelderse dijk/Burg. Bijleveldsingel: versterken van rivierenlandschap - Apeldoornseweg/Hoopjesweg: versterken van bosmilieu/tuindorpmilieu
Gras • Ontwikkel bloemrijke bermen. Stem dit af met het waterschap.
• Begraafplaats: - Intensief beheer - Beheer gericht op behoud van sierwaarde en/of bloeiwaarde.
• Rotonde: - Hanteer een hoog onderhoudsniveau.
Gras • Maai bij voorkeur gefaseerd en pas bij voldoende brede bermen sinusbeheer toe.
• Begraafplaats: - Intensief beheer
Bomen • Knot bomen gefaseerd ten gunste van de fauna.
• Begraafplaats: - Plant bij uitval boom een boom terug op ongeveer dezelfde plaats.
• Begraafplaats: - Strakke gazons
Bomen • Kies inheemse boomsoorten die bij het rivierenlandschap horen.
• Begraafplaats: - Behoud variatie aan bomen. Uitheemse bomen zijn ook welkom.
Oevers • Pas natuurvriendelijke oevers toe.
C10
Vlakken & punten Plan Noord - Vliegenstein + Wilhelminapark
Natuurvriendelijke oevers Bloemrijke kruidenstroken
Haag als afscherming parkeerplaatsen
Wilhelminapark
Karakteristiek Een wijk met deels weinig en kleinschalig groen, waardoor dit deel van de wijk stenig en kaal overkomt. Bomen staan in de verharding en gedijen matig. Deels zijn er ruimere groenvakken en waterpartijen waarvan de oevers soms natuurlijk zijn ingericht. Ook is op een enkele plek ruw gras aanwezig. In de wijk ligt een groot stuk braakliggend terrein. Wilhelminapark
Gewenst beeld Een groenere sfeer in het stenige deel door het groenvolume te verhogen. Dat kan bijvoorbeeld met enkele grotere bomen in het straatbeeld en (meer) bomen in grotere grasvakken. Het groenere deel heeft een meer natuurlijke uitstraling door natuurvriendelijke oevers verder te ontwikkelen en bloemrijk gras te introduceren op grotere grasvakken die niet als speelgroen worden gebruikt. De beplanting is van hoogwaardige kwaliteit, heeft sierwaarde en geeft volume om het stenige karakter op te fleuren.
C11
Inrichting
Huidig beeld
Algemeen
Huidig beeld • Bij reconstructies voorkeur voor geclusterd groen op enkele plekken boven kleinschalig ‘snippergroen’ op veel plekken. • Houd rekening met zichthoeken. Zichthoeken overzichtelijk houden conform de CROW-richtlijnen. • Geef ruimte aan ‘eetbaar groen’ in de vorm van bijvoorbeeld een notenboom of besse struiken.
• Wilhelminapark: - Zorg voor doorkijkjes en organische lijnen.
Beplanting
• Geef heesters voldoende ruimte om zich te ontwikkelen. Pas alleen blokbeplanting toe als de ruimte beperkt is en er in de directe buurt geen andere mogelijkheden zijn. • Plant een strook beplanting voor schuttingen en minder fraaie ‘achterkantsituaties’ bij voldoende ruimte. • Plant één solitair of een klein groepjes heesters met hoge sierwaarde en/of biodiverse waarde in een grasveld als dit grasveld niet als speelveld wordt gebruikt. ‘stenige straten’: • Kies beplanting van hoge kwaliteit en met sierwaarde. Het inplanten van boomspiegels behoort tot de opties. • Kies voor beplanting dat droogte en hitte bestendig is. • Stimuleer gevelbeplanting, gebruik kleurig groen of groen met specifieke textuur, blad vorm, gebruik groen dat hittebestendig is
• Wilhelminapark: - Kies gevarieerde beplanting met hoge sier- en of bloeiwaarde die ook interessant is voor de biodiversiteit.
- Gebruik van eenjarige beplanting is mogelijk - Gebruik groen dat bij de historie past - Eventueel gebruik maken van hagen die passen bij de engelse landschapsstijl ter afscherming van geparkeerde auto’s.
Gras • Behoud het aanwezige gras. • Ontwikkel bloemrijk gras langs water en op grotere grasvakken zonder speelfunctie Langs paden een strook van 1-2 meter voldoende kort gras behouden, bij voorkeur afwisseling bloemrijk-gazon in organische vorm. • Zaai braakliggende terreinen in met een bloemrijk mengsel.
• Wilhelminapark: - Ontwikkelen bloemrijke kruidenstrook, bij voorkeur in de directe buurt van het water,
Bomen
streefbeeld
In straat: • Plant bomen in straten. Gebruik bij voorkeur een boom van formaat in de straatstreefbeeld voor een groener karakter en minder hitte. • Kies ‘klimaatbomen’; bomen die droogte en hittebestendig zijn een belangrijke bijdrage leveren aan het voorkomen van hittestress. In gras: • Plant bomen (bij) in het gras met behoud van open karakter
• Wilhelminapark: - Kies voor een gevarieerd bomenbestand met bomen die interessant zijn door vorm, vrucht, kleur, blad.
Oevers • Pas natuurvriendelijke oevers toe in combinatie met bloemrijk gras.
• Wilhelminapark: - Behouden/verder ontwikkelen natuurvriendelijke oevers in combinatie met bloemrijk gras.
Beheer Beplanting
• Vermijd bloksnoei en randensnoei indien mogelijk. • Via groenadoptie is een tegemoetkoming voor de particulier te regelen. In de voorwaarden de inrichtingsaspecten benoemen.
• Wilhelminapark: - Houd rekening met intensief onderhoud - Beheer gericht op behoud van sierwaarde en/of bloeiwaarde
Gras
• Maai braakliggende terreinen op tijd, om verruiging tegen te gaan en bloemrijk karakter te stimuleren • Maai grotere bloemrijke grasvakken bij voorkeur gefaseerd. Voor een groot braakliggend terrein is sinusbeheer een optie.
• Wilhelminapark: • Gazon intensief onderhouden • Bloemrijk gras extensief maaien rekening houdend met voorjaars-/zomerbloeiers.
Bomen
• Snoei bomen in hun natuurlijke vorm, vermijdt vormsnoei
in combinatie met strakker gazon. Behouden van verzorgd karakter met een ‘vleug’ ecologie.
C12
Vlakken & punten ABC- buurt
Groene voortuinen stimuleren
3e grootte boom toevoegen aan straatprofiel
Karakteristiek De ABC-buurt wordt gekarakteriseerd door stenige straten, die aan de kopse kanten uitkomen in groenere gebeiden. De straten zijn niet erg breed en geven naast verkeersdoorgang en parkeren weinig ruimte voor groenvakken. Dit wordt extra bemoeilijkt doordat er periodiek aan de ene kant en dan weer aan de andere kant van de straat wordt geparkeerd.
Gewenst beeld Het stenige karakter van de straten in de ABC-buurt zou meer sfeer kunnen krijgen door het verhogen van het groenvolume. Dit kan bijvoorbeeld door het straatbeeld met enkele grotere bomen te verrijken en daarbij te zorgen voor onderbeplanting met een hoge sierwaarde. Dit kan worden gecombineerd met een juiste “30-kilometerzone-inrichting” van de straten. Langs de kopse kanten kan met een meer natuurlijke inrichting een mooie overgang naar het groen aan de uiteinden van de buurt worden gerealiseerd. Op termijn zou dit een natuurlijke inrichting kunnen betekenen voor de speeltuin langs de dijk. Hier is bijvoorbeeld plaatselijk kruidenrijk gras mogelijk, met uitzondering van plekken waar veel gespeeld wordt. Voor het stuk groen langs de dijk zou door middel van bosschages een gevarieerd en afwisselden open en besloten karakter kunnen worden gecreëerd.
C13
Begoniastraat
Inrichting
Huidig beeld
Algemeen
Huidig beeld
• Bij reconstructies voorkeur voor geclusterd groen op enkele plekken boven kleinschalig ‘snippergroen’ op veel plekken. • Houd rekening met zichthoeken. Zichthoeken overzichtelijk houden conform de CROW-richtlijnen. • Richt speelplaats bij IJsseldijk natuurlijker in. Bijvoorbeeld combinatie bestaande speeltoestellen en spelaanleiding met natuurlijker uitstraling. Omgeven door bloemrijk gras en bosschages die bij het rivierenlandschap horen. • Geef ruimte aan ‘eetbaar groen’ in de vorm van bijvoorbeeld een notenboom of bessenstruiken. • Stimuleer vergroening van voortuinen door middel van provinciaal ontsteningsprogramma.
Beplanting • Gebruik eenvoudige beplanting bij de speeltuinen die past bij de ecologische beplanting /rivierenlandschap en die extensief beheerd kunnen worden. • Geef heesters voldoende ruimte om zich te ontwikkelen. Dit kan vooral op de kopse kanten van de straten. Pas alleen blokbeplanting toe als de ruimte beperkt is en er in de directe buurt geen andere mogelijkheden zijn. • Plant één solitair of een klein groepjes heesters met hoge sierwaarde en/of biodiverse waarde in een grasveld als dit grasveld niet als speelveld wordt gebruikt. • Stimuleer gebruik van gevelbeplanting. • Stenige straten: Kies gevarieerde beplanting van hoge kwaliteit en met hoge sierwaarde Het inplanten van boomspiegels behoort tot de opties. • Stenige straten: Kies voor beplanting dat droogte en hitte bestendig is.
Beheer Beplanting
streefbeeld streefbeeld
• Extensief beheer • Vermijd bloksnoei en randensnoei indien mogelijk. • Via groenadoptie is een tegemoetkoming voor de particulier te regelen voor gevelbeplanting. In de voorwaarden de inrichtingsaspecten benoemen.
Gras • Extensief beheer van gras zonder beplanting. • Intensief beheer van gras met sierbeplanting of hagen.
Bomen • Zorg voor voldoende ruimte in bovengrondse en ondergrondse groeiplaats passend bij de grootte van het eindbeeld van de boom; • Zorg voor optimale ondergrondse groeiplaats (grondverbetering) ; • Voer snoei uit met duurzaam toekomstperspectief; • Plant bij uitval boom altijd een nieuwe.
•
Bomen • Bomen in straat: Gebruik bij voorkeur een boom van formaat in de straat voor een groener karakter en minder hitte. • Kies ‘klimaatbomen’; bomen die droogte en hittebestendig zijn een belangrijke bijdrage leveren aan het voorkomen van hittestress. • Varieer in boomsoorten.
Gras • Pas kruidenrijk of bloemrijk gras toe waar geen beplanting aanwezig is (uitzondering bosplantsoen of een solitair). • Pas gazons toe waar sierbeplanting of hagen aanwezig zijn. C14
Vlakken & punten Bedrijventerrein het Veen & rotonde
Rotonde
Tuindorpmilieu
Karakteristiek Het bedrijventerrein het Veen is een gebied dat voor een groot gedeelte verlaten is en braak ligt. De braakliggende terreinen zijn veelal omringd met bosschages waardoor ze van buitenaf minder goed opvallen. De braakliggende terreinen zelf zijn na verloop van tijd verwilderd geraakt en zijn deels overwoekerd geraakt.
Gewenst beeld Bedrijventerrein ’t Veen wordt de komende jaren getransformeerd in een gemengd woongebied. Het wonen wordt hier ontwikkeld in combinatie met lichte bedrijfsactiviteiten, dienstverlening, educatie en recreatie. Vanuit de plannen voor het gebied komen drie type milieus naar voren. Met elk een eigen ruimtelijke opzet en sfeer die bepalend is voor de vormgeving van de openbare ruimte en dus ook het groen: Tuindorpmilieu: Hier wordt een hiërarchisch ruimtelijk beeld gecreeërd met straten en stoepen, plantsoenen en pleintjes. Bosmilieu: Dit milieu heeft een afwisselende landschappelijke setting met besloten en open ruimtes verbonden door een informele routing Dijkmilieu: Dit milieu wordt gekenmerkt door een samenhangende landschappelijke setting aan de dijk met intieme plekken en strategische zichtlijnen van en naar het open landschap. Rotonde: Het groen rondom de entree van de bebouwde kom versterkt de relatie met de omgeving, is verzorgd en opvallend. Plaatselijke hoveniers hebben de rotondes geadopteerd en verzorgen aanleg en beheer van het groen op de rotonde. C15
Bosmilieu
Dijkmilieu
Huidig beeld
streefbeeld
Inrichting Algemeen • Natuurvriendelijk ingericht • Uitnodigend • Met sport- en spelaanleidingen • Positieve invloed op de gezondheid • Ruimte voor waterberging • Groen dat droogte- en hittestress tegengaat
Tuindorpmilieu • Redelijk strakke inrichting met bijvoorbeeld gazons en bomen. • Pleksgewijs ecologische inrichting met hoge sierwaarde. Eerder bloemrijk gras dan kruidenrijk of ruw gras.
Bosmilieu • Bomenrijke buurt met boomsoorten die talrijk in het Veluwelandschap voorkomen. • Lage onderbeplanting die ook veelvuldig voorkomt in het Veluwelandschap.
Dijkmilieu • Afwisselend open en gesloten groen met ruimte voor ecologische beplanting / bosschages en inheemse bomen uit het rivierenlandschap.
C16
Vlakken & punten Hogenkamp
Grotere grasstroken inrichten met bloemrijk gras en heesters
Groen in lagen opbouwen
Karakteristiek De Hogenkamp bestaat uit jaren ’70-80 bouw gecombineerd met oude lintbebouwing. Er zijn hofjes met voornamelijk gras en lage heesters. Het westelijke deel van Hogenkamp is arm aan groen. Het blokgroen in de straatjes is in slechte conditie. Het oostelijk deel, bij de Spoorstraat heeft ruimer groen. Langs het water staan fraaie oude acacia’s bij een natuurvriendelijke oever. Hogenkamp grenst aan het bos, aan de rand is een ruime strook gras met bosplantsoen aanwezig.
Gewenst beeld Een wijk waarin het bossige karakter is terug te vinden in de straatjes. Er staan bomen in de straat die op de Veluwe voorkomen, voorzien van onderbeplanting die je ook op de Veluwe aantreft. De bomen geven extra ‘groenvolume’ aan de straten en bieden verkoeling tijdens zomerse perioden. De hofjes vormen een ecologische stapsteen in de vorm van één of enkele bomen gecombineerd met kruidenrijk gras en kleinschalige bosschages. Rondom het water ligt een natuurvriendelijke oever. De bosrand heeft een gelaagde opbouw met een mantel en zoomvegetatie.
C17
Gaedsberghweg
Huidig beeld
Inrichting Algemeen • Bij reconstructies voorkeur voor geclusterd groen op enkele plekken boven kleinschalig ‘snippergroen’ op veel plekken. • Houd rekening met zichthoeken. Zichthoeken overzichtelijk houden conform de CROW-richtlijnen.
Beplanting • Pas inheemse ecologische beplanting toe die past bij het Veluwse boslandschap. Voeg een bosschage van beperkte omvang toe aan de hofjes met behoud van enige openheid. • Zorg voor gelaagdheid in de bosrand van Hogenkamp: kruiden-, struik- en boomlaag. Dat kan betekenen dat de beplanting tot aan de parkeerplaats loopt. • Kies voor lage onderbeplanting onder de straatbomen die ook veelvuldig voorkomt in het Veluwelandschap.
Gras • Hanteer kruidenrijk gras in de hofjes en langs de buitenrand van Hogenkamp. Zorg voor een kort gemaaide strook langs de verharding.
streefbeeld
Beheer Beplanting • Extensief beheer • Vermijd bloksnoei en randensnoei indien mogelijk. • Maak takkenrillen in bosplantsoen als daar voldoende ruimte voor is. • Laat dode bomen in bosplantsoen liggen of staan als zij geen gevaar opleveren.
Gras • Maai bij voorkeur gefaseerd of hanteer sinusbeheer bij grasvakken van enig omvang.
Bomen • Snoei bomen in hun natuurlijke vorm, vermijd vormsnoei
Oevers • Bagger de bestaande watergang bij de Spoorstraat uit voor een betere door stroming, zeker in droge periodes.
Bomen • Kies inheemse boomsoorten die bij het Veluwse boslandschap horen. • Bomen in straat: Gebruik bij voorkeur een boom van formaat in de straat voor een groener karakter en minder hitte. • Kies ‘klimaatbomen’; bomen die droogte en hittebestendig zijn een belangrijke bijdrage leveren aan het voorkomen van hittestress.
Oevers • Pas natuurvriendelijke oevers toe op plaatsen waar voldoende ruimte is in combinatie met kruidenrijk of bloemrijk gras.
C18
Vlakken & punten De Waa & bebouwing rondom
Wandelpad door groen ipv stoep langs weg
Natuurvriendelijke oever
Lage beplanting voor zicht op Waa
Karakteristiek De Waa is van oorsprong een oude IJsselarm, een groot water dat ‘verstopt’ ligt in de stad. De Waa is omringd door bebouwing waardoor op slechts enkele plaatsen vanuit de openbare ruimte zicht is op de Waa. Ter plaatse van de volkstuinen is meer zicht op de Waa en daar is het ook mogelijk om naar en langs de Waa te lopen. Hier is grasvegetatie aanwezig met een enkele boom. Verderop lopen de tuintjes tot aan de Waa, waardoor de looproute langs de oever stopt. De steiger is overwoekerd. Regelmatig is vroeg in de zomer al blauwalg aanwezig. De Waa vanaf de Hessenweg
Gewenst beeld De Waa is zichtbaar en benaderbaar op diverse plaatsen, waardoor iedereen de Waa kan ‘beleven’. Een aantrekkelijke doorgaande looproute en hier een daar een visstek met een bankje te midden van een parkachtige uitstraling. De volkstuintjes liggen tussen de Waa en het Roseboomspoor in en passen bij de uitstraling van een voormalig treinspoor. Voor het realiseren van een doorgaande route is het opheffen van enkele volkstuintjes dicht langs de oever van de Waa nodig.
C19
Huidig beeld
Inrichting Algemeen • Zorg voor een doorgaand pad door het gras langs de Waa. Dat kan een ‘graspad’ zijn of een pad uit halfverharding. • Zorg voor een open karakter, zodat op alle plaatsen waar de Waa grenst aan openbaar gebied, de Waa zichtbaar is en benaderbaar is. Zo is de grens met de Hessenweg aan de westkant een potentie om een meer open karakter te creëren. • Neem enkele particuliere terreinen terug en vorm deze om tot openbaar parkgebied.
Beplanting
streefbeeld
Beheer Beplanting • Voer extensief beheer uit • Snoei met duurzaam toekomstperspectief. • Maak takkenrillen op plaatsen waar bosschages van enige omvang zijn.
Gras • Maai bij voorkeur gefaseerd.
Bomen
• Gebruik natuurlijke beplanting die ecologisch interessant en divers is. • Geef heesters voldoende ruimte om zich te ontwikkelen met behoud van open karakter.
• Bomen die in kruidenrijk gras staan incidenteel vrij-maaien, bijvoorbeeld 1x in de 3-4 jaar. Zo ontstaat ruigte rondom bomen, interessant voor ecologie.
Gras
Oevers
• Zorg voor openheid en zichtlijnen door gebruik van gras • Hanteer kruidenrijk gras of bloemrijk gras.
Bomen • Kies inheemse boomsoorten die bij het rivierenlandschap horen. • Plant bomen met behoud van open karakter • Varieer in boomsoorten
• Houd de vegetatie rond de visstek kort. • Houd de steiger vrij van vegetatie en zorg dat de steiger functioneel en aantrekkelijk blijft. • Bagger de Waa uit, zodat de kans op blauwalg vermindert.
Oevers • Pas natuurvriendelijke oevers toe in combinatie met kruidenrijk of bloemrijk gras. • Creëer enkele visstekken door oeverbeplanting tijdig te verwijderen.
C20
Vlakken & punten De Meenthe & Gaperslanden
Haag als afscherming voor parkeren
Bomen met eetbare vruchten Wadi Bloemrijk gras met kleurrijke heesters
Karakteristiek De Meenthe en Gaperslanden zijn redelijk groene wijken met overwegend traditioneel groen in de vorm van gazon, veel bodembedekkers en heesters gecombineerd met bomen. Sommige heestervakken ogen oud en niet meer vitaal of minder verzorgd. Aan de buitenrand van de wijk sluit het groen aan op het buitengebied door het gebruik van extensief beheerde bermen en wilgenbomen.
Gewenst beeld Naast de randen zal ook de rest van de wijk een ecologische brug vormen naar het buitengebied. Een groene wijk met oog voor ecologie met hoge belevingswaarde. Denk aan bloemrijke grasvelden, natuurvriendelijke oevers en ecologische beplanting die divers is en aantrekkelijk door bloem, bes, textuur en kleur.
C21
Frederikshoeve
Huidig beeld
streefbeeld
Inrichting
Beheer
Algemeen
Beplanting
• Bij reconstructies voorkeur voor geclusterd groen op enkele plekken boven kleinschalig ‘snippergroen’ op veel plekken. • Houd rekening met zichthoeken. Zichthoeken overzichtelijk houden conform de CROW richtlijnen. • Geef ruimte aan ‘eetbaar groen’ in de vorm van bijvoorbeeld een notenboom of bessenstruiken.
Beplanting • Geef heesters voldoende ruimte om zich te ontwikkelen. Pas alleen blokbeplanting toe als de ruimte beperkt is en er in de directe buurt geen andere mogelijkheden zijn. • Kies beplanting van hoge kwaliteit en met sierwaarde die voor volume zorgt. Het inplanten van boomspiegels behoort tot de opties. • Kies voor beplanting dat droogte en hitte bestendig is. • Kies voor gevarieerde beplanting.
• Vermijd bloksnoei en randensnoei indien mogelijk.
Gras • Maai bij voorkeur gefaseerd of hanteer sinusbeheer bij grasvakken van enige omvang.
Bomen • Zorg voor voldoende ruimte in bovengrondse en ondergrondse groeiplaats passend bij de grootte van het eindbeeld van de boom. • Zorg voor optimale ondergrondse groeiplaats (grondverbetering) • Voer snoei uit met duurzaam toekomstperspectief
Gras • Ontwikkel bloemrijk gras langs water en op grotere grasvakken zonder speelfunctie. Langs paden een strook van 1-2 meter voldoende kort gras behouden.
Bomen • Plant liever enkele markante bomen, dan veel ‘standaard’. • Kies ‘klimaatbomen’; bomen die droogte en hittebestendig zijn een belangrijke bijdrage leveren aan het voorkomen van hittestress.
Oevers • Pas natuurvriendelijke oevers toe in combinatie met bloemrijk of kruidenrijk gras.
C22
Vlakken & punten Assenrade
Verschillende kleur- en bloemrijke soorten bermbeplanting
Karakteristiek Een ruim opgezette wijk, ecologisch ingericht met een open karakter door de ruime grasvelden met verspreid bomen en water met ecologische oevers. Ook de speeltuin is ecologisch ingericht en ligt verdiept ten opzichte van de rest van de wijk.
Gewenst beeld Verder ontwikkelen van het ecologische karakter van de wijk, bijvoorbeeld door het ontwikkelen van meer gelaagdheid in bosplantsoen, het toepassen van ecologische beplanting en het ontwikkelen van kruidenrijk gras.
C23
Lubeck
Huidig beeld
streefbeeld
Inrichting
Beheer
Algemeen
Beplanting
• Houd rekening met zichthoeken. Zichthoeken overzichtelijk houden conform de CROW-richtlijnen. • Richt speelplaatsen natuurlijk in .
Beplanting • Maak gebruik van natuurlijke beplanting die ecologisch interessant en divers is. Denk aan bijvoorbeeld inheemse besdragende beplanting. • Zorg voor gelaagdheid in het bosplantsoen: kruiden-, struik- en boomlaag.
Gras • Hanteer kruidenrijk gras of bloemrijk gras.
• Maak takkenrillen in bosplantsoen als daar voldoende ruimte voor is. • Laat dode bomen in bosplantsoen liggen of staan als zij geen gevaar opleveren.
Gras • Maai bij voorkeur gefaseerd of hanteer sinusbeheer bij grasvakken van enige omvang.
Bomen • Bomen die in kruidenrijk gras staan incidenteel vrij-maaien, bijvoorbeeld 1x in de 3-4 jaar. Zo ontstaat ruigte rondom bomen, interessant voor ecologie.
Bomen • Maak gebruik van ecologisch interessante bomen, denk aan inheemse bomen, zoals wilgen. • Plant bomen in open structuur, zodat de wijk een open en ruimtelijk karakter behoudt
Oevers • Pas natuurvriendelijke oevers toe in combinatie met kruidenrijk of bloemrijk gras.
C24