bijlage 1.1 Lidl Populierenlaan_14_e.o._Hattem_Toelichting_13102021_115349_1894101794.pdf
Tekst van het document
Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem
Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem vastgesteld
Inhoudsopgave
Toelichting
3
BJZ.nu Bestemmingsplannen
2
Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem vastgesteld
Toelichting
BJZ.nu Bestemmingsplannen
3
Bestemmingsplan
Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem
Oktober 2021
Status: Vastgesteld
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem”
Plannaam: IMRO-IDN: Status: Datum:
Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem NL.IMRO.0244.bpPopulierenlaan-0003 Vastgesteld Oktober 2021
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
2
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
AANLEIDING ............................................................................................................................................... 5 LIGGING PROJECTGEBIED ............................................................................................................................... 5 DE BIJ HET PLAN BEHORENDE STUKKEN ............................................................................................................. 6 HUIDIG PLANOLOGISCH REGIME ...................................................................................................................... 6 LEESWIJZER ................................................................................................................................................ 7
HOOFDSTUK 2 DE HUIDIGE EN GEWENSTE SITUATIE ................................................... 8 2.1
HUIDIGE SITUATIE PROJECTGEBIED EN OMGEVING............................................................................................... 8
HOOFDSTUK 3 PLANBESCHRIJVING ..................................................................... 10 3.1 3.2
VOORNEMEN ............................................................................................................................................ 10 VERKEER EN PARKEREN ............................................................................................................................... 11
HOOFDSTUK 4 BELEIDSKADER ............................................................................ 18 4.1 4.2 4.3
RIJKSBELEID .............................................................................................................................................. 18 PROVINCIAAL BELEID .................................................................................................................................. 21 GEMEENTELIJK BELEID................................................................................................................................. 27
HOOFDSTUK 5 MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN ................................................... 33 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7
GELUID .................................................................................................................................................... 33 BODEM.................................................................................................................................................... 33 LUCHTKWALITEIT ....................................................................................................................................... 34 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 35 MILIEUZONERING ...................................................................................................................................... 39 ECOLOGIE................................................................................................................................................. 42 ARCHEOLOGIE & CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 45
HOOFDSTUK 6 WATERASPECTEN ........................................................................ 47 6.1 6.2
VIGEREND BELEID....................................................................................................................................... 47 WATERPARAGRAAF .................................................................................................................................... 48
HOOFDSTUK 7 JURIDISCHE ASPECTEN EN PLANVERANTWOORDING .............................. 50 7.1 7.2 7.3
INLEIDING................................................................................................................................................. 50 OPZET VAN DE REGELS ................................................................................................................................ 50 VERANTWOORDING VAN DE REGELS............................................................................................................... 51
HOOFDSTUK 8 ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID ..................................................... 53 HOOFDSTUK 9 VOOROVERLEG ........................................................................... 54 9.1 9.2 9.3 9.4
RIJK ........................................................................................................................................................ 54 PROVINCIE GELDERLAND ............................................................................................................................. 54 WATERSCHAP VALLEI EN VELUWE ................................................................................................................. 54 VOOROVERLEG EN INSPRAAKREACTIES............................................................................................................ 54
BIJLAGEN BIJ HET BESTEMMINGSPLAN ..................................................................... 55 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2
VERKEERSONDERZOEK......................................................................................................................... 55 DPO ONDERZOEK .............................................................................................................................. 56
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
3
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7 BIJLAGE 8 BIJLAGE 9 BIJLAGE 10 BIJLAGE 11 BIJLAGE 12
OPLEGNOTITIE -DPO ONDERZOEK......................................................................................................... 57 LOCATIEONDERZOEK .......................................................................................................................... 58 BODEMONDERZOEK ........................................................................................................................... 59 AKOESTISCH ONDERZOEK ..................................................................................................................... 60 AERIUS BEREKENING ........................................................................................................................... 61 PASSENDE BEOORDELING BUREAU WAARDENBURG .................................................................................. 62 BESLUIT VERGUNNINGSAANVRAAG INTERN SALDEREN ............................................................................... 63 QUICKSCAN FLORA EN FAUNA .............................................................................................................. 64 WATERTOETS .................................................................................................................................... 65 ZIENSWIJZENOTA ............................................................................................................................... 66
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
4
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
HOOFDSTUK 1 1.1
INLEIDING
Aanleiding
Lidl Nederland GmbH is voornemens een nieuwe Lidl-vestiging te realiseren op de locatie aan de Populierenlaan 14 e.o. te Hattem. De aanwezige bebouwing wordt gesloopt waarna het gehele terrein door Lidl in gebruik zal worden genomen. Het winkelpand krijgt een totale omvang van 2.050 m² bruto vloeroppervlakte (BVO) met een verkoop vloeroppervlakte van maximaal 1.300 m² (VVO). Het omliggende terrein wordt ingericht als parkeerterrein (114 parkeerplaatsen) en laad- en losvoorziening ten behoeve van de bevoorrading. Het projectgebied heeft op basis van het geldende bestemmingsplan ‘Bedrijventerrein Het Veen’ de bestemming 'Bedrijfsdoeleinden'. Aangezien de bestemming bedrijfsdoeleinden enkel ambachtelijke, groothandels-, industriële en/of nijverheidsbedrijven toestaat is de realisatie van een supermarkt niet toegestaan. Op 8 oktober 2013 heeft het college in een principebesluit besloten dat de Populierenlaan de beste locatie is voor de vestiging van een derde supermarkt in Hattem. Een supermarkt op deze locatie voorziet in een behoefte, zorgt voor werkgelegenheid en geeft een impuls aan de herontwikkeling van t'Veen. Het voornemen om op deze locatie een supermarkt te vestigen is niet passend binnen het vigerende bestemmingsplan. Wel is het voornemen passend binnen het Ontwikkelingsperspectief. Lidl Nederland GmbH heeft een verzoek ingediend voor het nemen van een zgn.
coördinatiebesluit ex. artikel 3.30 Wro. Hierdoor worden de procedures van het nieuwe bestemmingsplan en de omgevingsvergunning gelijktijdig en in één (beroeps)procedure behandeld. De raad is verzocht om de coördinatieregeling op het project ‘vestiging Lidl Populierenlaan te Hattem’, van toepassing te verklaren, een en ander conform het raadsbesluit. In dit bestemmingsplan wordt de mogelijkheid geregeld tot het toevoegen van detailhandel op ’t Veen. In dit bestemmingsplan wordt aangetoond dat het voornemen in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening en vanuit ruimtelijk en planologisch oogpunt verantwoord is.
1.2
Ligging projectgebied
Het projectgebied is gelegen binnen de bebouwde kom van Hattem, ten zuidoosten van de historische kern. De projectlocatie ligt aan de Populierenlaan en is gelegen op industrieterrein Het Veen. In afbeelding 1.1 is de ligging van het projectgebied in de kern en de directe omgeving met respectievelijk een rode cirkel en een rode contour weergegeven.
Afbeelding 1.1
Ligging van het projectgebied (Bron: ArcGIS)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
5
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
1.3
De bij het plan behorende stukken
Het bestemmingsplan “Bestemmingsplan Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” (NL.IMRO.0244.bpPopulierenlaan-0003) bestaat uit de volgende stukken: • •
verbeelding (tek.nr. NL.IMRO.0244.bpPopulierenlaan-0003) en een renvooi; regels (met bijbehorende bijlagen).
Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.
1.4
Huidig planologisch regime
1.4.1
Algemeen
Het projectgebied maakt onderdeel uit van het beheersverordening ‘Bedrijventerrein het Veen’, welke op 25 april 2005 is vastgesteld door de gemeenteraad en gedeeltelijk is goedgekeurd op 3 januari 2006 door Gedeputeerde Staten van de provincie Gelderland. Het plan is onherroepelijk geworden na uitspraak van de Raad van State op 28 februari 2007. Afbeelding 1.2 bevat een uitsnede van de verbeelding behorende bij dit bestemmingsplan. Hierin is het projectgebied met de rode contour aangegeven.
Afbeelding 1.2
1.4.2
Uitsnede geldende bestemmingsplan “Het Veen 2005” (Bron: www.ruimtelijkeplannen.nl)
Beschrijving bestemming
Het projectgebied heeft de bestemming 'Bedrijfsdoeleinden'. Gronden met deze bestemming zijn bestemd voor ambachtelijke, groothandels-, industriële en/of nijverheidsbedrijven. In de gebruiksbepalingen is opgenomen dat onder strijdig gebruik in ieder geval wordt verstaan het gebruik van de gronden en gebouwen voor detailhandel, tenzij de gronden op de kaart anders zijn aangeduid.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
6
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld Dubbelbestemming Hoogspanningsleidingen Een gedeelte van het projectgebied valt binnen de dubbelbestemming hoogspanningsleidingen. Het gaat om een belemmeringszone. De kern van de dubbelbestemming (de masten zelf) vallen buiten het projectgebied. Voor deze dubbelbestemming is bepaald dat uitsluitend bouwwerken ten dienste van de hoogspanningsleiding zijn toegestaan. Vrijstelling is mogelijk voor bebouwing ten behoeve van onderliggende hoofdbestemming ten aanzien waarvan geldt dat de hoogspanningsleiding van nevenschikkende betekenis is en voor zover uit overleg met de leidingbeheerder blijkt dat daartegen uit hoofde van de veiligheid geen bezwaar bestaat. 1.4.3
Strijdigheid
Het projectgebied past niet binnen de kaders van de beheersverordening ten aanzien van detailhandel, waardoor de vestiging van een supermarkt niet binnen de bestemming ‘Bedrijfsdoeleinden’ past. Binnen de bestemming is een afwijkingsbevoegdheid opgenomen voor het toestaan van detailhandel, niet zijnde detailhandel in textiel, schoeisel, lederwaren, huishoudelijke artikelen en voedings- en genotsmiddelen voor menselijke consumptie. Van deze afwijkingsbevoegdheid kan echter geen gebruik worden gemaakt, omdat detailhandel in voedings- en genotsmiddelen voor menselijke consumptie is uitgesloten. Omdat het initiatief niet binnen de kaders van het vigerende bestemmingplan past, dient het initiatief juridisch planologisch mogelijk te worden gemaakt middels een bestemmingsplanwijziging. Voorliggende bestemmingsplan belicht alle relevante aspecten vanuit de ruimtelijke ordening en toont aan dat voorliggend project in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening.
1.5
Leeswijzer
Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 allereerst ingegaan op de huidige situatie in het projectgebied en de gewenste situatie. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, de provincie Gelderland en de gemeente Hattem beschreven. In hoofdstuk 4 passeren alle relevante milieu- en omgevingsaspecten de revue, waarna in hoofdstuk 5 wordt ingegaan op de wateraspecten. In hoofdstuk 6 wordt ingegaan op de economische uitvoerbaarheid. Tot slot gaat hoofdstuk 7 in op het vooroverleg.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
7
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
HOOFDSTUK 2 2.1
DE HUIDIGE EN GEWENSTE SITUATIE
Huidige situatie projectgebied en omgeving
Het projectgebied bevindt zich in het zuidoosten van de kern Hattem en maakt onderdeel uit van industrieterrein het Veen. Het projectgebied wordt globaal begrensd door bedrijfspercelen aan de noordzijde, de Populierenlaan aan de oostzijde, woonpercelen aan de zuidzijde en een groenvoorziening aan de westzijde. De huidige situatie binnen het projectgebied wordt globaal weergegeven in afbeelding 2.1.
Afbeelding 2.1
Luchtfoto ligging projectgebied in de directe omgeving (Bron: Provincie Gelderland)
Binnen het projectgebied is een grote omvang aan gedateerde bedrijfsbebouwing aanwezig. De bebouwing is op dit moment nog in gebruik bij een aannemersbedrijf en een garagebedrijf. In afbeelding 2.2 is een foto van de bestaande situatie opgenomen. Aan de overzijde van de weg zijn twee winkels gesitueerd. Noordelijk vanaf het projectgebied staan een aantal kantoorpanden, ten zuiden van het projectgebied liggen enkele woonwijken. In afbeelding 2.2 en 2.3 zijn straatbeeldfoto’s vanaf de Populierenlaan opgenomen.
Afbeelding 2.2
Huidige situatie projectgebied (Bron: Google Streetview)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
8
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
Afbeelding 2.3
Huidige situatie projectgebied (Bron: Google Streetview)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
9
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
HOOFDSTUK 3
PLANBESCHRIJVING
In hoofdstuk 2 is reeds ingegaan op de huidige situatie in het projectgebied. Dit hoofdstuk gaat in op de voorgenomen ontwikkeling.
3.1
Voornemen
Het winkelpand krijgt een totale omvang van 2.050 m² bruto vloeroppervlakte (BVO) met een verkoop vloeroppervlakte van maximaal 1.300 m² (VVO) en 114 parkeerplaatsen aan de Populierenlaan in Hattem. Het gaat om een locatie in het zuidoosten van de kern van Hattem. Tegenover de locatie is al detailhandel aanwezig, zoals een bouwmarkt, keukenwinkel, autodealer en een kringloopzaak. Waar de planlocatie voorheen met name een perifeer karakter had, wordt het omliggende gebied (’t Veen) getransformeerd naar een gemengd gebied, waar wonen de hoofdfunctie wordt. Hiervoor zijn al diverse ontwikkelingen in gang gezet. Het is uiteindelijk de bedoeling dat er in totaal circa 130 woningen worden gerealiseerd. Het supermarktaanbod in Hattem is verspreid, in het noorden is een Albert Heijn aanwezig, nabij het centrum is de Boni gevestigd. De onderhavige Lidl zal het zuidelijk gedeelte van de kern gaan bedienen. Gezien de langwerpige stedenbouwkundige structuur van Hattem zijn de afstanden tot het centrum en de afstanden tot de concurrente supermarkten groot. Consumenten laten zich bij de keuze voor de plek om boodschappen te doen nog steeds sterk leiden door nabijheid, onder voorwaarde dat ze datgene aantreffen waar ze naar op zoek zijn.
In kernen met een voldoende en bestendig draagvlak, zoals Hattem, is het daarom uit oogpunt van leefbaarheid en mobiliteit wenselijk het voorzieningenaanbod op niveau te houden c.q. te brengen. De komst van een supermarkt sluit aan bij deze ambitie om het voorzieningenniveau in de gemeente op een passend niveau te brengen. In afbeelding 3.1 is een plattegrond van de gewenste situatie weergegeven.
Afbeelding 3.1
Impressie plattegrond gewenste situatie (Bron: Bureau Korfker)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
10
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld Bij het ontwerpen van de supermarkt is uitgegaan van een netto oppervlakte van maximaal 1.300 m2 aan verkoopruimte. Daarnaast komt er circa 731 m2 aan nevenruimten (kantine, magazijn, etc.) in het pand. Het totale netto vloeroppervlak van het nieuwe pand is daarmee circa 2.050 m2. De maximale bouwhoogte van het pand zal circa 6,7 meter bedragen en het pand zal uit één bouwlaag bestaan en plat worden afgedekt (hellend dak). Het gebouw bestaat onder andere uit: een verkoopruimte, magazijnen, koelcellen, een vriescel en een laad- en losruimte. Op het dak kunnen in de toekomst zonnepanelen worden geplaatst. Aan de zuid- en oostzijde van het pand is het parkeerterrein gesitueerd, een en ander met bijbehorende voorzieningen (o.a. winkelwagenopvang en reclamebord). Het laden en lossen vindt plaats op eigen terrein aan de noordzijde van de supermarkt. In afbeelding 3.2 zijn gevelimpressies van de gewenste ontwikkeling weergegeven.
Afbeelding 3.2
Impressie aanzichten gewenste situatie (Bron: Bureau Korfker)
3.2
Verkeer en parkeren
3.2.1
Algemeen
Bij nieuwe ontwikkelingen moet rekening worden gehouden met de effecten op de parkeerbehoefte die ontstaat door de nieuwe ontwikkeling. Hiertoe kunnen berekeningen worden uitgevoerd op basis van de publicatie ‘Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie, publicatie 381 (december 2018)’ van het CROW. De berekeningen welke voor dit initiatief zijn uitgevoerd door Roelofs B.V. zijn opgenomen in bijlage 1 van deze toelichting. Het CROW ontwikkelt en publiceert kennis onder andere op het gebied van verkeer en parkeren. Specifiek voor verkeersgeneratie en parkeren heeft het CROW de publicatie, ‘Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie’ opgesteld. Deze kencijfers zijn gebaseerd op literatuuronderzoek en praktijkervaringen van gemeenten. De kencijfers zijn landelijk (en juridisch) geaccepteerd en worden gezien als de meest betrouwbare gegevens met betrekking tot het bepalen van de verkeergeneratie en het benodigde aantal parkeerplaatsen. Tevens is op deze locatie het gemeentelijk verkeersbeleidplan van toepassing, te weten de GVVP. Bij het gebruik van kencijfers moet rekening worden gehouden met onder meer de bereikbaarheidskenmerken van de locatie. Ook de stedelijkheidsgraad is van invloed op het aanbod en de kwaliteit van alternatieve vervoerswijzen en dus op de hoogte van het parkeerkencijfer. Onder stedelijkheidsgraad wordt verstaan het aantal adressen per vierkante kilometer.
In de vermelde publicatie van het CROW worden parkeerkencijfers BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
11
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld weergegeven onderverdeeld naar functies, de stedelijke zone en de stedelijkheidsgraad. Een duurzaam veilige, duidelijke en comfortabele bereikbaarheid van woon- en werkgebieden is uitgangspunt voor elke ontwikkeling. ’t Veen transformeert de komende decennia van een overwegend bedrijventerrein naar een meer gemengd gebied, waar (meer) gewoond gaat worden en andere functies een plek kunnen krijgen. In het Ontwikkelingsperspectief wordt de bestaande infrastructuur als uitgangspunt genomen waaraan nieuwe (deel)ontwikkelingen worden opgehangen. 3.2.2
Situatie projectgebied
3.2.2.1 Uitgangspunten autoparkeren Om te bepalen hoeveel parkeerplaatsen bij een ontwikkeling gerealiseerd moeten worden, heeft de gemeente Hattem in samenwerking met de gemeenten Elburg, Oldebroek en Nunspeet de Nota Parkeernormen (2014) opgesteld. De nota beschrijft in paragraaf 2.1 dat, wanneer de aanvrager over gegevens beschikt waaruit een parkeernorm voor het desbetreffende bedrijf kan worden afgeleid, deze parkeernorm als uitgangspunt gehanteerd wordt. Indien dit niet het geval is, dient gebruik gemaakt te worden van de gemeentelijke normen, welke zijn afgeleid van cijfers van het CBS en richtlijnen van het CROW. Het betreft hier CROWpublicatie 317 (Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie). Deze kencijfers zijn ook opgenomen in de ASVV 2012. Voor de voorgenomen Lidl supermarkt in Hattem is, door de aanwezige eigen bakkerij afdeling, de functie ‘fullservice supermarkt (laag en middellaag prijsniveau)’ van toepassing1. De gemeentelijke parkeernorm (en het CROW parkeerkencijfer) voor deze functie betreft 6,3 parkeerplaats per 100 m². Voor de functie ‘supermarkt’ schrijft het CROW in de tabel met alternatieve eenheden2 voor de functie ‘supermarkt’ voor dat 100 m² bvo overeenkomt met 80 m² vvo. De CROW publicatie over toekomstbestendig parkeren 3 onderschrijft dit. Voor de functie ‘winkels’ is het bvo gemiddeld 1,25 maal het winkelvloeroppervlak (wvo) c.q.
verkoop vloeroppervlakte (vvo). Het ontwerp voor het Lidl filiaal Hattem kent een bvo van 2.050 m² en een vvo van 1.300 m². De verhouding tussen het bruto- en verkoop vloeroppervlakte ligt met 65% beduidend lager dan de 80% waarop het CROW parkeerkencijfer, en dus indirect ook de gemeentelijke parkeernorm, is gebaseerd. Op basis van voorgaande bvo/vvo verhoudingen kan voor de Lidl Hattem dan ook een parkeernorm worden afgeleid, welke aansluit op de feitelijke bvo/vvo verhouding van 65% (in plaats van 80%). De project specifieke parkeernorm voor Lidl Hattem bedraagt: 6,3 parkeerplaats per 100 m² / 80% * 65% = 5,1 parkeerplaats per 100 m² bvo. Dit leidt logischerwijs tot een lager daadwerkelijk aantal benodigde parkeerplaatsen. Uitgaande van de project specifieke parkeernorm volgt een benodigd aantal parkeerplaatsen van 103, zoals opgenomen in afbeelding 3.3 met tabel 1. De planvorming van de Lidl betreft één functie, waardoor dubbelgebruik niet mogelijk is. Met de capaciteit van 114 parkeerplaatsen zijn er voldoende parkeerplaatsen beschikbaar om te voldoen aan de parkeerbehoefte van 103 parkeerplaatsen.
Afbeelding 3.3
Tabel 1 (Bron: Roelofs)
1 Bron: RVS 7 februari 2018, ECLI:NL:RVS:2018:430, onder 18.1 2 Bron: ASVV2012, tabel 6.3/20 (overzichtstabel met alternatieve eenheden en maatgevende momenten per solitaire functie) 3 Bron: CROW publicatie 381,
Toekomstbestendig parkeren, bijlage I. Begrippen en definities
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
12
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld 3.2.2.2 Fietsparkeren Ook voor fietsparkeren is het rechtvaardig om uit te gaan van een project specifieke parkeernorm op basis van de bvo/vvo verhouding van 65% (zie voor toelichting paragraaf 3.2.2.1). De gemeentelijke fietsparkeernorm voor de functie ‘supermarkt’ is 2,9 stallingsplaatsen per 100 m² bvo. De project specifieke parkeernorm die hier voor de Lidl Hattem uit volgt is: 2,9 stallingsplaats per 100 m² / 80% * 65% = 2,4 stallingsplaats per 100 m² bvo. Uitgaande van de project specifieke parkeernorm voor fietsparkeren volgt een benodigd aantal stallingsplaatsen van 49, zoals ook opgenomen in afbeelding 3.4. Voor het fietsparkeren voorziet het ontwerp in 25 “fietsnietjes”, wat theoretisch neerkomt op 50 stallingsplaatsen. Hiermee kent het ontwerp voldoende fietsparkeercapaciteit om te voorzien in de stallingsbehoefte.
Afbeelding 3.4
Tabel 2 (Bron: Roelofs)
3.2.2.3 Verkeersgeneratie Met behulp van de CROW rekentool ‘Parkeren en Verkeersgeneratie’ 4 is de te verwachten verkeersgeneratie berekend voor de planlocatie. Net als bij de berekening voor het auto- en fietsparkeren is hierbij voor de toekomstige situatie uitgegaan van de functie ‘supermarkt’ in ‘weinig stedelijk’ gebied. Verder is het standaard mobiliteitsprofiel uit de CROW rekentool aangehouden. Omdat de verkeersgeneratie een duidelijke relatie heeft met de parkeerbehoefte, is ook in deze berekening rekening gehouden met de afwijkende bvo/vvo verhouding voor de Lidl Hattem. Omdat de input in de CROW rekentool uitgaat van de eenheid ‘bvo’ is op basis van het feitelijke vvo van 1.300 m² berekend wat het bijbehorende ‘geïndexeerde bvo’ is, uitgaande van een bvo/vvo verhouding van 80% in plaats van 65%. Het geïndexeerde bvo bedraagt: 1.300 m² vvo / 80% = 1.625 m² bvo. Afbeelding 3.5 met tabel 3 toont de resultaten op basis van het geïndexeerde bvo voor de Lidl Hattem. In bijlage 5 van het onderzoek zijn de uitgebreide resultaten uit de CROW rekentool opgenomen.
Afbeelding 3.5
Verkeersgeneratie toekomstige situatie (Bron: Roelofs)
In de huidige situatie kent de planlocatie ook een verkeersgeneratie. Om de effecten van vestiging van een Lidl filiaal inzichtelijk te maken, is de bestaande verkeersgeneratie van de loods van de aannemer en de autogarage ook berekend met de CROW rekentool en in mindering gebracht op de berekende verkeersgeneratie van het voorgenomen Lidl filiaal. De te vervallen verkeersgeneratie van de garageboxen is buiten beschouwing gelaten. Voor de loods van de aannemer is de CROW functie ‘bedrijf arbeidsextensief/bezoekersextensief’ gehanteerd. Voor de autogarage is uitgegaan van de CROW functie ‘bedrijfsverzamelgebouw’. Ook hierbij is conform de
4 Toelichting: De kengetallen in de CROW-publicatie 317 ‘Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie’ en in deze rekentool zijn een
hulpmiddel om verkeers- en vervoeraspecten op een eenvoudige wijze inzichtelijk te maken in een proces van ruimtelijke ontwikkeling. Vervolgens kunnen deze tijdig in het ruimtelijke ordeningsproces geïntegreerd worden. Berekeningen worden gemaakt aan de hand van de kengetallen uit de CROW-publicatie 317 “Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie”. Door het bieden van keuzes voor enige aanvullende mogelijkheden in de berekeningen (zoals bijvoorbeeld het corrigeren voor een ligging in een gemeente met een bepaalde stedelijkheidsgraad of het variëren met de mate van autogebruik van klanten/bezoekers of van werknemers van een voorziening) kunnen afwijkende uitkomsten ontstaan. Ook door het rekenen met wel/niet afgerond achterliggend datamateriaal kunnen geringe afwijkingen optreden ten opzichte van CROW-publicatie 317.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
13
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld gemeentelijk beleid uitgegaan van een locatie in de ‘schil centrum’ in een ‘weinig stedelijk’ gebied. Afbeelding 3.6 toont de resultaten op basis van het huidige bvo van beide functies. In bijlage 5 van het onderzoek zijn de uitgebreide resultaten uit de CROW rekentool opgenomen.
Afbeelding 3.6
Verkeersgeneratie huidige situatie (Bron: Roelofs)
Wanneer de huidige verkeersgeneratie in mindering wordt gebracht op de toekomstige verkeersgeneratie, volgt een toename van circa 1.970 voertuigbewegingen per etmaal op een gemiddelde openingsdag en circa 2.600 mvt/etmaal op de maatgevende openingsdag (zaterdag). Infrastructuur Onderstaand figuur toont de ontsluitende infrastructuur voor het voorgenomen Lidl filiaal.
In het wensbeeld van het GVVP van de gemeente Hattem (vastgesteld januari 2018) zijn de hiervoor benoemde wegen allemaal aangewezen als erftoegangsweg 30 km/uur. In het Ontwikkelingsperspectief voor ‘t Veen wordt de bestaande infrastructuur als uitgangspunt genomen, waaraan nieuwe (deel)ontwikkelingen worden opgehangen. De Populierenlaan kan op basis van de huidige maximum snelheid (50 km/uur), weginrichting (rijloper 6,6 m) en gelijkwaardige kruispunten daarom beter als “grijze weg” getypeerd worden. De belangrijkste ontsluitingsroute van de Lidl loopt via de route Hoopjesweg - Populierenlaan. Een deel van het lokale verkeer zal ook gebruik maken van de zuidelijke route via De Tulpstraat en/of Leliestraat.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
14
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld Verkeersafwikkeling Op basis van de ruimtelijke situering ten opzichte van de omliggende (woon)gebieden, de mogelijkheden binnen het ontsluitende wegennet en een toedeling vanuit expert-judgement van een verkeerskundige van ons bureau, volgt de prognose dat circa 75% van het Lidl autoverkeer gebruik maakt van de ontsluiting in noordelijke richting (van/naar Hoopjesweg) en 25% ontsluit in zuidelijke richting (van/naar Tulpstraat/Leliestraat). Voor de verkeersgeneratie van de huidige situatie geldt naar verwachting dezelfde verdeling. Onderstaande toont voor de meest relevante wegvakken de consequenties voor de verkeersafwikkeling.
Afbeelding 3.7
Verkeersafwikkeling (Bron: Roelofs)
De (afgeronde) basisintensiteiten zijn afkomstig uit wegvaktellingen uit maart 2019 en oktober/november 2019, waarbij de gemiddelde werkdagintensiteit en de zaterdag (als maatgevende openingsdag) zijn opgenomen. De planbijdrage betreft de toedeling van extra (Lidl) verkeer. Tot slot bevat de kolom “plansituatie” de geprognotiseerde wegvakintensiteiten, inclusief het Lidl filiaal. De Leliestraat en zuidelijke Populierenlaan hebben als erftoegangsweg (30 km/uur) de functie om verkeer uit te wisselen. De weginrichting is hier ook adequaat op afgestemd. Een erftoegangsweg kan vanuit CROW richtlijnen een maximale intensiteit van 5.000 tot 6.000 mvt/etmaal verwerken. Omdat de Leliestraat een éénrichtingsweg betreft, geldt hier in theorie de helft van de maximale intensiteit (2.500 tot 3.000 mvt/etmaal). In praktijk zal de maximale intensiteit hoger liggen omdat het verkeer geen hinder ondervindt van tegemoetkomend verkeer. De Tulpstraat is aangewezen als “woonerf”, waar stapvoets (15 km/uur) gereden mag worden. De weginrichting is hier ook duidelijk op afgestemd. De wenselijke intensiteit voor een woonerf kan worden gesteld op <1.000 mvt/etmaal6. Belangrijk is hierbij op te merken dat de richtlijnen van het CROW voor maximale intensiteiten iets anders zijn dan de “technische capaciteit” van een weg.
Bijvoorbeeld: een erftoegangsweg kan technisch gezien 10.000 voertuigen per dag verwerken, terwijl vanuit het oogpunt van veiligheid en leefbaarheid in de omgeving een hoeveelheid van 5.000 tot 6.000 mvt/etmaal als gewenst wordt gezien. Omdat de zuidelijke ontsluitingswegen woonstraten betreffen, kan vanuit leefbaarheid beter gesproken worden over “wenselijke streefintensiteit” in plaats van het meer verkeerstechnische “capaciteit” of “maximale intensiteit”. Voor de Leliestraat is een streefintensiteit van circa 1.000 mvt/etmaal acceptabel en voor de Tulpstraat ligt deze streefintensiteit op circa 500 mvt/etmaal. Voor de zuidelijke Populierenlaan (30 km/uur) geldt dat een streefintensiteit van 2.000 mvt/etmaal acceptabel is. Voor de Populierenlaan ten noorden van de planlocatie (50 km/uur) kan vanuit functie een hogere wenselijke streefintensiteit worden aangehouden, namelijk 4.000 mvt/etmaal. Zoals uit afbeelding 3.7 blijkt, worden de wenselijk streefintensiteiten op de ontsluitende wegen (bij lange na) niet benaderd. De conclusie is dan ook dat de gevolgen van het extra Lidl verkeer acceptabel zijn. Vanuit robuustheid is er ruimschoots voldoende restcapaciteit beschikbaar.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
15
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld Bevoorrading Het voorgenomen Lidl filiaal in Hattem wordt dagelijks tussen 7.00 en 19.00 uur vier keer bevoorraad. Op basis van distributieschema’s van andere Lidl filialen is het aannemelijk dat twee of drie bevoorradingsvoertuigen vóór openingstijd van het filiaal arriveren c.q. vertrekken. Doordat het laad/losdock een eigen ontsluiting heeft en bevoorradingsvoertuigen vooral buiten de openingstijden aanwezig is, zal het aantal potentiele conflicten met regulier verkeer beperkt zijn. Om het inrijden van het laad-/losdock te vergemakkelijken is het gewenst dat het arriverend bevoorradingsvoertuig linksachteruit rijdt. Om dit te bewerkstelligen moet het bevoorradingsvoertuig met de neus in noordelijke richting op de Populierenlaan staan. Door de geslotenheidsverklaring voor het vrachtverkeer op de zuidelijke Populierenlaan (richting Leliestraat), moet het vrachtvoertuig via de Populierenlaan vanuit noordelijke richting arriveren, via het parkeerterrein keren en vervolgens weer in noordelijke richting de Populierenlaan oprijden. Met het simulatieprogramma ‘AutoTURN’ zijn de rijcurven van een arriverend en vertrekkend bevoorradingsvoertuig gesimuleerd. Uitgangspunt hierbij is het normvoertuig “trekker met oplegger” met de voertuigkarakteristieken conform de CROW ASVV2012.
Het figuur hier rechts toont de rijcurvesimulatie van zowel een arriverend en vertrekkend bevoorradingsvoertuig. Conclusie is dat het bevoorradingsvoertuig via het Lidl parkeerterrein ongehinderd kan rondrijden. Verder is de weginrichting van de Populierenlaan vanuit de situering op het huidige bedrijventerrein ‘t Veen afgestemd op gebruik door vrachtverkeer. De rijbaan kent voldoende breedte (6,6 m), waarmee het vrachtverkeer ongehinderd van en naar van het filiaal kan rijden.
Verkeersveiligheid In de plansituatie, inclusief Lidl filiaal, neemt de hoeveelheid verkeer op het ontsluitend wegennet toe. Dit vergroot logischerwijs de kans op onveilige situaties. Doordat het ontsluitend wegennet correct is ingericht volgens de Duurzaam Veilig principes, ontstaan na verwachting geen onaanvaardbare veiligheidsrisico’s. Ook het parkeerterrein van de Lidl is op een verkeersveilige wijze ingericht. Interactie tussen verkeersdeelnemers is wel essentieel. De inrichting dwingt een stapvoetse snelheid af, wat positief bijdraagt aan de verkeersveiligheid. De bevoorradingsroute voorziet in een mogelijkheid waarbij het bevoorradingsvoertuig links achteruit in kan rijden. Dit is positief voor het zicht, en dus de verkeersveiligheid. De Populierenlaan kent als “grijze weg” op een bedrijventerrein geen specifieke voorzieningen voor fietsverkeer. Op basis van de situering en de relatief lage intensiteiten levert dit na verwachting geen onaanvaardbare veiligheidsrisico’s op. Met het trottoir aan de oostzijde van de Populierenlaan is er een geschikte eigen voorziening voor voetgangers (ook geschikt voor mindervaliden en kinderwagens e.d.). De oversteek van de Populierenlaan vormt vanuit het beperkte verkeersaanbod ter plekke geen veiligheidsprobleem.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
16
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld Vanuit het aspect verkeersveiligheid doet de voorgenomen ontwikkeling van de Lidl in Hattem geen onaanvaardbare inbreuk aan een Duurzaam Veilig wegennet. Daarbij geldt ook dat aanvullende maatregelen ter verbetering van de verkeersveiligheid een uitvoeringsaspect betreffen, dat geen regeling vindt in een bestemmingsplan5.
Afbeelding 3.5
3.3
Afwikkeling verkeersgeneratie (Bron: Ontwikkelingsperspectief Het Veen)
Conclusie
Op basis van het vorenstaande kan worden geconcludeerd dat de aspecten verkeer en parkeren geen belemmering vormen voor de voorgenomen ontwikkeling.
5 Bron: RVS 2 augustus 2017, ECLI:NL:RVS:2017:2079, onder 5
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
17
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld
HOOFDSTUK 4 BELEIDSKADER Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal-, regionaal en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.
4.1
Rijksbeleid
4.1.1
Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
4.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. 4.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1.
2.
3.
4.
Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie: Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. Duurzaam economisch groeipotentieel: Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. Sterke en gezonde steden en regio’s: Er zijn vooral in steden en stedelijke regio’s nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven.
Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied: Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen wordt ingezet op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
18
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld 4.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1.
2.
3.
Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties.
4.1.1.4 Ladder voor duurzame verstedelijking In de SVIR (de voorloper van de NOVI) is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Op 1 juli 2017 is de Ladder in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd. Aanleiding voor de wijziging waren de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigd en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´ Bij het beschrijven van de behoefte dient te worden uitgegaan van het saldo van de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling (de komende tien jaar, zijnde de looptijd van het wijzigingsplan) verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit). 4.1.2
Toetsing van het initiatief aan de NOVI en de Ladder voor duurzame verstedelijking
De NOVI laat zich niet uit over dusdanig ontwikkeling als realisatie van een nieuwe supermarkt. De voorgenomen ontwikkeling raakt geen rijksbelangen als opgenomen in de NOVI. Wat betreft de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij nieuwe stedelijke ontwikkelingen (3.1.6 Bro). Het begrip ‘stedelijke ontwikkeling’ wordt in artikel 1.1.1 Bro als volgt gedefinieerd: een ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen. In de uitspraken van de Afdeling Bestuursrechtspraak van de Raad van State in ABRvS 11 februari 2015, ECLI:NL:RVS:2015:347, r.o. 15.11 en ABRvS 25 mei 2016, ECLI:NL:RVS:2016:1542, r.o. 5. wordt een nieuw te bouwen supermarkt wel als een stedelijke ontwikkeling gekwalificeerd. De vestiging van een supermarkt, zoals in het plan is voorzien, is een nieuwe stedelijke ontwikkeling als bedoeld in artikel 1.1.1, eerste lid, aanhef en onder i, van het Bro, zodat ingevolge artikel 3.1.6, tweede lid, van het Bro in de toelichting bij het plan moet zijn beschreven dat deze ontwikkeling voorziet in een actuele BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
19
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld regionale behoefte. Daarbij is van belang dat volgens de Nota van toelichting bij artikel 3.1.6, tweede lid, van het Bro (Stb 2012, 388, p. 50) bij de beoordeling of sprake is van een actuele regionale behoefte, de behoefte dient te worden afgewogen tegen het bestaande aanbod en dat dit voor detailhandel betekent dat wordt gemotiveerd dat rekening is gehouden met het voorkomen van winkelleegstand. Tevens is van belang dat een bestemmingsplan niet dient om concurrentieverhoudingen te regelen. Ten aanzien van de marktruimte is van belang dat artikel 3.6.1 lid 2 van het Bro slechts bepaalt dat de toelichting bij een bestemmingsplan dat een nieuwe stedelijke ontwikkeling mogelijk maakt, een beschrijving bevat van de behoefte aan die ontwikkeling. Het artikel bepaalt dus niet dat een bepaalde behoefte moet worden aangetoond en schrijft dus geen vooraf bepaald resultaat voor. Het optimale resultaat moet namelijk worden beoordeeld door het bevoegd gezag dat de regionale en lokale omstandigheden kent en de verantwoordelijkheid draagt voor de ruimtelijke afweging over die ontwikkeling. Zelfs indien een behoefte (volledig) ontbreekt, is de behoefte wel inzichtelijk gemaakt en moet op basis daarvan een afweging worden gemaakt.
Kwantitatief Het DPO uit 2018 (bijlage 2 van deze toelichting) en de oplegnotitie van deze DPO uit 2020 (opgenomen in bijlage 3 bij deze toelichting) beschrijft de behoefte aan en de onderzoeken naar de LIDL. In voorliggend geval is sprake van een nieuwe, nog niet bestaande supermarkt. Het bruto vloeroppervlak van de beoogde Lidl bedraagt zo’n 2.050 m². Het winkelvloeroppervlak bedraagt zo’n 1.285 m² wvo. Hiermee is sprake van een representatieve invulling. Om een lage prijs te kunnen bieden zijn de nieuwe filialen van Lidl zo ontworpen dat in het magazijn grote voorraden kunnen worden opgeslagen. Hierdoor zijn minder (vracht)verkeersbewegingen nodig. Ook werkt Lidl in het magazijn met pallets en pompwagens. Om deze goed en snel te kunnen gebruiken is een relatief groot magazijnoppervlakte nodig. Voor Lidl bestaat er dus geen aanleiding het winkelvloeroppervlak verder te maximeren. Het winkelvloeroppervlak bedraagt 1.285 m² wvo. In het uitgevoerde distributieplanologisch onderzoek (bijlage 2 en 3) dat aan dit planvoornemen ten grondslag ligt is toegelicht dat dat van distributie-planologische effecten door de Lidl hoegenaamd geen sprake is en dat hooguit een (zeer) licht omzeteffect te verwachten is bij de bestaande supermarkten.
Tevens is onderzocht en bevestigd dat een (zeer) licht omzeteffect niet of nauwelijks gevolgen heeft voor de in het stadscentrum gevestigde detailhandel, omdat het combinatiebezoek tussen de bestaande supermarkten en het stadscentrum beperkt is (het stadscentrum heeft zijn eigen trekkers) en dat dus voor extra leegstand dus niet hoeft te worden gevreesd. Met de toevoeging van Lidl ontstaat een compleet en complementair supermarktaanbod in Hattem. Inwoners van Hattem hebben, na realisatie van Lidl, weinig tot geen reden meer om buiten de gemeente boodschappen te doen. De koopkracht die nu afvloeit naar Wezep en Wapenveld (en Zwolle) zal deels in Hattem zelf besteed gaan worden. De belangrijkste conclusie is dat er marktruimte bestaat voor het toevoegen van nieuwe vierkante meters in het dagelijkse segment. Kwantitatief past de beoogde ontwikkeling voor een groot deel binnen de marktruimte. Door het beperkte theoretische overaanbod dat zal ontstaan (circa 600 m² wvo in 2029), is het omzeteffect op het bestaande aanbod relatief klein. Bovendien ligt de benodigde vloerproductiviteit in Hattem lager dan landelijk gemiddeld noodzakelijk is. Lidl is in opzet en formule verschillend van het al aanwezige aanbod, namelijk Albert Heijn als fullservice supermarkt en Boni als A-merk discounter.
De verwachting is daarom dat de mogelijke omzeteffecten zich deels (en daarmee niet volledig) bij de bestaande supermarkten in Hattem zullen landen. De verwachting is eveneens dat de koopkrachtbinding toeneemt en afvloeiing naar omliggende gemeenten afneemt, bijvoorbeeld richting Lidl in Wezep of Aldi in Wapenveld. Het initiatief speelt in op ontwikkelingen in de markt. Klanten hebben in toenemende mate behoefte aan ruime en overzichtelijke supermarkten met een breed assortiment. Er worden geen onaanvaardbare ruimtelijke effecten op de bestaande detailhandelsstructuur als gevolg van de komst van Lidl verwacht. Ruimtelijke effecten – voor zover die zich kunnen voordoen – treffen hoofdzakelijk de bestaande supermarkten. Zelfs al zou er een bestaande supermarktaanbieder verdwijnen als gevolg van deze ontwikkeling, dan blijft de verzorgingsstructuur gewaarborgd. De inwoners in het verzorgingsgebied blijven beschikken over voldoende keuzemogelijkheden voor dagelijkse inkopen op aanvaardbare afstand van de eigen woning. Duurzame ontwrichting van de bestaande detailhandelsstructuur is niet aan de orde. Aangezien de supermarkten in Hattem niet gelegen zijn in een winkelconcentratiegebied is het ruimtelijke effect op naastgelegen panden niet aanwezig. BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
20
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld Kwalitatief Vanuit kwalitatief oogpunt is de toevoeging van een supermarkt in Hattem een toevoeging op het bestaande supermarktaanbod in Hattem. Ook het ontbreken van een moderne marktconforme supermarkt in de directe omgeving van Hattem is positief voor de ontwikkeling van een LIDL in Hattem. De drie supermarkten in de buurt op circa 5 kilometer van Hattem zijn klein en voldoen daarmee niet meer aan de eis van de consument. Klanten hebben in toenemende mate behoefte aan ruimte en overzichtelijke supermarkten. Het initiatief speelt kortom nadrukkelijk in op actuele trends in vraag en aanbod in de dagelijkse sector. Tot slot is het positief voor het economische draagvlak dat de geplande woningbouw zich juist in de directe omgeving van de planlocatie concentreert. Het onderhavige plan voorziet daarnevens niet in een vierde of vijfde, maar in een derde supermarkt voor de kern Hattem. De behoefte is dan ook voldoende inzichtelijk, op basis waarvan in redelijkheid de conclusie kan worden getrokken dat toevoeging van een derde supermarkt in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening. Samenvattend De nieuwe Lidl locatie is geen perifere locatie (meer) nu er sprake is van ligging tegen en bestaande woonwijk, de komst van nieuwe woningen/wijken op ’t Veen en de nabijgelegen andere detailhandelsondernemingen.
Er is geen ruimte in de kern van Hattem en ook daarom wordt uitgeweken naar deze goed ontsloten plek. Tevens blijft Hattem (centrum) vitaal (of wordt gelet op de positieve aantrekkingskracht van Lidl mogelijk zelfs vitaler). Het DPO uit 2018 (bijlage 2 van deze toelichting) en de oplegnotitie van deze DPO uit 2020 (opgenomen in bijlage 3 bij deze toelichting) kwantitatief als kwalitatief afwegend wordt geconcludeerd dat er sprake is van een actuele behoefte aan het toevoegen van een LIDL in Hattem. De kwantitatieve uitbreidingsruimte voor supermarkten in Hattem is aanzienlijk en het initiatief speelt kwalitatief nadrukkelijk in op trends in de supermarkt sector. In 2013 is ook een DPO uitgevoerd in het kader van een haalbaarheidsonderzoek inzake de ontwikkeling van de LIDL in Hattem. Destijds bleek een uitbreidingsruimte van 270 m² wvo voor supermarkten en 550 m² wvo voor de volledige dagelijkse sector (inclusief supermarkten). Er kan geconstateerd worden dat in de tussentijd het perspectief aanzienlijk is verbeterd. De hogere supermarktbestedingen en een stijging van het aantal inwoners zijn hier mede een oorzaak van. De conclusie is dat er voldoende kwantitatieve en kwalitatieve behoefte is aan een nieuwe supermarkt. Voor onaanvaardbare leegstand hoeft niet te worden gevreesd.
4.2
Provinciaal beleid
4.2.1
Omgevingsvisie Gelderland
In de Omgevingsvisie Gelderland is aangegeven dat de provincie streeft naar het stimuleren van economische ontwikkelingen en dynamiek. Om zorg te dragen voor een duurzame stedelijke ontwikkeling, worden in de Omgevingsvisie verschillende handvaten geboden. Er wordt ingezet op versterking van de stedelijke netwerken, gecombineerd met een impuls voor de vitaliteit van kleine kernen en dorpen. De Omgevingsvisie biedt daarnaast een basis voor het terugdringen van leegstand en overcapaciteit in plannen en zorgvuldige locatie-afwegingen. Deze bouwen voort op de kwaliteit en de kracht van het bestaande, zonder het uitgaan van het bestaande tot dogma te verheffen. De rol van de provincie is onder andere het concentreren van stedelijke functies met een boven regionale functie op goed bereikbare locaties en multimodale knooppunten. Ook wil de provincie de sterke sectoren in de Gelderse economie (maakindustrie, vrijetijdseconomie en logistiek) faciliteren en ondersteunen. Om de vitaliteit van de kleinere kernen en dorpen te behouden en versterken, is de ambitie om te zorgen voor een optimale kwaliteit en bereikbaarheid van de voorzieningen. Behoud van alle voorzieningen is geen doel op zich. De provincie ziet voor zichzelf onder meer een rol bij het ondersteunen van de transformatie van winkelgebieden in dorpen en kernen en het ondersteunen bij de aanpak van leegstand.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
21
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld 4.2.1.1 Detailhandel Specifiek voor de detailhandel wordt aangegeven dat de provincie streeft naar een evenwichtige en toekomstbestendige detailhandel die bijdraagt aan vitale, aantrekkelijke steden en dorpen. De bestaande detailhandelsstructuur staat centraal. De provincie zet daarbij in op transformatie en vernieuwing van bestaande winkelgebieden. De provincie staat zeer terughoudend tegenover het toevoegen van nieuwe winkelruimte en het toevoegen van nieuwe locaties voor perifere en grootschalige detailhandel. Voor wat betreft grootschalige en perifere detailhandel zal de provincie vooral (boven)regionale afstemming faciliteren, (desgevraagd)regisseren en normeren. Wanneer de provincie een regierol vervult, staat de volgende aanpak centraal: -
-
Er komt een rem op uitbreiding van perifere locaties voor grootschalige detailhandel (= detailhandel van 1.500 m² bvo of meer). Op perifere locaties mag alleen (lokale) detailhandel voor volumineuze goederen of winkels met veiligheidsrisico’s. Ook internet afhaalpunten zijn toegestaan op bedrijventerreinen; de uitstalling of verkoop van goederen is daarbij niet toegestaan. In de provincie kiezen voor enkele grote locaties voor perifere detailhandel (retailparken);de locaties moeten regionaal afgestemd worden.
4.2.1.2 Gelderse ladder voor duurzaam gebruik Het accent van stedelijke ontwikkelingen verschuift van nieuwbouw naar het vitaliseren van bestaande gebieden en gebouwen. Voor een goede afweging van keuzes voor locaties van nieuwe gebouwen staat de Gelderse ladder voor duurzaam ruimtegebruik centraal. Met deze ladder wordt een transparante besluitvorming en een zorgvuldige ruimtelijke afweging nagestreefd. Het gaat om het tijdig afwegen van kansen en mogelijkheden om bestaande gebouwen te benutten bij overwegingen van nieuwe bebouwing. Als juridische basis gebruikt de provincie de ladder voor duurzame verstedelijking die het Rijk heeft vastgelegd in het Besluit ruimtelijke ordening (Bro). In elk bestemmingsplan dat voorziet in een nieuwe stedelijke ontwikkeling dienen gemeenten volgens de rijksladder aan de hand van drie stappen de locatiekeuze te motiveren. Deze rijksladder is van provinciaal belang. Aangezien de juridische borging van de ladder al geregeld is in het Bro, heeft de provincie de ladder niet nogmaals opgenomen in de provinciale omgevingsverordening.
4.2.1.3 Toetsing Bovenstaande toegepast op het voornemen waar dit bestemmingsplan op ziet, kan geconcludeerd kan worden dat de nieuw te bouwen Lidl supermarkt zal bijdragen aan een betere consumentenverzorging (en dus behoud / versterking vitaliteit) in Hattem, omdat de versterking van het supermarktaanbod een impuls vormt voor de reeds in dit gebied gevestigde winkels en andere publieksgerichte voorzieningen. Tegenover de planlocatie is al detailhandel aanwezig, zoals een bouwmarkt, keukenwinkel, autodealer en een kringloopzaak. Waar de planlocatie voorheen een perifeer karakter had, wordt het omliggend gebied (bedrijventerrein ’t Veen) herontwikkeld met woningbouw. Hiervoor zijn al diverse ontwikkelingen in gang gezet. Verder zal het een moderne supermarkt betreffen, met ruime parkeermogelijkheden en een goede bereikbaarheid. Dit zal bijdragen aan een betere consumentenverzorging omdat er wordt ingespeeld op actuele trends in vraag en aanbod op het gebied van aankopen in supermarkten (o.a gemak, comfort, keuzemogelijkheden voor de consument). Bovendien wordt voor Hattem een ontbrekende formule toegevoegd. Tevens wordt opgemerkt dat er een goede spreiding ontstaat van supermarkten over de kern (noord-midden-zuid). Tevens brengt een derde supermarkt extra werkgelegenheid met zich mee. De ontwikkeling leidt niet tot een duurzame ontwrichting van de detailhandelsstructuur.
In de gemeente Hattem zijn 2 supermarkten gevestigd. Beide bestaande supermarkten liggen buiten het centrum. Boni supermarkt ligt ten westen van het centrumgebied. Albert Heijn supermarkt ligt in het noordelijk deel van Hattem. Beide supermarkten hebben een marktconforme omvang wvo. Een ‘soortgelijke supermarkt als de LIDL’ ontbreekt momenteel in Hattem. In een straal van 10 kilometer rondom Hattem is een aanbod van 10 supermarkten, te weten 5 ALDI supermarkten en 5 LIDL supermarkten. Het betreffen kleinere supermarkten
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
22
Bestemmingsplan “Lidl, Populierenlaan 14 e.o., Hattem” Vastgesteld (600-1000 m² wvo), slechts 2 hebben met circa 1200 m² wvo een marktconforme maat. Echter liggen deze op dermate grote afstand van Hattem dat deze voor Hattemse inwoners niet aantrekkelijk zijn. De kleinere supermarkten die wel interessant zijn voor de inwoners hebben een kleine maat en een beperkt assortiment. Ze voldoen niet meer aan de moderne supermarktmaten en daarmee aan de wensen van de consument. Het is niet volledig uit te sluiten dat er, als gevolg van nieuwvestiging van de LIDL omzeteffecten zullen zijn op het bestaande aanbod. Het is echter niet te verwachten dat er een supermarkt zal verdwijnen als gevolg van de verplaatsing en uitbreiding. Er is namelijk uitbreidingsruimte aanwezig voor extra supermarktmeters in Hattem. Verwezen wordt hierbij naar de DPO-onderzoek en de bijhorende oplegnotitie zoals die door STECGroep is opgesteld en als bijlage 2 en 3 bijgevoegd. Verwacht wordt dat de bestaande supermarkten slechts deels de mogelijke omzeteffecten zullen merken. LIDL is in opzet en formule een er, en dus dermate verschillend van de al aanwezige supermarkten. Het is waarschijnlijker dat inwoners van Hattem die nu naar omliggende plaatsen gingen voor de inwoners nu besluiten dat in eigen dorp bij de LIDL in Hattem te doen.
Tevens wordt verwacht dat er voldoende draagvlak blijft voor inwoners in deze regio. Mocht er buiten de gemeente Hattem op termijn een er sluiten is dit eerder het gevolg van structurele trends in de markt, zoals schaalvergroting. Voor speciaalzaken in Hattem verwachten we dat deze wat betreft prijskwaliteit en assortiment onderscheidend zijn ten opzichte van LIDL. Ook hier worden geen onaanvaardbare ruimtelijke effecten verwacht. Kortom er wordt geen ruimtelijk effect verwacht door de komst van de LIDL op het huidige supermarktaanbod. Het is aannemelijk dat er veranderingen plaatsvinden in de koopstromen en koop oriëntatie in het verzorgingsgebied. Er wordt minder afvloeiing verwacht naar inwoners in omliggende dorpen, verwacht wordt daarom dat de koopkrachtbinding van inwoners in Hattem toeneemt. De ontwikkeling sluit aan bij de Ladder voor duurzaam ruimtegebruik. Het is van belang om aan te stippen dat het projectgebied geen beleidsmatige eenvoudige locatie is. Er komt een rem op uitbreiding van perifere locaties voor grootschalige detailhandel (= detailhandel van 1.500 m² bvo of meer). In dit geval betreft het een locatie waar een bijzondere kracht geldt en dat is wel dat het een locatie is waarvoor een nadrukkelijke herontwikkelingsvisie geldt. Tevens komt de LIDL tegen een nieuw te bouwen woonwijk aan te liggen.