1.01 Apeldoornseweg_Veenwal_Toelichting.pdf
Tekst van het document
Bestemmingsplan
Apeldoornseweg/Veenwal
November 2022
Status: Ontwerp
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal”
Plannaam: IMRO-nummer: Plantype: Status: Datum:
Apeldoornseweg/Veenwal NL.IMRO.0244.bpApeldoornseweg25-0002 Bestemmingsplan Ontwerp November 2022
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
1
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
TOELICHTING
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
2
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
INHOUDSOPGAVE HOOFDSTUK 1 INLEIDING ................................................................................... 5 1.1 1.2 1.3 1.4 1.5
AANLEIDING ............................................................................................................................................... 5 LIGGING VAN HET PLANGEBIED ....................................................................................................................... 5 DE BIJ HET PLAN BEHORENDE STUKKEN ............................................................................................................. 5 HUIDIG PLANOLOGISCH REGIME ...................................................................................................................... 6 LEESWIJZER ................................................................................................................................................ 7
HOOFDSTUK 2 HUIDIGE SITUATIE ......................................................................... 8 HOOFDSTUK 3 PLANBESCHRIJVING ..................................................................... 10 3.1 3.2
GEWENSTE ONTWIKKELING .......................................................................................................................... 10 VERKEER EN PARKEREN ............................................................................................................................... 12
HOOFDSTUK 4 BELEIDSKADER ........................................................................... 13 4.1 4.2 4.3 4.4
RIJKSBELEID .............................................................................................................................................. 13 PROVINCIAAL BELEID .................................................................................................................................. 15 REGIONAAL BELEID ..................................................................................................................................... 18 GEMEENTELIJK BELEID................................................................................................................................. 21
HOOFDSTUK 5 MILIEU- EN OMGEVINGSASPECTEN ................................................... 25 5.1 5.2 5.3 5.4 5.5 5.6 5.7 5.8 5.9
GELUID .................................................................................................................................................... 25 BODEMKWALITEIT ...................................................................................................................................... 26 LUCHTKWALITEIT ....................................................................................................................................... 29 EXTERNE VEILIGHEID ................................................................................................................................... 30 MILIEUZONERING ...................................................................................................................................... 32 LICHTHINDER ............................................................................................................................................ 34 ECOLOGIE................................................................................................................................................. 35 ARCHEOLOGIE & CULTUURHISTORIE .............................................................................................................. 37 BESLUIT MILIEUEFFECTRAPPORTAGE .............................................................................................................. 38
HOOFDSTUK 6 WATERASPECTEN........................................................................ 40 6.1 6.2 6.3
VIGEREND BELEID....................................................................................................................................... 40 WATERPARAGRAAF .................................................................................................................................... 41 CONCLUSIE ............................................................................................................................................... 42
HOOFDSTUK 7 JURIDISCHE ASPECTEN EN PLANVERANTWOORDING .............................. 43 7.1 7.2 7.3
INLEIDING................................................................................................................................................. 43 OPZET VAN DE REGELS ................................................................................................................................ 43 VERANTWOORDING VAN DE REGELS............................................................................................................... 44
HOOFDSTUK 8 ECONOMISCHE UITVOERBAARHEID .................................................. 46 HOOFDSTUK 9 VOOROVERLEG, INSPRAAK EN ZIENSWIJZEN ....................................... 47 9.1 9.2 9.3
VOOROVERLEG .......................................................................................................................................... 47 INSPRAAK ................................................................................................................................................. 47 ZIENSWIJZEN............................................................................................................................................. 47
BIJLAGEN BIJ DE TOELICHTING ............................................................................... 48 BIJLAGE 1 BIJLAGE 2
VERSTERKINGSPLAN GROENE ONTWIKKELINGSZONE ................................................................................. 48 AKOESTISCH ONDERZOEK WEGVERKEERSLAWAAI ...................................................................................... 49 BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
3
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7 BIJLAGE 8
BODEMONDERZOEK ........................................................................................................................... 50 AKOESTISCH ONDERZOEK SPORTVELDEN ................................................................................................. 51 AERIUS-BEREKENING......................................................................................................................... 52 QUICKSCAN FLORA EN FAUNA .............................................................................................................. 53 ARCHEOLOGISCH ONDERZOEK............................................................................................................... 54 WATERTOETS .................................................................................................................................... 55
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
4
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
HOOFDSTUK 1 1.1
INLEIDING
Aanleiding
Op de percelen Apeldoornseweg 25 en Apeldoornseweg 27 in het zuiden van de gemeente Hattem bevindt zich een voormalig bedrijfspand met bedrijfswoning. In het verleden bevonden zich hier achtereenvolgens een garagebedrijf en een onderhoudsplaats voor heftrucks. Inmiddels is de bebouwing behorende bij het bedrijf al jaren niet meer als zodanig in gebruik, waardoor verval van het perceel en de bebouwing kan optreden. Initiatiefnemer is voornemens om de bedrijfsbebouwing te slopen en ter plaatse zes woningen (drie tweeonder-één-kappers) te realiseren. Met het saneren van de bedrijfsbebouwing en het realiseren van een in dit gebied meer passende woonbestemming, wordt een verbetering in de ruimtelijke kwaliteit van het gebied beoogd. Om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te maken, is een herziening van het bestemmingsplan benodigd. Hierbij dient te worden aangetoond dat de ontwikkeling in overeenstemming is met een goede ruimtelijke ordening. Voorliggend bestemmingsplan voorziet hierin.
1.2
Ligging van het plangebied
Het plangebied ligt ten zuiden van de kern Hattem, op de hoek van de Apeldoornseweg en de Veenwal. In afbeelding 1.1 is de ligging van het plangebied ten opzichte van de kern Hattem en ten opzichte van de directe omgeving weergegeven. Het plangebied is hierin aangeduid met respectievelijk de rode ster en rode contour.
Afbeelding 1.1
1.3
Ligging van het plangebied in Hattem en de directe omgeving (Bron: PDOK, bewerkt)
De bij het plan behorende stukken
Het bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” bestaat uit de volgende stukken: ▪ ▪ ▪
verbeelding (tek.nr. NL.IMRO.0244.bpApeldoornseweg25-0002) en een renvooi; regels (met bijlagen); toelichting (met bijlagen).
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
5
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Op de verbeelding zijn de bestemmingen van de in het plan begrepen gronden weergegeven. In de regels zijn bepalingen opgenomen om de uitgangspunten van het plan zeker te stellen. Het plan gaat vergezeld van een toelichting. De toelichting geeft een duidelijk beeld van het bestemmingsplan en van de daaraan ten grondslag liggende gedachten, maar maakt geen deel uit van het juridisch bindende deel van het bestemmingsplan.
1.4
Huidig planologisch regime
1.4.1
Algemeen
Het plangebied ligt binnen de begrenzing van het bestemmingsplan “Hattem Zuidoost”. Dit bestemmingsplan is op 14 december 2015 vastgesteld door de gemeenteraad van Hattem. Daarnaast ligt het plangebied binnen het “Paraplubestemmingsplan Parkeren gemeente Hattem” (vastgesteld op 29 juni 2020). Dit bestemmingsplan voorziet in de planologische verankering van de parkeerregels. Voor het planologisch regime van het plangebied is deze echter ondergeschikt. Op basis van het bestemmingsplan “Hattem Zuidoost” is het plangebied voorzien van de bestemming ‘Bedrijf’ (inclusief bouwvlak en diverse functie- en maatvoeringsaanduidingen) en de dubbelbestemming ‘Waarde – Archeologie’. In afbeelding 1.2 is een uitsnede van de verbeelding behorende bij het geldende bestemmingsplan opgenomen. Het plangebied is hierin weergegeven met de blauwe contour. Hierna wordt nader ingegaan op de geldende bestemmingen.
Afbeelding 1.2
1.4.2
Uitsnede verbeelding geldende bestemmingsplan “Hattem Zuidoost” (Bron: www.ruimtelijkeplannen.nl)
Bestemmingsomschrijvingen
‘Bedrijf’ De voor ‘Bedrijf’ aangewezen gronden zijn bestemd voor bedrijven die zijn genoemd in bijlage 1 van het bestemmingsplan “Hattem Zuidoost” onder de categorieën 1 en 2. Ter plaatse van de functieaanduiding ‘bedrijf tot en met categorie 3.2’ zijn deze gronden bestemd voor bedrijven die zijn genoemd in bijlage 1 onder de categorieën 1, 2, 3.1 en 3.2. BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
6
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Binnen het bouwvlak geldt een maximum bebouwingspercentage van 70% en een maximum bouwhoogte van 9 meter. Binnen het bouwvlak is tevens een functieaanduiding ‘bedrijfswoning’ van kracht. Ter plaatse van deze functieaanduiding mag een bedrijfswoning worden gebouwd met de geldende maximum bouwhoogte (9m) en met een inhoud van maximaal 600 m³ of de bestaande inhoud. ‘Waarde Archeologie’ De voor 'Waarde - Archeologie' aangewezen gronden zijn, behalve voor de andere daar voorkomende bestemming(en), mede bestemd voor het behoud, de bescherming en/of het herstel van de archeologische waarden van de gronden. Een archeologisch onderzoek is vereist indien de grond over een oppervlak van meer dan 100 m² en dieper dan 0,50 meter wordt geroerd. 1.4.3
Strijdigheid
Op basis van het geldende bestemmingsplan is de bouw van woningen in het plangebied niet mogelijk. De geldende bestemmingen zijn zowel qua gebruik als qua bouwmogelijkheden ontoereikend. Om de voorgenomen ontwikkeling mogelijk te maken, dient het bestemmingsplan te worden herzien waarbij het plangebied wordt voorzien van een woonbestemming.
1.5
Leeswijzer
Na deze inleiding wordt in hoofdstuk 2 een beschrijving gegeven van de huidige situatie in het plangebied. Hoofdstuk 3 gaat in op de gewenste situatie. In hoofdstuk 4 wordt ingegaan op het beleidskader. Hierin wordt het beleid van het Rijk, de provincie Gelderland, de regio en de gemeente Hattem beschreven. In hoofdstuk 5 passeren alle relevante milieu- en omgevingsthema's de revue. Hoofdstuk 6 gaat in op de wateraspecten. In de hoofdstukken 7 en 8 wordt respectievelijk ingegaan op de juridische aspecten/planverantwoording en de financiële uitvoerbaarheid. Hoofdstuk 9 gaat in op de inspraak, het vooroverleg en de zienswijzen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
7
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
HOOFDSTUK 2
HUIDIGE SITUATIE
Het plangebied betreft het bedrijfsperceel aan de Apeldoornseweg 25 en 27 ten zuiden van de kern Hattem. Kadastraal staan de percelen bekend als gemeente Hattem, sectie B, perceelnummers 1674, 1675 en 1678. In dit hoofdstuk wordt nader ingegaan op de ruimtelijke structuur van het plangebied in relatie tot de directe omgeving. Het plangebied bevindt zich in zeer natuurrijke omgeving. Zo bevindt de Veluwe zich op zo’n 300 meter ten zuidwesten van het plangebied. Ten oosten van het plangebied bevindt zich eveneens een Natura 2000gebied, te weten ‘Rijntakken’. Middels golvende groenstroken die zijn aangewezen als groene ontwikkelzones worden deze natuurgebieden met elkaar verbonden. Verder is de functie sport nadrukkelijk aanwezig in de omgeving. Zo bevindt zich ten noorden van het plangebied het terrein van de plaatselijke voetbalverenigingen en is er ten oosten van het plangebied een golfbaan gevestigd. Ten zuidoosten bevindt zich het bedrijventerrein ‘Wapenveld Noord’, waar zich onder andere een zuiveringsinstallatie bevindt. In afbeelding 2.1 is een luchtfoto van de omgeving van het plangebied opgenomen. Het plangebied is hierin indicatief aangeduid met de gele contour.
Afbeelding 2.1
Luchtfoto omgeving plangebied (Bron: PDOK)
Het plangebied zelf bestaat in de huidige situatie uit een bedrijfswoning met een voormalig bedrijfspand. Op het terrein is van omstreeks 1932 tot de jaren ’90 een garagebedrijf gevestigd geweest. In latere jaren is het bedrijf gespecialiseerd geweest in het onderhouden van heftrucks. Op het noordoostelijke perceel (sectie B, perceelnummer 1678) bevindt zich verspreid een aantal bijgebouwtjes en schuurtjes. Het plangebied heeft een oppervlakte van circa 3.900 m². Hiervan is in de huidige situatie circa 990 m² bebouwd. De bebouwing staat inmiddels al een aantal jaren leeg. In afbeelding 2.2 wordt middels een straatbeeldfoto een impressie gegeven van de huidige situatie. Het gehele plangebied is weergegeven met de blauwe contour, met de rode marker is aangeduid vanwaar de straatbeeldfoto is genomen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
8
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Afbeelding 2.2
Straatbeeld huidige situatie plangebied (Bron: PDOK, Google Streetview (augustus 2017), bewerkt)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
9
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
HOOFDSTUK 3 3.1
PLANBESCHRIJVING
Gewenste ontwikkeling
De voorgenomen ontwikkeling betreft de realisatie van drie twee-onder-één-kappers aan de Apeldoornseweg/Veenwal. Hiervoor wordt alle voormalige bedrijfsbebouwing gesloopt, alle erfverharding verwijderd en wordt het terrein opnieuw ingericht. De woningen krijgen elk een oppervlak van 90 tot 95 m². In verband met de verkeersveiligheid worden alle woningen ontsloten op de Veenwal. Hiertoe wordt een nieuwe ontsluitingsweg gerealiseerd, ten oosten van de vier woningen die aan de Apeldoornseweg gelegen zijn. Ten noorden van deze ontsluitingsweg worden zeven parkeerplaatsen aangelegd. De voordeur van de vier westelijke woningen is op deze ontsluitingsweg gericht. Bij deze woningen worden tevens twee privéparkeerplaatsen per woning gerealiseerd. De derde twee-onder-één-kapper wordt gerealiseerd met de voordeur gericht op de Veenwal. In afbeelding 3.1 is de inrichting van de kavels weergegeven.
Afbeelding 3.1
Inrichting kavels (Bron: Architom architecten)
Zoals reeds is aangegeven in hoofdstuk 2, bevinden de te realiseren woningen zich in een zeer natuurrijke omgeving. Om de woningen aan te laten sluiten bij deze omgeving, zullen de woningen daarom op natuurinclusieve wijze worden ontwikkeld. Om samenhang te creëren tussen het plangebied en de omgeving, bestaande uit natuurterreinen, bossen, houtsingels en andere elementen, worden twee lijnvormige structuren in het plangebied aangelegd; één langs het pad naar de parkeerplaats en één tussen twee percelen. Door deze structuren in noord-zuidrichting aan te leggen vormen ze enige geleiding voor kleine zoogdieren, zoals dassen en andere kleine zoogdieren zoals wezel. De scheerhagen bestaat uit beuk, haagbeuk, meidoorn, liguster of veldesdoorn en bestaan uit vier stuks plantsoen per meter haag. Er wordt driejarig plantsoen gebruikt (80120cm). Tevens wordt bij het ontwerp van de woningen beoogd om natuurinclusieve maatregelen mee te ontwerpen, waarbij wordt gedacht aan het integreren van nestkasjes in het ontwerp van de woningen. Bij het aanvragen van de bouwvergunningen zal dit nader worden uitgewerkt. Afbeelding 3.2 toont de gevelaanzichten van de gewenste woningen. Afbeelding 3.3 toont de aan te leggen scheerhagen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
10
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Afbeelding 3.2
Gevelaanzichten woningen (Bron: Architom architecten)
Afbeelding 3.3
Impressie woningen met aanleg scheerhagen (Bron: Natuurbank Overijssel)
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
11
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
3.2
Verkeer en parkeren
3.2.1
Algemeen
Bij nieuwe ontwikkelingen moet rekening worden gehouden met de parkeerbehoefte en verkeersgeneratie die ontstaat. De gemeente Hattem beschikt samen met de gemeenten Elburg, Nunspeet en Oldebroek over een parkeernormennota (Nota parkeernormen, 2013). In deze nota wordt gebruikt gemaakt van de kencijfers zoals opgenomen in de publicatie 'Kencijfers parkeren en verkeersgeneratie, publicatie 317 (oktober 2012)' van het CROW (inmiddels vervangen door publicatie 381, december 2018). In de Nota parkeernormen is opgenomen dat voor alle kernen, ongeacht de locatie binnen de kern, één parkeernorm geldt zonder bandbreedte. De vastgestelde norm die het meest aansluit bij de gemeentelijke praktijk komt overeen met de maximale norm van “schil centrum”. Ook de stedelijkheidsgraad (het aantal adressen per vierkante kilometer) speelt een rol bij de vraag naar parkeergelegenheid. Volgens de cijfers van het CBS en de richtlijnen van de CROW vallen de gemeenten binnen de Nota parkeernormen onder de noemer ‘weinig stedelijk’. 3.2.2
Situatie plangebied
Op basis van de uitgangspunten als gehanteerd in de Nota parkeernormen dienen voor de voorliggende ontwikkeling de volgende uitgangspunten te worden gehanteerd: a. b. c.
Functie: Koop, huis, twee-onder-een-kap; Verstedelijkingsgraad: weinig stedelijk; Stedelijke zone: schil centrum.
Parkeren De parkeernorm bedraagt op basis van de bovenstaande uitgangspunten 2,4 per woning. De parkeerbehoefte komt daarmee op 2,4 * 6 = 14,4 (15) parkeerplaatsen. In voorliggend geval worden er 16 parkeerplaatsen gerealiseerd, zie ook afbeelding 3.1. Het plan voorziet daarmee in de parkeerbehoefte. Verkeersgeneratie Voor de verkeersgeneratie behorende bij voorliggende ontwikkeling wordt aangesloten bij de CROWpublicatie ‘Toekomstbestendig Parkeren’ (2018). Uitgaande van de bovenstaande uitgangspunten dient er te worden uitgegaan van gemiddeld 7,7 extra verkeersbewegingen per woning. Met de realisatie van zes woningen komt de te verwachten verkeersgeneratie daarmee op 7,7 * 6 = 46,2 (47) extra verkeersbewegingen. De verkeersbewegingen worden via de Veenwal afgewikkeld, waarna de bewegingen zich via de Apeldoornseweg en de Veenwal in meerdere richtingen verspreiden. De Apeldoornseweg en de Veenwal zijn van voldoende capaciteit om deze eenvoudig af te wikkelen. De extra verkeersbewegingen vormen dan ook geen belemmering voor de voorliggende ontwikkeling. Opgemerkt wordt dat als gevolg van de voorgenomen ontwikkeling een bedrijfsbestemming, met bijbehorende verkeersgeneratie, komt te vervallen. Per saldo zal de verkeersgeneratie van en naar het plangebied gering toenemen. 3.2.3
Conclusie
Geconcludeerd wordt dat vanuit verkeerskundig oogpunt geen bezwaren zijn tegen de voorgenomen ontwikkeling.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
12
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
HOOFDSTUK 4
BELEIDSKADER
Dit hoofdstuk beschrijft, voor zover van belang, het rijks-, provinciaal-, regionaal en gemeentelijk beleid. Naast de belangrijkste algemene uitgangspunten worden de specifieke voor dit plangebied geldende uitgangspunten weergegeven.
4.1
Rijksbeleid
4.1.1
Nationale Omgevingsvisie (NOVI)
4.1.1.1 Algemeen Nederland staat voor grote uitdagingen die van invloed zijn op onze fysieke leefomgeving. Complexe opgaven zoals verstedelijking, verduurzaming en klimaatadaptatie zijn nauw met elkaar verweven. Dat vraagt een nieuwe, integrale manier van werken waarmee keuzes voor onze leefomgeving sneller en beter gemaakt kunnen worden. De Nationale Omgevingsvisie (NOVI) zorgt voor een gezamenlijke aanpak die leidt tot een duurzaam perspectief voor onze leefomgeving. Dit is nodig om onze doelen te halen en is een zaak van overheid en samenleving. 4.1.1.2 Vier prioriteiten Aan de hand van een toekomstperspectief op 2050 brengt de NOVI de langetermijnvisie in beeld. Op nationale belangen wil het Rijk sturen en richting geven. Dit komt samen in vier prioriteiten. 1.
2.
3.
4.
Ruimte voor klimaatadaptatie en energietransitie: Nederland moet zich aanpassen aan de gevolgen van klimaatverandering. In 2050 is Nederland klimaatbestendig en waterrobuust. Dit vraagt om maatregelen in de leefomgeving, waarmee tegelijkertijd de leefomgevingskwaliteit verbeterd kan worden en kansen voor natuur geboden kunnen worden. In 2050 heeft Nederland daarnaast een duurzame energievoorziening. Dit vraagt echter om ruimte. Door deze ruimte zoveel mogelijk te clusteren, wordt versnippering van het landschap voorkomen en wordt de ruimte zo efficiënt mogelijk benut. Het Rijk zet zich in door het maken van ruimtelijke reserveringen voor het hoofdenergiesysteem op nationale schaal. Duurzaam economisch groeipotentieel: Nederland werkt toe naar een duurzame, circulaire, kennisintensieve en internationaal concurrerende economie in 2050. Daarmee kan ons land zijn positie handhaven in de top vijf van meest concurrerende landen ter wereld. Er wordt ingezet op een innovatief en sterk vestigingsklimaat met een goede quality of life. Belangrijk is wel dat onze economie toekomstbestendig wordt, oftewel concurrerend, duurzaam en circulair. Sterke en gezonde steden en regio’s: Er zijn vooral in steden en stedelijke regio’s nieuwe locaties nodig voor wonen en werken. Het liefst binnen de bestaande stadsgrenzen, zodat de open ruimten tussen stedelijke regio’s behouden blijven.
Dit vraagt optimale afstemming op en investeringen in mobiliteit. Dit betekent dat voorafgaand aan de keuze van nieuwe verstedelijkingslocaties helder moet zijn welke randvoorwaarden de leefomgevingskwaliteit en -veiligheid daar stelt en welke extra maatregelen nodig zijn wanneer er voor deze locaties wordt gekozen. Zo blijft de gezondheid in steden en regio’s geborgd. Toekomstbestendige ontwikkeling van het landelijk gebied: Er ontstaat een nieuw perspectief voor de Nederlandse landbouwsector als koploper in de duurzame kringlooplandbouw. Een goed verdienpotentieel voor de bedrijven wordt gecombineerd met een minimaal effect op de omgevingskwaliteit van lucht, bodem en water. In alle gevallen wordt ingezet op ontwikkeling van de karakteristieke eigenschappen van het Nederlandse landschap. Dit vertegenwoordigt een belangrijke cultuurhistorische waarde. Verrommeling en versnippering, bijvoorbeeld door wildgroei van distributiecentra, is ongewenst en wordt tegengegaan.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
13
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
4.1.1.3 Afwegingsprincipes De druk op de fysieke leefomgeving in Nederland is zo groot, dat belangen soms botsen. Het streven is combinaties te maken en win-win situaties te creëren, maar dit is niet altijd mogelijk. Soms zijn er scherpe keuzes nodig en moeten belangen worden afgewogen. Hiertoe gebruikt de NOVI drie afwegingsprincipes: 1.
2.
3.
Combinatie van functies gaan voor enkelvoudige functies. In het verleden is scheiding van functies vaak te rigide gehanteerd. Met de NOVI wordt gezocht naar maximale combinatiemogelijkheden tussen functies, gericht op een efficiënt en zorgvuldig gebruik van onze ruimte; Kenmerken en identiteit van een gebied staan centraal. Het verschilt tussen gebieden wat de optimale balans is tussen bescherming en ontwikkeling en tussen concurrentiekracht en leefbaarheid. Sommige opgaven en belangen wegen in het ene gebied zwaarder dan in het andere; Afwentelen wordt voorkomen. Het is van belang dat de leefomgeving zoveel mogelijk voorziet in mogelijkheden en behoeften van de huidige generatie inwoners, zonder dat dit ten koste gaat van die van toekomstige generaties.
4.1.1.4 Ladder voor duurzame verstedelijking In de SVIR (de voorloper van de NOVI) is de ladder voor duurzame verstedelijking geïntroduceerd. Deze ladder is per 1 oktober 2012 als motiveringseis in het Besluit ruimtelijke ordening (artikel 3.1.6, lid 2) opgenomen. Op 1 juli 2017 is de Ladder in het Besluit ruimtelijke ordening gewijzigd. Aanleiding voor de wijziging waren de in de praktijk gesignaleerde knelpunten bij de uitvoering van de Ladder en de wens om te komen tot een vereenvoudigd en geoptimaliseerd instrument. Doel van de ladder voor duurzame verstedelijking is een goede ruimtelijke ordening door een optimale benutting van de ruimte in stedelijke gebieden. Hierbij geldt een motiveringsvereiste voor het bevoegd gezag als nieuwe stedelijke ontwikkelingen planologisch mogelijk worden gemaakt. Teneinde een ontwikkeling adequaat te kunnen toetsen aan de ladder is het noodzakelijk inzicht te geven in de begrippen ‘bestaand stedelijk gebied’ en ‘stedelijke ontwikkeling’. In de Bro zijn in artikel 1.1.1 definities opgenomen voor: bestaand stedelijk gebied: ‘bestaand stedenbouwkundig samenstel van bebouwing ten behoeve van wonen, dienstverlening, bedrijvigheid, detailhandel of horeca, alsmede de daarbij behorende openbare of sociaal culturele voorzieningen, stedelijk groen en infrastructuur’.
stedelijke ontwikkeling: ´ruimtelijke ontwikkeling van een bedrijventerrein of zeehaventerrein, of van kantoren, detailhandel, woningbouwlocaties of andere stedelijke voorzieningen.´ Bij het beschrijven van de behoefte dient te worden uitgegaan van het saldo van de aantoonbare vraag naar de voorgenomen ontwikkeling (de komende tien jaar, zijnde de looptijd van het wijzigingsplan) verminderd met het aanbod in planologische besluiten, ook als het feitelijk nog niet is gerealiseerd (harde plancapaciteit). 4.1.2
Toetsing van het initiatief aan de NOVI en de Ladder voor duurzame verstedelijking
De NOVI laat zich niet uit over dusdanig kleinschalige ontwikkeling als de bouw van zes woningen. Wel kan worden gesteld dat de omzetting van een bedrijfsbestemming naar een woonbestemming beter aansluit bij de afwegingsprincipes zoals genoemd in de NOVI. Het plangebied bevindt zich namelijk in een natuurrijke omgeving. Met de voorliggende ontwikkeling is de vestiging van een milieucategorie 3.2 activiteit niet langer meer mogelijk, waardoor de kwaliteit van het gebied behouden blijft en planologisch gezien wordt verbeterd. Wat betreft de ‘Ladder voor duurzame verstedelijking’ wordt opgemerkt dat deze van toepassing is bij ‘nieuwe stedelijke ontwikkelingen’ (3.1.6 Bro). Er zijn inmiddels meerdere gerechtelijke uitspraken geweest over deze begripsdefinitie. Uit Afdelingsjurisprudentie blijkt dat de vraag wanneer sprake is van een nieuwe stedelijke ontwikkeling in grote mate casuïstisch wordt beantwoord. Zo heeft de Afdeling uitgemaakt dat de bouw van 11 woningen niet als stedelijke ontwikkeling wordt gezien (ABRvS 16 september 2015;ECLI:NL:RVS:2015:2921). Aangezien de voorliggende ontwikkeling voorziet in de realisatie van zes woningen, kan worden aangenomen dat de ladder voor duurzame verstedelijking niet van toepassing is.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
14
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
4.1.3
Conclusie
Geconcludeerd wordt dat er geen sprake is van strijd met het rijksbeleid.
4.2
Provinciaal beleid
4.2.1
Omgevingsvisie Gelderland
4.2.1.1 Algemeen De provincie Gelderland heeft een integraal provinciaal beleidsplan, de Omgevingsvisie Gaaf Gelderland. De Provinciale Staten van Gelderland heeft de Omgevingsvisie op 19 december 2018 vastgesteld. In de Omgevingsvisie heeft de provincie twee doelen gedefinieerd die de rol en kerntaken van de provincie als middenbestuur benadrukken. De doelen zijn: 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.
energietransitie: van fossiel naar duurzaam; klimaatadaptatie: omgaan met veranderend weer; circulaire economie: het sluiten van kringlopen; biodiversiteit: werken met de natuur; bereikbaarheid: duurzaam verbonden; vestigingsklimaat: een krachtige, duurzame topregio, en woon- en leefomgeving: dynamisch, divers en duurzaam.
4.2.1.2 Woon- en leefomgeving: dynamisch, divers, duurzaam Om Gelderland voor mensen en bedrijven aantrekkelijk te houden, is de kwaliteit van de leefomgeving van groot belang. Bovendien draagt een goede kwaliteit van de leefomgeving bij aan gezondheid. Goed bereikbare voorzieningen, aansprekende evenementen, unieke cultuurhistorie, inspirerende culturele voorzieningen, een mooie natuur; het is allemaal van belang. Ook goed wonen hoort daarbij. Gelderland heeft op woongebied een bijzondere positie met uiteenlopende woonkwaliteiten, zowel stedelijke als landelijke. De Gelderse streken hebben ieder hun eigen aard, waar mensen zich thuis en verbonden met elkaar voelen. In de groeiende Gelderse steden komen veel activiteiten samen. Tegelijkertijd wordt geïnvesteerd in een vitaal platteland, juist als daar krimp plaatsvindt. Om het landschap open, groen en het voorzieningenniveau op peil te houden en leegstand te voorkomen, is bouwen binnen bestaand verstedelijkt gebied het vertrekpunt. Gelderland geeft de voorkeur aan het benutten van bestaande gebouwen. Gelderland gaat voor concentraties van bebouwing. Pas als er geen andere goede mogelijkheden zijn, is uitbreiding aan de randen van de steden of dorpen een optie. De provincie streeft naar een duurzaam en divers woon- en leefklimaat, dat steeds weet te anticiperen op ontwikkelingen. De ambities zijn als volgt geformuleerd: ▪
▪ ▪
Gelderland heeft een aanbod aan woningtypen en woonmilieus passend bij de diversiteit aan woningvraag; voor ieder een passende, duurzame woning. De bestaande bebouwde omgeving wordt optimaal benut met voldoende ruimte voor klimaatadaptieve maatregelen; Alle nieuwbouw wordt aardgasloos aangelegd en zoveel mogelijk circulair gebouwd. In 2035 zijn alle (bestaande) wijken van het aardgas; Woningen in Gelderland zijn in 2050 klimaatneutraal.
Om vorenstaande ambities te realiseren gaat de provincie in overleg met de Gelderse regio’s, om zodoende regionale afspraken te maken.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
15
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
4.2.1.3 Toetsing van het initiatief aan de Omgevingsvisie Gelderland Momenteel bevindt zich op het perceel aan de Apeldoornseweg 25-27 leegstaande bedrijfsbebouwing, behorende bij een voormalig garagebedrijf. De ontwikkeling voorziet in de sloop van de bebouwing en de verwijdering van de erfverharding en de realisatie van zes woningen in de vorm van twee-onder-een-kappers. Hiermee wordt bestaand bebouwd gebied benut ten behoeve van een duurzame vervolgfunctie, te weten wonen. De ontwikkeling past daarmee bij de uitgangspunten om te komen tot een dynamische, diverse en duurzame woon- en leefomgeving zoals deze zijn geformuleerd in de Omgevingsvisie Gelderland. Een woonfunctie is tevens een meer passende functie op deze locatie. Zoals reeds in hoofdstuk 2 is benoemd, bevindt het plangebied zich in een zeer natuurrijke omgeving. Bij de uitwerking van de woningen wordt hier rekening mee gehouden, door de woningen en het plangebied op een natuurinclusieve wijze te ontwikkelingen. De woningen worden tevens gasloos gerealiseerd. De ontwikkeling draagt daarmee bij aan de ambities van de provincie Gelderland op het gebied van klimaatadaptatie en de energietransitie. Gezien het vorenstaande wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling in overeenstemming is met de Omgevingsvisie Gelderland. 4.2.2
Omgevingsverordening Gelderland
4.2.2.1 Algemeen Met een ruimtelijke verordening stelt de provincie regels aan ruimtelijke plannen van gemeenten. De provincie richt zich hierbij op onderwerpen die van provinciaal belang zijn, zoals verstedelijking, natuur, nationale landschappen, water en glastuinbouw. Gemeenten krijgen op sommige terreinen meer beleidsvrijheid, terwijl ze op andere gebieden te maken krijgen met strikte provinciale richtlijnen. De regels in de verordening kunnen betrekking hebben op het hele provinciale grondgebied, delen of gebiedsgerichte thema's. Gemeenten moeten binnen een bepaalde termijn hun bestemmingsplan op deze regels afstemmen. 4.2.2.2 Van toepassing zijnde artikelen De voorliggende ontwikkeling betreft de bouw van drie twee-onder-één-kappers (zes woningen) ter plaatse van een voormalig bedrijfsperceel. De ontwikkeling vindt plaats binnen de door de provincie Gelderland aangewezen ‘Groene Ontwikkelzone’, zie afbeelding 4.1. Hierdoor zijn met name artikel 2.2 (instructieregel bestemmingsplan doorwerking regionale woonagenda) en artikel 2.52 (beschermen Groene ontwikkelingszone) van toepassing.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
16
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Afbeelding 4.1
Ligging plangebied in Groene Ontwikkelingszone (Bron: Provincie Gelderland)
Artikel 2.2 (instructieregel bestemmingsplan doorwerking regionale woonagenda) 1. 2.
Een bestemmingsplan maakt nieuwe woningen alleen mogelijk als die ontwikkeling past binnen een door Gedeputeerde Staten vastgestelde regionale woonagenda. Als een ontwikkeling niet past binnen de vigerende regionale woonagenda, kan een bestemmingsplan vooruitlopend op de eerstvolgende actualisatie van de regionale woonagenda nieuwe woningen toch mogelijk maken onder de volgende voorwaarden: a. er wordt voldaan aan de eisen van de Ladder voor duurzame verstedelijking; b. de ontwikkeling past binnen het meest recente provinciale beleid; c. er heeft aantoonbaar regionale afstemming plaatsgevonden over deze ontwikkeling, en d. Gedeputeerde Staten stemmen in met deze ontwikkeling.
Artikel 2.52 (beschermen Groene ontwikkelingszone) 1.
2.
Voor zover een bestemmingsplan van toepassing is op locaties binnen de Groene Ontwikkelingszone, laat het een nieuwe activiteit of ontwikkeling alleen toe als uit onderzoek blijkt dat: a. de kernkwaliteiten of ontwikkelingsdoelen, genoemd in de bijlage Kernkwaliteiten Gelders natuurnetwerk en Groene ontwikkelingszone, per saldo en naar rato van de ingreep worden versterkt; en b. de samenhang niet verloren gaat. Gedeputeerde Staten stellen regels vast om de versterking uit te werken.
4.2.2.3 Toetsing van het initiatief aan de ‘Omgevingsverordening Gelderland’ Op basis van artikel 2.2 van de Omgevingsverordening Gelderland dient de woningbouwontwikkeling te passen binnen een regionale woonagenda. In de volgende paragraaf wordt nader ingegaan op de ontwikkeling in relatie tot het regionale beleid. Hieruit wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling goed aansluit bij zowel de kwantitatieve als kwalitatieve woonbehoefte in de regio Noord-Veluwe.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
17
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Het plangebied ligt volledig binnen de begrenzing van de Groene Ontwikkelingszone (GO). Om het effect van de ontwikkeling op de kernkwaliteiten en ontwikkelingsdoelen te kunnen beoordelen, zijn door de provincie Gelderland beleidsregels opgesteld. Hierbij wordt gewerkt met verliesfactoren, impactfactoren en versterkingsmaatregelen. Om het effect op de GO te beoordelen en eventuele versterkingsmaatregelen te bepalen, is door Natuurbank Overijssel een versterkingsplan Groene Ontwikkelingszone opgesteld. Deze is opgenomen in bijlage 1 van deze toelichting. Hieronder wordt ingegaan op de verlies- en impactfactoren. Aan de hand van de ‘som’ van het verschil tussen verlies- en impactfactoren wordt de mate van versterkingsmaatregelen bepaald. In voorliggend geval worden geen landschapselementen verwijderd. Er daarom geen sprake van een verliesfactor. Bestaande bebouwing, erfverharding en wat sierbeplanting in een tuin worden verwijderd. Dit wordt niet beoordeeld als een verlies, waardoor de verliesfactor 0 bedraagt. Bij bepalen van de impactfactor, worden impactpunten toegekend aan een bepaalde ontwikkeling of activiteit. Bij het verwijderen/opheffen van een ontwikkeling of activiteit, kunnen ‘pluspunten’ gescoord worden. Deze ‘pluspunten’ mogen verrekend worden met de eventuele impactpunten.
Met de voorgenomen ontwikkeling is sprake van het omzetten van een bedrijfsbestemming in een EVZ-zone naar een woonbestemming. Dit wordt als een positieve ontwikkeling beschouwd. Hierdoor is er sprake van negatieve impactpunten. De impactfactor bedraagt -411. Versterkingsmaatregelen zijn hierdoor niet nodig, aangezien er geen sprake is van een afname van de kernkwaliteiten en ontwikkelingsdoelen. Naast dat per saldo en naar rato sprake moet zijn van versterking van kernkwaliteiten en ontwikkelingsdoelen, mag ook de samenhang niet verloren gaan. De toe te voegen bebouwing, erfverharding en verlichting dragen niet bij aan de samenhang omdat deze voor sommige dieren als barrière beschouwd kunnen worden en vormen een verslechtering ten opzichte van de huidige situatie. Om de samenhang van de natuurterreinen, bossen, houtsingels en andere elementen te versterken, worden twee lijnvormige structuren in het plangebied aangelegd. Door deze structuren in noord-zuidrichting aan te leggen vormen ze enige geleiding voor kleine zoogdieren, zoals dassen en andere kleine zoogdieren zoals wezel. De scheerhagen bestaat uit beuk, haagbeuk, meidoorn, liguster of veldesdoorn en bestaan uit vier stuks plantsoen per meter haag. Er wordt driejarig plantsoen gebruikt (80-120 cm). De haag wordt jaarlijks 1 of 2 maal geknipt of geschoren.
Voor de beoogde locatie van de scheerhagen wordt verwezen naar paragraaf 3.1 en bijlage 1. Het aanleggen van de scheerhagen en daarmee het ten uitvoer brengen van de conclusies van het versterkingsplan zijn opgenomen als voorwaardelijke verplichting in de regels van dit bestemmingsplan. Het versterkingsplan en de bijbehorende conclusies zijn besproken met en akkoord bevonden door de provincie Gelderland. Geconcludeerd wordt dat de voorliggende ontwikkeling in overeenstemming is met de relevante artikelen uit de Omgevingsverordening Gelderland.
4.3
Regionaal beleid
4.3.1
Regionale woonagenda 2019-2022 ‘Samenwerking Noord-Veluwe’
4.3.1.1 Algemeen De gemeenten Elburg, Ermelo, Harderwijk, Hattem, Nunspeet, Oldebroek en Putten werken sinds 2018 samen in de Samenwerking Noord-Veluwe (SNV). In de periode hiervoor gebeurde dat vanuit de Regio Noord-Veluwe (RNV). Met de overgang naar SNV is de gemeente Putten gastheer voor het thema volkshuisvesting. De afgelopen jaren heeft de samenwerking geleid tot verschillende momenten van afstemming en beleidsvorming op het gebied van wonen. Zo is er in 2014 een regionale woonvisie opgesteld. Op dit moment wordt gekozen voor een Regionale woonagenda. Deze agenda gaat uit van lokale beleidsvrijheid waar dat kan en samenwerking waar dat meerwaarde heeft of noodzakelijk is. In deze tijd waarbij er een behoorlijke druk op de woningmarkt ligt en elke groep daar graag een plek bemachtigt, biedt een samenwerking meerwaarde. Daarnaast zijn er verschillende ontwikkelingen rondom bijvoorbeeld verduurzaming en wonen met zorg die om samenwerking vragen.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
18
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Deze woonagenda beperkt zich niet alleen tot de volkshuisvestelijke samenwerking tussen de zeven gemeenten, maar op verschillende onderdelen worden ook partners en/of andere relevante beleidsvelden betrokken. 4.3.1.2 Aanpak langs 7 thema’s Sinds het einde van de crisis is er een oplopend tekort aan woningen. Starters op de woningmarkt zoeken een betaalbare plek om te wonen, mensen met een zorgvraag zijn naarstig op zoek naar een beschutte omgeving en er is vraag naar nieuwe woonvormen. De woningbouw blijft fors achter bij de behoefte. Tekort aan bouwmaterialen en personeel, met stijgende prijzen tot gevolg, spelen de productie parten. Daarnaast vraagt de energietransitie de aandacht. De ambitie is om over te schakelen op een duurzaam energiesysteem. Kortom, genoeg opgaven en uitdagingen die de komende periode in samenwerking met verschillende stakeholders op moeten worden gepakt. Aan de hand van 7 thema’s zijn de opgaven en uitdagingen gespecificeerd. Dit zijn: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
Woningbehoefte (kwantitatief); Woningbehoefte (kwalitatief); Flexibiliteit en differentiatie wonen; Verduurzaming woningvoorraad; Wonen en zorg; Woonruimteverdeling; Monitoring.
Langs bovenstaande thema’s wordt gekozen voor een aanpak waarbij het inzichtelijk wordt gemaakt wat de huisvestingsvraag is van de doelgroep die geholpen is met flexibele (tijdelijke) huisvestingsvormen en het vertalen van de vraag in de kwantitatieve en kwalitatieve woningbouwafspraken met de provincie Gelderland. Hierbij worden gelijkluidende voorwaarden opgesteld voor de verschillende gemeenten ten aanzien van het vergroten van het aanbod passende (flexibele/tijdelijke) huisvesting voor de doelgroep die geholpen is met flexibele (tijdelijke) huisvestingsvormen door het daadwerkelijk realiseren van locaties. Gekozen wordt voor de transformatie van leegstaand vastgoed, het realiseren van pauzewoningen etc. 4.3.1.3 Toetsing van het initiatief aan de Woonvisie Regio Noord-Veluwe Uit de Regionale Woonvisie komt duidelijk naar voren dat er een blijvende behoefte aan extra woningen bestaat. Met de realisatie van zes woningen op een voormalig bedrijfsperceel wordt er met de voorliggende ontwikkeling voorzien in deze behoefte. 4.3.2
Beleidsnotitie streekplanuitwerking “Functieverandering”
4.3.2.1 Algemeen Voor het saneren van agrarische bedrijven en solitaire bedrijfsbestemmingen is de beleidsnotitie streekplanuitwerking “Functieverandering” van de regio Noord-Veluwe opgesteld, welke door gemeente Hattem in april 2007 is vastgesteld. Doelstelling van dit functieveranderingsbeleid is onder andere om via hergebruik en/of functieverandering solitaire bedrijfsbestemmingen om te zetten naar een woonbestemming. Hierdoor wordt de leefbaarheid en kwaliteit van het buitengebied verbeterd of behouden. 4.3.2.2 Functieverandering naar wonen Wonen is een geschikte vorm van (her)gebruik van vrijgekomen gebouwen in het buitengebied. Gezien de aard, constructie, situering en dergelijke van de bebouwing is hergebruik van de aanwezige bebouwing vaak niet mogelijk (onder meer bij kalverstallen, kippenschuren en varkensstallen). Sloop en herbouw is dan gewenst. Herbouw is op basis van het streekplan mogelijk in één woongebouw (met daarbinnen meerdere wooneenheden), daarnaast worden in deze streekplanuitwerking onder voorwaarden mogelijkheden
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
19
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
gecreëerd voor de (her)bouw van een vrijstaande woning, afhankelijk van de locatie. Bij functieverandering kan worden aangesloten bij de oorspronkelijke erfsituatie, waarbij een bedrijfswoning met verschillende schuren aanwezig waren. In de nieuwe situatie is de functie van het erf met de bijbehorende gebouwen veranderd, maar het voormalig agrarisch bedrijf behoud haar erf en haar (historische) uitstraling. Bij deze benadering is dus vooral de oorspronkelijke ruimtelijke setting van belang voor zover die als waardevol voor de specifieke situatie wordt gezien. Bij het toepassen van de ontwikkelingsmogelijkheden van functieverandering is een algemene regeling met objectieve criteria ten aanzien van de uitvoering, alsmede een aanvullende regeling opgenomen. Binnen de aanvullende regeling is onder voorwaarden afwijking van de algemene regeling mogelijk. Hierbij geldt de ruimtelijke kwaliteit als uitgangspunt. Voor zowel de algemene regeling als de aanvullende regeling geldt dat op onderdelen onderscheid wordt gemaakt in gebiedstypen. Het plangebied valt binnen de gebiedsbenadering binnen de ‘EHS Natuur, verweving, verbindingszone’. Hieronder wordt nader ingegaan op de uitgangspunten voor functieverandering van (agrarische) bedrijven naar wonen binnen dit deelgebied.
4.3.2.3 Functieverandering naar wonen binnen de EHS Bij functieverandering naar wonen geldt binnen de EHS dat maximaal 50% van de bebouwing mag worden gebruikt voor wonen in één woongebouw waarbinnen meerdere wooneenheden gerealiseerd kunnen worden. Het aantal wooneenheden dat kan worden gerealiseerd is maatwerk. De invulling is afhankelijk van de omgevingskwaliteit, het bestaande ensemble en het woningbouwprogramma. Bij een functieverandering naar wonen kan zowel hergebruik van bestaande bedrijfsgebouwen plaatsvinden als sloop en vervangende nieuwbouw. Bij functieverandering naar wonen dient binnen de EHS minimaal 350 m² aan voormalige bedrijfsgebouwen te worden gesloopt. Het minimaal te slopen oppervlakte ligt binnen dit gebiedstype lager dan in andere gebieden, aangezien binnen dit gebiedstype kwaliteitswinst (ontstening en verminderde milieubelasting) extra gewenst is, functieverandering naar wonen wordt hierdoor eerder bereikt. Bij de minimaal te slopen oppervlakte aan bedrijfsgebouwen kan saldering plaatsvinden. Overige bedrijfsbebouwing die niet wordt gebruikt voor wonen of bijgebouw dient eveneens te worden gesloopt. De generieke voorwaarden voor functieverandering naar wonen zijn samengevat de volgende: ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪ ▪
▪
Het gaat om fysiek bestaande, legale, vrijgekomen (en vrijkomende) gebouwen in het buitengebied; Bestemmingswijziging van het gehele voormalige perceel en verkleining van het bouwvlak; Overtollige bebouwing met uitzondering van monumentale en karakteristieke gebouwen wordt gesloopt; Er vindt geen belemmering van bedrijfsontwikkeling van omliggende agrarische bedrijven plaats; De ontwikkeling leidt niet tot knelpunten in de verkeersafwikkeling; Reductie van ten minste 50% van de gebouwen; Hergebruik van aanwezige gebouwen met meerdere wooneenheden (in één gebouw, hoogstens in twee gebouwen die bij elkaar staan). Wanneer hergebruik van de gebouwen voor wonen niet mogelijk is kan vervangende nieuwbouw plaatsvinden in één gebouw met meerdere wooneenheden, met een oppervlakte van maximaal 50% van de gesloopte bebouwing; Er wordt voor minimaal 350 m² van de bebouwing gesloopt.
4.3.2.4 Toetsing aan de beleidsnotitie streekplanuitwerking ‘Functieverandering’ Met onderhavig plan wordt op twee na aan alle voorwaarden van de regio voldaan. Immers is er sprake van fysieke, legale, vrijgekomen en overtollige bebouwing die wordt gesloopt. In het volgende hoofdstuk wordt daarnaast aangetoond dat er geen sprake is van de belemmering van de bedrijfsontwikkeling van omliggende bedrijven en er zich geen knelpunten in de verkeersafwikkeling zullen voordoen. Er wordt niet voldaan aan de eis dat de woningen dienen te worden gerealiseerd in één woongebouw, aangezien er in voorliggend geval sprake is van drie woongebouwen. In de beoordeling van een eerder plan met zes woongebouwen met in totaal 30 appartementen heeft de Raad van State dd. 1 september 2010 uitspraak gedaan over het aantal woongebouwen (200904632/1/R2). De Afdeling heeft geoordeeld dat de raad zich in redelijkheid op het standpunt heeft kunnen stellen dat afwijking van het beleid op dit punt van één
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
20
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
gebouw gerechtvaardigd is omdat met de bouw van meerdere woongebouwen een betere landschappelijke inpassing kan worden bereikt. Deze uitspraak wordt tevens van toepassing geacht op de drie twee-onder-één-kapwoningen die middels voorliggend bestemmingsplan worden mogelijk gemaakt. Dit vanwege het feit dat de locatie de entree van Hattem vormt en in een zeer natuurrijke omgeving ligt. Het onderbrengen van zes woningen in één woongebouw wordt daarom niet als een passende ruimtelijke invulling beschouwd. Tevens wordt met de bouw van drie woongebouwen het bestaande bebouwingspatroon aan de Veenwal doorgezet. Vanuit ruimtelijke kwaliteit gezien wordt het afwijken van het functieveranderingsbeleid ten behoeve van de realisatie van drie woongebouwen daarom als verantwoord beschouwd. Ten tweede wordt niet aan de eis van de 50%-reductie regeling voldaan. Bij strikte toepassing hiervan zou in voorliggend geval voor circa 495 m² aan woningen mogen worden gebouwd. De voorliggende ontwikkeling voorziet in de bouw van 6 woningen van 90-95 m². Vanuit ruimtelijk oogpunt zijn, gezien de grootte van de al reeds aanwezige woningen aan de Veenwal, op deze locatie woningen van ca. 90-95 m² de meest logisch invulling om de bebouwingsstructuur op een passende wijze ‘af te ronden’. Hierdoor zouden vijf woningen gerealiseerd kunnen worden.
In voorliggend geval wordt het echter verantwoord geacht om zes woningen te realiseren. Het uitvoeren van de gewenste functieverandering (van bedrijf naar wonen) op deze locatie is financieel een uitdagende ontwikkeling. Dit vanwege het slopen en saneren van de aanwezige bedrijfsbebouwing en erfverharding, het woon- en bouwrijp maken van het plangebied en het bouwen van de woningen. Om het voornemen financieel uitvoerbaar te maken is het noodzakelijk om een aantal van zes woningen te realiseren. Het afwijken van de 50%-reductie regeling wordt hier daarom als verantwoord wordt beschouwd. Bij het afwijken van het functieveranderingsbeleid geldt maatwerk en de ruimtelijke kwaliteit van het plangebied als uitgangspunt. Ruimtelijke kwaliteitsverbeteringen kunnen onder andere worden bewerkstelligd door natuurontwikkeling. Gezien de ligging van het plangebied binnen de Groene Ontwikkelingszone zoals aangewezen door de provincie Gelderland is het van belang om de beoogde ontwikkeling af te stemmen met de provinciale beleidsregels voor ontwikkelingen in deze gebieden. Hiertoe is een versterkingsplan opgesteld, die is opgenomen in bijlage 1 van deze toelichting. Op basis van dit versterkingsplan wordt het plangebied met scheerhagen ingericht om zo de relatie met de omliggende natuurgebieden te versterken.
Dit heeft een positieve invloed op het foerageergebied van beschermde diersoorten, waaronder kleine zoogdieren, zoals dassen en de wezel. Het voornemen past niet binnen de objectieve criteria van het functieveranderingsbeleid. Echter, gelet op de aard van de ontwikkeling en de positieve effecten die hiermee gepaard gaan (sanering overtollige bedrijfsbebouwing ten behoeve van wonen binnen de GO, aansluitend aan het GNN) wordt het als verantwoord beschouwd om af te wijken van het functieveranderingsbeleid.
4.4
Gemeentelijk beleid
4.4.1
Structuurvisie Hattem 2025
4.4.1.1 Algemeen Op 4 oktober 2010 heeft de gemeenteraad van Hattem de Uitvoeringsparagraaf 2010-2020 vastgesteld. Het vastgestelde Ruimtelijke ontwikkelingsplan gemeente Hattem van december 2008 geeft aan hoe Hattem zich de komende jaren gaat ontwikkelen. In de Uitvoeringsparagraaf wordt aangegeven hoe dat gaat gebeuren. Het Ruimtelijk ontwikkelingsplan en de Uitvoeringsparagraaf vormen samen de Structuurvisie gemeente Hattem zoals bedoeld in de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Het ruimtelijke beleid vanuit de diverse thema’s is neergelegd in het Ruimtelijk ontwikkelingsplan Hattem. Er zijn verschillende accenten en functies te vinden op verschillende plekken in de gemeente. Hattem is op basis hiervan in te delen in deelgebieden. Per deelgebied heeft de gemeente de visie op hoofdlijnen aangegeven. In afbeelding 4.3 zijn de verschillende deelgebieden te zien. Het plangebied (rode ster) valt hierin in het deelgebied ‘Hattemer (s)po(o)rt’. Hierna wordt nader op dit deelgebied ingegaan. BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
21
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Afbeelding 4.3
Deelgebieden gemeente Hattem (Bron: gemeente Hattem)
4.4.1.2 Hattemer (s)po(o)rt Een robuuste ecologische verbindingszone (corridor) verbindt de Veluwe en de IJssel (Hattemer poort). Natuur is de hoofdfunctie in deze zone, maar er wordt wel gezocht naar combinaties met functies die daaraan bijdragen en daarbij passen. De combinatie van natuur en sport is bijvoorbeeld gemaakt door de aanwezige sportvelden te herinrichten (kunstgras, maar ook de mix van ‘oefenvelden met herten’ kan een optie zijn). Er is een duidelijke zonering van functies te vinden in de poort, waarbij het noordelijk deel intensiever is ingericht dan het zuidelijk deel. Het terrein van de Berghuizer papierfabriek heeft een functie gekregen passend bij zijn locatie aan de Hattemer poort (groen), Apeldoorns kanaal (water en cultuurhistorie) en de geschiedenis van de plek (water en economische functie). Kortom, ‘groen’, ‘blauw’ en cultuurhistorie komen op dit terrein samen. De verkeersdruk is door de nieuwe functie sterk verminderd, wat bijdraagt aan de passeerbaarheid door de Hattemer poort en ook aan de verkeersdruk in de kern Hattem. 4.4.1.3 Toetsing van het initiatief aan de Structuurvisie Hattem 2025 De voorliggende ontwikkeling voorziet in de herontwikkeling van een leegstaand bedrijfsperceel tot een woonperceel, waar 6 woningen zullen worden gebouwd.
Gezien de ligging van het plangebied in het deelgebied Hattemer (s)po(o)rt, leent de omgeving van het plangebied zich meer voor een invulling met een woonfunctie dan voor een bedrijfsbestemming. Zo wordt in paragraaf 5.7.2 aangetoond dat de omzetting van een bedrijfsbestemming naar een woonbestemming per saldo leidt tot een afname van de stikstofdepositie op natuurgebieden. Tevens wordt met de herontwikkeling beoogd om aansluiting te zoeken bij het natuurlijke karakter van de directe omgeving, door de woningen op natuurinclusieve wijze te ontwerpen en maatregelen te nemen ten behoeve van de samenhang van de omliggende groene gebieden.
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
22
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Gelet op bovenstaande wordt geconcludeerd dat de ontwikkeling in overeenstemming is met de Structuurvisie Hattem 2025. 4.4.2
Woonvisie & woningbehoefteonderzoek
4.4.2.1 Algemeen Voor de gemeente Hattem is de woonvisie een belangrijk beleidsdocument. Het is in het coalitieakkoord reeds aangekondigd: ‘Wij willen een lokale vertaling van de regionale woonvisie, waarbij ook de lokale woonbehoefte wordt onderzocht. Hierin zal aandacht geschonken worden aan speciale doelgroepen zoals jongeren en senioren, aan duurzaamheid en aan levensloopbestendig wonen. Dit wordt ook gebruikt voor prestatieafspraken met woningbouwcorporaties en gezondheidsinstellingen’. De woonvisie geeft richting aan de woonontwikkeling van de gemeente en geeft een kwantitatieve en kwalitatieve inkleuring aan het wonen in de gemeente. Daarbij gaat het onder meer om de omvang en kwalitatieve invulling van het woningbouwprogramma. Om een actueel beeld te behouden van de woningbehoefte in de gemeente Hattem, is op 11 september 2019 een actueel woningbehoefteonderzoek ‘Inzicht in de Hattemse woningbehoefte’ gepubliceerd. Hierna wordt op de bevindingen van dit onderzoek ingegaan. 4.4.2.2 Woningbouw Kwantitatieve opgave Hattem is een aantrekkelijk woongemeente waar de komende twintig jaar een aanhoudende huishoudensgroei wordt voorspeld. Om in deze vraag te kunnen voorzien, zijn er voldoende woningen nodig en moeten er in Hattem nieuwe woningen worden gebouwd. Momenteel zijn er onvoldoende harde plannen om in de huishoudensgroei tot 2029 te voorzien.
De komende tien jaar zijn er ten minste 330 extra woningen nodig. Er zijn momenteel harde plannen voor 140 woningen, waarvan 40 woningen ter vervanging dienen voor recent gesloopte woningen. Tot 2029 is er dus nog netto marktruimte voor 230 woningen bovenop de bestaande harde plancapaciteit. Als extra instroom uit Zwolle aangetrokken wordt is deze marktruimte nog groter. Van belang is om op korte termijn te zorgen voor meer harde plancapaciteit. Hiervoor kan als eerste worden geput uit de bestaande zachte plannen. Positief is dat op ’t Veen zachte plannen in procedure zijn voor 132 woningen. Aanvullend daarop is meer harde plancapaciteit nodig. Omdat er altijd planuitval of vertraging is wordt aangeraden 130% van de behoefte te programmeren. Dit betekent dat voor 300 woningen aan harde plancapaciteit nodig is tot 2029. Verder is het zaak om de uitvoering van harde plannen goed te monitoren. En indien vertraging optreedt te bekijken wat voor maatregelen kunnen worden genomen. Tot slot is het zaak te beoordelen in hoeverre de bestaande zachte plannen aansluiten op de vraag. En welke fasering hier realistisch haalbaar is. Zo is een groot deel van de zachte plancapaciteit op ’t Veen gelegen. Plansnelheid is hier afhankelijk van factoren die de gemeente niet zelf in de hand heeft (verwerving, uitplaatsing en hoogspanningsleiding ondergronds).
2019 – 2029
Huishoudensgroei Hattem + 330
Netto harde plancapaciteit 100 (140 harde plannen minus 40 sloop)
Marktruimte Hattem + 230
Marktruimte met extra vraag uit Zwolle + 330 - + 430
BJZ.nu Ruimtelijke plannen en advies
23
Bestemmingsplan “Apeldoornseweg/Veenwal” Ontwerp
Kwalitatieve opgave De belangrijkste kwalitatieve opgave is om meer woningen in Hattem geschikt te maken voor de vergrijzende bevolking. De huishoudensgroei van de komende jaren bestaat grotendeels uit huishoudens van 75 jaar en ouder. •
•
•
•
•
De huidige woningvoorraad is minder geschikt voor een vergrijzende bevolking. Het aandeel levensloopbestendige woningen en appartementen is beperkt in Hattem, namelijk slechts 16% van de voorraad in 2017, terwijl in 2029 21% van de huishoudens uit 75+’ers zal bestaan. De gemeente speelt hier al op in door de bouw van een nieuwe woonzorgzone naast de al bestaande woonzorgzone De Bongerd. Het tot dusver geplande aantal woningen hier is echter onvoldoende om in de vraag te voorzien. Ook bij de overige nieuwbouwprojecten in Hattem is het belangrijk om rekening te houden met de woonwensen van senioren. De noodzaak van geschikte woningen voor ouderen kwam ook naar voren tijdens de werksessie met diverse ouderenbonden en -verenigingen. Ouderen blijven nu vaak noodgedwongen in hun te grote woning wonen, omdat er geen geschikt aanbod is. Overigens is de verhuisgeneigdheid onder ouderen sowieso beperkt onder meer door terughoudendheid om de sociale omgeving te verlaten. Daarnaast kan een groter aanbod van geschikte seniorenwoningen de doorstroming stimuleren. Als ouderen hun grondgebonden woningen verruilen voor een seniorenwoning, komen deze beschikbaar voor gezinnen. Naast appartementen is ook toevoeging van grondgebonden woningen van belang. Dit is aantrekkelijk voor doorstromende gezinnen, empty nesters en stellen uit Hattem.
4.4.2.3 Toetsing van het initiatief aan de Woonvisie De voorgenomen woningbouw sluit in zowel kwantitatief als kwalitatief opzicht aan bij de woningbouwopgaven in de gemeente Hattem. In kwantitatief opzicht wordt een bijdrage geleverd aan de woningmarkt. In kwalitatief opzicht worden grondgebonden woningen toegevoegd die aantrekkelijk zijn voor doorstromende gezinnen. De woningen kunnen daarnaast op een eenvoudige manier levensloopbestendig maken. Geconcludeerd wordt dat het voornemen in overeenstemming is met het recent verschenen woningbehoefteonderzoek voor de gemeente Hattem. 4.4.3
Conclusie toetsing aan het gemeentelijke beleid
Geconcludeerd wordt dat de in dit bestemmingsplan besloten ontwikkeling in overeenstemming is met het gemeentelijk beleid.