CConstaterende datHarlingen
Koppel je AI →
Document · PDF

07.2 Bijlage 2 - Participatie- en communicatieplan Toekomstvisie

1a. Beeldvormende commissie - Raadszaal 4 november 2026, gemeente HarlingenBij agendapunt: Raadsinformatiebrief - Toekomstbeeld 2050 en Participatie en communicatieplan2.567 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Participatie- en communicatieplan Toekomstbeeld Harlingen 2050 9 september 2026 Auteur: projectteam Toekomstvisie 2050 • Communicatieadviseur: Femke Osinga • Participatieadviseur: Wilma Nabring • Kernteam: Anneke van der Meer (pl) Sjoerd Brandsma Herald Roelevink Horatius Runia • Bestuurlijk opdrachtgever: Roel de Jong • Ambtelijk opdrachtgever: Raud Dijkstra Datum: 25 augustus 2026 Inhoudsopgave H1. Inleiding 01 H2. Participatieaanpak Toekomstbeeld 02 2.1 Uitgangspunten participatie Toekomstbeeld 02 2.2 Afstemming over participatie 03 2.3 Stappenplan Participatie 04 2.4 Planning 06 H3. Communicatie 07 3.1 Communicatiedoelen 07 3.2 Publieksvriendelijke boodschap 07 3.3 Doelgroepen 07 3.4 Communicatiemiddelen 08 3.5 Communicatieplanning 08 1 1. Inleiding Gemeente Harlingen heeft de afgelopen jaren gewerkt aan een omgevingsvisie. Het concept van deze visie is in oktober 2025 opgeleverd. Besloten is om een pas op de plaats te maken en deze visie vooraf te laten gaan door een Toekomstbeeld 2050. Dit moment wordt gebruikt om een ambitieus strategisch beeld van de ontwikkeling van Harlingen te schetsen. Hierbij worden relaties gelegd met ambities in lopende beleids- en onderzoekssporen op Rijks, provinciaal, regionaal en lokaal niveau. Na vaststelling van het Toekomstbeeld wordt de omgevingsvisie verder uitgewerkt.

Eerder gemaakte hoofdkeuzes van opgaven en uitwerkingen worden waar nodig bijgesteld of aangescherpt. Ook kunnen nieuwe hoofdkeuzes worden gemaakt. Het Toekomstbeeld is een korte beschrijving van ‘het verhaal van Harlingen’. Het is het verhaal over wat Harlingen in 2050 wil hebben bereikt. Hierin staat de krachtige boodschap die de gemeente steeds wil uitdragen. Het is een uitnodiging tot lange termijn denken en het continue toewerken naar het Harlingen van 2050 volgens een omschreven veranderstrategie en inspirerende denk-/oplossingsrichtingen. Dit toekomstbeeld is de basis voor de op te stellen omgevingsvisie. Het Toekomstbeeld en de omgevingsvisie bieden samen een inspirerend verhaal voor inwoners, ondernemers, verenigingen en maatschappelijke organisaties, de gemeente en andere partners. De documenten geven richting en houvast om voor de langere termijn de gewenste ambities en doelen te halen. Doel van dit participatieplan In deze participatieaanpak beschrijven we hoe de participatie wordt vormgegeven. Het plan geeft inzicht in het doel van de participatie, de doelgroepen, de gekozen werkvormen, de planning en de spelregels. Ook wordt beschreven hoe de opbrengsten worden verwerkt en hoe het participatieproces wordt geëvalueerd.

De participatie heeft een toetsend karakter: het concept-toekomstbeeld en de daarin gemaakte strategische keuzes worden voorgelegd aan de samenleving om deze te toetsen, te verrijken en waar nodig aan te scherpen. 2 2. Participatieaanpak Toekomstbeeld De participatie rondom het toekomstbeeld voeren we uit volgens de uitgangspunten uit de Participatieverordening 2025, de Harlinger Participatiecode en de bijbehorende Leidraad Participatie. Deze documenten vormen het kader voor de wijze waarop inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere belanghebbenden worden betrokken bij gemeentelijke plannen en besluitvorming. Onderstaand stappenplan laat zien hoe de participatie voor het Toekomstbeeld is ingericht. Per stap wordt beschreven wat het doel is, wie wordt betrokken, welke participatievorm wordt ingezet en hoe de opbrengsten worden verwerkt. Op deze manier is voor alle betrokkenen duidelijk hoe het participatieproces verloopt en wat zij van de gemeente kunnen verwachten.

2.1 Uitgangspunten participatie Toekomstbeeld De participatie rondom het toekomstbeeld is gebaseerd op de volgende uitgangspunten (overeenkomstig het projectopdracht / projectplan): - de uitgevoerde participatie bij de concept omgevingsvisie 2025 wordt voor het Toekomstbeeld niet overgedaan, daar waar mogelijk wordt gebruik gemaakt van de eerder opgehaalde resultaten; - het is belangrijk dat bij het Toekomstbeeld (en later ook bij de omgevingsvisie) de stakeholders goed geïnformeerd blijven en dat de gewekte verwachtingen over participatie door de gemeente worden nagekomen; - participatie gebeurt zorgvuldig. Als het Toekomstbeeld (en later ook de omgevingsvisie) ingrijpende veranderingen en nieuwe hoofdkeuzes bevatten die niet eerder in het voorgaande participatieproces aan bod zijn gekomen, zal op deze keuzes aanvullend worden geparticipeerd. Tijdens het participatieproces is het van belang goed te kijken welke nieuwe vraag wordt uitgevraagd. Er dient daadwerkelijk een concrete vraag, opgave of probleem te worden voorgelegd. - voor de uitvoering van participatie bij het Toekomstbeeld kiezen we een pragmatische insteek Dat betekent dat: - voor participatie zoveel mogelijk gebruik wordt gemaakt van de bestaande participatietools (o.a. het participatieplatform Samen.harlingen.nl) en de bestaande netwerken en contacten met stakeholders.

Buurgemeenten worden schriftelijk om een reactie gevraagd. - we aandacht hebben voor de lastiger te betrekken / bereiken doelgroepen, waaronder de jongeren door het inzetten van swipocratie als digitaal participatie middel. - we op dinsdag 6 oktober 2026 aansluiten bij de combineerde participatiebijeenkomst voor diverse gemeentelijke plannen en projecten. - de werkgroep participatie wordt ingeschakeld om inzicht te krijgen in de lopende projecten en de bijbehorende participatieprocessen, om te kijken waar we waar mogelijk activiteiten kunnen combineren. 3 2.2 Afstemming over participatie Stuurgroep Toekomstbeeld en college Dit participatie- en communicatieplan is in de stuurgroep van 20 augustus 2026 behandeld en in september 2026 door het college vastgesteld. De vastgestelde versie is ter informatie aan de gemeenteraad verzonden. Afstemming met de raad De raad wordt gedurende het gehele proces van het Toekomstbeeld geïnformeerd. Het eerste informatiemoment met de raad was op 20 mei 2026. Verwezen wordt ook naar de Rib die de raad in juli 2026 over dit onderwerp heeft ontvangen. Voor de maand oktober 2026 wordt een consulterende raad aangevraagd. Hierin kunnen de eerste uitkomsten van participatie worden gedeeld. 2.3 Stappenplan Participatie Onderstaand stappenplan geeft een overzicht van de verschillende fasen van het participatieproces rondom het toekomstbeeld.

Het biedt inzicht in de planning, de participatiemomenten, de betrokken doelgroepen en de wijze waarop de opgehaalde inbreng wordt verwerkt in het verdere proces. Stap 1: voorbereiding De participatie rondom het toekomstbeeld van Harlingen heeft een toetsend karakter. Op basis van een eerste concept voor het toekomstbeeld – met als leidend perspectief 'Harlingen: Metropool in pocketformaat' – gaan we in gesprek met inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere betrokkenen. Participatiedoel Het doel is om te toetsen of het toekomstbeeld herkenbaar is, aansluit bij wat mensen belangrijk vinden en of de gekozen koers de juiste accenten legt.

De centrale vraag is: herkennen inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties zich in het toekomstbeeld van Harlingen 2050? Sluiten de voorgestelde ruimtelijke ambities en keuzeprincipes aan bij wat zij belangrijk vinden voor de toekomst van de gemeente? Deelvragen zijn: - herkennen inwoners zich in de ambitie van "Metropool in pocketformaat"? - welke kwaliteiten van Harlingen moeten behouden blijven? - welke ruimtelijke keuzes verdienen prioriteit? - welke keuzes vinden inwoners minder wenselijk? - ontbreken er belangrijke thema's? 4 Beoogde resultaten - toetsing van de keuzes en principes - signalering van gemiste onderwerpen of ideeën - inzicht in de mate van draagvlak voor de hoofdkoers van het toekomstbeeld - inzicht in verschillen tussen doelgroepen. De participatie richt zich op de volgende onderwerpen: - identiteit: wat maakt Harlingen uniek? - ambitie: waar willen we in 2050 bekend om staan? - keuzeprincipes: welke afwegingen moeten richtinggevend zijn? - ruimtelijke ambities: welke ontwikkelingen verdienen prioriteit? De opbrengsten uit de participatie worden gebruikt om het toekomstbeeld te verrijken en te onderbouwen. De participatie is daarmee niet gericht op het gezamenlijk ontwikkelen van een volledig nieuw toekomstbeeld, maar op het aanscherpen van het voorliggende concept.

Stap 2: invulling van de participatie Stakeholders In de participatie richten we ons op inwoners met specifieke aandacht voor jongeren. De groep inwoners wordt geraadpleegd. Professionele stakeholders krijgen op onderdelen een adviserende rol. Door verschillende werkvormen in te zetten, bieden we iedere doelgroep een passende manier om mee te denken over het toekomstbeeld van Harlingen. Waar mogelijk sluiten we aan bij bestaande bijeenkomsten en netwerken. Zo vergroten we het bereik en verlagen we de drempel om deel te nemen. Participatiemiddelen De centrale participatieactiviteit is de bijeenkomst 'Harlingen denkt mee aan zee' op dinsdag 6 oktober. Tijdens deze avond gaan deelnemers in gesprek over het toekomstbeeld en de belangrijkste thema's voor de toekomst van Harlingen. De avond wordt afgesloten met een lagerhuisdebat waarin inwoners en jongeren met elkaar in gesprek gaan over de keuzes voor de toekomst. Om jongeren actief te betrekken wordt gebruikgemaakt van Swipocratie, een interactieve werkvorm die aansluit bij hun belevingswereld. Swipocratie is een laagdrempelige manier om stellingen en vragen al swipend in drie minuten te beantwoorden. Het middel is niet alleen geschikt voor jongeren maar ook voor de bredere groep inwoners die we soms lastiger bereiken.

Een aantal vertegenwoordigers uit het netwerk wordt gevraagd om expertise in te brengen en mee te lezen met het stuk en daar tijdens een vergadering met de wethouder op te reageren. 5 We noemen dit een externe klankbordgroep, een afvaardiging van de maatschappelijke klankbordgroep maakt hier onderdeel van uit. Participatiemiddel Doelgroep Participatieniveau Doel Bijeenkomst Harlingen denkt mee aan zee (6 oktober) Inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties Raadplegen Toetsen van het toekomstbeeld en ophalen van reacties op de belangrijkste thema's. Lagerhuisdebat ter afsluiting van Harlingen denkt mee aan zee. Inwoners met specifiek aandacht jongeren Raadplegen In gesprek over dilemma's en keuzes voor de toekomst van Harlingen. Swipocratie Inwoners, met specifiek aandacht voor Jongeren Raadplegen Op een interactieve manier meningen en voorkeuren ophalen.

Externe klankbordgroep (30 september, onder voorbehoud) Vertegenwoordigers uit het netwerk die vanuit een professionele blik met ons meekijken, afvaardiging van de maatschappelijke klankbordgroep Adviseren Reflectie op het Toekomstbeeld Schriftelijke reactie Medeoverheden, zoals buurgemeenten, provincie en wetterskip Raadplegen Reflectie op het Toekomstbeeld Stap 3: Wat zijn de spelregels? Om de participatie zorgvuldig en transparant te laten verlopen, communiceren we vooraf duidelijk wat het doel van de participatie is, waar deelnemers invloed op hebben en welke kaders al vaststaan. Zo voorkomen we onduidelijkheid en zorgen we ervoor dat verwachtingen aansluiten bij wat de gemeente daadwerkelijk met de opgehaalde input kan doen. • Waarover kunnen deelnemers meedenken? De participatie heeft een toetsend karakter. De gemeente vraagt inwoners en stakeholders om te reageren op het concept-toekomstbeeld, de gekozen ontwikkelrichting en de belangrijkste strategische keuzes voor Harlingen. Daarbij is ruimte om aandachtspunten, kansen en zorgen mee te geven en om aan te geven welke waarden volgens deelnemers richtinggevend moeten zijn voor de toekomst van Harlingen. • Waarover kunnen deelnemers niet meedenken? De participatie gaat niet over het opnieuw opstellen van het toekomstbeeld of het heropenen van eerdere participatietrajecten.

De resultaten van de participatie rondom de concept-Omgevingsvisie 2025 vormen een belangrijke basis en worden, waar relevant, opnieuw benut. 6 Stap 4: wat ging er goed, wat hebben we geleerd? Verslaglegging De opgehaalde reacties verwerken we in een verslag op hoofdlijnen. Na afloop maken we inzichtelijk wat er met de opgehaalde reacties is gedaan en hoe deze zijn meegewogen in het uiteindelijke toekomstbeeld. Evaluatie Na afloop van het participatietraject evalueren we de uitvoering en de opbrengsten. Het doel van de evaluatie is om inzicht te krijgen in de effectiviteit van de gekozen aanpak en om leerpunten op te halen voor de participatie rondom de verdere uitwerking van de Omgevingsvisie. We kijken naar bereik, gekozen werkvorm, de opbrengsten, verwachtingsmanagement en communicatie. 2.4 Planning De participatie vindt plaats in september en oktober 2026. Eind oktober/begin november wordt het toekomstbeeld bestuurlijk voorbereid, zodat het document in december 2026 ter besluitvorming aan de gemeenteraad kan worden aangeboden. Dit betekent dat alleen reacties die binnen de participatieperiode worden ingebracht kunnen worden meegenomen in de verdere uitwerking.

De planning ziet er als volgt uit: Periode Participatie 7 september tot medio oktober Live gang Swipocratie September Bijeenkomst Maatschappelijke Klankbordgroep September & Oktober Verdiepende gesprekken 6 oktober Harlingen Denk Mee aan Zee (en lagerhuisdebat) Oktober Externe klankbordgroep Oktober Consulterende raadsvergadering November Behandeling in College van B&W December Behandeling in de gemeenteraad 7 3. Communicatie De communicatie ondersteunt het participatietraject voor het Toekomstbeeld 2050. Daarbij zorgen we ervoor dat inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere belanghebbenden weten wat het toekomstbeeld is, waarom het wordt opgesteld en op welke momenten zij kunnen meedenken. We communiceren duidelijk over het doel van de participatie, de invloed die deelnemers hebben en wat er met de opgehaalde reacties gebeurt. 3.1 Communicatiedoelen De communicatie heeft de volgende doelen: 1. Informeren: Uitleg geven over het Toekomstbeeld 2050, de relatie met de Omgevingsvisie en het proces richting besluitvorming. 2. Verwachtingen managen: Duidelijk maken waar deelnemers wel en niet over kunnen meedenken en hoe de opgehaalde reacties worden gebruikt. 3. Deelname stimuleren: Inwoners, ondernemers, jongeren, maatschappelijke organisaties en andere betrokkenen uitnodigen om mee te denken over de toekomst van Harlingen. 4.

Terugkoppelen: Inzichtelijk maken wat is opgehaald en hoe dit is verwerkt in het uiteindelijke toekomstbeeld. 5. Bereik vergroten: Gebruikmaken van bestaande netwerken, organisaties en participatiekanalen om een zo breed mogelijke vertegenwoordiging van de Harlinger samenleving te bereiken. 3.2 Publieksvriendelijke boodschap Harlingen werkt aan een Toekomstbeeld 2050: een beeld van hoe onze gemeente er in de toekomst uit kan zien en welke keuzes daarvoor nodig zijn. Het toekomstbeeld gaat over de koers voor de lange termijn en vormt straks de basis voor de Omgevingsvisie. De gemeente bouwt daarbij voort op eerdere participatie, nieuwe inzichten en onderzoeken. We toetsen of de voorgestelde richting aansluit bij wat inwoners, ondernemers en organisaties belangrijk vinden voor de toekomst van Harlingen. Daarom nodigen we inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en andere betrokkenen uit om mee te denken. De reacties worden waar mogelijk meegenomen bij de verdere uitwerking van het toekomstbeeld. Na afloop laten we zien wat we hebben opgehaald en hoe deze inbreng is meegewogen in het uiteindelijke verhaal van Harlingen richting 2050. 3.3 Doelgroepen De communicatie richt zich op dezelfde doelgroepen als het participatietraject, zie hoofdstuk 2.

- Inwoners van Harlingen, Midlum en Wijnaldum; - Jongeren; - Kinderen; - Ondernemers; - Maatschappelijke organisaties; 8 - Verenigingen en belangenorganisaties; - Regionale partners en overheden; - De gemeenteraad. Omdat niet alle doelgroepen via dezelfde kanalen bereikbaar zijn, maken we gebruik van verschillende communicatiemiddelen en bestaande netwerken. Specifieke aandacht gaat uit naar groepen die traditioneel lastiger te bereiken zijn, zoals jongeren. Hiervoor worden laagdrempelige en digitale participatiemiddelen ingezet, waaronder Swipocratie. 3.4 Communicatiemiddelen Voor de communicatie sluiten we zoveel mogelijk aan bij bestaande gemeentelijke middelen, participatieplatforms en netwerken. Zo bereiken we inwoners en stakeholders op een laagdrempelige manier en bouwen we voort op bestaande contacten en communicatiekanalen. Hiervoor adviseren we de volgende middelen in te zetten: - Projectpagina op Samen.harlingen.nl en harlingen.nl; - Een nieuwsbericht op de gemeentelijke website; - De gemeentepagina in de Harlinger Courant; - Organische berichten op de sociale media van de gemeente (Facebook en Instagram); - Mailings aan maatschappelijke organisaties, verenigingen en ondernemers; - Mailings via scholen en andere netwerken om jongeren te bereiken; - Posters en flyers op locaties waar veel jongeren komen; - Een social media advertentiecampagne (nader te bepalen).

Daarnaast liften we mee op de communicatie rondom Harlingen denkt mee aan zee. Daarbij maken we gebruik van: - Persberichten voorafgaand aan en na afloop van het participatietraject; - Communicatie rondom de bijeenkomst op 6 oktober; - Bestaande participatiebijeenkomsten en overlegstructuren. - Publicatie van het Concept toekomstbeeld 2050 na vaststelling college 3.5 Communicatieplanning Periode Activiteit Augustus 2026 Voorbereiden van de communicatiemiddelen, waaronder de projectpagina op Samen.harlingen.nl, nieuwsbericht, gemeentepagina, sociale mediaberichten en mailings. Ook wordt een keuze gemaakt over de inzet van posters, flyers en social media-advertenties. Begin september 2026 Start communicatie over het Toekomstbeeld 2050 via harlingen.nl, Samen.harlingen.nl, de gemeentepagina en sociale media. September 2026 Versturen van mailings aan maatschappelijke organisaties, verenigingen, ondernemers, scholen en overige stakeholders. 9 September – oktober 2026 Werven van deelnemers voor de participatieactiviteiten via gemeentelijke kanalen, bestaande netwerken, scholen, posters, flyers en eventuele social media advertenties. September – 6 oktober 2026 Meeliften op de communicatie rondom Harlingen denkt mee aan zee en aandacht vragen voor het Toekomstbeeld 2050 en Swipocratie. 6 oktober 2026 Communicatie rondom de bijeenkomst Harlingen denkt mee aan zee.

Oktober 2026 Delen van de eerste resultaten en terugkoppeling van de opbrengsten van het participatietraject. November 2026 Communicatie over de verwerking van de opgehaalde reacties in het Toekomstbeeld 2050. December 2026 Communicatie over de behandeling van het Toekomstbeeld 2050 in de gemeenteraad. ===

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://harlingen.bestuurlijkeinformatie.nl/Document/LoadAgendaItemDocument/c7d91f7b-f3f0-4348-a479-b5925db22685?agendaItemId=db3e7974-719d-4eea-a61f-3e8a39605383