06.0 Raadsvoorstel en besluit - Jaarstukken Harlingen 2025
Tekst van het document
GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen Zaaknummer: | Behandeld in commissies en raad 415434 Datum beeldvormende commissie * | 17 juni 2026 Datum oordeelvormende commissie * | 24 juni 2026 Datum besluitvormende raadsvergadering | 1 juli 2026 Opsteller | K. Veenstra Telefoonnummer *zie website voor de definitieve agenda. Onderwerp: | Jaarstukken 2025 Harlingen Te besluiten om 1. | Het jaarverslag en de jaarrekening over 2025 vast te stellen. 2. | Het gerealiseerde resultaat over 2025 als volgt te bestemmen: - Toe te voegen aan de algemene investeringsreserve (nog uit te voeren werken) € 707.552; - Toe te voegen aan de algemene investeringsreserve (onbestemd vrij besteedbaar) € 3.877.004; - Een bestemmingsreserve personeel in te stellen ad € 1.500.000. Inleiding Voor ligt het jaarverslag en de jaarrekening 2025.
Met het aanbieden van de jaarstukken 2025 aan de raad legt het college verantwoording af over het door het college gevoerde beleid Samenvatting financieel resultaat 2025 Saldo ‘eenmalige middelen’ in de primitieve begroting 2025 | 1.540.000 V (begrotingssaldo): Door de raad in de loop van het jaar vastgestelde begrotingsaanpassingen: | 2.528.000 V Saldo ‘eenmalige middelen’ na de laatste begrotingsaanpassingen (raad 10- | 4.068.000 V 12): zie specificatie): Afwijkingen ( | 2.017.000 V Resultaat 2025 inclusief ‘nog uit te voeren werken’: | 6.085.000 V De in oktober 2024 door de gemeenteraad vastgestelde begroting 2025 had een positief exploitatieresultaat van € 1.540.000. In loop van het jaar 2025 zijn door de gemeenteraad door middel van zes tussentijdse begrotingswijzigingen nieuwe ramingen gedaan en ramingen aangepast in de lopende exploitatie. Per saldo waren deze aanpassingen € 2.528.000 voordelig, waardoor het geraamde voordelige exploitatieresultaat ad € 1.540.000 steeg naar € 4.068.000 (het nog niet bestemde saldo in de exploitatie).
Pagina 1 van 415434 GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen Pagina 2 van 415434 Het jaarresultaat is uiteindelijk € 6.085.000 voordelig geworden, hetgeen € 2.017.000 hoger is dan het nog niet bestemde bedrag (saldo eenmalige middelen), dat resulteerde na de in de raadsvergadering van 20 december 2025 vastgestelde laatste update van de begroting. Beoogd effect Het afleggen van verantwoording aan de gemeenteraad over de door het college gevoerde bestuur op grond van artikel 197 van de gemeentewet Argumenten 1.1 In de gemeentewet is geregeld dat de raad de jaarrekening en het jaarverslag vaststelt. Het college legt na ieder begrotingsjaar verantwoording af aan de raad over het gevoerde bestuur. Dit doet het college door een jaarrekening en een jaarverslag aan de gemeenteraad voor te leggen en vast te stellen. Verder wordt de raad geïnformeerd over de bevindingen van de accountant naar aanleiding van de accountantscontrole. 1.2 Er is een positief saldo op de jaarrekening Uit de analyse op de jaarrekening blijkt dat er een positief saldo is behaald van € 6.084.556. Hiervan wordt € 707.552 toegevoegd aan de reserve nog uit te voeren werken, zodat het vrij bestemde deel € 5.377.004 bedraagt.
Dit saldo wordt grotendeels veroorzaakt door het eerder behaalde positieve saldo op de eenmalige middelen, door lagere kosten voor het groot onderhoud aan de maatschappelijke havens en het voordeel binnen het sociaal domein. Rekeningresultaat 2025 € 6.084.556 Te bestemmen: Nog uit te voeren werken -/-€ 707.552 Toevoeging aan de algemene investeringsreserve (onbestemd, vrij besteedbaar) -/- € 5.377.004 2.1 Een aantal werken is niet (volledig) uitgevoerd. In de begroting 2025 zijn middelen opgevoerd voor de uitvoering van een aantal werken en/of activiteiten. Niet alles hiervan is (volledig) uitgevoerd en loopt door in 2026. Met deze handelingen worden resterende middelen overgeheveld naar 2026. Concreet komt er op neer dat € 707.552 in de algemene investeringsreserve wordt gestort en vervolgens wordt hetzelfde bedrag weer in de begroting 2026 ten laste van de algemene investeringsreserve gebracht. Een overzicht van de nog uit te voeren werken is opgenomen in de paragraaf I van het jaarverslag. 2.2 Het restantsaldo kan worden aan de algemene investeringsreserve. Gezien de financiële reservepositie is er geen aanleiding om de algemene reserve ad. € 5.377.004 aan te vullen. Het restant kan daarom worden toegevoegd aan de algemene investeringsreserve.
GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen 2.3 Met het oog op de continuïteit van de dienstverlening en de beperking van de werkdruk. De gemeente vormt een personele reserve ter opvang van ziekteverzuim, gericht op het waarborgen van de continuïteit van dienstverlening en het beperken van werkdruk voor medewerkers. Kanttekeningen N.v.t. Financiën 1. dotatie aan de voorziening pensioen/wachtgeld wethouders | 548.000 N 2. afkoop erfpachtrechten | 154.000 V 3. toevoeging aan de voorziening verlofsparen | 215.000 N 4. gereserveerde last nieuwe ambtelijke huisvesting | 178.000 V 5. opleiding personeel | 91.000 N 6. algemene uitkering gemeentefonds | 158.000 V 7. (groot) onderhoud maatschappelijke havens | 290.000 V 8. peuterplusvoorziening | 140.000 V 9. openbaar groen | 95.000 V 10. sociaal domein | 1.248.000 V 11. FUMO | 83.000 V 12. leges omgevingsvergunningen | 91.000 N 13. nog uit te voeren werken | 708.000 V 14. per saldo voor/nadelen op overige posten | 92.000 N 2.017.000 V Toelichting: 1. dotatie aan de voorziening wachtgelden/pensioenen wethouders: € 548.000 N Dit nadeel is ontstaan omdat bij de overdracht per 1 januari 2028 rekening moet worden gehouden met de dekkingsgraad. Dit was op de afdeling financiën pas bekend na de 2e 4- maands. Bij de actuariële waarde berekeningen wordt geen rekening gehouden met de dekkingsgraad.
Het betrekken van de dekkingsgraad in de bepaling van de voorziening houdt verband met de uitspraak van de commissie BBV om een verhoging van 10-20% aan te houden. De gemiddelde dekkingsgraad over 2025 bij het APB was 118,3%. Daarom is rekening gehouden met een dekkingsgraad van 118,3% en is een groot nadeel ontstaan. 2. afkoop erfpachtrechten: € 154.000 V In 2025 zijn 25 erfpachtrechten onder woningen verkocht. Hoewel in de begroting rekening gehouden was met extra verkopen als gevolg van het nieuwe erfpachtbeleid hebben we het aantal van 25 verkopen niet kunnen voorzien. 3. dotatie voorziening verlofsparen: € 215.000 N Pagina 3 van 415434 GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen Pagina 4 van 415434 T.o.v. 2025 is er 3.863 uur meer uren gespaard, waarvan 825 uur aan IKB niet verkoopbaar (dit kan nog in het spaarverlof gestopt worden) en 3.038 uur aan spaarverlof. Daarnaast is het uurloon ook gestegen, zodat er een extra toevoeging noodzakelijk was voor in de voorziening. Vanaf 2026 gaan we hier eerder op sturen en de mogelijke toevoeging opnemen in de raming zodat er niet meer zo’n aanzienlijk nadeel kan ontstaan. 4. gereserveerde last nieuwe ambtelijke huisvesting: € 178.000 V Het gereserveerde bedrag voor nieuwe ambtelijke huisvesting is deels aangesproken voor werkzaamheden die hiermee samenhangen.
Omdat het budget niet volledig is aangesproken en komt als voordeel in de jaarrekening naar voren. 5. opleiding personeel: € 91.000 N Ook dit jaar is het opleidingsbudget voor het ambtelijk personeel (149.540) niet toereikend geweest om de opleidingskosten te dekken met als gevolg een overschrijding van € 91.000. De belangrijkste verklaring is dat de stijging van het budget in de afgelopen jaren (trendmatig) niet in de pas heeft gelopen met de forse groei van het ambtenarenapparaat. 6. algemene uitkering gemeentefonds: € 158.000 V Eind december 2025 is decembercirculaire ontvangen. De mutaties uit deze circulaire konden niet meer in de begroting worden verwerkt, waardoor bij de jaarrekening een verschil t.o.v. de begroting is ontstaan. De uitkomst van de decembercirculaire was negatief voor Harlingen, d.w.z. dat door een aantal oorzaken de algemene uitkering naar beneden is bijgesteld. Voor het grootste deel werd dit veroorzaakt door hoeveelheidsverschillen en WOZ-waarden mutaties. Zo was er sprake van een daling van het aantal bijstandsontvangers van 8 en een daling van het aantal leerlingen VO met 60 t.o.v. de septembercirculaire, waardoor de algemene uitkering hiervoor met € 96.000 daalde. De hoogte van de algemene uitkering wordt altijd gecorrigeerd voor eigen inkomsten als gevolg van OZB heffing. Omdat de WOZ-waardes, waarmee is gerekend in de decembercirculaire, t.o.v.
de waardes uit de septembercirculaire met € 1.277.000.000 waren gestegen, vond er een correctie plaats van € -187.000. Er waren ook enkele incidentele voordelen. Dit betroffen met name budgetten die het Rijk voor een specifiek doel beschikbaar heeft gesteld. Omdat deze gelden niet meer in 2025 konden worden uitgegeven, zullen deze via “nog uit te voeren werken” worden overgeheveld naar 2026. Per saldo betrof het totale nadeel uit de decembercirculaire € -185.000. Voor een uitgebreide toelichting op de decembercirculaire 2025 wordt verwezen naar de raadsinformatiebrief die hierover naar de raad is gestuurd. Daarnaast werden nog nabetalingen over 2023 en 2024 m.b.t. de algemene uitkering ontvangen. Het betroffen o.a. maatstaven, zoals aantal huishoudens met een laag inkomen, die achteraf (in dit geval hoger) zijn bijgesteld, wat tot een extra uitkering heeft geleid. Het ging om resp. € 83.000 over 2023 en € 260.000 over 2024. Deze nabetalingen waren niet op voorhand te voorzien en daardoor niet begroot. GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen Pagina 5 van 415434 Al met al is dus op het taakveld Algemene uitkering een voordeel van € -185.000 + € 83.000 + € 260.000 = € 158.000 ontstaan. 7. exploitatie maatschappelijke havens: € 290.000 V Het tekort op de exploitatie van de maatschappelijke havens is lager uitgevallen dan geraamd.
Dit voordeel wordt veroorzaakt door lagere kosten voor (groot) onderhoud. 8. peuterplusvoorziening: € 140.000 V Omdat de kosten van de peuterplusvoorziening in de jaarrekening 2025 zijn bekostigd uit de specifieke uitkering voor onderwijsachterstandenbestrijding (OAB), terwijl in de begroting rekening was gehouden uitgegaan was van bekostiging uit de algemene middelen, is een voordeel van € 140.000 ontstaan. 9. openbaar groen: € 95.000 V Met name als gevolg van onderuitputting op het budget voor renovaties van openbaar groen is minder uitgegeven dan geraamd voor het onderhoud aan openbaar groen. 10. sociaal domein: € 1.248.000 V In december is een bijstelling van de bijdrage aan de Dienst SoZaWe over 2025 in de raad behandeld. Uitgangspunt daarbij was de 2e burap van de Dienst met een verwachte bijdrage van € 25,461 mln. over 2025. Het WMO budget is daarbij nog met € 100.000 extra verhoogd in verband met enkele te verwachten woningaanpassingen. Inmiddels is de voorlopige afrekening over 2025 van de Dienst ontvangen. Deze is verwerkt in onze jaarrekening en liet met een totaal van € 24,872 mln. een voordeel zien van € 590.000. Met name de kosten jeugdzorg, WMO en Inkomen (bijstand) vielen lager uit dan verwacht.
Ook de extra te verwachten kosten van € 100.000 voor woningaanpassingen bleken zich in 2025 nog niet te hebben voorgedaan (verwacht wordt dat deze kosten in 2026 wel gemaakt zullen worden). Met betrekking tot de regeling opvang Oekraïners is in 2025 bij het van het Ministerie van Justitie en Veiligheid een voorschot aangevraagd, gebaseerd om het aantal in 2025 verwacht te realiseren opvangplekken (112). Bij de 2e 4-maandelijkse rapportage is dit in de begroting verwerkt en kon reeds een voordeel van € 813.000 op deze regeling ingeboekt worden. Bij de opmaak van de jaarrekening bleek echter dat er over 2025 met 131 gemiddeld meer opvangplekken zijn gerealiseerd dan waarmee in de voorschotaanvraag gerekend was. Dit betekende dan ook dat er recht was op een hogere compensatie. Tezamen met wat lager dan begrote kosten voor de opvang is hierdoor in deze jaarrekening een extra voordeel van € 341.000 op deze regeling ontstaan. De overige afwijkingen binnen programma 7 betroffen lagere (voorlopige) kosten voor Beschermd Wonen en Maatschappelijke Opvang via Sociaal Domein Fryslân (SDF), enkele terugbetalingen van subsidies aan minimafondsen op basis van de ingediende eindverantwoordingen over 2024 en overige plussen en minnen. Al met al is hierdoor binnen programma 7 een voordeel van € 1.248.000 ontstaan. 11.
FUMO: € 83.000 V GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen Pagina 6 van 415434 Per 1 januari 2022 is de sturings- en financieringssystematiek van de FUMO in werking getreden waarbij wordt afgerekend op werkelijk gerealiseerde uren. Een belangrijk element hierin betreft de nacalculatie. Omdat er minder uren zijn besteed dan begroot is een bedrag terug ontvangen van de FUMO waardoor de uiteindelijke bijdrage lager is uitgevallen. 12. leges omgevingsvergunningen: € 91.000 N De geraamde opbrengst omgevingsvergunningen ad € 304.000 is niet volledig gerealiseerd. Doordat het aantal bouwaanvragen lager is geweest dan ingeschat, is de opbrengst lager uitgevallen. 13. nog uit voeren werken: € 708.000 V Het gaat hier nagenoeg volledig om eenmalige budgetten die nog niet (volledig) zijn besteed en die niet worden gedekt uit een reserve of een specifieke uitkering. Voor een specificatie en een uitgebreide toelichting wordt verwezen naar paragraaf I, nog uit te voeren werken. 14. per saldo voordelen op de overige begrotingsposten: € 92.000 N. Het saldo van de overige afwijkingen tussen geraamd en werkelijk bedraagt € 92.000 nadelig. Het gaat hier om onderuitputting op uitgaven, meevallende inkomsten etc. In de taakveldenrealisatie hierna worden deze afwijkingen nader toegelicht. Juridisch N.v.t.
Communicatie Zodra de raad de jaarstukken heeft vastgesteld, worden deze op de website van de gemeente geplaatst. Participatie N.v.t. Fatale termijn De fatale termijn is juli. Voor 15 juli moet de vastgestelde jaarrekening 2025 bij de provincie en het CBS liggen. Uitvoering Voor ligt de actuele versie van de jaarstukken 2025 (jaarverslag- en rekening). De accountant heeft de accountantscontrole afgerond en heeft aangegeven een goedkeurende verklaring van getrouwheid af te geven. Ook ten aanzien van de rechtmatigheid hebben zij geconstateerd dat deze getrouw is. Relevante documenten GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen Eerder genomen besluiten: | Begroting 2025, 6 november 2024 Intrekken beleidsnota’s: | N.v.t. Gevolgen ander beleid: | N.v.t. Bijlagen 1. | Jaarstukken 2025 gemeente Harlingen (doc.nr. 425325). 2. | Voorlopige cijfers 2025 dienst NWF (doc.nr. 423691). 3. | Controleverklaring (wordt nagezonden ). 4. | Concept accountantsverslag (wordt nagezonden). Harlingen, 26 mei 2026 Burgemeester en wethouders van Harlingen, de secretaris, | de burgemeester, J. van Delden | C.M. Sjerps Pagina 7 van 415434 GEMEENTE HARLINGEN Voorstel aan de gemeenteraad van Harlingen Pagina 8 van 415434 Besluit van de gemeenteraad van Harlingen Onderwerp: Jaarstukken 2025 Harlingen DE RAAD VAN DE GEMEENTE HARLINGEN Gelezen het voorstel van burgemeester en wethouders d.d.
26 mei 2026 Besluit 3. Het jaarverslag en de jaarrekening over 2025 vast te stellen. 4. Het gerealiseerde resultaat over 2025 als volgt te bestemmen: - Toe te voegen aan de algemene investeringsreserve (nog uit te voeren werken) € 707.552; - Toe te voegen aan de algemene investeringsreserve (onbestemd vrij besteedbaar) € 3.877.004; - Een bestemmingsreserve personeel in te stellen ad € 1.500.000. Besluit aangepast Vastgesteld door de raad in zijn vergadering van 1 juli 2026 , de voorzitter , de raadsgriffier