Voorstel Beleidsplan Schuldhulpverlening 2025 - 2028 - Raadsvoorstel.pdf

Gemeenteraad (Het Debat en Het Besluit) GHG Raadsvoorstel Zaaknummer: 2025-0020368 Vergadering van 24 april 2025 Gemeente Hardinxveld-Giessendam - Hardinxveld-Giessendam Auteur: Evelien Verhagen-Flikweert Portefeuillehouder: Christa Hendriksen

Beleidsplan Schuldhulpverlening 2025 - 2028 Voorgesteld besluit 1. Het "Beleidsplan Schuldhulpverlening 2025 – 2028" vast te stellen.

Inhoud Inleiding Op grond van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) zijn gemeenten verplicht om eens per vier jaar een beleidsplan schuldhulpverlening vast te stellen. Het huidige beleidsplan schuldhulpverlening "SamenWerken aan perspectief" is per 1 januari 2025 afgelopen. Dit regionale plan is in 2021 vastgesteld door de Drechtraad en met de overgang naar de GR Sociaal lokaal verlengd zonder inhoudelijke aanpassingen. Schuldhulpverlening omvat alle activiteiten die gericht zijn op het voorkomen en oplossen van (problematische) schulden, en bestaat uit de volgende onderdelen: Preventie: voorkomen van schulden en/of financiële problemen. (Wettelijke) vroegsignalering: vroegtijdig signaleren van betalingsachterstanden en het aanbieden van hulp. Curatie: beheersbaar maken (stabiliteit) en/of het oplossen van problematische schulden. Nazorg: ondersteunen van inwoners na een schuldhulpverleningstraject om terugval en het ontstaan van het nieuwe schulden te voorkomen. Bij de opstelling van het regionale beleidsplan schuldhulpverlening 2021-2024 "SamenWerken aan perspectief" waren alle bovengenoemde onderdelen gedelegeerd aan de GR Sociaal (toen de Drechtraad). Met de overgang naar de GR Sociaal zijn de bevoegdheden veranderd, waarbij de onderdelen preventie, vroegsignalering en nazorg nu niet langer gedelegeerd maar gemandateerd zijn aan de GR Sociaal.

Zowel de gemeente als de GR Sociaal voeren taken uit met betrekking tot deze onderdelen. Het onderdeel curatie is wel nog volledig gedelegeerd aan de GR Sociaal. In samenwerking met de GR Sociaal en lokale partners is het beleidsplan schuldhulpverlening 20252028 opgesteld. Aanvankelijk was het de bedoeling om een voornamelijk regionaal plan op te stellen met lokale paragrafen, maar door de gewijzigde bevoegdheden tussen de GR Sociaal en de gemeenten bleek dit gaandeweg niet haalbaar en onlogisch. De taken van preventie, vroegsignalering en nazorg zijn inmiddels gemandateerd en hier wordt op gemeentelijk niveau veel voor gedaan. De regiogemeenten en de GR Sociaal hebben nauw samengewerkt om het nieuwe plan te ontwikkelen. Hierdoor is de totstandkoming van het beleidsplan vertraagd, en wordt de gemeenteraad gevraagd om het plan met terugwerkende kracht per 1 januari 2025 vast te stellen. Het geactualiseerde beleidsplan is een co-creatie van de GR Sociaal en de gemeente Hardinxveld-

1/4

Giessendam. Het plan heeft een vernieuwde opzet en structuur ten opzichte van het vorige beleidsplan. In het AB van 19 december 2024 zijn de teksten van de GR Sociaal van het beleidsplan schuldhulpverlening 2025 - 2028 vastgesteld. In de blauwe kaders in het beleidsplan zijn de bijdragen van de GR Sociaal aan het beleidsplan weergegeven. Inhoudelijk bouwt het beleidsplan voort op het ingezette beleid, maar is het meer toegespitst op de situatie in Hardinxveld-Giessendam en geactualiseerd om rekening te houden met wijzigingen en landelijke ontwikkelingen. Beoogd effect Het bieden van integrale en effectieve ondersteuning aan inwoners met geldzorgen en/of problematische schulden door intensieve lokale en regionale samenwerking, waarbij de onderdelen van schuldhulpverlening goed op elkaar zijn afgestemd dankzij een gezamenlijk ontwikkeld beleidsplan. Argumenten 1.1 Het vaststellen van een beleidsplan schuldhulpverlening is een wettelijke verplichting. Op basis van artikel 2 van de Wet gemeentelijke schuldhulpverlening (Wgs) is de gemeenteraad verplicht om eens per vier jaar een plan vast te stellen dat de koers aangeeft voor de integrale schuldhulpverlening aan inwoners.

Dit plan moet de belangrijkste elementen van het beleid op het gebied van integrale schuldhulpverlening (curatie en nazorg) bevatten, evenals het beleid gericht op het voorkomen van schulden (preventie en vroegsignalering). Het beleidsplan voldoet aan de vereisten die de wet stelt. 1.2 Het beleidsplan voorziet in een integrale aanpak van schuldenproblematiek, op zowel regionaal als lokaal niveau. Het beleidsplan is tot stand gekomen door een intensieve samenwerking met de GR Sociaal en de gemeente, waarbij de nadruk ligt op een integrale benadering. De oorzaken van schulden zijn vaak divers en complex. Naast financiële problemen spelen vaak psychische klachten, verslavingen of ingrijpende veranderingen in iemands leven een rol. Het voorkomen van schulden vereist een gezamenlijke aanpak, waarbij samenwerking tussen verschillende partners centraal staat. In Hardinxveld-Giessendam wordt hierbij niet alleen nauw samengewerkt met de Sociale Dienst Drechtsteden, Servanda (welzijnsorganisatie) en het Sociaal Team, maar ook met lokale partners zoals scholen, jongerenwerkers en andere maatschappelijke organisaties. Deze samenwerking stelt ons in staat om schulden effectief te voorkomen en aan te pakken door zowel de hulpverlening als preventieve maatregelen op elkaar af te stemmen. 1.3 Het beleidsplan sluit aan op de lokale Visie Sociaal Domein.

De Lokale Visie Sociaal Domein, vastgesteld in oktober 2020, vormt het uitgangspunt voor het beleid binnen het sociaal domein. In deze visie wordt benadrukt dat "voorkomen beter is dan genezen", maar dat we waar nodig ook passende ondersteuning bieden. Het beleidsplan sluit aan op deze visie door te kiezen voor inzet op vroegsignalering en preventie. Wanneer het echter nodig is, zorgen we ervoor dat laagdrempelige en toegankelijke ondersteuning beschikbaar is voor iedere inwoner die dat nodig heeft. 1.4 Met het vaststellen van het beleidsplan wordt meer aandacht besteed aan risicogroepen. Het richten op risicogroepen bij schuldpreventie is van belang, aangezien bepaalde groepen in de samenleving een groter risico lopen op financiële problemen. Door preventief aandacht te besteden aan deze kwetsbare groepen, kan worden voorkomen dat schulden zich opstapelen en escaleren. Dit zal worden gerealiseerd door intensieve samenwerking en verbinding met onze (lokale) partners, zodat we de risicogroepen effectief bereiken. 1.5 De financiering van het beleidsplan valt binnen de door de gemeenteraad vastgestelde (meerjaren)begroting. Het beleidsplan draagt geen financiële consequenties met zich mee.

De uitvoering van de lokale onderdelen van het beleidsplan (preventie, vroegsignalering en nazorg) passen binnen de vastgestelde (meerjaren)begroting en is belegd binnen verschillende budgetten. De financiële uitwerking van de bijdrage en taken van de GR Sociaal is onderdeel van de meerjaren-

2/4

begroting GR Sociaal en past binnen de bestaande (meerjaren)begroting, zoals deze er nu is. Kanttekeningen 1.1 De inzet op (wettelijke) vroegsignalering kan op de korte termijn leiden tot een toename in aanmeldingen voor (curatieve) schuldhulpverlening. Op de korte termijn kan dit beleid leiden tot een toename van het aantal aanmeldingen voor schuldhulpverlening, doordat we door de inzet op vroegsignalering meer inwoners hopen te bereiken die te maken hebben met schuldenproblematiek. Echter, door tegelijkertijd te investeren in preventie en intensieve samenwerking met lokale partners, verwachten we op de langere termijn juist lagere kosten. Doordat we betalingsachterstanden eerder signaleren én tijdig passende ondersteuning bieden, zijn er naar verwachting op de langere termijn minder (duurdere) schuldhulpverleningstrajecten nodig. 1.2 Landelijke ontwikkelingen hebben effect op de financiering en uitvoering van schuldhulpverlening. Schuldhulpverlening blijft continu in ontwikkeling en wordt beïnvloed door landelijke ontwikkelingen. Denk hierbij aan maatschappelijke en economische ontwikkelingen die de bestaanszekerheid van inwoners onder druk kunnen zetten, maar ook landelijke programma's zoals het Programma Armoede en Schulden van Kabinet Schoof.

Vooralsnog wordt niet voorzien dat extra financiering nodig is voor de uitvoering van het beleidsplan Schuldhulpverlening 2025-2028. De kosten kunnen echter wel beïnvloed worden door bijvoorbeeld wijziging van wet- en regelgeving, politieke keuzes, CAOontwikkelingen en een toe- of afname van het aantal inwoners met geldzorgen en/of schulden. 1.3 Onderdelen vanuit het beleidsplan worden met terugwerkende kracht tot 1-1-2025 uitgevoerd. Het voorgaande beleid had een looptijd van vier jaar en liep tot eind 2024. De meting van indicatoren uit het nieuwe beleid worden met terugwerkende kracht tot 1-1-2025 uitgevoerd. Hiermee voorkomen we dat er een gat ontstaat tussen het voorgaande beleid en het nieuwe beleid. Financiële informatie Voor een indicatie van de kosten van schuldhulpverlening voor de onderdelen van de GR Sociaal in 2025 is een korte memo bijgevoegd (bijlage 3). Participatie Bij de totstandkoming van dit beleidsplan is gesproken met een ervaringsdeskundige, regionale en lokale samenwerkingspartners. De Regionale Adviesraad Sociaal Drechtsteden (RAS) is gevraagd om advies ten aanzien van de onderdelen van de GR Sociaal in het beleidsplan. Het advies en de reactie van het Dagelijks Bestuur hierop zijn bijgevoegd (zie bijlagen 4 en 5). Op 26 juni 2024 heeft een regionale raadsavond plaatsgevonden om input op te halen bij raadsleden. Dit is verwerkt in het beleidsplan.

Op 3 februari 2025 zijn de hoofdlijnen van het beleidsplan voorgelegd aan de raadswerkgroep sociaal domein. Het Platform Sociaal Domein is gevraagd om advies uit te brengen ten aanzien van de lokale onderdelen van het beleidsplan. Het advies en de reactie van het college hierop zijn bijgevoegd (bijlagen 6 en 7). Communicatie Na vaststelling van het beleidsplan worden onze samenwerkingspartners geïnformeerd en afspraken gemaakt over de uitvoering van het plan. Vervolg Met vaststelling van het beleidsplan schuldhulpverlening 2025 -2028 per 1 januari 2025 vervalt het voorgaande beleidsplan 2021 – 2024 'SamenWerken aan perspectief'. Na vaststelling van het beleidsplan worden voor de lokale onderdelen (preventie en vroegsignalering) afzonderlijke (uitvoerings)plannen dan wel procesbeschrijvingen opgesteld. De Verordening beslistermijn schuldhulpverlening Hardinxveld-Giessendam wijzigt niet met vaststelling van dit beleidsplan en blijft van kracht.

3/4

Openbaar Ja

Bijlagen 1. 2. 3. 4. 5. 6. 7.

Bijlage 1 Beleidsplan Schuldhulpverlening 2025 - 2028 - ter vaststelling Bijlage 2 AB brief - beleidsplan schuldhulpverlening Bijlage 3 Memo financiën Schuldhulpverlening GR Sociaal 2025 Bijlage 4 Advies Regionale Adviesraad Sociaal (RAS) - beleidsplan Schuldhulpverlening Bijlage 5 Reactie DB op advies RAS - beleidsplan Schuldhulpverlening Bijlage 6 Advies Platform Sociaal Domein - beleidsplan Schuldhulpverlening Bijlage 7 Reactie college advies Platform Sociaal Domein - beleidsplan Schuldhulpverlening

4/4