Programmabegroting 2022-2025 Definitief.pdf
Tekst van het document
-16.678 -77.994 -19.241 14.679 -20.031
-16.678 -65.709 -7.188 14.166 -19.340
herziening kapitaallasten inclusief mutatie reserve
9.899
16.716
17.436
20.308
Diverse bijstellingen < € 10.000
1.320
1.320
1.320
1.320
-135.740
-110.201
-100.509
-73.121
Baten Lasten
Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
Resultaat
Rekening 2020 4.661.281 4.128.887 532.394 378.215 450.327 604.506
Programma 10. Gezondheid en milieu Omschrijving Perspectiefnota 2022
Faciliteren van onderzoek en ontwikkeling van ruimtelijke projecten vanuit milieuaspect faciliteren van onderzoek en ontwikkeling t.l.v. de algmene reserve Huurverhoging Hogere dotatie voorziening riolering Hogere dotatie voorziening reiniging Kapitaallasten inclusief toegerekende rente Kapitaallasten ten laste van reserve/voorziening
-10.000
Effecten meicirculaire/Najaarsnota
-
Perspectiefnota 2022 Faciliteren van onderzoek en ontwikkeling van ruimtelijke projecten vanuit milieuaspect Sinds een aantal jaar is de woningbouwmarkt flink aangetrokken. Dit merken we door een toename in ruimtelijke projecten. De mate van complexiteit van verschillende ruimtelijke projecten is relatief hoog en vraagt ook om een extra bijdrage vanuit het milieuaspect. Om onderzoek en ontwikkeling van ruimtelijke projecten te faciliteren is het dus noodzakelijk om voor de komende jaren het beschikbare budget voor milieu op te hogen. Middelen: € 10.000 incidenteel in 2022 Dekking t.l.v. de algemene reserve
Programmabegroting 2022-2025
47
Huurverhoging Dit betreft een huurverhoging welke in het verleden abusievelijk dubbel is opgenomen in de ramingen (structureel). Met deze bijstelling wordt dit gecorrigeerd. Middelen: € 16.678 structureel Hogere dotatie voorziening riolering De dotatie aan de voorziening riolering is hoger dan tot nu toe in de ramingen is opgenomen. Enerzijds vindt dit zijn oorzaak in toegerekende btw, welke in het verleden over teveel posten is berekend. Daarnaast zijn de afschrijvingslasten in 2021 lager, vanwege doorgeschoven investeringen. Verder is het overheadpercentage iets lager. De opbrengsten zijn (nagenoeg) gelijk. Met lagere lasten wegens hiervoor beschreven oorzaken wordt de dotatie aan de voorziening hoger dan in voorgaande ramingen is meegenomen. Middelen: € 120.754 in 2022 € 87.567 in 2023 € 77.994 in 2024 € 65.709 in 2025 Hogere dotatie voorziening reiniging De dotatie aan de voorziening reiniging is hoger door hogere lasten enerzijds en hogere opbrengsten anderzijds. De opbrengstenstijging is groter dan de lastenstijging met als gevolg een hogere dotatie aan de voorziening. Middelen: € 18.986 in 2022 € 18.458 in 2023 € 19.241 in 2024 € 7.188 in 2025 Kapitaallasten Zie toelichting bij paragraaf 1.8. Effect herziening afschrijvingen inclusief mutatie reserves Zie toelichting bij paragraaf 1.8.
10.4 BELEIDSINDICATOREN Nr. Indicator
Eenheid
Per
23 Omvang huishoudelijk restafval kg per inwoner
2019
24 Percentage bekende hernieuwbare elektriciteit
2019
%
Bron Waarden Hardinxveld- Gemeenten < Alle Giessendam 25.000 gemeent inwoners en 181 126 161 CBS - Statistiek Huishoudelijk afval 7,5
0
20,1 Rijkswaterstaat Klimaatmonitor
Beschrijving
Niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval. Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa.
10.5 VERBONDEN PARTIJEN Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma.
Programmabegroting 2022-2025
48
Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid Risico’s Het weerstandsvermogen van de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid (OZHZ) is na toevoeging van (een gedeelte van) de resultaatbestemming 2020 op peil. Tegelijkertijd brengt de invoering van de Omgevingswet onzekerheden met zich mee die hierin nog niet zijn opgenomen. Zo is er o.a. nog onduidelijkheid over de financiering vanuit het Rijk met betrekking tot de bodemtaken die grotendeels worden overgedragen van de provincie naar gemeenten. OZHZ zal namens de gemeente de uitvoering hiervan op zich nemen. Een ander risico is de huidige verhouding tussen de structurele en incidentele financiering van de jaarprogramma's van deelnemende gemeenten. Door een relatief hoge incidentele financiering bestaat de personele capaciteit voor een groot deel uit ingehuurd personeel. Hierdoor stijgen de uitvoeringskosten. OZHZ streeft naar een gezondere verhouding, om zo een robuuste organisatie op te bouwen rondom haar kerntaken. Overigens wordt het overgrote deel van het jaarprogramma van Hardinxveld-Giessendam wel structureel gefinancierd. Ontwikkelingen Er komen de komende jaren wettelijke taken naar de gemeente in het kader van de Omgevingswet. De Omgevingsdienst levert een belangrijke bijdrage als het gaat om uitvoering van deze wettelijke taken, o.a. op het gebied van vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH-taken).
Daarnaast spelen in het kader van duurzaamheid, ecologie en aanverwante thema's steeds meer onderwerpen waar de Omgevingsdienst een adviserende of uitvoerende rol in heeft. Een voorbeeld hiervan is de uitvoering van de Energieagenda, waarbij gestuurd wordt op vermindering van CO 2-uitstoot bij bedrijven. Gemeenschappelijke Regeling GEVUDO: Gemeenschappelijke Vuilverwerking Dordrecht en Omstreken en Huisvuilcentrale Alkmaar Risico’s Geen risico's. Ontwikkelingen Geen ontwikkelingen. Gemeenschappelijke Regeling Reinigingsdienst Waardlanden Risico’s Het beheersbaar houden van de stijging van de kosten voor afvalverwerking blijft een punt van aandacht. Nieuw afvalbeleid is nodig om grip te houden op deze kosten. Ontwikkelingen Op 24 juni heeft onze gemeenteraad ingestemd met het voorstel "nieuw afval- en grondstoffenbeleid". Ook de raden van de andere deelnemende gemeenten binnen Waardlanden hebben ingestemd met het nieuwe beleid. De voorbereiding tot de implementatie van dit nieuwe beleid is inmiddels gestart.
Programmabegroting 2022-2025
49
Programma 11 Bouwen, wonen en gebruiken 11.1 WAT WILLEN WE BEREIKEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Werken aan gebiedsontwikkeling en projecten Hardinxveld-Giessendam is een aantrekkelijke woon- en werkomgeving. Lokale woonvisie Hardinxveld-Giessendam is een aantrekkelijke woon- en werkomgeving voor alle inwoners en verschillende doelgroepen. En dit willen we graag behouden en dit doen we door: Voldoende woningen toevoegen, minimaal voor de lokale behoefte. Kwalitatief goede woningen toevoegen, inzet op doorstroming met name de doelgroep jongeren en senioren. Wonen in alle levensfasen in Hardinxveld-Giessendam (Langer en passend thuis), voor mensen met een zorgvraag faciliteren dat zij lang(er) thuis kunnen wonen. Energie en klimaatbestendig, bijdrage aan minder energieverbruik in de woningvoorraad. Omgevingswet De Omgevingswet draagt bij aan de betrokkenheid van inwoners en bedrijven bij de inrichting van de fysieke leefomgeving. Door de invoering van de wet creëren we meer samenwerking en meer integrale afstemming met elkaar, met inwoners en met betrokken partijen. Duurzaamheid Samen met lokale en regionale partners werkt de gemeente Hardinxveld-Giessendam aan een klimaatbestendige en duurzame samenleving die gericht is op het bieden van een leefbare en prettige leefomgeving voor huidige én toekomstige generaties.
De focus ligt daarbij op het stoppen met het gebruik van fossiele brandstoffen, het terugdringen van het energieverbruik maar ook het omschakelen op schone, duurzame energiebronnen die zorgen voor een stevige reductie in uitstoot van CO2. Als gemeente nemen we het voortouw en regie maar in uitvoering is de samenwerking met de samenleving, van ondernemer tot huurder en van vrijwilligersorganisatie tot zware industrie van groot belang. Biedingen Regiodeal We willen regionaal een impuls geven aan de brede welvaart, door te investeren in menselijk kapitaal, innovatie en dynamische rivieroevers en zo de regio minder kwetsbaar maken voor conjunctuurschommelingen. Hiervoor is tussen het Rijk en de regio Drechtsteden-Gorinchem medio 2020 een regiodeal gesloten. De pijler dynamische oevers van deze deal richt zich op een kwaliteitsimpuls aan de oevers, onder andere door investeringen in bereikbaarheid, natuur en beleving van de oevers. De ontwikkeling van de IJzergieterij is aangewezen als een project dat past binnen de doeltelling van de deal.
11.2 WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Werken aan gebiedsontwikkeling en projecten Na een dal in de oplevering van woningen komt de woningbouwproductie in 2022 weer goed op gang. Van verschillende plannen is de bestemmingsplanprocedure in 2021 afgerond, waardoor de daadwerkelijke realisatie van de woningbouw een versnelling kan krijgen. Hierdoor zal invulling gegeven worden aan de woonvisie met plannen die goed ingepast worden hun omgeving. Ook aan nieuwe plannen wordt gewerkt om de woningbouwbehoefte van onze gemeente invulling te geven. Daarnaast worden plannen van andere overheden zoals de nieuwe boezem en het boezemgemaal zo goed mogelijk begeleid voor een optimale ruimtelijke inpassing.
Programmabegroting 2022-2025
50
Lokale woonvisie In de Lokale paragraaf Wonen (lokale woonvisie) is een uitvoeringsprogramma opgenomen deze wordt in 2021 geactualiseerd. Voldoende woningen toevoegen We zetten in op minimaal de lokale behoefte en een organische groei ten behoeve van de regionale behoefte. Nieuwbouw moet passen bij de schaal van de kern. Aansluiten bij de behoefte doen we door te werken vanuit een continue bouwstroom en monitoring van de marktopnamecapaciteit bij planontwikkeling. De bouwwerkzaamheden van de projecten zoals de IJzergieterij, Rokerij en Rivierdijk/Kromme Gat zijn/worden gestart in 2021. Ook de bestemmingsplannen Blauwe Zoom "Ons Dorp", 't Oog fase 1 en de Stationsstraat zijn in voorbereiding. De komende jaren (vanaf 2022) liggen er nog meer woningbouwplannen zoals Middenwetering, HKC-terrein, Kerk Buitendams als ook de ontwikkeling op Buitendams 348-352 (Huisman Nederveen). In deze projecten helpen we mee aan de regionale opgave. Hierover maken we afspraken met de regiogemeenten. Kwalitatief goede woningen toevoegen Dit doen we door in te zetten op de toevoeging van woningen die bijdragen aan de gewenste doorstroming binnen de gemeente. Voor de primaire (lokale) behoefte is de opgave met name gericht op starters en doorstromers (gezinnen en 50+). Ook een passend aanbod aan sociale huurwoningen is gewenst.
Voor de doelgroep starters richten we ons op goedkope koopwoningen tot circa €200.000, deze zullen gerealiseerd gaan worden binnen het woningbouwplan op het HKC-terrein. Voor de doorstromers zorgen voor een verscheidenheid aan woonvormen vanaf circa €300.000 zoals wordt uitgevoerd in het de vervolgfase van De Blauwe Zoom "Ons Dorp'. De opgave in de sociale huur is vooral gericht op vernieuwen en passend maken van het bestaande aanbod. De gewenste uitbreiding is beperkt. Wonen in alle levensfasen in Hardinxveld-Giessendam Hiermee willen we zorgen dat mensen langer en passend thuis kunnen wonen. Dit gaat zowel over het langer thuis wonen van ouderen als het bieden van een passend thuis voor kwetsbare doelgroepen. Dit doen we door het bouwen van gelijkvloerse woningen (zoals in de vervolgfase van De Blauwe Zoom "Ons Dorp') als het stevig inzetten op preventie met goede ondersteuning (ambulant) in de buurt. Energie en klimaatbestendig De visie is dat Hardinxveld-Giesendam in 2050 van het aardgas af is, de Transitie Visie Warmte 2021 geeft hier invulling aan. Omgevingswet De Omgevingswet is uitgesteld en treedt nu op 1 juli 2022 in werking. Al enige tijd bereiden we ons hier als gemeente op voor. In 2019 is door de gemeenteraad een keuze gemaakt voor een invoeringsstrategie en zijn centrale uitgangspunten voor de implementatie van de wet geformuleerd.
We zijn van daaruit onder andere gestart met het opstellen van de Omgevingsvisie, maar concentreren ons de komende periode vooral op de minimale acties die noodzakelijk zijn voor de invoeringsdatum. De stelselwijziging Omgevingswet, samen met de invoering van de Wet Kwaliteitsborging voor het bouwen, zullen (ingrijpende) gevolgen hebben voor de legesheffing door gemeenten. Deze gevolgen zijn afhankelijk van de lokale ambitie, beleidsinvulling en inrichtingskeuzes. Minder legesinkomsten ontstaan door de 'knip' (het splitsen van de bouwtechnische en ruimtelijke vergunning) en bijvoorbeeld dat er lokaal wordt gekozen om meer vergunningsvrij te maken. Komende tijd worden de lokale ambitie, beleidsinvulling en inrichtingskeuzes duidelijker. Dan kunnen ook de gevolgen inzichtelijk worden gemaakt. Duurzaamheid In 2021 is de Lokale Duurzaamheidsagenda opgesteld, in aanvulling op de Lokale Energie Agenda zoals die is vastgesteld in 2019. Met het uitvoeren van de Lokale Duurzaamheidsagenda doet de gemeente wat nodig is om de doelstellingen op het gebied van duurzaamheid te behalen. Er wordt daarbij een onderscheid gemaakt tussen primaire en secundaire opgaven. De primaire opgaven horen specifiek bij het beleidsterrein Duurzaamheid en omvat de grote opgaven op het gebied van energietransitie en klimaatadaptatie.
Op basis van de Lokale Duurzaamheidsagenda wordt het programma Duurzaamheid ingericht en uitgevoerd In 2021 zijn de belangrijkste strategische documenten opgesteld, te weten:
Programmabegroting 2022-2025
51
De Regionale Energiestrategie 1.0 [RES Regio Drechtsteden]. Deze beschrijft de doelstelling op het gebied van energie besparen en de opwek van schone energie middels zonnepanelen en, in regionaal verband waar mogelijk, windturbines. De volgende stap is het ten uitvoer brengen van deze strategie op lokaal niveau. De Transitie Visie Warmte 2021 [TVW 2021]: Deze visie beschrijft de manier waarop de omschakeling op welke wijze panden in de gemeente Hardinxveld-Giessendam gefaseerd om kunnen schakelen op duurzame warmtebronnen. Ook deze visie zal vertaald worden naar praktische uitvoering door middel van een clusteraanpak zoals die beschreven is in de TVW 2021. De Regionale Adaptatie Strategie regie A5H: De adaptatiestrategie beschrijft welke opgaven er regionaal liggen op het gebied van klimaatadaptatie, waaronder extreme droogte, hittestress, wateroverlast en biodiversiteit. Deze strategie wordt met name vertaald naar een Lokale Adaptatie Strategie op basis waarvan ook in de gemeente Hardinxveld-Giessendam concrete stappen gezet worden. Daarnaast omvat de Lokale Duurzaamheidsagenda een opsomming van de opgaven die op andere beleidsterreinen liggen maar een sterke duurzaamheidscomponent kennen en welke vragen om een integrale aanpak.
Bijvoorbeeld mobiliteit en de opgaven die er liggen ten aanzien van het realiseren van lokaal beleid ten behoeve van een laadinfrastructuur voor elektrisch rijden. Maar ook Omgevingsvisie is van groot belang omdat dit een belangrijk instrument is waarin uitvoering van onder andere de RES 1.0 geborgd kan worden. Vanuit het programma Duurzaamheid wordt waar nodig de gevraagde inzet op de andere beleidsterreinen gedaan. Tevens wordt regionaal inzet gevraagd en geleverd ten behoeve van onder andere de RES en RAS. Voor elk van deze opgaven geldt dat ze in grote mate afhangen van een gedegen inzet op zowel communicatie als participatie. Hier wordt dus vanuit het programma Duurzaamheid een accent op gelegd. Toekomstige ontwikkelingen Duurzaamheid De doelstellingen op het gebied van Duurzaamheid zijn er van de lange adem, waarbij ontwikkelingen van grote invloed zullen zijn. Allereerst is er de Regionale Energie Strategie. Hoewel hard aan de uitvoering wordt gewerkt zal deze elke twee jaar worden herijkt en, waar nodig, bijgesteld. En dat bijstelling en uitbreiding nodig zal zijn wordt al duidelijk aan het IPCC rapport van zomer 2021 dat laat zien dat we de komende decennia stevig aan de slag zullen moeten om de doelstellingen te halen: lokaal, regionaal, landelijk en internationaal. De lokale opgaven zullen hier mogelijk ook door geïntensiveerd moeten worden.
Maar ook toekomstige technische ontwikkelingen zijn van belang. Met name als het gaat om de omschakeling naar duurzame warmtebronnen. De in 2021 opgestelde Transitie Visie Warmte laat zien dat de oplossingen voor een belangrijk deel aanwezig zijn, maar ook afhankelijk zijn van (door)ontwikkeling van bijvoorbeeld mogelijkheden om warmte uit riool- en oppervlaktewater te halen. De regierol die de gemeente heeft in de warmtetransitie is mede afhankelijk van deze ontwikkelingen. Daarnaast zal klimaatadaptatie steeds meer op de voorgrond komen. Zorgen dat ook de woon- en leefomgeving van Hardinxveld-Giessendam duurzaam klimaatadaptief en waterrobuust ingericht wordt vraagt een gedegen aanpak die nu nog in de kinderschoenen staat. Tot slot liggen de vraagstukken van Duurzaamheid niet één enkel beleidsterrein maar zal in de toekomst steeds meer een integrale aanpak gewenst zijn om de opgaven op adequate wijze op te kunnen pakken.
Programmabegroting 2022-2025
52
Biedingen Regiodeal Begin 2022 moet het plan van de kwaliteitsimpuls middels de regiodeal-gelden voor het plan IJzergieterij uitgewerkt zijn. De uitvoering van het plan zal samenlopen met de herontwikkeling van het gebied en zal enkele jaren duren. Ondersteuning van communicatie en participatie in ruimtelijke projecten Voor complexe nieuwe ruimtelijke projecten zoals 't Oog en Middenwetering zal extra inzet gepleegd worden op het gebied van communicatie en participatie. De bijdrage vanuit de plankostenscan bij anterieure contracten is hiervoor niet altijd voldoende. Door het goed betrekken van alle belanghebbenden bij de planvorming en -uitwerking zal het draagvlak voor de plannen en de kwaliteit hiervan toenemen.
11.3 WAT MAG HET KOSTEN? Programma 11. Bouwen, wonen en gebruiken Begroting 2023 1.540.833 2.670.962 -1.130.129 0 50.000 -1.080.129
2022
2023
2024
bedragen in € 2025
Ondersteuning van communicatie en participatie in ruimtelijke projecten -100.000 Opstellen omgevingsplan -50.000 Opstellen omgevingsplan t.l.v. de algmene reserve 50.000 Kapitaallasten inclusief toegerekende rente 1.245
-100.000 -50.000 50.000 1.245
-100.000
-100.000
1.245
1.245
-98.755
-98.755
-98.755
Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
Resultaat
Begroting 2021 9.334.273 10.134.693 -800.420 0 142.000 -658.420
Begroting 2024 3.856.494 5.321.177 -1.464.683 0 0 -1.464.683
bedragen in € Begroting 2025 3.825.774 5.319.874 -1.494.100 0 0 -1.494.100
Begroting 2022 4.369.187 5.362.995 -993.808 0 50.000 -943.808
Baten Lasten
Rekening 2020 4.454.844 6.153.165 -1.698.321 1.513.934 2.067.277 -1.144.978
Programma 11. Bouwen, wonen en gebruiken Omschrijving
2021
Perspectiefnota 2022
Diverse bijstellingen < € 10.000
-98.755
Perspectiefnota 2022 Ondersteuning van communicatie en participatie in ruimtelijke projecten Voor complexe ruimtelijke projecten met langere doorlooptijden is inspanning op het vlak van communicatie en participatie belangrijk. Bijdragen van kosten uit de plankostenscan blijken op basis van ervaringen bij de IJzergieterij en Rokerij onvoldoende te zijn. In het Meerjarenprogramma Grondzaken (MPG), dat is gepresenteerd aan de raad op 17 juni 2021, is dit aangehaald. Voor in de toekomst zetten we ons in op participatiebeleid voor een diversiteit aan onderwerpen. Hierbij gaat het naast ruimtelijke projecten bijvoorbeeld ook om de Omgevingswet en duurzaamheid. Middelen: € 100.000 structureel met ingang van 2022 Opstellen omgevingsplan Opstellen Omgevingsplan: Na inwerkingtreding van de wet moet de gemeente klaar zijn om ruimtelijke procedures te door lopen en om een omgevingsplan te beoordelen en vast te stellen. Hoe dit proces van opstellen tot vaststellen en het daadwerkelijke omgevingsplan eruit komt te zien is voor gemeente Programmabegroting 2022-2025
53
Hardinxveld-Giessendam nog onduidelijk. Omdat de gemeentelijke organisatie over onvoldoende tijd en kennis beschikt om dit op te pakken moeten hiervoor specialisten uit het ruimtelijke domein worden ingehuurd. De huidige bestemmingsplannen voor het bebouwde gebied en het buitengebied van Hardinxveld-Giessendam zijn opgesteld door een vast ruimtelijk-planologisch adviesbureau en dit bureau kan ook voldoen aan de digitale omgevingseisen. Daarom is het voorstel om het betreffende bureau ook te vragen om de gemeente te ondersteunen in de vertaalslag van bestemmingsplan naar omgevingsplan. Het doel van dit traject is: Het opzetten van een helder proces om tot een omgevingsplan te komen; Het opstellen van een omgevingsplan; Het oefenen met de software rondom het opstellen, publiceren en beoordelen van het omgevingsplan; Het vaststellen van een omgevingsplan. Middelen: € 50.000 incidenteel in 2022 € 50.000 incidenteel in 2023 Dekking t.l.v. de algemene reserve
Kapitaallasten inclusief toegerekende rente Zie toelichting bij paragraaf 1.8.
11.4 BELEIDSINDICATOREN Binnen dit programma zijn geen beleidsindicatoren vastgesteld vanuit het wettelijk kader.
11.5 VERBONDEN PARTIJEN Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. Dit programma bevat geen verbonden partijen.
Programmabegroting 2022-2025
54
Programma 12 Woonomgeving 12.1 WAT WILLEN WE BEREIKEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Opstellen nieuw groenbeheersplan We stimuleren de verantwoordelijkheid van bewoners voor hun eigen leefomgeving. Een groene woonomgeving levert een positieve bijdrage aan onder meer biodiversiteit, sociale cohesie, gezondheid en kwaliteit van openbare ruimte.
12.2 WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Opstellen nieuw groenbeheersplan Om het groenbeleidsplan op te stellen is een evaluatie en een startnotitie geschreven. Beide documenten zijn zowel door het college als de raad vastgesteld. In de startnotitie worden doelen benoemd waar het groenbeleidsplan op in moet gaan. De doelen zijn onder andere: klimaatadaptatie, biodiversiteit, beeldkwaliteit, onderhouden van groen door bewoners, normen voor groen bij nieuwe ontwikkelingen. Ook zal een benchmark worden uitgevoerd om te bepalen hoe groen de gemeente is. Naast de doelen is in de startnotitie benoemd hoe de inwoners worden betrokken bij het opstellen van het plan. We willen de inwoners bij het plan betrekken door hen de mogelijkheid te geven om een enquête in te laten vullen. De gegevens worden gebruikt om het groenbeleidsplan op te stellen. Ook kan in de enquête worden aangegeven of er behoefte is om een mondelinge toelichting te geven. Naast de enquête wordt er ook gewerkt met een klankbordgroep waarin verschillende partijen zoals een Natuur- en Vogelwacht Alblasserwaard en een Stichting Dorpsbehoud mee kunnen praten over het plan. We streven er naar om het geactualiseerde groenbeleidsplan voor de verkiezingen in maart 2022 vast te laten stellen door de raad.
Uitvoering motie 'Meer bankjes in ons dorp' In juli 2021 heeft de gemeenteraad besloten om de motie 'meer bankjes in ons dorp' aan te nemen. Hiervoor kunnen op verschillende locaties banken met afvalbak en zo nodig een fietsenbeugel worden geplaatst. De inwoners zullen, na een oproep van de gemeente via de gebruikelijke kanalen, locaties kunnen aangeven waar volgens hen een extra zitmogelijkheid gewenst is. De locaties zullen hierna door de gemeente worden beoordeeld waarna er zo nodig overleg zal plaatsvinden met Rijkswaterstaat of het Waterschap. Voorbereiding in 2021 en realisatie in 2022. Kosten voor beheer en onderhoud worden na uitvoering via de perspectiefnota op basis van werkelijk gerealiseerde locaties opgevoerd. Om de motie uit te voeren wordt een investeringsbedrag van € 35.000,-- opgevoerd.
Programmabegroting 2022-2025
55
12.3 WAT MAG HET KOSTEN? Programma 12. Woonomgeving Baten Lasten
Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
Resultaat
Rekening 2020 13.896 1.084.397 -1.070.501 56.200 207.711 -918.990
Begroting 2024 1.000 977.534 -976.534 76.200 76.200 -976.534
Begroting 2022 1.000 971.441 -970.441 76.200 89.790 -956.851
Begroting 2023 1.000 997.477 -996.477 76.200 76.200 -996.477
2021
2022
2023
2024
bedragen in € 2025
-1.000
-1.000
-1.000
-1.000
-1.000
-1.000
-1.000
-1.000
Programma 12. Woonomgeving Omschrijving
bedragen in € Begroting 2025 1.000 973.860 -972.860 76.200 76.200 -972.860
Begroting 2021 1.000 1.017.232 -1.016.232 76.200 149.790 -942.642
Perspectiefnota 2022
Vervangen bomen en onderbeplanting Onttrekking aan de reserve openbaar groen
-50.000 50.000
Indexering uittredingsovereenkomst met Avres normbedrag Indexering uittredingsovereenkomst t.l.v. de algmene reserve
-13.590 13.590
Diverse bijstellingen < € 10.000
-
Perspectiefnota 2022 Vervangen bomen en onderbeplanting marktplein Houweningeweer De bomen staan er slecht bij door essentakkensterfte, om die reden staan zowel de bomen als de onderbeplanting op de planning om vervangen te worden. Dit vindt in 2022 zijn beslag. Middelen: € 50.000 in 2022 dekking t.l.v. reserve openbaar groen Indexering uittredingsovereenkomst met Avres normbedrag Indexering conform uittredingsovereenkomst. Deze overeenkomst eindigt op 31 december 2022. 2021 2022 2023 2024 2025 Programma 7 -16.600 -/- 16.600 Programma 12 -/-13.590 -/-13.590 Totaal -/- 30.190 -/- 30.190 Middelen € 13.590 incidenteel in 2021 en 2022 Dekking t.l.v. de algemene reserve
Programmabegroting 2022-2025
56
12.4 BELEIDSINDICATOREN Nr. Indicator
Eenheid
Per
Bron Waarden Hardinxveld- Gemeenten < Alle Giessendam 25.000 gemeent inwoners en 255 312 270 CBS - Statistiek Waarde Onroerende Zaken 5,4 9,6 8,9 ABF - Systeem Woningvoorraad
Beschrijving
25 Gemiddelde WOZ waarde
x €1.000
2020
De gemiddelde WOZ waarde van woningen.
26 Nieuw gebouwde woningen
per 1.000 woningen
2020
27 Demografische druk
%
2021
80,9
79,6
70,1 CBS Bevolkingsstatistiek
De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar.
28 Gemeentelijke woonlasten éénpersoonshuishouden
€
2021
860
0
733 COELO, Groningen
Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een éénpersoonshuisouden betaalt aan woonlasten.
29 Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden
€
2021
860
0
810 COELO, Groningen
Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuisouden betaalt aan woonlasten.
Het aantal nieuwbouwwoningen
12.5 VERBONDEN PARTIJEN Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. Dit programma bevat geen verbonden partijen.
Programmabegroting 2022-2025
57
Financiering en algemene dekkingsmiddelen 13.1 WAT WILLEN WE BEREIKEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Gezonde financiële positie behouden en verbeteren Hardinxveld-Giessendam is een financieel gezonde gemeente waar zo hoog mogelijke kwaliteit wordt geleverd tegen zo laag mogelijke kosten voor onze inwoners en bedrijven. Kostendekkendheid lokale heffingen actualiseren Ons uitgangspunt voor de lokale heffingen is de kostendekkendheid van riool- en afvalstoffenheffing. Biedingen Bijhouding BAG/BGT Voor de het actueel houden van de wettelijk verplichte basisadministraties "Basisadministratie Adressen en Gebouwen" (BAG) en "Basisadministratie Grootschalige Topografie" (BGT) is het noodzakelijk om alle wijzigingen in de gemeente bij te houden en te verwerken in de bestanden. Met name het inwinnen van gegevens van vergunningsvrije bouwwerken of andere wijzigingen aan de omgeving die niet gemeld worden of gemeld hoeven te worden, vraagt een extra inspanning. De gegevens zijn voor iedereen (bedrijven, inwoners, instanties) te raadplegen op de landelijke website PDOK (Publieke Dienstverlening Op de Kaart). Ook voor de invoering van de omgevingswet is het van belang dat de data waar iedereen gebruik van maakt actueel zijn.
13.2 WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Gezonde financiële positie behouden en verbeteren We wegen hierbij de ambities uit het coalitieakkoord en nieuwe ontwikkelingen af tegen deze uitgangspunten. Het eerder in gang gezette beleid wordt daarbij gecontinueerd en is gericht op het afbouwen van de schuldpositie. Kostendekkendheid lokale heffingen actualiseren Voor de OZB en andere tarieven passen we in beginsel alleen de inflatiecorrectie toe. Zo dekken we structurele uitgaven met structurele inkomsten. Daarnaast nemen we de opbouw van de tarieven van begraafplaatsen en evenementen onder de loep. We kijken daarbij naar zowel maatschappelijke effecten als de gevolgen voor andere begrotingsposten. Biedingen Bijhouding BAG/BGT Om de data te actualiseren zoals hierboven omschreven wordt een vergelijking gemaakt tussen de data uit het bestand en actuele luchtfoto's. Afwijkende zaken worden verwerkt in de bestanden. Op deze wijze wordt voldaan aan de wettelijke bepalingen met betrekking tot de actualiteit van de gegevens.
Programmabegroting 2022-2025
58
13.3 WAT MAG HET KOSTEN? Programma 13. Financiering / Algemen dekkingsmiddelen Baten Lasten
Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
Resultaat
Rekening 2020 28.012.620 1.613.174 26.399.446 320.279 1.088.800 27.167.967
Begroting 2021 30.152.935 509.268 29.643.667 0 255.010 29.898.677
Begroting 2023 29.984.207 -247.997 30.232.204 0 0 30.232.204
Begroting 2024 29.983.580 -248.971 30.232.551 0 0 30.232.551
bedragen in € Begroting 2025 30.171.989 -235.162 30.407.151 0 0 30.407.151
2022
2023
2024
bedragen in € 2025
6.774 48.471
10.414 48.471
9.885 48.471
9.356 48.471
-12.180 1.204.238
8.098 793.205
7.959 732.030
8.541 658.484
-1.500
-1.500
-1.500
-1.500
1.245.803
858.688
796.845
723.352
Begroting 2022 30.405.018 41.229 30.363.789 0 0 30.363.789
Programma 13. Financiering / Algemen dekkingsmiddelen Omschrijving
2021
Perspectiefnota 2022
Kapitaallasten inclusief toegerekende rente Indexatie onroerende zaakbelasting
Effecten meicirculaire/Najaarsnota
herziening kapitaallasten inclusief mutatie reserve Algemene uitkering gemeentefonds Diverse bijstellingen < € 10.000 -
Perspectiefnota 2022 Kapitaallasten Zie toelichting bij paragraaf 1.8. Indexatie onroerende zaakbelasting De opbrengst voor 2022 en verder is ten opzichte van de verwachte opbrengst voor 2021 met 1,3 % verhoogd (voor indexpercentage zie ook 2.1. financiële uitgangspunten). Middelen: € 48.471 structureel vanaf 2022 Herziening kapitaallasten inclusief mutatie reserve Zie toelichting bij paragraaf 1.8. Middelen: - € 12.180 in 2022 € 8.098 in 2023 € 7.959 in 2024 € 8.541 in 2025 Algemene uitkering gemeentefonds Met de arbitrage-uitspraak Jeugdzorg worden de gemeenten gecompenseerd voor de sterk gestegen kosten voor jeugdzorg. In meerjarig opzicht is nog onzeker hoe hoog de compensatie zal uitvallen en daarom wordt voor de begroting 2022-2025, conform de richtlijn van de provincie Zuid-Holland rekening gehouden met een percentage van 100% voor 2022 en met 75% in de navolgende jaren. Middelen: € 1.204.238 in 2022 € 793.205 in 2023 € 732.030 in 2024 € 658.484 in 2025 Programmabegroting 2022-2025
59
13.4 BELEIDSINDICATOREN Binnen dit programma zijn geen beleidsindicatoren vastgesteld vanuit het wettelijk kader.
13.5 VERBONDEN PARTIJEN Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Risico’s Het risico voor de gemeente beperkt zich tot het verworven aandelenkapitaal. Het risicobeheer van BNG Bank is gericht op handhaving van het veilige risicoprofiel van de bank. Dit profiel komt tot uitdrukking in hoge externe credit rating. Ontwikkelingen Gedurende het begrotingsjaar hebben zich geen veranderingen voorgedaan in de belangen van aandeelhouders in BNG Bank. Over 2020 realiseerde BNG Bank een nettowinst na belastingen van € 221 miljoen (2019: 163 miljoen). Van de nettowinst is voorgesteld om € 101 miljoen aan dividend uit te keren (2019 € 71 miljoen. Voor de gemeente Hardinxveld-Giessendam komt dit neer op € 57.125 (over 2019 in 2020 € 39.823).
Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie Heffen en Waarderen (SVHW) Risico’s Uit onderzoeken naar vergelijkbare organisaties is gebleken dat SVHW de efficiëntste organisatie is. Dit houdt in dat de geboden kwaliteit tegen een scherpe prijs wordt aangeboden. Het doorvoeren van bezuinigingen heeft daardoor een direct effect op de geboden kwaliteit. Daarnaast bestaat het risico dat deelnemers uittreden, waarbij mogelijkerwijs de lasten voor de achterblijvende deelnemers hoger worden. Tegelijkertijd treden er ook nieuwe gemeenten toe. Ontwikkelingen Naar verwachting zullen in de komende jaren meerdere gemeenten aansluiting gaan zoeken bij het SVHW. Daar staat tegenover dat gemeenten ook kunnen uittreden. Dit betekent dat er zowel kansen als risico's zich voor kunnen doen.
Programmabegroting 2022-2025
60
1.5 Toekomstige ontwikkelingen Hieronder wordt een doorkijk gepresenteerd voor de komende jaren. Onderstaande onderwerpen worden voor de toekomst voorzien, maar zijn voor alsnog niet nader te concretiseren, zodanig dat het tot een financiële vertaling leidt. Door het hier op te nemen (vanuit de perspectiefnota 2022-2025) wordt het wel mogelijk om in de volgende producten een ‘stand van zaken’ in beleidsinhoudelijke zin op te nemen. Overdracht beheer wegen waterschap (programma 4) De wegen buiten de bebouwde kom in de Alblasserwaard-Vijfheerenlanden worden beheerd door het waterschap Rivierenland. Rivierenland ziet wegenbeheer niet als haar kerntaak en heeft daarom samen met de gemeenten een verkenning uitgevoerd naar overdracht van deze wegen. Onder het beheer van de wegen vallen baggeren wegsloten, bermbeheer, groenonderhoud, kunstwerken (bruggen en duikers), wegmeubilair en asfaltonderhoud en verkeersveiligheid. De bekostiging van deze wegentaak bij het waterschap wordt momenteel voor een kwart gevormd door de uitkering uit het gemeentefonds en voor driekwart door de wegenheffing van het waterschap. Bij de verkenning spelen de financiële gevolgen voor de gemeenten een belangrijke rol. Gemeenten in het landelijk gebied krijgen er veel wegen bij en betalen nu relatief weinig wegenheffing.
Stedelijke gemeenten betalen nu relatief veel wegenheffing en krijgen er weinig wegen bij. Door de financiële consequenties voor met name de landelijk gemeenten gaat het overleg moeizaam. Of en wanneer de overdracht zal plaatsvinden is nog niet aan te geven. Natuurwetgeving Behouden en benutten van natuurwaarden wordt steeds belangrijker. Voor projecten wordt de omgang met natuurwaarden nu per project uitgezocht. De doorlooptijd en gevolgen van eventueel benodigde ontheffingen op grond van de Wet natuurbescherming kunnen echter groot zijn. Omdat er momenteel veel plannen in ontwikkeling zijn (oa. woningbouwontwikkeling, onderzoek nieuwe boezem, A-15) ontstaat er steeds meer behoefte om in een vroegtijdig stadium inzicht te krijgen in de aanwezige natuurwaarden, zodat hier bij nieuwe ontwikkelingen rekening mee gehouden kan worden. Denk daarbij aan inzicht in de aanwezige beschermde flora en fauna, en het inrichten van compensatiegebieden. Voor bestaande gebieden is hiervoor beleid opgesteld, voor nieuwe ontwikkelingen niet. Door integraal de natuurwaarden voor de nieuwe gebieden te inventariseren en het handelingsperspectief te bepalen kan de kwaliteit van plannen en daarmee van de leefomgeving vergroot worden en kunnen kansen beter benut worden.
Doorontwikkeling 't Oog De raad heeft 28 november 2019 besloten om naast de lopende ontwikkeling van een bedrijventerrein in de westpunt en woongebied voor 170 woningen te kijken naar een integrale ontwikkeling van het gebied. Daarvoor heeft de raad een structuurkaart met 10 uitgangspunten vastgesteld. Binnen dit kader wordt met alle betrokken actoren onderzocht hoe er gekomen kan worden tot een haalbaar plan. Belangrijk onderzoek hierin is de realisatie en financiering van een verkeersveilige ontsluiting van het hele gebied als randvoorwaarde om deze ontwikkeling mogelijk te maken.
Programmabegroting 2022-2025
61
1.6
Algemene Dekkingsmiddelen
Kosten en opbrengsten die niet direct tot één van de vorengaande programma’s behoren vallen onder de noemer ‘algemene dekkingsmiddelen’. De algemene dekkingsmiddelen zijn: 1. Lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is De lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is zijn heffingen waarvan er geen duidelijke relatie is tussen de gemeentelijke dienstverlening en de belasting. Voorbeelden zijn de onroerend zaakbelastingen (OZB) en de hondenbelasting. Overigens zijn de rioolheffing en de afvalstoffenheffing voorbeelden van lokale heffingen waarvan de besteding wel is gebonden. Dergelijke heffingen worden op de desbetreffende programma’s verantwoord. Voor verdere informatie wordt u verwezen naar de paragraaf ‘Lokale heffingen’. 2. Algemene uitkering uit het gemeentefonds De algemene uitkering uit het gemeentefonds is de grootste inkomstenbron voor onze gemeente. Twee factoren bepalen de uitkering aan een gemeente: a. De omvang hangt af van de algemene groei en van taak- en andere veranderingen. Het gemeentefonds is gekoppeld aan de rijksuitgaven. Als het Rijk meer uitgeeft, gaat het gemeentefonds ook omhoog en omgekeerd. Twee voorbeelden van taak- en andere veranderingen: Toen de gemeenten de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) gingen uitvoeren, kregen ze daarvoor geld in het gemeentefonds. Het fonds groeide, maar het takenpakket ook. b.
Het aandeel van een gemeente in de totale omvang van het gemeentefonds hangt af van zogenaamde “verdeelmaatstaven”. Het aantal inwoners is zo een verdeelmaatstaf. Hoe meer inwoners een gemeente heeft, des te groter het aandeel in het totaal. Er zijn circa vijftig verdeelmaatstaven. 3. Dividend Hiertoe behoren de aandelen en daaraan verbonden dividenden die niet tot één van de vorengaande programma’s behoren. Voor onze gemeente zijn dat de aandelen en de daaraan verbonden dividenduitkering van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG). 4. Saldo van de financieringsfunctie Het saldo van de financieringsfunctie wordt veroorzaakt door het verschil in de verwachte rentekosten en het percentage dat is gebruikt om de rentekosten aan de programma’s door te berekenen. Volgens de notitie rente 2017 van de commissie BBV mag dit verschil maximaal 0,5% bedragen. 5. Overige algemene dekkingsmiddelen De overige dekkingsmiddelen bestaan hoofdzakelijk uit de baten en lasten die betrekking hebben op de waardering van onroerende zaken in het kader van de Wet Waardering Onroerende Zaken (WOZ). Hieronder vallen overigens niet de opbrengsten van de onroerend zaakbelastingen (OZB) en ook niet de lasten die zijn gemoeid met de heffing en invordering daarvan. Deze worden verantwoord bij de lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is.
Onderstaande tabel bevat het overzicht van algemene dekkingsmiddelen (bedragen x € 1.000):
Omschrijving Lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds: algemeen Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds: sociaal domein Dividend Saldo van de financieringsfunctie Overige dekkingsmiddelen Totaal
2022
2023
2024
2025
3.851 25.218 938 40 172 145 30.364
3.851 24.788 949 40 454 149 30.232
3.851 24.790 949 40 452 150 30.233
3.851 24.982 949 40 448 137 30.407
Lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is Dit betreffen de onroerende zaakbelastingen en de hondenbelasting, welke op het programma Financiering en Algemene Dekkingsmiddelen worden verantwoord. Programmabegroting 2022-2025
62
Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds De uitkomsten van de doorrekening van de meicirculaire 2021 zijn in de budgetten verwerkt. Dividend Het hierboven genoemde dividend betreft de dividenden van de Bank Nederlandse Gemeenten.
Programmabegroting 2022-2025
63
1.7
Onvoorzien
In de primitieve begroting is onder financiering en algemene dekkingsmiddelen een post voor onvoorziene uitgaven opgenomen ad € 25.000.
Programmabegroting 2022-2025
64
PARAGRAFEN
Programmabegroting 2022-2025
65
1.8
Paragraaf Bedrijfsvoering
WAT WILLEN WE BEREIKEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Verdere organisatie-ontwikkeling Zoals in eerdere rapportages aan de gemeenteraad verstuurd werken we sinds december 2020 aan het op orde brengen en houden van onze organisatie. Dit is begonnen onder de noemer stutten en verstevigen. Langs een aantal lijnen wordt continu gewerkt aan de doorontwikkeling van de organisatie.
WAT GAAN WE DAARVOOR DOEN? Collegeprogramma 2018 – 2022 Verdere organisatie-ontwikkeling In 2022 wordt via verschillende instrumenten in het bedrijfsvoeringdomein verder vorm gegeven aan de verdere ontwikkeling van de organisatie. We werken vanuit het adagium dat we klaarstaan voor de samenleving en werken aan het versterken van de collectieve sturing. Het verandertraject vraagt ook in 2022 tijd en capaciteit van de ambtelijke organisatie, terwijl gelijktijdig de reguliere processen ook blijven doorgaan. Daarnaast wordt inhoudelijk gewerkt aan het afronden van deze bestuursperiode en de voorbereiding van de nieuwe periode 2022-2026. Zie ook programma 1.
WAT MAG HET KOSTEN? Paragraaf 1.8 Bedrijfsvoering Baten Lasten
Saldo van baten en lasten Toevoeging aan reserves Onttrekking aan reserves
Resultaat
Programmabegroting 2022-2025
Rekening 2020 90.860 4.921.126 -4.830.267 458.885 374.040 -4.915.112
Begroting 2021 84.657 6.343.285 -6.258.628 1.977.939 2.935.285 -5.301.282
Begroting 2022 36.027 5.581.849 -5.545.822 80.000 673.517 -4.952.305
Begroting 2023 36.027 5.029.573 -4.993.546 80.000 117.569 -4.955.977
Begroting 2024 36.027 4.971.690 -4.935.663 80.000 62.542 -4.953.121
bedragen in € Begroting 2025 36.027 4.958.349 -4.922.322 80.000 63.552 -4.938.770
66
Paragraaf 1.8 Bedrijfsvoering 2022
2023
2024
bedragen in € 2025
-20.000 -340.386 340.386 -27.300 -64.777 45.804
-20.000
-20.000
-20.000
-27.300 -64.777 -5.246 2.750
-27.300 -64.777 -5.209 2.750
-27.300 -64.777 -5.168 2.750
herziening kapitaallasten inclusief mutatie reserve
16.999
9.119
9.035
-297
Diverse bijstellingen < € 10.000
-3.470
-3.470
-3.470
-3.470
-52.744
-108.924
-108.971
-118.262
Omschrijving
2021
Perspectiefnota 2022
Meer gegevensgericht controleren door accountant ICT verandert ICT verandert ten laste van algemene reserve Inhuur wsw'ers Salarissen Kapitaallasten inclusief toegerekende rente Kapitaallasten ten laste van reserve Effecten meicirculaire/Najaarsnota
-
Perspectiefnota 2022 Meer gegevensgerichte controleren door accountant Vanaf het controlejaar 2017 hebben wij een andere accountant, waarbij in de afgelopen jaren is gebleken dat het geraamde controlebudget niet toereikend is. Dit vloeit voort uit het feit dat de accountant meer gegevensgericht moet controleren, omdat onvoldoende gesteund kan worden op geautomatiseerde systemen. Tot nu toe raamden we de extra kosten bij via de voorjaarsnota of de najaarsnota. Voorzien is en wordt dat de kosten echter structureel hoger uit zullen vallen. Daarom wordt via deze perspectiefnota de raming naar boven bijgesteld. Middelen: € 20.000 structureel met ingang van 2021 ICT verandert Sinds de toetreding aan de Gemeenschappelijke Regeling Drechtsteden (GRD) maken wij als gemeente Hardinxveld-Giessendam gebruik van de ICT diensten van het SCD. Eind 2018 is het Transitieplan ICT Verandert vastgesteld door het Drechtstedenbestuur. Met dit plan gaf het Drechtstedenbestuur uitwerking aan de in juni door de Drechtraad vastgestelde Informatievisie. In het ICT Verandert Transitieplan werd de route geschetst die afgelegd moest worden om de transitie te doen van ICT in eigendom en eigen beheer naar gebruik maken van diensten van de markt. Inmiddels staat de regio Drechtsteden op de drempel van de realisatie van het transitieplan ICT Verandert.
Om deze transitie mogelijk te maken wordt een extra bijdrage van gemeenten gevraagd ter dekking van projectkosten en frictiekosten. De kosten voor de ICT Transitie worden verdeeld op basis van het aantal fte's per organisatie. Voor de gemeente Hardinxveld-Giessendam zijn de extra kosten, op basis van 103,59 fte, € 340.386 in 2022. Middelen: € 340.386 in 2022 dekking ten laste van algemene reserve Inhuur wsw'ers Correctie vanwege het per abuis laten vervallen van vacaturegelden. Om de inhuur van wsw'ers te continueren herstellen we het budget. Middelen: € 27.300 structureel met ingang van 2021
Programmabegroting 2022-2025
67
Salarissen De huidige CAO liep af eind 2020. De onderhandelingen over een nieuwe CAO lopen op dit moment. Voor de meerjarenraming zijn wij vooralsnog uitgegaan van een stijging van 1% voor 2022 en volgende jaren. De totale lasten van de stijging bedragen € 83.412. Hiervan komt € 64.777 ten laste van programma 14. Kapitaallasten Voor de perspectiefnota zijn de kapitaallasten herrekend. De herrekening is onder ander nodig doordat op basis van de jaarrekening 2020 is gebleken dat investeringsbedragen afwijken van de oorspronkelijk raming en dat er daarnaast later over investeringen wordt afgeschreven, doordat ze per 31 december 2020 nog niet afgerond waren. Tot slot is bij de toekomstige investeringen gekeken of het verwachte jaar van uitvoering nog realistisch is. De herrekening van de kapitaallasten heeft het onderstaande positieve effect. Hierbij is al rekening gehouden me de kapitaallasten welke worden onttrokken aan een reserve. Deze mutaties hebben geen budgettair effect op de exploitatie omdat hierop ook de onttrekking aan de reserve op is aangepast.
kapitaallasten
2022 € 84.858
2023 € 25.518
2024 € 25.521
2025 € 25.524
Effect herziening afschrijvingen inclusief mutatie reserves Bij het opstellen van de begroting 2022-2025 zijn de kapitaallasten geactualiseerd. De kapitaallasten gaan over meerdere programma's. de bijstelling is as volgt: 2022 € 42.122
Herziening afschrijvingen
2023 € 18.962
2024 € 19.685
2025 € 13.991
BELEIDSINDICATOREN Nr. Indicator
Eenheid
30 Formatie 31 Bezetting 32 Apparaatskosten
FTE FTE euro
Bron Waarden Hardinxveld- Gemeenten < Alle Giessendam 25.000 gemeent inwoners en 2022 6,39 0 0 Eigen begroting 2022 5,98 0 0 Eigen begroting 2022 619 0 0 Eigen begroting
33 Externe inhuur 34 Overhead
% %
2022 2022
Programmabegroting 2022-2025
Per
3,67 15,35
0 0
0 Eigen begroting 0 Eigen begroting
Beschrijving
Fte per 1.000 inwoners Fte per 1.000 inwoners Kosten per inwoner Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen % van totale lasten
68
1.9
Paragraaf Lokale Heffingen
Algemeen De paragraaf lokale heffingen heeft betrekking op de heffingen waarvan de besteding zowel gebonden als ongebonden is. Voorbeelden van heffingen waarvan de besteding gebonden is, zijn o.a. de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Heffingen waarvan de besteding ongebonden is zijn o.a. de onroerend zaakbelasting en de hondenbelasting. Deze paragraaf bevat een uiteenzetting van de beleidsvoornemens voor de lokale heffingen, de gemeentelijke inkomsten voor zover deze uit de in Hardinxveld-Giessendam ingevoerde belastingen en retributies voortkomen, een overzicht op hoofdlijnen van de diverse belastingen en heffingen, een aanduiding van de lokale lastendruk, een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid en een overzicht van de kostendekkendheid van de verschillende tarieven. Beleidsvoornemens lokale heffingen De heffing en invordering van belastingen en retributies wordt door de GR SVHW (Gemeenschappelijke Regeling Samenwerkingsverband Vastgoed-informatie Heffing en Waardebepaling) verzorgd. Deze gemeenschappelijke regeling wikkelt ook aanvragen om kwijtschelding af. De heffing en invordering van de leges zoals o.a. de bouwleges wordt door de gemeente zelf verzorgd. In onze gemeente zijn buiten de algemene uitkering uit het gemeentefonds de onroerendzaakbelasting en de rioolheffing en afvalstoffenheffing de belangrijkste inkomsten.
De belastingtarieven zijn voor 2022 geïndexeerd. In de perspectiefnota 2022-2025 is uitgegaan van 1,3%. Overzicht gemeentelijke belastingopbrengsten Op grond van artikel 219 van de gemeentewet worden in 2021 in Hardinxveld-Giessendam de volgende belastingen geheven:
Programmabegroting 2022-2025
69
Gemeentelijke belastingopbrengsten
Omschrijving
bedragen x € 1.000
Rekening Begroting Begroting 2020 2021 2022
Zuivere belastingen Onroerend zaakbelastingen eigenaren
3.100
3.124
3.165
Onroerend zaakbelastingen gebruikers
574
605
612
Hondenbelastingen
79
75
75
Precariobelasting, incl. (erf)-pachten
94
101
101
Bedrijfsinvesteringszone
75
70
70
3.922
3.974
4.023
Afvalstoffenheffing
2.071
2.086
2.086
Rioolheffing
1.803
1.821
1.821
0
0
0
3.875
3.907
3.907
Leges bouwvergunningen
353
613
789
Leges burgerlijke stand
170
126
126
Begrafenisrechten
404
383
383
Havengelden
32
57
64
Marktgelden
23
31
31
Reclameopbrengsten
24
20
20
Brandweerrechten
0
0
0
1.006
1.229
1.413
51
58
58
Subtotaal zuivere belastingen Heffingen
Containerrechten Subtotaal heffingen Retributies
Subtotaal retributies Overige pachten Overige leges en andere rechten
2
1
1
Subtotaal incl overige retributies
1.059
1.289
1.473
TOTAAL lokale heffingen
8.856
9.170
9.401
Onroerende zaakbelastingen De (on)roerende zaakbelastingen zijn ondergebracht bij de GR SVHW. Het SVHW verzorgt niet alleen de oplegging en inning van de aanslagen maar houdt tevens de bestanden in verband met de wet WOZ up-to-date. Regelmatig vindt de afdracht van de ontvangen belastingbedragen aan de gemeente plaats. Bij het bepalen van het percentage wordt rekening gehouden met de waardeontwikkeling van de onroerende zaken, zodat per saldo de onroerende zaakbelastingen voor woningen niet meer stijgen dan de inflatie. Hondenbelasting Basis voor deze heffing vormt het bezit van een hond, waarbij voor het bezit van meerdere honden een progressief tarief van toepassing is. Evenals de onroerende zaakbelastingen verzorgt het SVHW de heffing, invordering en actualisering van de bestanden van de hondenbelasting voor ons. De controle is nog wel in handen van de gemeente en geschiedt door een jaarlijkse huis-aan-huis controle met daarnaast een hondenpenningcontrole op straat. Precariobelasting Voor het hebben van materialen op (boven en onder) voor de openbare dienst bestemde gemeentegrond wordt een bedrag geheven van de gebruikers van die grond. Programmabegroting 2022-2025
70
Met ingang van 1 januari 2022 mag geen precario meer worden geheven over kabels en leidingen. Daartoe is in voorgaande begrotingen reeds rekening gehouden met een ingroeiscenario, zodat het ramingsbedrag aan precario over kabels en leidingen vanaf 2022 kan worden opgevangen. Afvalstoffenheffing Afvalstoffenheffing wordt geheven ter dekking van de kosten voor het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval, waarbij uitgangspunt is dat dit kostendekkend gebeurt. Het SVHW verzorgt de heffing, invordering en actualisering van de bestanden voor ons. Het inzamelen en verwerken van het huisvuil wordt gedaan door de gemeenschappelijke regeling reinigingsdienst Waardlanden. Rioolheffing De rioolheffing is gerelateerd aan de hoeveelheid afgevoerd afvalwater en geldt uitsluitend ter dekking van de kosten voor de uitvoering van het Gemeentelijk Rioleringsplan. De oplegging, invordering en het bijhouden van het bestand wordt verzorgd door het SVHW. Leges In onze gemeente worden leges geheven op grond van de vigerende legesverordening. De tarieventabel wordt jaarlijks aangepast. De leges hebben onder andere betrekking op de Algemeen Plaatselijke Verordening, rij- en reisdocumenten, burgerlijke stand, wet Ruimtelijke Ordening en Milieuwetgeving. Begrafenisrechten Voor het begraven van stoffelijke overschotten op de begraafplaatsen in de gemeente heft de gemeente leges.
Ook voor de aankoop van graven en het afkopen van het onderhoudsrecht wordt een tarief in rekening gebracht. Havengelden De havengelden bestaan uit liggelden, kadegelden en trechtergelden. Kwijtschelding van gemeentelijke belastingen Voor mensen met de laagste inkomens bestaat de mogelijkheid van gehele of gedeeltelijke kwijtschelding van de lokale lasten. De regels voor het toekennen worden bepaald door de rijksoverheid en staan in de Invorderingswet. Deze regels komen erop neer dat kwijtschelding mag worden verleend aan belastingplichtigen, die een inkomen hebben dat niet hoger ligt dan de bijstandsnorm. Gemeenten mogen hier in die zin van afwijken dat een lager inkomen wordt gehanteerd. De gemeente Hardinxveld-Giessendam hanteert de zogenaamde 100%-norm, hetgeen betekent dat inwoners van Hardinxveld-Giessendam met een inkomen op bijstandsniveau in beginsel voor kwijtschelding in aanmerking komen. Gemeenten mogen zelf bepalen voor welke belastingen kwijtschelding wordt verleend. In de gemeente Hardinxveld-Giessendam kan kwijtschelding worden aangevraagd voor: Afvalstoffenheffing Rioolheffing Hondenbelasting (alleen voor de eerste hond) De ontwikkeling van de kwijtscheldingen over de afgelopen jaren is als volgt:
2018 2019 W W 104.705 104.019
Kwijtscheldingsbedragen in € Aantallen kwijtscheldingen
Toegekend Afgewezen Totaal
202 35 237
2020 W 100.381
2021 B 80.000
2021 B 80.000
207 42
210 56
p.m. p.m.
p.m. p.m.
249
266
p.m.
p.m.
De laatste jaren was een stijgende trend waarneembaar in het aantal kwijtscheldingsverzoeken. De oorzaak hiervan is deels gelegen in de gevolgen van de financieel economische crisis waarbij onder andere het aantal uitkeringsgerechtigden is toegenomen. Naar verwachting zal de stijging zich nog even voortzetten vanwege Covid-19. In de begroting is hier verder vooralsnog niet op geanticipeerd. Programmabegroting 2022-2025
71
Heffingen woonlasten (lokale belastingdruk) Algemeen Tot de woonlasten worden gerekend de OZB, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Deze belastingen vormen het grootste deel van de opbrengst van de gemeentelijke heffingen. Overzicht tarieven
Soort heffing
2018
2019
2020
2021
Woningen – eigenarenheffing
0,1316%
0,1247%
0,1199% 0,1172%
Niet- woningen Eigenarenheffing
0,2196%
0,2142%
0,2168% 0,2213%
Gebruikerstarief
0,1622%
0,1582%
0,1601% 0,1634%
0,3710%
0,3710%
0,3769% 0,3847%
Afvalstoffenheffing
254,00
287,00
292,00
309,00
Rioolheffing
227,00
227,00
231,00
237,00
Onroerende zaakbelasting
-
Totaal niet-woningen
In onderstaande tabel is de ontwikkeling van de woonlasten (voor meerpersoonshuishoudens) over de laatste vier jaren weergegeven:
2018
2019
2020
2021
OZB-eigenaar*
301,00
298,00
306,00
314,00
Rioolheffing
227,00
227,00
231,00
237,00
Afvalstoffenheffing Totaal % stijging/afname t.o.v. vorig jaar
254,00 782,00
287,00 812,00
292,00 829,00
309,00 860,00
3,8%
2,1%
3,7%
* Betreft gemiddeld betaalde OZB volgens het Coelo
Uit bovenstaande tabel volgt dat de woonlasten in Hardinxveld-Giessendam in 2021 met 3,7% zijn gestegen ten opzichte van het jaar daarvoor. Vergelijking met andere gemeenten Jaarlijks wordt door het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) een onderzoek uitgevoerd naar de gemeentelijke woonlasten, teneinde een vergelijk tussen de gemeenten mogelijk te maken. Om inzicht te krijgen in het algemene verloop van de hoogte van de woonlasten van onze gemeente is een vergelijk met omringende gemeenten gemaakt.
Programmabegroting 2022-2025
72
HardinxveldVijfheerenMolenlanden Gorinchem Giessendam landen Gemiddelde woningwaarde
268.260
305.942
242.890
275.968
OZB-eigenaar
0,1172%
0,0985%
0,1119%
0,1161%
OZB-eigenaar
314,40
301,35
271,79
320,40
Rioolheffing (vastrecht)
237,00
236,00
213,00
216,00
Afvalstoffenheffing
309,00
336,00
316,00
343,00
Heffingskorting
-73,00
Totaal Rangorde landelijk
860,40
800,35
800,79
879,40
314
187
295
326
3
1
2
4
(o.b.v. woonlasten meerpersoonshuishouden volgens Coelo)
Rangorde Alblasserwaard-Vijfheerenlanden (o.b.v. berek. woonlasten)
Uit bovenstaand overzicht blijkt dat de gemeente Hardinxveld-Giessendam in 2021 landelijk gezien onder het midden behoort (plaats 314 van de in totaal 352 gemeenten). Regionaal gezien staat de gemeente Hardinxveld-Giessendam op de derde plaats (2020: 3). Naast een vergelijk met de omringende gemeenten is ook een vergelijk met de Drechtstedengemeenten gemaakt. HardinxveldAlblasserdam Dordrecht Giessendam
Hendrik-IdoPapendrecht Sliedrecht Zwijndrecht Ambacht
Gemiddelde woningwaarde
268.260
250.614
226.188
307.160
257.712
239.367
235.855
OZB-eigenaar
0,1172%
0,1084%
0,1020%
0,1053%
0,1065%
0,0823%
0,1052%
OZB-eigenaar
314,40
271,67
230,71
323,44
274,46
197,00
248,12
Rioolheffing (vastrecht)
237,00
159,00
202,00
188,00
158,00
254,00
302,00
Afvalstoffenheffing
309,00
358,00
301,00
351,00
327,00
293,00
386,00
Totaal
860,40
788,67
733,71
862,44
759,46
744,00
914,12
314
125
173
190
101
156
374
5
4
1
6
3
2
7
Rioolheffing (gebaseerd op 2 bew.)
-22,00
Rangorde landelijk (o.b.v. woonlasten meerpersoonshuishouden volgens Coelo)
Rangorde Drechtsteden (o.b.v. woonlasten)
In vergelijking met de overige Drechtstedengemeenten eindigt Hardinxveld-Giessendam op plaats 5 (2020: 6). Kostendekkendheid Het (vernieuwde) BBV dat van kracht is met ingang van begrotingsjaar 2017 schrijft voor dat in de paragraaf lokale heffingen inzicht wordt gegeven in de mate van kostendekkendheid van de verschillende tarieven. Hiermee wordt beoogd transparantie te bieden in de tarieven waarbij sprake is van kostenverhaal. De toerekening van overhead vindt extracomptabel plaats. Dat betekent dat het overheaddeel op de afzonderlijke programma’s niet aan deze programma’s zijn toegerekend. Programmabegroting 2022-2025
73
De volgende overzichten laten zien van welk percentage kostendekkendheid sprake is. Voor het bepalen van onderstaande kostendekkendheidspercentages is uitgegaan van de ‘Handreiking Kostenonderbouwing paragraaf lokale heffingen’ van het VNG. De kostendekkendheid is bepaald door de totale baten te delen door de lasten die volgens de handreiking mogen worden toegerekend. Hierin is een opslag voor de overheadkosten opgenomen. Voor het bepalen van het percentage overhead is uitgegaan van de totale lasten aan overhead (taakveld 0.4), welke zijn gedeeld door de totale loonkosten inclusief de kosten van inhuur. Voor de riolering en reiniging is een afwijkend overheadopslagpercentage gehanteerd, namelijk gebaseerd op een percentage van de totale kosten (salarissen en directe lasten). Overheadopslagpercentage tarieven Overheadopslag voor loonkosten
Overheadopslagpercentage riolering/reiniging 81% Overheadopslag voor loonkosten
15%
Legesverordening Titel 1: Algemene dienstverlening: Titelblad 1 Hoofdstuk 1 Directe lasten loonkosten Saldo Overheadopslag voor loonkosten Totale lasten Totale baten Kostendekkendheid
Titelblad 1 Hoofdstuk 3 Directe lasten loonkosten Saldo Overheadopslag voor loonkosten Totale lasten Totale baten Kostendekkendheid
Titelblad 1 Hoofdstuk 9 Directe lasten naturalisatie loonkosten Saldo Overheadopslag voor loonkosten Totale lasten Totale baten naturalisatie Totale baten Verklaring omtrent gedrag Kostendekkendheid
Programmabegroting 2022-2025
Titelblad 1 Burgelijke stand Hoofdstuk 2 15.058 Directe lasten 71.318 loonkosten 86.376 Saldo 57.562 Overheadopslag voor loonkosten 143.938 Totale lasten 16.000 Totale baten 11% Kostendekkendheid
Reisdocumenten 15.346 123.958 139.304 100.049 239.353 54.000 23%
Titelblad 1 Rijbewijzen Hoofdstuk 4 16.111 Directe lasten 61.485 loonkosten 77.596 Saldo 49.626 Overheadopslag voor loonkosten 127.222 Totale lasten 49.980 Totale baten 39% Kostendekkendheid
Titelblad 1 Overige publiekszaken Hoofdstuk11 1.769 Directe lasten 10.248 loonkosten 12.017 Saldo 8.271 Overheadopslag voor loonkosten 20.288 Totale lasten 1.020 Totale baten 2.500 17% Kostendekkendheid
Verstrekkingen uit basisregistratie 20.716 118.872 139.588 95.944 235.532 2.500 1%
Huisvestingswet 15.815 56.533 72.348 45.629 117.977 250 0%
74
Titel 2: Dienstverlening vallend onder fysieke leefomgeving/omgevingsvergunning Titelblad 1 Hoofdstuk 14 Directe lasten loonkosten Saldo Overheadopslag voor loonkosten Totale lasten Totale baten Kostendekkendheid
Titelblad 1 Markten Hoofdstuk 3 27.530 Directe lasten 7.687 loonkosten 35.217 Saldo 6.204 Overheadopslag voor loonkosten 41.421 Totale lasten 37.700 Totale baten 91% Kostendekkendheid
Omgevingsvergunningen 63.390 577.796 641.186 466.350 1.107.536 783.300 71%
Titel 3: Dienstverlening vallend onder Europese Richtlijn