Jaarstukken 2020 versie 22-06-2021 - DEF CONCEPT.pdf
Tekst van het document
Een kind of jongere wordt dan onder toezicht gesteld of onder voogdij geplaatst. In uitzonderlijke gevallen wordt de hulp of zorg voortgezet tot de leeftijd van 23 jaar." 21. Het percentage jongeren (12-22 jaar) met een jeugdreclasseringsmaatregel ten opzichte van alle jongeren (12-22 jaar). 22. Een maatwerkarrangement is een vorm van specialistische ondersteuning binnen het kader van de Wmo. Voor de Wmo-gegevens geldt dat het referentiegemiddelde gebaseerd is op 327 deelnemende gemeenten.
Jaarstukken 2020
39
Verbonden partijen Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. Gemeenschappelijke regeling Publieke Gezondheid en Jeugd Risico’s De DG&J heeft, na resultaatbestemming 2020, een weerstandsvermogen van € 500.000. De producten van de DG&J worden hoofdzakelijk gefinancierd uit inwoner- en directe gemeentelijke bijdragen. Een deel van de inkomsten hebben een fluctuerend karakter, zoals de subsidies in het kader van Veilig Thuis, OGGZ en de opbrengst van de polikliniek en inspecties toezicht Kinderopvang. Hierdoor is er een gering risico dat de realisatie van deze baten afwijkt van de raming. In het kader van de bedrijfsvoering/primair proces bestaat het risico op extra personele en financiële inzet indien er een hoger dan voorzien beroep wordt gedaan op de dienstverlening in brede zin (Veilig Thuis, GGD, LVS en hiermee samenhangende ondersteuning) van de DG&J. De DG&J kent een grote verscheidenheid aan producten. Om de kwaliteit hiervan te borgen worden de nodige inspanningen geleverd, mede in het kader van de HKZ-certificatie.
Risico's op fouten (miscommunicatie, foutieve registraties) en hieruit mogelijk voortkomende schadeclaims zijn echter nooit in zijn geheel uit te sluiten. De coronacrisis zorgt voor een verschuiving van prioriteiten bij de DG&J, de verantwoordelijkheid voor de testcapaciteit en vaccinaties. Door landelijke maatregelen hebben sommige programma's vertraging opgelopen. Voor de Serviceorganisatie Jeugd Zuid-Holland Zuid (SOJ) ligt het risico met name bij het feit dat de jeugdhulpvraag groter is dan het beschikbare budget. De rijksmiddelen zijn lager dan de realisaties. Indien maatregelen niet voldoende zijn en de jeugdhulp toch nodig is, zal extra budget moeten worden gevraagd aan de deelnemende gemeenten. De afschaffing van de solidariteit zorgt voor een extra risico op de begroting van gemeente Hardinxveld-Giessendam. Dit betekent een hogere bijdrage aan de SOJ. De transformatie moet er aan bijdrage dat de benodigde jeugdhulp binnen gereduceerde budgetten kan worden uitgevoerd. Deze maatregelen staan beschreven in de omdenknotitie die regionaal is opgesteld. Veel van deze maatregelen worden zowel lokaal als regionaal ingevoerd. Er wordt regelmatig geëvalueerd en de kostenontwikkeling wordt nauwlettend gevolgd. Er vinden extra toetsen plaats op de afgifte van beschikkingen.
Ook te hoog of foutief afgegeven beschikkingen vormen een risico; hier wordt nauwlettend op gestuurd door de coördinator van het Sociaal Team.
Ontwikkelingen DG&J Het Meerjaren Beleidsplan (MJP) voor de DG&J werd vastgesteld in april 2020. Het MJP vormt de basis voor het beleid van de DG&J in de periode 2020 -2023. Hierin krijgen belangrijke lokale en regionale ontwikkelingen een plek, maar is er ook aandacht voor de effecten van landelijke ontwikkelingen zoals (infectieziekten)preventie, antibioticaresistentie, de dalende vaccinatiegraad, invoering van de omgevingswet, de positie van kwetsbare jongeren in het onderwijs en op de arbeidsmarkt en de landelijke impulsen op het voorkomen van huiselijk geweld en kindermishandeling. Gemeenten stellen 1 x per 4 jaar een lokale nota gezondheidsbeleid op. In 2020 is er geen nieuw lokaal gezondheidsbeleid in Hardinxveld-Giessendam vastgesteld SOJ De (inmiddels) 10 gemeenten in Zuid-Holland Zuid voeren sinds 1 januari 2015 gezamenlijk de taken uit die voortvloeien uit de Jeugdwet. Hiertoe is besloten tot de vorming van de Serviceorganisatie Jeugd Zuid-Holland Zuid als onderdeel van de Gemeenschappelijke Regeling Dienst Gezondheid & Jeugd Zuid-Holland Zuid. Op 12 November 2020 behandelde het AB van de GR DG&J de 2e bestuurlijke rapportage van de Serviceorganisatie Jeugd. Voor 2021 wordt een begrotingswijziging voorgesteld van € 11,6 miljoen.
De belangrijkste oorzaak van de verwachte begrotingsoverschrijding is het niet kunnen realiseren van de beoogde kostenreductie op zo’n korte termijn. Er is in 2020 ten opzichte van 2019 wel een duidelijke positieve trendbreuk zichtbaar in de
Jaarstukken 2020
40
kostenontwikkeling. In onze zienswijze stemmen wij niet in met deze begrotingswijziging en maken wij bezwaar bij de rekensystematiek. De afgelopen jaren behaalden wij al diverse resultaten in het kader van de transformatie. Desondanks waren de beschikbare Rijksmiddelen niet toereikend en waren de afgelopen jaren extra financiële bijdragen van gemeenten noodzakelijk. Wij verwachten dat ook de komende jaren dit het geval is. Interventies zijn hiervoor nodig op drie niveaus, te weten bij de gemeenten, bij de toeleiding en toegang tot de zorg en op de regionale zorgmarkt. Hardinxveld-Giessendam zet in op cijfermatige analyse van de bestedingen jeugdhulp, lokale maatregelen en meer sturing door de gemeente. Een nieuw inkoopkader vanaf 2022 ev moet hier ook aan bijdragen. Vooralsnog wordt een risicoclassificatie van hoog gehanteerd.
RAV Met ingang van 1 januari 2019 is de uitvoering van de taken op het gebied van de ambulancezorg ondergebracht in de Coöperatie AmbulanceZorg ZHZ (CAZ-ZHZ), een zelfstandige coöperatie met DG&J en Erasmus Medisch Centrum (EMC) en Albert Schweitzer Ziekenhuis (ASZ) als leden. In verband met hoge overgangskosten blijven medewerkers die al voor 1 april 2018 in dienst waren bij DG&J ook in de nieuwe situatie nog in dienst van DG&J (onderdeel RAV). Deze medewerkers worden vanuit DG&J gedetacheerd bij de coöperatie. In de begroting 2021 zijn met betrekking tot de RAV alleen nog de loonkosten meegenomen. Daarbij is het resultaat nihil, omdat de loonkosten volledig worden doorbelast aan de coöperatie.
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1.000
Programma 9 Zorg en welzijn
Primaire begroting Lasten
105 Sociaal Domein 110 Volksgezondheid 115 Peuterspeelzalen/Kinderopvang 125 Huisvesting maatschappelijk Saldo van baten en lasten Mutaties reserves Resultaat
-12.311 -62 -59 -53 -12.485 -107 -12.592
Baten 177 10 1 14 201 497 698
Begroting na wijziging
Saldo
Lasten
-12.135 -52 -58 -40 -12.284 390 -11.893
-12.859 -106 -58 -51 -13.074 -403 -13.476
Baten 610 10 1 14 635 820 1.454
Realisatie
Saldo
Lasten
-12.249 -96 -57 -38 -12.439 417 -12.022
-12.781 -97 -60 -52 -12.991 -353 -13.343
Baten 841 0 3 15 860 770 1.630
Verschil Saldo -11.940 -97 -57 -37 -12.131 418 -11.713
Lasten 78 9 -3 0 83 50 133
Baten 231 -10 2 2 225 -49 176
Saldo 309 -1 -1 1 308 1 309
- = Nadelig / + = Voordelig
Jaarstukken 2020
41
Programma 10 Gezondheid en Milieu Beleidsverantwoording Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan?
Herstel van de paden op begraafplaats Spindermolen
Herstel van de paden op begraafplaats Spindermolen
Door het verbeteren van de fundering en het herstel van de slijtlagen blijft de begraafplaats toegankelijk voor alle bezoekers waaronder ook mindervaliden.
Op de begraafplaats Spindermolen zijn in 2020 waar nodig de paden verbeterd. Dit is gedaan door herstel van de funderingslaag en het aanbrengen van nieuwe slijtlagen.
Beleidsindicatoren Vanaf de begroting 2017 moeten enkele beleidsindicatoren verplicht worden opgenomen in zowel de begroting als in de jaarstukken. De beleidsindicatoren zijn verdeeld over de programma's waar ze betrekking op hebben. Nr. Indicator
Hardinxveld - Giessendam
Bron Gemeenten < 25.000 inw. Rekening Rekening per. waarde per. waarde 2019 181 2019 163 CBS - Statistiek Huishoudelijk afval 2018 4,5 2018 17,6 Rijkswaterstaat Klimaatmonitor
23 Fijn huishoudelijk restafval 24 Hernieuwbare elektriciteit
Begroting per. waarde 2017 174 2017 2,2
Beschrijving 23. Niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval. 24. Hernieuwbare elektriciteit is elektriciteit die is opgewekt uit wind, waterkracht, zon of biomassa.
Verbonden partijen Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. Gemeenschappelijke Regeling Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid Risico’s Voor 2021 en verder zijn de financiële risico's naar aanleiding van de invoering van de Omgevingswet nog niet geheel inzichtelijk. De overdracht van bodemtaken van provincie naar gemeente brengt een nieuwe kostenpost met zich mee. Het is nog onbekend in hoeverre hiervoor voldoende Rijksmiddelen ter beschikking worden gesteld. Wel is duidelijk dat de financiële gevolgen van de overdacht van bodemtaken beperkt zullen zijn in vergelijking met de gehele begroting Ontwikkelingen Er komen de komende jaren wettelijke taken naar de gemeente in het kader van de Omgevingswet. De Omgevingsdienst levert een belangrijke bijdrage als het gaat om advies en uitvoering van deze wettelijke taken. Verder heeft de Omgevingsdienst een belangrijke rol als het gaat om de VTH-taken. Nieuw daarbij is dat zij zich vanuit haar toezichthoudende rol in zal gaan zetten om ondermijnende criminaliteit bij bedrijven tegen te gaan.
Daarnaast spelen in het kader van duurzaamheid, ecologie en aanverwante thema's steeds meer onderwerpen waar de Omgevingsdienst een adviserende of uitvoerende rol in heeft. Voorbeelden hiervan zijn de ontwikkelingen rondom de PFAS- en stikstofproblematiek.
Jaarstukken 2020
42
Gemeenschappelijke Regeling GEVUDO: Gemeenschappelijke Vuilverwerking Dordrecht en Omstreken en Huisvuilcentrale Alkmaar Risico’s Geen risico's. Ontwikkelingen Geen ontwikkelingen. Gemeenschappelijke Regeling Reinigingsdienst Waardlanden Risico’s De kosten voor het product afvalverwerking zijn in 2020 wederom toegenomen. De toename is deels te verklaren door een toename van het aanbod van restafval. Tevens heeft Waardlanden extra kosten moeten maken om de maatregelen rondom covid-19 te kunnen uitvoeren. De extra kosten komen voor rekening van de deelnemende gemeenten. Ontwikkelingen Waardlanden is in samenwerking met de deelnemende gemeenten bezig met de voorbereiding om te komen tot een nieuw afval en grondstoffenbeleid. De vaststelling van het nieuwe beleid door de gemeenteraad gaat plaatsvinden medio juni 2021.
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1.000
Programma 10 Gezondheid en milieu
Primaire begroting Lasten
135 Milieu 140 Reiniging 145 Riolering 150 Begraven en lijkbezorging Saldo van baten en lasten Mutaties reserves Resultaat
-664 -1.798 -1.108 -386 -3.955 -36 -3.992
Baten 10 2.379 1.715 383 4.486 7 4.493
Begroting na wijziging
Saldo -654 581 607 -3 531 -30 501
Lasten -834 -1.858 -1.161 -334 -4.188 -378 -4.566
Baten 217 2.271 1.824 383 4.695 432 5.127
Realisatie
Saldo -617 413 663 49 507 53 561
Lasten -709 -1.750 -1.315 -355 -4.129 -378 -4.507
Baten 207 2.238 1.807 409 4.661 450 5.112
Verschil Saldo -502 488 492 54 532 72 605
Lasten 125 108 -153 -21 59 0 59
Baten -9 -33 -17 26 -34 19 -15
Saldo 116 75 -171 5 25 19 44
- = Nadelig / + = Voordelig
Jaarstukken 2020
43
Programma 11 Bouwen, Wonen en Gebruiken Beleidsverantwoording Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan?
Werken aan gebiedsontwikkeling en projecten
Werken aan gebiedsontwikkeling en projecten
Om een aantrekkelijke woon- en werkomgeving te blijven bewerkstelligen voeren we diverse (woningbouw)projecten uit waaronder 't Oog, Pietersweer, Middenwetering en De Buurt. We maken steeds een integrale afweging in projecten waarin de kwaliteit van wonen, werken, verkeer en parkeren aan de orde is.
In juni is de raad geïnformeerd over de toegenomen complexiteit om plannen te ontwikkelen. Factoren die daarbij spelen zijn o.a. de stikstofwetgeving, de wet natuurbescherming, PFAS en Covid-19. Hierdoor heeft het woningbouwprogramma vertraging opgelopen. Bij diverse plannen is in de tweede helft van 2020 wel voortgang geboekt in de planontwikkeling, Bij deze plannen wordt aandacht gegeven aan de kwaliteit van wonen, werken en verkeer. De raad is eind 2020 via het t-MPG geïnformeerd over de voortgang van actieve grondexploitaties en deelnemingen.
We willen de mogelijkheden voor waterrecreatie vergroten door het initiatief van enkele ondernemers voor het project Buitendijkse Jachthaven te faciliteren. We kijken bij dit initiatief goed naar de impact op de leefomgeving, waaronder de verkeersbewegingen. Op hoofdlijnen heeft over het initiatief overleg plaatsgevonden met betrokken overheidsinstanties over de vraag of, en zo ja, in hoeverre een buitendijkse jachthaven kan rekenen op medewerking van deze partijen. De resultaten van dit overleg zijn besproken met initiatiefnemers en geven aanleiding voor een verder deskundigenonderzoek. Een offerte is aan de initiatiefnemers voorgelegd. Het sluiten van een intentieovereenkomst is de volgende stap in de procedure. Daarna wordt de haalbaarheid van het plan op verschillende deelaspecten onderzocht. Voorafgaand aan het verdere deskundigenonderzoek is bij Rijkswaterstaat een verzoek ingediend om duidelijk te krijgen of en zo ja via welke procedure de benodigde gronden voor de jachthaven verworven kunnen worden. Dit vanwege de mogelijke relatie met het onderzoek van Rijkswaterstaat naar de verbreding van de A15. Als hierover uitsluitsel is verkregen wordt het onderzoek weer opgepakt. De aanleg van een jachthaven wordt in bredere zin ook als meekoppelkans bij andere grootschalige ontwikkelingen afgewogen, zoals bijvoorbeeld de aanleg van een nieuw boezemgemaal door het waterschap
Medio 2020 heeft Rijkswaterstaat te kennen gegeven geen medewerking te verlenen aan het gemeentelijke verzoek om privaatrechtelijk medewerking te verlenen aan de aanleg van een buitendijkse jachthaven ten westen van de trailerhelling. Rijkswaterstaat heeft de betreffende gronden als strategisch zijn aangemerkt en tot tenminste 2030 nodig zijn voor uitvoering van eigen werken, specifiek het project A15. Verder voldoet de huidige rivierbreedte niet aan de vaarwegklasse waardoor uitbreiding in de toekomst nodig kan zijn. Blijft uitgangspunt dat de aanleg van een jachthaven in bredere zin ook als mee-koppelkans bij andere grootschalige ontwikkelingen wordt afgewogen. In 2020 is het initiatief Woningmakers HardinxveldGiessendam opgestart. Samen met marktpartijen, de woningcorporatie en de gemeente wordt besproken hoe we de woningbouwontwikkeling kunnen versnellen. Dit doen we door planinformatie te delen en na te gaan hoe belemmeringen door samenwerking weggenomen kunnen worden.
Lokale woonvisie
Lokale woonvisie
In de lokale woonvisie is een uitvoeringsprogramma opgenomen. We werken aan de groeiopgave met aandacht voor een gevarieerd aanbod woningen. We maken afspraken met de Corporatie over onder andere doorstroommogelijkheden.
Het uitgangspunt van de lokale woonvisie is organisch en flexibel bouwen. De uitvoering ervan vindt plaats op basis van het uitvoeringsprogramma, welke tweejaarlijks wordt geactualiseerd. Dit zal in juni 2021 opnieuw plaatsvinden.
We bouwen in eerste instantie voor onze eigen autonome groei. In projecten waar we boven de autonome groei bouwen, helpen we mee aan de opgave van de regio. Hierover maken we afspraken met de regiogemeenten.
Jaarstukken 2020
Om de gewenste aantal woningen te realiseren (minimaal 81 per jaar) is een tempoversnelling in het woningbouwprogramma nodig. Er zijn de nodige plannen, bijvoorbeeld de bouw van de 17 nieuwbouwwoningen aan de Buitendams (Buitengewoon) is gestart en de bestemmingsplannen IJzergieterij, Rokerij en Krommegat zijn in voorbereiding en worden naar verwachting begin 2021 door de gemeenteraad vastgesteld. Na een positieve beroepsprocedure van zes weken, zullen de voorbereidingen voor de bouw in 2021 worden gestart Ook de ontwikkeling van de Blauw Zoom gaat verder het ontwerp bestemmingsplan voor het deelgebied Ons Dorp wordt voorbereid. Om de gerealiseerde woningen te monitoren zal er periodiek een overzicht worden verstrekt aan de gemeenteraad.
44
Omgevingswet
Omgevingswet
Op 1 januari 2021 treedt de Omgevingswet in werking. Al enige tijd bereiden we ons hier als gemeente op voor. In 2019 is door de gemeenteraad een keuze gemaakt voor een invoeringsstrategie en zijn centrale uitgangspunten voor de implementatie van de wet geformuleerd. De implementatie van de Omgevingswet wordt in 2020 verder vormgegeven langs drie sporen: 1. Ontwikkeling kerninstrumenten 2. ICT (aansluiting en implementatie digitaal stelsel Omgevingswet) 3. Cultuur & Organisatie
De inwerkingtreding van de Omgevingswet is uitgesteld tot 1 januari 2022. In 2020 hebben we het project verder vervolgd, langs de drie sporen. Vanuit het spoor kerninstrumenten is een start gemaakt met het traject om te komen tot een Omgevingsvisie. Het spoor ICT staat vooral in het teken van samenwerking in Drechtsteden verband. In 2020 is o.a. software aangeschaft en zijn verdere stappen gezet om aan te kunnen sluiten op het Digitaal Stelsel Omgevingswet. Vanuit het spoor Cultuur & Organisatie is het opstellen van de Omgevingsvisie ook een belangrijk traject. Het opstellen van de Omgevingsvisie hanteren we als het leidende proces; we gebruiken de Omgevingsvisie als katalysator voor de omslag in denken en doen die de Omgevingswet beoogt.
Duurzaamheid
Duurzaamheid
De lokale energie agenda beschrijft de activiteiten die we uitvoeren om onze doelstellingen te realiseren.
Noot: het jaar 2020 was het jaar van Corona. Een deel van het programma Duurzaamheid was gericht op inwoners. Met name in de vorm van bijeenkomsten. Deze konden niet doorgaan en moesten uiteindelijk vervangen worden door online bijeenkomsten. Daarnaast was er sprake van een personele onderbezetting gedurende een belangrijk deel van het jaar. Ook hierdoor bleven resultaten achter op de planning. Desondanks is er veel bereikt en zijn goede resultaten gehaald. Te weten:
We zetten in op: - Energie gaan besparen - Aardgas uitfaseren - Duurzame energie opwekken Dat doen we door bewustwording te creëren bij en inwoners te stimuleren om maatregelen te treffen om energie te besparen en energie op te wekken. Onder andere door wijkaanpakken en groepsaankopen te organiseren met het Regionaal Energieloket; de energiecontactfunctionaris actief in te zetten in de wijken; een jaarlijkse monitor uit te voeren onder inwoners over het sentiment naar duurzaamheid; actief te communiceren over de energietransitie, in de vorm van filmpjes en pagina's in het Kompas; de mogelijkheden voor het verduurzamen van gemeentelijk vastgoed verder te onderzoeken; bedrijven te ondersteunen als het gaat om het opwekken van duurzame energie door middel van een project Zon op bedrijfsdaken; bedrijven te ondersteunen bij het verduurzamen van de bedrijfspanden en –processen door bv bedrijfsscans aan te bieden via de OZHZ; de Kenniskring die in 2019 wordt opgericht, verder uit te bouwen; samen met de Drechtsteden-gemeenten en stakeholders aan een Regionale Energie Strategie (RES) te werken. De RES is een instrument om gezamenlijk te komen tot keuzes voor de opwekking van duurzame elektriciteit, de warmtetransitie in de gebouwde omgeving en de daarvoor benodigde opslag en energie infrastructuur. De RES moet in 2020 aangeleverd worden; te werken aan de Transitievisie Warmte 2.0.
Deze versie volgt op de TVW 1.0 en geeft een scherper beeld van de haalbaarheid en betaalbaarheid van warmteopties. Hieraan wordt met de regiogemeenten en stakeholders gewerkt. De oplevering is 2021.
-
-
-
-
-
-
-
Duurzaamheid is meer dan de energietransitie. In 2020 werken we daarom samen met de raad aan de invulling van het onderdeel duurzaamheid uit het raadsprogramma. De kaders voor het werken met het raadsprogramma zijn in 2019 met de raad besproken.
-
-
Jaarstukken 2020
Het programma Regeling Reductie Energieverbruik is slechts deels uitgevoerd wegens Corona. Het volgende is gedaan: o Voucheractie kleine energie besparende maatregelen met 1200 deelnemers. o Communicatie via Kompas en online media. o Samenwerking Regionaal Energie Loket. Wegens zowel Corona als druk op personele bezetting is de rol van de energiecontactfunctionaris beperkt gebleven. In Q3 2020 is een enquête onder inwoners uitgezet (500 deelnemers) over de Transitie Visie Warmte. Er zijn diverse specials gepubliceerd in Het Kompas. Daarnaast veel online media en het inrichten van een participatieplatform t.b.v. de RES regio. De verduurzamingsopgaven voor maatschappelijk vastgoed zijn geanalyseerd door SCD (oplevering Q1 2021). Er is input geleverd op de Nota Maatschappelijk Vastgoed zodat verduurzamen hier een plek in heeft. Er zijn stappen gezet in voorbereiding op het plaatsen van zonnepanelen op: de gemeentewerkplaats; het zwembad en het gemeentehuis. Er is een routekaart voor het ambitieus verduurzamen van bedrijventerrein Nieuwe Weg in samenwerking met OZHZ gemaakt. Er is actieve ondersteuning geboden aan bedrijven in de vorm van deskundigheid (via Soft Energy) om hen te helpen bij het voorbereiden en aanvragen van SDE+ subsidie t.b.v. plaatsing zonnepanelen op grote bedrijfsdaken. Hier hebben vijf bedrijven gebruik van gemaakt.
De samenwerking met het Energie Collectief ZHZ is verder uitgebouwd. Er is op regionaal niveau intensief samengewerkt met de vaststelling van de concept RES en voorbereiding op RES 1.0 als resultaat. Er is een participatief onderzoek gestart naar de mogelijkheden van het plaatsen van zonnepanelen in restruimte en de grootschalige opwek van zon- en windenergie in de regio waarbij het rondom de A15 ook nadrukkelijk gaat om grondgebied van de gemeente Hardinxveld-Giessendam. Dit onderzoek wordt eind Q1 2021 afgerond. Er is aanvullende onderzoek gedaan naar warmteprofielen en warmtebronnen ter voorbereiding op 45
-
de vorming van het Transitie Visie Warmte. Ook hier zijn diverse participatie bijeenkomsten voor geweest. Dit traject loopt door tot de vaststelling van de TVW in Q3 2021. Er is een raadswerkgroep duurzaamheid ingericht. Er is deelgenomen aan het kernteam en werkateliers Regionale Adaptatie Strategie van de Regio A5H.
Beleidsindicatoren Vanaf de begroting 2017 moeten enkele beleidsindicatoren verplicht worden opgenomen in zowel de begroting als in de jaarstukken. De beleidsindicatoren zijn verdeeld over de programma's waar ze betrekking op hebben. Op dit programma zijn geen beleidsindicatoren van toepassing.
Verbonden partijen Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. Dit programma bevat geen verbonden partijen.
Wat heeft het gekost?
Bedragen x € 1.000
Programma 11 Bouwen, wonen en gebruiken
155 Grondexploitatie 160 Omgevingszaken 165 Ruimtelijke ontwikkeling 170 Volkshuisvesting 175 Woonwagenzaken Saldo van baten en lasten Mutaties reserves Resultaat
Primaire begroting
Begroting na wijziging
Realisatie
Verschil
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
Lasten
Baten
Saldo
-4.066 -590 -645 -59 -15 -5.375 0 -5.375
4.066 593 153 7 2 4.821 0 4.821
0 2 -493 -51 -13 -555 0 -555
-6.378 -561 -739 -92 -24 -7.794 -293 -8.087
6.378 201 162 7 2 6.751 293 7.044
0 -360 -577 -84 -22 -1.043 0 -1.043
-4.377 -428 -1.240 -86 -22 -6.153 -1.514 -7.667
3.824 347 284 0 0 4.455 2.067 6.522
-553 -81 -955 -86 -22 -1.698 553 -1.145
2.001 133 -500 5 2 1.641 -1.221 420
-2.554 145 122 -7 -2 -2.297 1.774 -522
-553 278 -379 -2 0 -656 553 -102
- = Nadelig / + = Voordelig
Jaarstukken 2020
46
Programma 12 Woonomgeving Beleidsverantwoording Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan?
Opstellen nieuw groenbeheersplan
Opstellen nieuw groenbeheersplan
De gemeente stelt samen met bewoners een nieuw groenbeleidsplan op. Ruimte voor initiatieven om openbare ruimte te onderhouden wordt hierin opgenomen.
Het plan is in 2020 niet opgesteld, dit zal in 2021 worden gedaan. Het op te stellen groenbeheerplan is een strategisch en tactisch plan op gemeentelijk- en wijkniveau voor het beleidsmatig sturen en planmatig beheren van groen. Het plan geeft met zijn uitgangspunten en richtlijnen richting aan de ontwikkeling van het openbare groen waaronder het ruimte geven aan initiatieven om burgers de openbare ruimte te onderhouden. Het plan zal ingaan op de financiële en organisatorische consequenties en het geeft voorstellen om groenstructuren te verbeteren en het onderhoudsniveau vast te leggen. In 2021 zal het plan worden opgesteld waarbij de raad vooraf betrokken zal worden om de doelen waaraan het plan moet voldoen vast te stellen.
Het plan heeft een relatie met het omgevingsplan / omgevingsvisie.
Beleidsindicatoren Vanaf de begroting 2017 moeten enkele beleidsindicatoren verplicht worden opgenomen in zowel de begroting als in de jaarstukken. De beleidsindicatoren zijn verdeeld over de programma's waar ze betrekking op hebben. Nr. Indicator
Hardinxveld - Giessendam
25 WOZ-waarde woningen 26 Nieuwbouw woningen
Begroting per. waarde 2018 228 2016 13,7
Rekening per. waarde 2020 255 2020 5,4
27 Demografische druk 28 Woonlasten éénpersoonshuishouden 29 Woonlasten meerpersoonshuishouden
2019 2019 2019
2020 2021 2021
80,08 812 812
81,2 860 860
Bron Gemeenten < 25.000 inw. Rekening per. waarde 2020 270 CBS - Statistiek Waarde Onroerende Zaken 2020 8,9 Basisregistraties adressen en gebouwen bewerking ABF Research 2020 70 CBS Statistiek Bevolking - bewerking ABF 2021 - COELO, Groningen 2021 - COELO, Groningen
Beschrijving 25. De gemiddelde WOZ waarde van woningen. 26. Het aantal nieuwbouwwoningen, per 1.000 woningen. 27. De som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20 tot 65 jaar. 28. Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een éénpersoonshuisouden betaalt aan woonlasten. 29. Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuisouden betaalt aan woonlasten.
Verbonden partijen Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. Dit programma bevat geen verbonden partijen.
Jaarstukken 2020
47
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1.000
Programma 12 Woonomgeving
Primaire begroting Lasten
180 Openbaar groen Saldo van baten en lasten Mutaties reserves Resultaat
-902 -902 -56 -958
Baten 2 2 56 58
Begroting na wijziging
Saldo -900 -900 0 -900
Lasten -1.081 -1.081 -56 -1.137
Baten 2 2 239 241
Saldo -1.079 -1.079 183 -897
Realisatie Lasten -1.084 -1.084 -56 -1.141
Baten 14 14 208 222
Verschil Saldo -1.071 -1.071 152 -919
Lasten -3 -3 0 -3
Baten 12 12 -31 -19
Saldo 9 9 -31 -22
- = Nadelig / + = Voordelig
Jaarstukken 2020
48
Financiering en Algemene Dekkingsmiddelen Beleidsverantwoording Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan?
Gezonde financiële positie behouden en verbeteren
Gezonde financiële positie behouden en verbeteren
We wegen hierbij de ambities uit het coalitieakkoord en nieuwe ontwikkelingen af tegen deze uitgangspunten. Het eerder in gang gezette beleid wordt daarbij gecontinueerd en is gericht op het afbouwen van de schuldpositie.
In 2020 is de verkoop van de aandelen van Eneco gerealiseerd, waardoor op korte termijn de schuldpositie aanzienlijk verbetert. De totale opbrengst bedraagt € 18,4 miljoen. Per eind 2020 bedraagt de leningenportefeuille € 21,5 miljoen en het banksaldo € 1,2 miljoen nadelig. Ten opzichte van eind 2019 betekent dat een verbetering van € 12,7 miljoen. Op (langere) termijn staan (grotere) uitgaven/investeringen geraamd. Het streven blijft daarbij om dit binnen de gestelde uitgangspunten te realiseren, waarbij ook afbouw van de schuldpositie van belang is en blijft.
Kostendekkendheid lokale heffingen actualiseren
Kostendekkendheid lokale heffingen actualiseren
Voor de OZB en andere tarieven passen we in beginsel alleen de inflatiecorrectie toe. Zo dekken we structurele uitgaven met structurele inkomsten.
De tarieven 2020 voor OZB en andere tarieven zijn geïndexeerd met het inflatiepercentage. Dit is met het vaststellen van de verordeningen en tarieventabellen (raad 19 december 2019) besloten.
Daarnaast nemen we de opbouw van de tarieven van begraafplaatsen en evenementen onder de loep. We kijken daarbij naar zowel maatschappelijke effecten als de gevolgen voor andere begrotingsposten.
In de 2e helft van 2020 is het onderzoek naar de opbouw van de tarieven van begraafplaatsen en evenementen afgerond. De uitkomsten zijn betrokken bij het opstellen van de verordeningen en tarieventabellen 2021 en vastgesteld in de raad van 17 december 2020
Verbonden partijen Verbonden partijen zijn privaatrechtelijke of publiekrechtelijke organisaties waarin de gemeente een bestuurlijk en een financieel belang heeft. In lijn met de vernieuwde voorschriften van het BBV worden per programma de verbonden partijen vermeld die een relatie hebben tot het betreffende programma. NV Bank Nederlandse Gemeenten (BNG) Risico’s Het risico voor de gemeente beperkt zich tot het verworven aandelenkapitaal. Het risicobeheer van BNG Bank is gericht op handhaving van het veilige risicoprofiel van de bank. Dit profiel komt tot uitdrukking in hoge externe credit rating. Ontwikkelingen Gedurende het begrotingsjaar hebben zich geen veranderingen voorgedaan in de belangen van aandeelhouders in BNG Bank. Over 2019 realiseerde BNG Bank een nettowinst na belastingen van € 163 miljoen (2018: 337 miljoen). Van de nettowinst is voorgesteld om € 71 miljoen aan dividend uit te keren (2018 € 158 miljoen. Voor de gemeente Hardinxveld-Giessendam komt dit neer op € 40.157 (over 2018 in 2019 € 89.364). In verband met de Coronacrisis heeft de BNG het advies van de Europese Centrale Bank gevolgd om het dividend niet in 2020 uit te keren. Het bedrag is als vordering opgenomen op de balans. Samenwerkingsverband Vastgoedinformatie Heffen en Waarderen (SVHW) Risico’s Uit onderzoeken naar vergelijkbare organisaties is gebleken dat SVHW de efficiëntste organisatie is.
Dit houdt in dat de geboden kwaliteit tegen een scherpe prijs wordt aangeboden. Het doorvoeren van bezuinigingen heeft daardoor een direct effect op de geboden kwaliteit. Daarnaast bestaat het risico dat deelnemers uittreden, waarbij mogelijkerwijs de lasten voor de achterblijvende deelnemers hoger worden. Tegelijkertijd treden er ook nieuwe gemeenten toe. Jaarstukken 2020
49
Ontwikkelingen Naar verwachting zullen in de komende jaren meerdere gemeenten aansluiting gaan zoeken bij het SVHW. Daar staat tegenover dat een aantal gemeenten in de regio AlblasserwaardVijfheerenlanden vanwege fusie uit zijn getreden. Dit betekent dat er zowel kansen als risico's zich voor kunnen doen.
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1.000
Programma 13 Financiering / Algemene dekkingsmiddelen
185 Belastingen 190 Beleggingen 200 Saldi kostenplaatsen 205 Algemene baten en lasten 210 Uitkering gemeentefonds 215 Kapitaallasten Saldo van baten en lasten Mutaties reserves Resultaat
Primaire begroting Lasten
Baten
Saldo
-343 -1 146 399 0 -17 183 -10.000 -9.817
3.735 3.392 60 59 0 146 10.010 10.409 23.208 23.208 17 0 37.030 37.213 0 -10.000 37.030 27.213
Begroting na wijziging Lasten
Baten
Saldo
-361 3.835 3.474 -1 40 39 0 0 0 339 10 349 0 23.950 23.950 -1.201 19 -1.182 -1.224 27.854 26.630 -320 1.100 780 -1.545 28.954 27.410
Realisatie Lasten
Baten
Verschil Saldo
Lasten
Baten
Saldo
-344 3.879 3.535 -1 40 39 0 0 0 -84 16 -68 0 24.077 24.077 -1.185 2 -1.183 -1.613 28.013 26.399 -320 1.089 769 -1.933 29.101 27.168
17 0 0 -423 0 17 -389 0 -389
43 0 0 6 127 -18 158 -11 147
61 0 0 -417 127 -1 -230 -11 -242
- = Nadelig / + = Voordelig
Jaarstukken 2020
50
1.5
Algemene Dekkingsmiddelen
Kosten en opbrengsten die niet direct tot één van de vorengaande programma’s behoren vallen onder de noemer ‘algemene dekkingsmiddelen’. De algemene dekkingsmiddelen zijn:
Lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is De lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is zijn heffingen waarvan er geen duidelijke relatie is tussen de gemeentelijke dienstverlening en de belasting. Voorbeelden zijn de onroerend zaakbelastingen (OZB) en de hondenbelasting. Overigens zijn de rioolheffing en de afvalstoffenheffing voorbeelden van lokale heffingen waarvan de besteding wel is gebonden. Dergelijke heffingen worden op de desbetreffende programma’s verantwoord. Voor verdere informatie wordt u verwezen naar de paragraaf ‘Lokale heffingen’.
Algemene uitkering uit het gemeentefonds De algemene uitkering uit het gemeentefonds is de grootste inkomstenbron voor onze gemeente. Twee factoren bepalen de uitkering aan een gemeente: a. De omvang hangt af van de algemene groei en van taak- en andere veranderingen. Het gemeentefonds is gekoppeld aan de rijksuitgaven. Als het Rijk meer uitgeeft, gaat het gemeentefonds ook omhoog en omgekeerd. Twee voorbeelden van taak- en andere veranderingen: Toen de gemeenten de Wet Maatschappelijke Ondersteuning (WMO) gingen uitvoeren, kregen ze daarvoor geld in het gemeentefonds. Het fonds groeide, maar het takenpakket ook. b. Het aandeel van een gemeente in de totale omvang van het gemeentefonds hangt af van zogenaamde “verdeelmaatstaven”. Het aantal inwoners is zo een verdeelmaatstaf. Hoe meer inwoners een gemeente heeft, des te groter het aandeel in het totaal. Er zijn circa vijftig verdeelmaatstaven.
Dividend Hiertoe behoren de aandelen en daaraan verbonden dividenden die niet tot één van de vorengaande programma’s behoren. Voor onze gemeente zijn dat de aandelen en daaraan verbonden dividenduitkering van de Bank Nederlandse Gemeenten (BNG).
Saldo van de financieringsfunctie Het saldo van de financieringsfunctie bestaat uit de lasten die verband houden met het niet doorbelasten van rente aan producten.
Overige algemene dekkingsmiddelen De overige dekkingsmiddelen bestaan hoofdzakelijk uit de baten en lasten die betrekking hebben op de waardering van onroerende zaken in het kader van de Wet Waardering Onroerende Zaken (WOZ). Hieronder vallen overigens niet de opbrengsten van de onroerend zaakbelastingen (OZB) en ook niet de lasten die zijn gemoeid met de heffing en invordering daarvan. Deze worden verantwoord bij de lokale heffingen waarvan de besteding niet gebonden is. Bedragen x € 1.000
Omschrijving Lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds: algemeen Algemene Uitkering uit het Gemeentefonds: sociaal domein Dividend Saldo van de financieringsfunctie Overige dekkingsmiddelen Totaal
Rekening 2019 3.649 21.420 1.019 89 192 -119 26.250
Begroting na wijziging 2020 3.709 23.027 923 40 -1.206 916 27.410
Rekening 2020
Afwijking 2020
3.753 22.973 1.104 40 -1.188 486 27.168
44 -55 181 0 18 -430 -242
Voor-/nadelig V N V N V N N
Lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is Onder de lokale heffingen, waarvan de besteding niet gebonden is vallen de opbrengsten onroerende zaakbelastingen (woningen en niet-woningen) en hondenbelasting. Dividend Het hierboven genoemde dividend betreft de dividenden van de Bank Nederlandse Gemeenten. Het dividend van Eneco is verantwoord bij programma 5 Ondernemen en Bedrijvigheid. In paragraaf 2.5.2. wordt een toelichting gegeven op bovenstaande afwijkingen. Jaarstukken 2020
51
1.6 Overhead
De overheadkosten laten het volgende verloop zien. Bedragen x € 1.000
Overhead Baten Lasten Saldo
Begroting primair 33 -5.110 -5.077
Begroting na wijziging 98 -4.973 -4.876
Rekening 91 -4.921 -4.830
Per saldo is er ten opzichte van de begroting na wijziging een voordeel van € 46.000. De overheadkosten worden grotendeels op de paragraaf bedrijfsvoering verantwoord.
Jaarstukken 2020
52
1.7 Vennootschapsbelasting Uit de uitgevoerde inventarisatie van potentieel belastingplichtige activiteiten is geconcludeerd dat we geen risico's lopen op het gebied van de vennootschapsbelastingplicht. Tot en met het jaar 2019 hebben we dan ook nul-aangiftes gehad. Eind 2019/begin 2020 heeft een hertoets op de vennootschapsbelastingplicht plaatsgevonden. Hieruit blijkt dat we geen risico's lopen op vennootschapsbelastingplicht voor het jaar 2020. Het blijft wel van belang om de kritische onderdelen goed in beeld te houden en ook alert te blijven bij toekomstige wijzigingen in beleid en/of tariefstellingen. We schatten het risico in op € 0.
Jaarstukken 2020
53
1.8 Onvoorzien
In de primitieve begroting is onder financiering en algemene dekkingsmiddelen een post voor onvoorziene uitgaven opgenomen ad € 25.000. In het begrotingsjaar is de post onvoorzien aangewend voor de reparatie van de vloer van het zwembad. Overzicht aanwending van het bedrag onvoorzien Bedragen x € 1.000
Nr. Begrotingswijziging / onderwerp 0 Primitieve begroting Begrotingswijziging(en) Saldo post onvoorzien na begrotingswijzigingen
Datum
Bedrag 2019 25 -25 0
Alle andere begrotingswijzigingen waren budgetneutraal of zijn gemuteerd op het exploitatiesaldo van de begroting. Het restant van de post onvoorzien bedraagt € 0.
Jaarstukken 2020
54
Paragrafen
Jaarstukken 2020
55
1.9
Paragraaf Bedrijfsvoering
Beleidsverantwoording Wat wilden we bereiken?
Wat hebben we bereikt en wat hebben we daarvoor gedaan?
Project maatschappelijk voorzieningen en gemeentehuis
Project maatschappelijk voorzieningen en gemeentehuis
Om het maatschappelijk vastgoed te optimaliseren vinden er diverse gesprekken plaats met de betrokken partners. Daarbij vindt een inventarisatie plaats van het maatschappelijk vastgoed in de gemeente en een onderzoek naar de invulling van de beschikbare ruimte in het gemeentehuis.
We hebben gesprekken gevoerd met o.a. Bibliotheek AanZet, Servanda (Welzijnsstichting), Sociaal Team, en de Politie over de huidige huisvesting en de mogelijkheden voor invulling van beschikbare ruimten in het gemeentehuis. Door het uitbreken van Covid-19 is er een nieuwe situatie ontstaan waarbij er behoefte is aan een nieuwe visie op het werken in het gemeentehuis en elders. De maatregelen zoals afgekondigd door het Kabinet ten aanzien van het thuiswerken vragen om een herbezinning. Het Nieuwe Werken, waarbij er een mix zal blijven bestaan van thuiswerken en werken op locatie gemeentehuis vraagt ook om plannen voor de inrichting van het gemeentehuis. Hieraan wordt binnen Drechtsteden verband gewerkt. Voor het Sociaal Team geldt dat de doorontwikkeling verder vorm wordt gegeven en dat daarna de huisvestingsbehoefte volgt. Het college heeft besloten de Politie nieuwe ruimten binnen het gemeentehuis aan te bieden in het souterrain.
Door deze aanpak krijgen we inzichtelijk welke maatschappelijke partijen een plek nodig hebben en zich kunnen vestigen in het huis van de gemeente. Hierbij wordt gestreefd naar een efficiënt ruimtegebruik en het multifunctioneel inzetten van sociale ontmoetingsplekken. Dit leidt tot scenario's voor de inrichting van het gemeentehuis en scenario's voor een integraal accommodatieplan. Hierin worden de verschillende maatschappelijke organisaties met elkaar in verbinding gebracht door een efficiëntere indeling van het maatschappelijk vastgoed. Deze scenario's worden door middel van een businesscase doorgerekend om de financiële consequenties inzichtelijk te maken.
Met bibliotheek Aanzet en Servanda worden vervolggesprekken gepland, waarbij de inhoud van het werk leidend zal zijn voor de huisvesting. We hebben een Visie op Maatschappelijk Vastgoed op laten stellen welke wij begin 2021 aan de raad willen aanbieden.
Verdere organisatie-ontwikkeling
Verdere organisatie-ontwikkeling
In de eerste helft van 2020 ronden we het nieuwe organisatiebesluit en de nieuwe mandaatregeling af. Zij vormen een belangrijke juridische basis voor de verdere ontwikkeling van de zelforganiserende teams. Op basis van dit organisatiebesluit doet ieder team een inhoudelijk bod in de aanloop naar de Perspectiefnota 2021-2024 en daarnaast een bod voor de team- en persoonlijke ontwikkeling. In 2020 versterken we het zelforganiserend vermogen van medewerkers en teams verder met een organisatiebrede training persoonlijk leiderschap. Ook zetten we het werken volgens de CiEP-methode voort.
Voor het nieuwe organisatiebesluit en het nieuwe mandaatbesluit heeft het college eind 2020 een adviesaanvraag ingediend bij de ondernemingsraad. Afronding van de bestuurlijke besluitvorming staat gepland in het 1e kwartaal van 2021.
De doorontwikkeling van de organisatie hangt onder meer samen met het werken met vormen van burgerparticipatie en de kwaliteit van de dienstverlening. Binnen het gemeentehuis kijken we naar een manier van werken die past bij ons organisatieconcept van flexibel en wendbaar. Dat betekent mogelijk aanpassingen in de inrichting van het gebouw.
In de geest van het organisatiebesluit hebben de teams voor de begroting 2021 een bod opgesteld. De gemeenteraad heeft op 17 december 2020 met het raadsbesluit 'Stutten en verstevigen van de organisatie' budget voor extra personeel beschikbaar gesteld om de personele capaciteit van de organisatie op orde te brengen. Dit is een belangrijke randvoorwaarde om deze biedingen uit te kunnen voeren. De in de eerste helft van 2020 geplande trainingen voor persoonlijk leiderschap en CiEP hebben we door de Coronacrisis moeten verplaatsen. Zij staan nu gepland voor het 2e kwartaal van 2021. U leest over burgerparticipatie in programma 1. 'Bestuur' en over dienstverlening in programma 2. 'Leven, reizen en documenten'. De Corona-crisis maakt dat wij ook vanuit dat perspectief naar de inrichting van het gemeentehuis moeten kijken. Wij betrekken dit in het project 'Huis van de gemeente'. Hierboven leest u over dat project.
Jaarstukken 2020
56
Beleidsindicatoren Vanaf de begroting 2017 moeten enkele beleidsindicatoren verplicht worden opgenomen in zowel de begroting als in de jaarstukken. De beleidsindicatoren zijn verdeeld over de programma's waar ze betrekking op hebben. Nr. Indicator
Hardinxveld - Giessendam
Bron Gemeenten < 25.000 inw. Rekening Rekening per. waarde per. waarde 2020 5,73 Eigen begroting/jaarrekening 2020 5,6 Eigen begroting/jaarrekening 2020 566 Eigen begroting/jaarrekening 2020 25 Eigen begroting/jaarrekening 2020 5 Eigen begroting/jaarrekening
30 Formatie 31 Bezetting 32 Apparaatskosten 33 Externe inhuur 34 Overhead
Begroting per. waarde 2020 5,62 2020 4,67 2020 522 2020 6 2020 12
Beschrijving 30. Fte per 1.000 inwoners 31. Fte per 1.000 inwoners 32. Kosten per inwoner 33. Kosten als % van totale loonsom + totale kosten inhuur externen 34. % van totale lasten
Wat heeft het gekost? Bedragen x € 1.000
Programma 14 Bedrijfsvoering (kostenplaatsen)
Primaire begroting Lasten
220 Bedrijfsvoering Saldo van baten en lasten Mutaties reserves Resultaat
-4.725 -4.725 -195 -4.920
Baten 33 33 266 299
Begroting na wijziging Saldo -4.692 -4.692 72 -4.621
Lasten -4.582 -4.582 -459 -5.041
Baten 98 98 685 782
Realisatie
Saldo -4.484 -4.484 226 -4.258
Lasten -4.503 -4.503 -459 -4.962
Baten
Verschil Saldo
90 90 374 464
-4.413 -4.413 -85 -4.498
Lasten 78 78 0 78
Baten -7 -7 -311 -318
Saldo 71 71 -311 -240
- = Nadelig / + = Voordelig
Jaarstukken 2020
57
1.9.1
Informatiebeveiliging en privacy (ENSIA)
Gemeenten hebben de wettelijke taak om een groot aantal diensten te leveren aan inwoners en ondernemers. Diensten die steeds meer digitaal afgehandeld kunnen worden. De gemeente is dan ook in transitie naar een digitaal georiënteerde dienstverlening en bedrijfsvoering. Steeds meer services worden online aangeboden. Een goede ontwikkeling voor burgers en ondernemers die daardoor minder afhankelijk worden van openingstijden. Toegenomen digitalisering betekent echter ook meer verantwoordelijkheid voor de gemeente. Traditioneel beschikt de gemeente al over privacy- en concurrentiegevoelige datasets over en voor inwoners en ondernemers. In een tijd waarin de gemeente steeds meer zorgtaken vanuit het Rijk krijgt overgeheveld, waarbij de hoeveelheid privacygevoelige informatie toeneemt, wordt de security- en privacy taak van gemeenten dan ook steeds breder. Tegelijkertijd groeit het maatschappelijk bewustzijn over veiligheid en privacy bij inwoners en ondernemers. Inwoners en ondernemers moeten en willen zeker zijn dat hun informatie veilig is en persoonsgegevens in lijn met Algemene Verordening Gegevensbescherming wordt beschermd. Als professionele organisatie past hierbij dat gemeente Hardinxveld-Giessendam de beveiliging van informatie en bescherming van persoonsgegevens adequaat organiseren.
Informatie moet immers beschikbaar, actueel, volledig en betrouwbaar zijn en mag alleen door bevoegden zijn in te zien. Ook bij de uitwisseling van informatie moet de gemeente te allen tijde rekening houden met beveiligings- en privacyaspecten. De gemeente heeft een maatschappelijke en wettelijke verantwoordelijkheid (AVG, Wet BRP, PUN, DigiD, Suwi, BAG, BGT en BRO) de gegevens van hun inwoners en ondernemers onder alle omstandigheden te beschermen en moeten zich daarover kunnen verantwoorden. In 2020 hebben de Drechtsteden gezamenlijk met de gemeente Hardinxveld-Giessendam zowel het Informatiebeveiligingsbeleid als het Privacybeleid in lijn gebracht met de geldende wet en regelgeving. Daarnaast is veel werk verzet op het gebied van informatiebeveiliging en privacy met het verder implementeren en borgen van passende maatregelen op het gebied van informatieveiligheid en privacy. Waar informatieveiligheid gaat over beschikbaarheid, integriteit (juistheid, volledigheid) en vertrouwelijkheid (toegang waar nodig) van alle soorten informatie, gaat privacy specifiek over het beschermen van persoonsgegevens en de persoonlijke levenssfeer. Het verantwoordingsproces rondom informatieveiligheid is sinds 2017 gebaseerd op ENSIA (Eenduidige Normatiek Single Information Audit) en gaat uit van het principe van Single Information & Single Audit (SISA).
Dit houdt in dat er sprake is van eenmalige informatieverstrekking en eenmalige IT-audit. ENSIA is een verantwoordingsstelsel voor informatieveiligheid gebaseerd op de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO), alsmede de informatiebeveiligingsnormen vanuit Basisregistratie Personen (BRP), Paspoortuitvoeringsregeling Nederland (PUN), Digitale persoonsidentificatie (DigiD), Basisregistratie Adressen en Gebouwen (BAG), Basisregistratie Grootschalige Topografie (BGT), Basisregistratie Ondergrond (BRO) en de Gezamenlijke Elektronische Voorzieningen Structuur uitvoeringsorganisatie Werk en Inkomen (GeVS/Suwinet). Met het uitvoeren van de ENSIA-zelfevaluatie en het aanleveren van de noodzakelijke verantwoordingsinformatie via de ENSIA, legt het college van burgemeester en wethouders over het jaar 2020 verantwoording af aan de raad (horizontale verantwoording) en toezichthouders van het rijk (verticale verantwoording) over de status van informatieveiligheid. Onderdeel van de verantwoording is een getoetste collegeverklaring informatieveiligheid, betreffende DigiD en Suwinet. De collegeverklaring is vastgesteld door het college van burgemeester en wethouders en getoetst door een onafhankelijke auditor. De raad zal aanvullend via een (vertrouwelijke) separate rapportage worden geïnformeerd.
Informatieveiligheid en privacy is geen eenmalige activiteit, maar een continu verbeterproces. Jaarlijks wordt een informatiebeveiligings- en privacyplan opgesteld waarin de te ondernemen activiteiten worden vastgelegd. In 2021 zal de focus liggen op de verdere implementatie van de Baseline Informatiebeveiliging Overheid (BIO) waarbij de nadruk ligt voor het treffen van passende maatregelen op basis van risicomanagement.
Jaarstukken 2020
58
1.10 Paragraaf Lokale Heffingen Algemeen De paragraaf lokale heffingen heeft betrekking op de heffingen waarvan de besteding zowel gebonden als ongebonden is. Voorbeelden van heffingen waarvan de besteding gebonden is, zijn onder andere de rioolheffing en de afvalstoffenheffing. Heffingen waarvan de besteding ongebonden is zijn onder andere de onroerend zaakbelasting en de hondenbelasting. Deze paragraaf bevat een uiteenzetting van de beleidsvoornemens voor de lokale heffingen, de gemeentelijke inkomsten voor zover deze uit de in Hardinxveld-Giessendam ingevoerde belastingen en retributies voortkomen, een overzicht op hoofdlijnen van de diverse belastingen en heffingen, een aanduiding van de lokale lastendruk, een beschrijving van het kwijtscheldingsbeleid en een overzicht van de kostendekkendheid van de verschillende tarieven. Beleidsvoornemens lokale heffingen De heffing en invordering van belastingen en retributies wordt door de GR SVHW (Gemeenschappelijke Regeling Samenwerkingsverband Vastgoed-informatie Heffing en Waardebepaling) verzorgd. Deze gemeenschappelijke regeling wikkelt ook aanvragen om kwijtschelding af. De heffing en invordering van de leges zoals onder andere de bouwleges wordt door de gemeente zelf verzorgd.
In onze gemeente zijn buiten de algemene uitkering uit het gemeentefonds de onroerendzaakbelasting en de rioolheffing en afvalstoffenheffing de belangrijkste inkomsten. De belastingtarieven zijn voor 2020 met 1,7% geïndexeerd ten opzichte van 2019. Dit is conform de financiële uitgangspunten zoals opgenomen in de Perspectiefnota 2020-2023. Ten aanzien van de heffingen en leges wordt uitgegaan van een kostendekkendheidspercentage van 100%. Overzicht gemeentelijke belastingopbrengsten Op grond van artikel 219 van de gemeentewet zijn in 2020 in Hardinxveld-Giessendam de volgende belastingen geheven:
Jaarstukken 2020
59
bedragen x € 1.000
Gemeentelijke belastingopbrengsten
Omschrijving
Rekening Rekening Begroting Rekening Afwijking Voor-/ 2018 2019 2020 2020 2020 nadelig
Zuivere belastingen Onroerend zaakbelastingen eigenaren Onroerend zaakbelastingen gebruikers Hondenbelastingen Precariobelasting Bedrijfsinvesteringszone Subtotaal zuivere belastingen
2.982 554 76 98 70 3.780
2.994 579 75 92 73 3.813
3.045 589 75 101 70 3.880
3.100 574 79 94 75 3.922
56 -16 4 -7 5 42
V N V
Heffingen Afvalstoffenheffing Rioolheffing Containererechten Subtotaal heffingen
1.801 1.723 0 3.524
2.017 1.766 0 3.783
2.086 1.821 0 3.907
2.071 1.803 0 3.875
-14 -18 0 -32
N N
Retributies Leges bouwvergunningen Leges burgerlijke stand Begrafenisrechten Havengelden Marktgelden Brandweerrechten Subtotaal retributies
581 309 429 52 29 0 1.400
492 210 293 79 33 0 1.107
207 196 383 57 27 0 870
353 170 404 32 23 0 982
146 -26 22 -25 -4 0 112
V N V N N
TOTAAL lokale heffingen
8.704
8.703
8.657
8.779
122
V
N
V
Onroerende zaakbelastingen De (on)roerende zaakbelastingen zijn ondergebracht bij de GR SVHW. De GR SVHW verzorgt niet alleen de oplegging en inning van de aanslagen maar houdt tevens de bestanden in verband met de wet WOZ up-to-date. Regelmatig vindt de afdracht van de ontvangen belastingbedragen aan de gemeente plaats. Bij het bepalen van het percentage wordt rekening gehouden met de waardeontwikkeling van de onroerende zaken, zodat per saldo de onroerende zaakbelastingen voor woningen niet meer stijgen dan de inflatie. Hondenbelasting Basis voor deze heffing vormt het bezit van een hond, waarbij voor het bezit van meerdere honden een progressief tarief van toepassing is. Evenals de onroerende zaakbelastingen verzorgt de GR SVHW de heffing, invordering en actualisering van de bestanden van de hondenbelasting voor ons. De controle is nog wel in handen van de gemeente en geschiedt door een jaarlijkse huis-aan-huis controle met daarnaast een hondenpenningcontrole op straat. Precariobelasting Voor het hebben van materialen op (boven en onder) voor de openbare dienst bestemde gemeentegrond wordt een bedrag geheven van de gebruikers van die grond. De Eerste Kamer heeft op 21 maart 2017 het wetsvoorstel om de precariobelasting af te schaffen aangenomen. De ingangsdatum van de wet is bepaald op 1 juli 2017. In de wet is een overgangstermijn van 5 jaar opgenomen.
Die geldt voor gemeenten die op 16 februari 2016 een verordening voor het heffen van precariobelasting op kabels en leidingen hadden. Het tarief van die datum (€ 0,27 per m1) mag nog tot 1 januari 2022 worden geheven. We houden rekening met een ingroeiscenario om de afschaffing op te vangen.
Jaarstukken 2020
60
Afvalstoffenheffing Afvalstoffenheffing wordt geheven ter dekking van de kosten voor het inzamelen en verwerken van huishoudelijk afval, waarbij uitgangspunt is dat dit kostendekkend gebeurt. De GR SVHW verzorgt de heffing, invordering en actualisering van de bestanden voor ons. Het inzamelen en verwerken van het huisvuil wordt gedaan door de gemeenschappelijke regeling reinigingsdienst Waardlanden. Ook kan zonder verdere kosten gebruik worden gemaakt van het afvalbrengstation. Rioolheffing De rioolheffing is gerelateerd aan de hoeveelheid afgevoerd afvalwater en geldt uitsluitend ter dekking van de kosten voor de uitvoering van het Gemeentelijk Rioleringsplan. De oplegging, invordering en het bijhouden van het bestand wordt verzorgd door de GR SVHW. Leges In onze gemeente worden leges geheven op grond van de vigerende legesverordening. De tarieventabel wordt jaarlijks aangepast. De leges hebben onder andere betrekking op de Algemeen Plaatselijke Verordening, rij- en reisdocumenten, burgerlijke stand, wet Ruimtelijke Ordening en Milieuwetgeving. Begrafenisrechten Voor het begraven van stoffelijke overschotten op de begraafplaatsen in de gemeente heft de gemeente leges. Ook voor de aankoop van graven en het afkopen van het onderhoudsrecht wordt een tarief in rekening gebracht. Havengelden De havengelden bestaan uit liggelden, kadegelden en trechtergelden.
Kwijtschelding van gemeentelijke belastingen Voor mensen met de laagste inkomens bestaat de mogelijkheid van gehele of gedeeltelijke kwijtschelding van de lokale lasten. De regels voor het toekennen worden bepaald door de rijksoverheid en staan in de Invorderingswet. Deze regels komen erop neer dat kwijtschelding mag worden verleend aan belastingplichtigen, die een inkomen hebben dat niet hoger ligt dan de bijstandsnorm. Gemeenten mogen hier in die zin van afwijken dat een lager inkomen wordt gehanteerd. De gemeente HardinxveldGiessendam hanteert de zogenaamde 100%-norm, hetgeen betekent dat inwoners van HardinxveldGiessendam met een inkomen op bijstandsniveau in beginsel voor kwijtschelding in aanmerking komen. Gemeenten mogen zelf bepalen voor welke belastingen kwijtschelding wordt verleend. In de gemeente Hardinxveld-Giessendam kan kwijtschelding worden aangevraagd voor Afvalstoffenheffing, Rioolheffing en Hondenbelasting (alleen voor de eerste hond). De ontwikkeling van de kwijtscheldingen over de afgelopen jaren is als volgt: 2017
2018
2019
2020
124.046
104.705
104.019
100.381
(Gedeeltelijk) toegekend
231
202
207
210
Afgewezen
47
35
42
56
Totaal
278
237
249
266
Kwijtscheldingsbedragen
Kwijtscheldingsaantallen
Tot aan het jaar 2017 was een stijgende trend waarneembaar in het aantal kwijtscheldingsverzoeken. De oorzaak hiervan was deels gelegen in de gevolgen van de financieel economische crisis waarbij onder andere het aantal uitkeringsgerechtigden is toegenomen. Richting 2018 herstelde de economie zich en daalde het aantal verzoeken. In 2019 zien we een minimale toename welke zich in 2020 voortzet. Oorzaak hiervan is het COVID-19 (Corona) virus, dit leidt wederom tot een stijging in het aantal kwijtscheldingsverzoeken.
Jaarstukken 2020
61
Heffingen woonlasten (lokale belastingdruk) Tot de woonlasten worden gerekend de OZB, de afvalstoffenheffing en de rioolheffing. Deze belastingen vormen het grootste deel van de opbrengst van de gemeentelijke heffingen.
Soort heffing
2017
2018
2019
2020
- eigenarenheffing
0,1345%
0,1316%
0,1247%
0,1199%
Totaal
0,1345%
0,1316%
0,1247%
0,1199%
- eigenarenheffing
0,2165%
0,2196%
0,2142%
0,2168%
- gebruikerstarief
0,1599%
0,1622%
0,1582%
0,1601%
Totaal
0,3764%
0,3810%
0,3724%
0,3769%
242,00
254,00
287,00
292,00
247,00
227,00
227,00
231,00
Onroerende zaakbelasting
Woningen
Niet woningen
Afvalstoffenheffing
Rioolheffing
De ontwikkeling van de woonlasten (voor meerpersoonshuishoudens) over de afgelopen jaren is als volgt: 2017
2018
2019
2020
OZB-eigenaar
297,70
301,39
297,68
306,00
Rioolheffing
247,00
227,00
227,00
231,00
Afvalstoffenheffing
242,00
254,00
287,00
292,00
Totaal
786,70
782,39
811,68
829,00
1,0%
-0,5%
3,7%
2,1%
% stijging/afname t.o.v. vorig jaar
Vergelijking met andere gemeenten Jaarlijks wordt door het Centrum voor Onderzoek van de Economie van de Lagere Overheden (COELO) een onderzoek uitgevoerd naar de gemeentelijke woonlasten, teneinde een vergelijk tussen de gemeenten mogelijk te maken. Om inzicht te krijgen in het algemene verloop van de hoogte van de woonlasten van onze gemeente is een vergelijk met omringende gemeenten gemaakt.
Jaarstukken 2020
62
HardinxveldGiessendam
Molenlanden
Gemiddelde woningwaarde
254.880
285.450
230.020
257.972
OZB-eigenaar
0,1199%
0,1042%
0,1168%
0,1151%
OZB-eigenaar
305,60
297,44
268,66
296,93
Rioolheffing (vastrecht)
231,00
222,00
220,00
270,00
Afvalstoffenheffing
292,00
296,00
279,00
293,00
828,60
792,44
767,66
859,93
246
185
140
283
3
2
1
4
Heffingskorting
Gorinchem Vijfheerenlanden
-23,00
Totaal Rangorde landelijk (o.b.v. woonlasten meerpersoonshuishouden volgens Coelo)
Rangorde Alblasserwaard-Vijfheerenlanden (o.b.v. berek. woonlasten)
Uit bovenstaand overzicht blijkt dat de gemeente Hardinxveld-Giessendam in 2020 landelijk gezien onder het midden behoort (plaats 246 van de in totaal 355 gemeenten). Regionaal gezien staat de gemeente Hardinxveld-Giessendam op de derde plaats (2019: 4). Naast een vergelijk met de omringende gemeenten is ook een vergelijk met de Drechtstedengemeenten gemaakt Hardinxveld- Alblasserdam Giessendam
Dordrecht
Hendrik-Ido- Papendrecht Sliedrecht Ambacht
Zwijndrecht
Gemiddelde woningwaarde
254.880
234.577
205.700
278.460
237.181
215.622
216.109
OZB-eigenaar
0,1199%
0,1134%
0,1089%
0,1108%
0,1128%
0,0879%
0,1127%
OZB-eigenaar
305,60
266,01
224,01
308,53
267,54
189,53
243,55
Rioolheffing (vastrecht)
231,00
159,00
194,00
184,00
141,00
236,00
302,00
Afvalstoffenheffing
292,00
358,00
286,00
335,00
296,00
246,00
380,00
Totaal
828,60
783,01
704,01
827,53
704,54
671,53
903,55
273
169
58
241
59
31
323
6
4
2
5
3
1
7
Rioolheffing (gebaseerd op 2 bew.)
-22,00
Rangorde landelijk (o.b.v. woonlasten meerpersoonshuishouden volgens Coelo)
Rangorde Drechtsteden (o.b.v. woonlasten)
In vergelijking met de overige Drechtstedengemeenten eindigt Hardinxveld-Giessendam op plaats 6 (2019: 6). Kostendekkendheid Het BBV schrijft voor dat in de paragraaf lokale heffingen inzicht wordt gegeven in de mate van kostendekkendheid van de verschillende tarieven. Hiermee wordt beoogd transparantie te bieden in de tarieven waarbij sprake is van kostenverhaal. De toerekening van overhead vindt extracomptabel plaats. Dat betekent dat het overheaddeel op de afzonderlijke programma’s niet aan deze programma’s zijn toegerekend.
Jaarstukken 2020
63
De volgende overzichten laten zien van welk percentage kostendekkendheid sprake is. Voor het bepalen van onderstaande kostendekkendheidspercentages is uitgegaan van de vernieuwde ‘Handreiking Kostenonderbouwing paragraaf lokale heffingen’ van het VNG. De kostendekkendheid is bepaald door de totale baten te delen door de lasten die volgens de handreiking mogen worden toegerekend. Hierin is een opslag voor de overheadkosten opgenomen. Voor het bepalen van het percentage overhead is uitgegaan van de totale lasten aan overhead (taakveld 0.4), welke zijn gedeeld door de totale loonkosten inclusief de kosten van inhuur.
Formule overheadopslag op loonkosten
Rekening € €
Overhead (taakveld 0.4) Loonkosten + inhuur (exclusief overhead loonkosten)
4.830.267 7.898.136 61%
Voor de riolering en reiniging is een afwijkend overheadopslagpercentage gehanteerd, namelijk gebaseerd op een percentage van de totale kosten (salarissen en directe lasten)
Formule voor overheadopslag totale lasten
Rekening € €
Overhead (taakveld 0.4) Totale lasten exclusief mutaties reserves
4.830.267 42.421.632 11%
Legesverordening Titel 1: Algemene dienstverlening: Titelblad 1 Hoofdstuk 1 Directe lasten loonkosten Saldo Overheadopslag voor loonkosten Totale lasten Totale baten Kostendekkendheid