Buitendams 45, bijlagen bij de toelichting - bijlage 9 Rapportage ecologisch werkprotocol.pdf

BK Bouw- & Milieuadvies B.V. Dokweg 17A Postbus 264 1970 AG IJmuiden 088 321 25 20 info@bkmilieuadvies.nl www.bkmilieuadvies.nl BANK NL45ABNA0586840729 KVK 24459961 BTW NL820721141B01

Ecologisch werkprotocol Buitendams 37 en 47 te HardinxveldGiessendam

Opdrachtgever:

Van Houwelingen B.V. R.M. Kleian Postbus 13, 3370 AA Hardinxveld-Giessendam

Projectnummer:

211277

Versienummer:

1.0

Plaats, datum:

Nieuwegein, 28 april 2021

Auteur:

S. Lange MSc

Paraaf:

Controleur:

N. van Wijngaarden MSc

Paraaf:

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 2 van 14

Inhoudsopgave

pagina

1.

Inleiding ........................................................................................................................................................................................................... 3 1.1 Aanleiding en Doel ................................................................................................................................................................................ 3 1.2 Ecologische begeleiding ..................................................................................................................................................................... 3 1.3 Wettelijk kader ........................................................................................................................................................................................ 4 1.4 Leeswijzer................................................................................................................................................................................................... 5 2 Werkzaamheden...........................................................................................................................................................................................

6 2.1 Plangebied ................................................................................................................................................................................................ 6 2.2 Werkzaamheden ..................................................................................................................................................................................... 6 3 Beschermde soorten ................................................................................................................................................................................... 7 3.1 Nadere informatie voorkomende soorten................................................................................................................................... 7 3.2 Ecologische Werkprotocollen ........................................................................................................................................................... 9 3.3 Ecologisch werkprotocol Sloop ..................................................................................................................................................... 10 3.1 Ecologisch werkprotocol Bouwrijp maken ...............................................................................................................................

11 3.1 Ecologisch werkprotocol Nieuwbouw ........................................................................................................................................ 12 4 Communicatie ............................................................................................................................................................................................ 13

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 3 van 14

1. Inleiding 1.1

Aanleiding en Doel

Dit werkprotocol is opgesteld naar aanleiding van uw voornemen om op de projectlocatie de huidige bebouwing te slopen, het terrein bouwrijp te maken en nieuwbouw te realiseren. Ten behoeve van deze ontwikkeling heeft er een quickscan flora en fauna plaatsgevonden. Uit dit onderzoek is duidelijk geworden dat de aanwezigheid van bepaalde beschermde soorten niet uit te sluiten is. Deze soorten zijn vleermuizen en gierzwaluwen. Uit nader onderzoek blijkt dat gierzwaluwen en de gewone dwergvleermuis in de bebouwing verblijven. Daarom is een ontheffingsaanvraag ingediend en deze is ook verleend (ODH-2021-00038154, zaaknummer 00567586) onder voorwaarden dat de werkzaamheden worden uitgevoerd volgens een ecologisch werkprotocol. Ter bescherming van deze soorten en conform de zorgplicht is het voorliggend document, een ecologisch werkprotocol, opgesteld. Daarnaast is ecologische begeleiding benodigd. Een goede ecologische begeleiding voorkomt dat beschermde flora en fauna onnodig wordt verstoord of gedood. De ecologische begeleiding zal worden uitgevoerd door de heer Teijgeler van Kingfisher natuurprojecten. Het doel van dit werkprotocol is het vastleggen en daarmee documenteren van de manier waarop bij uitvoering van werkzaamheden rekening wordt gehouden met aanwezige beschermde soorten flora en fauna.

Daarnaast zorgt het ecologisch werkprotocol voor het voldoende instrueren van eigen medewerkers en/of partijen die in opdracht van de initiatiefnemers de werkzaamheden uitvoeren.

1.2

Ecologische begeleiding

Ecologische begeleiding zorgt ervoor dat de aannemer, zonder overtreding van de Wet natuurbescherming, het werk gewoon kan blijven uitvoeren. Wanneer voldoende rekening wordt gehouden met de aanwezige beschermde soorten en als de adviezen van de ecoloog tijdig worden opgevolgd blijkt het werken in ecologisch gevoelige gebieden zelden een probleem. Wanneer ecologische begeleiding een verplichting is vanuit de Wet natuurbescherming is het vaak noodzakelijk vooraf een ecologisch werkprotocol op te laten stellen. Het werkprotocol geeft een beschrijving van de maatregelen die in het veld moeten worden uitgevoerd. Daaronder vallen bijvoorbeeld maatregelen die voorafgaand aan de start van de werkzaamheden nodig zijn. Bovendien worden extra maatregelen beschreven die tijdens de werkzaamheden nodig zijn ten aanzien van bepaalde soorten, zoals voor het vermijden van broedgevallen van vogels. Daarbij zullen waar nodig instructies worden opgenomen die van belang zijn voor de uitvoerders. Op basis van de werkprotocollen wordt door de aannemer een ecologisch uitvoeringsplan opgesteld. Toetsing van het plan en toezicht op de uitvoering wordt verzorgd door het uitvoeringbegeleidingsteam/contractbeheerders. In het onderstaande stappenplan is het proces verder uitgewerkt. In figuur 1 en tabel 1 is deze schematisch weergegeven.

Het werkprotocol wordt gemaakt op basis van de gedragscode, welke uitgaat van een algemene situatie die echter in de praktijk een nadere afstemming vergt. Bij deze afstemming wordt gebruik gemaakt van ervaringen die zijn opgedaan met vergelijkbare projecten.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 4 van 14

tabel 1: beschrijving van het stappenplan ten aanzien van het ecologische uitvoeringsplan Stap 1: Gunning van opdracht door de opdrachtgever aan de aannemer. Stap 2: Aannemer maakt detailplanning (contract). De werkzaamheden worden in ruimte en tijd zo nauwkeurig mogelijk omschreven en ingepland. Stap 3: Op basis van detailplanning wordt door aannemer een ecologisch uitvoeringsplan opgesteld. Stap 4: Toetsing van ecologisch uitvoeringsplan. Stap 5: In overleg tussen contractbeheerders en aannemer wordt ruim voorafgaand aan de start van de werkzaamheden een bijeenkomst gepland. Planning en werkwijze worden besproken; risico-locaties en eventuele knelpunten ten aanzien van de Wet Natuurbescherming worden besproken. Stap 6: Aannemer stelt op basis van werkzaamheden van aanvulling en opmerkingen uit bespreking het ecologisch uitvoeringsplan vast. Stap 7: Aan het werk! Bij werkzaamheden gebruikmaken van het ecologisch uitvoeringsplan. Stap 8: Tijdens de aanlegperiode wordt toezicht gehouden op de juiste uitvoering van de werkzaamheden.

Opdrachtgever Aannemer Aannemer Uitvoeringsbegeleidingsteam/ contractbeheerders Aannemer en uitvoeringsbegeleidingsteam/ contractbeheerders Aannemer Aannemer Contractbeheerders

figuur 1: beschrijving van het stappenplan ten aanzien van het ecologische uitvoeringsplan.

1.3

Wettelijk kader

Ontheffing Wet Natuurbescherming Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 5 van 14

Om te voorkomen dat er conflicten optreden tussen werkzaamheden en de wetgeving moet bij overtredingen van de verbodsbepalingen een ontheffing van de wet natuurbescherming worden aangevraagd. In de ontheffing kunnen tevens voorwaarden worden gesteld voor de manier waarop werkzaamheden moeten worden uitgevoerd. Het betreft onder meer de zorgplicht, die voor alle soorten geldt. Zorgplicht De Zorgplicht gebiedt een zorgvuldige omgang met alle soorten, zowel beschermde als niet-beschermde soorten. Volgens de Zorgplicht dient zoveel als redelijkerwijs mogelijk is te worden voorkomen dat schade aan planten en dieren optreedt (zoals verstoren, verwonden, doden en verstoring van het leefgebied).

1.4

Leeswijzer

In deze rapportage worden in hoofdstuk 2 de werkzaamheden van het project uitgelegd. In hoofdstuk 3 wordt ingegaan op de beschermde soorten die zijn aangetroffen in het plangebied. Hierin is ook de relevante ecologische informatie opgenomen. Vanuit deze eisen zijn de ecologische werkprotocollen opgesteld (hoofdstuk 4), die bij de werkzaamheden worden toegepast.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 6 van 14

2

Werkzaamheden

2.1

Plangebied

Het plangebied is gelegen aan de Buitendams 37 t/m 47 te Hardinxveld-Giessendam. Het betreft bebouwing (meerdere woningen en een kerkgebouw) in een slechte staat. Het project ligt op circa één kilometer afstand van het Natura 2000-gebied de Biesbosch. figuur 2: planlocatie

2.2

Werkzaamheden

De huidige bebouwing die nog staat, zal worden gesloopt. Vervolgens wordt het terrein bouwrijp gemaakt en zullen nieuwbouwwoningen worden gerealiseerd. De planning voor de sloop van de gebouwen waarin een verblijfplaats is aangetroffen is begin 2021. De sloop vindt in ieder geval plaats voor de paarperiode van gewone dwergvleermuis (augustus 2021) én buiten de kwetsbare periode van de gierzwaluw (half april – half augustus 2021). Naar aanleiding van het aantreffen van één paarverblijf van een gewone dwergvleermuis zijn vier vleermuiskasten van het type mkgz08 geplaatst aan dezelfde kant als de huidige verblijfplaatsen. In de nieuwbouw zullen ten behoeve van de gewone dwergvleermuis permanente verblijfplaatsen worden gerealiseerd. Naar aanleiding van het aantreffen van zes verblijfsplaatsen van de gierzwaluw zijn dertig gierzwaluw kasten opgehangen als tijdelijke compensatie. In de nieuwbouw zullen ten behoeve van de gierzwaluw dertig inbouwkasten worden geplaatst. De planning voor de aanvang van de bouw is eind 2021 en zal ongeveer 1,5 jaar duren. De verwachtte oplevering is medio 2022. In deze periode zullen ook de permanente inbouwkasten worden gerealiseerd.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 7 van 14

3

Beschermde soorten

Ten behoeve van de sloop en nieuwbouw op de projectlocatie is een quickscan flora en fauna uitgevoerd. Hieruit blijkt dat het plangebied geschikt is voor vleermuizen en gierzwaluwen. Uit nader onderzoek blijkt, dat binnen het plangebied deze door de Wet natuurbescherming beschermde soorten aanwezig zijn. Beschermde soorten die op basis van de vingerende wetgeving, de Wet natuurbescherming (2017), een beschermde status hebben en die op basis van het bureau- en veldonderzoek in het projectgebied verwacht worden zijn weergegeven in tabel 2. tabel 2: beschermd op basis van de Wet natuurbescherming Soortgroep

Soort

Aanwezig

Potentieel voorkomend

Uitgesloten

Jaarrond beschermde vogels

Gierzwaluw

Ja

Ja

Nee

Vleermuizen

Gewone dwergvleermuis

Ja

Ja

Nee

3.1

Nadere informatie voorkomende soorten

Gewone dwergvleermuis (Pipistrelllus pipistrellus) (Bron: www.zoogdiervereniging.nl, kennisdocument Gewone Dwergvleermuis, BIJ12) Herkenning De gewone dwergvleermuis behoort tot de kleinere soorten vleermuizen in Nederland en heeft een roestbruine tot donkerbruine rug vacht. De buikvacht is geel/bruin. De oren en in verhouding lange en smalle vleugels (19-24 cm) zijn donderbruin. Een dwergvleermuis weegt circa 3,5 tot 8 gram. Deze vleermuis gedraagt zich zeer bewegelijk en fladderend. Biotoop De gewone dwergvleermuizen zijn voornamelijk te vinden in bebouwde gebieden. Zij maken gebruik van openingen in gebouwen om te verblijven. Afhankelijk van de periode in het jaar maken zij gebruik van verschillende verblijfplaatsen/locaties. Naast hun netwerk aan gebouwen waarin zij verblijven, is een groene omgeving met opgaand groen van belang voor het jagen, foerageren en verplaatsen. Kraamperiode Van begin mei tot half juli verblijven de vrouwtjes in groepjes in hun kraamverblijfplaats. Hier zogen zij de jongen. Na ongeveer zes weken zijn de jongen zelfstandig. Deze vleermuis krijgt doorgaans één jong per jaar. Paarperiode Van half augustus tot begin oktober maken de vleermuizen gebruik van paarverblijven. In deze periode gaan de mannetjes actief op zoek naar een vouwtje om mee te paren.

Hoewel de paring al in het najaar plaatsvindt, vindt de bevruchting en ontwikkeling van het embryo pas in het voorjaar plaats. De draagtijd bedraagt circa twee - drie maanden. Winterperiode In de winter (november-maart) worden verblijfplaatsen als rustplek gebruikt. Indien het weer het toelaat, kunnen de vleermuizen tijdens deze periode van rust, toch actief worden en verplaatsen. Een winterverblijfplaats kan tevens ook een zomerverblijfplaats en/of een paarverblijfplaats zijn. Zomerperiode Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 8 van 14

Gedurende de zomer (half april-half augustus) verblijven de gewone dwergvleermuizen in gebouwen. Een zomerverblijfplaats wordt alleen aangemerkt als zodanig als er op dezelfde locatie geen paar- of kraamverblijf is aangetoond en de vleermuizen geen winterslaap houden. Beschermingsstatus De gewone dwergvleermuis is in Bijlage 1, behorende bij artikel 3.5 tot en met 3.9 van de Wet natuurbescherming opgenomen. Locatie De gewone dwergvleermuis is algemeen voorkomend in heel Nederland. De planlocatie behoort daarom ook tot het verspreidingsgebied. Gierzwaluw (Apus apus) (bron: www.vogelbescherming.nl, kennisdocument Gierzwaluw, BIJ12) Herkenning Gierzwaluwen zijn vogels met een donker verenkleed en een lichte keelvlek. Ze hebben zeer typische sikkelvormige vleugels. Ze hebben een korte spitse snavel en zeer korte poten. Gierzwaluwen maken een kenmerkend gierend/schreeuwen geluid. Gierzwaluwen vliegen vaak in groepjes en maken diepe vleugelslagen en lange glij- en zweefvluchten. Biotoop Gierzwaluwen broeden in ruimtes van huizen of andere gebouwen, zoals onder dakpannen, of gaten in de muur en in neststenen. Het overige deel van hun leven bevinden ze zich in de lucht nabij steden. Gierzwaluwen zijn alleen in Nederland vanaf half april tot eind juli. Voortplanting De broedperiode van de gierzwaluw is in mei en juni. Na het uitvliegen van de jongen trekken de volgens meestal weer weg.

Beschermingsstatus De gierzwaluw in beschermd door middel van de vogelrichtlijn die is opgenomen in de Wet natuurbescherming. Locatie De gierzwaluw komt in heel Nederland voor.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 9 van 14

3.2

Ecologische Werkprotocollen

Op basis van het veldonderzoek en de bevindingen van het voorgaand onderzoek is een risico analyse opgesteld. Uit de risico analyse blijkt dat wanneer geen voorzorgsmaatregelen worden getroffen, er sprake zal zijn van conflicten met de Wet natuurbescherming. Deze conflicten vormen een risico voor de voortgang van het planvoornemen. Om de risico’s te voorkomen, dient te worden gewerkt volgens de werkprotocollen. Op grond van verplichtingen volgens de Wet natuurbescherming, dient de uitvoering van de werkzaamheden ter plaatse van planlocatie te voldoen aan de voorwaarden vanuit de Wet natuurbescherming (onder andere Zorgplicht). Het ecologisch werkprotocol dient op de locatie aanwezig te zijn en onder de betrokken werknemers bekend te zijn. Werkzaamheden dienen conform het ecologisch werkprotocol te worden uitgevoerd. De werkzaamheden die ecologisch van belang zijn betreffen: 1. ecologisch werkprotocol sloop; 2. ecologisch werkprotocol bouwrijp maken; 3. ecologisch werkprotocol nieuwbouw.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 10 van 14

3.3

Ecologisch werkprotocol Sloop

Locatie: Te verwachten soorten: Voorwaarden:

Buitendams 37 en 43 Broedvogels, vleermuizen, gierzwaluw Wet natuurbescherming, zorgplicht

Periode Sloopfase

feb

jan

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

Werkzaamheden uitvoeren volgens voorwaarden en stappen stap 1 t/m 5 Werkzaamheden uitvoeren volgens voorwaarden en stappen 1 tot en met 8 Voorwaarden broedvogels: Verstorende werkzaamheden ruim voor aanvang van het broedseizoen te beginnen Maatregelen nemen om vestiging van broedvogels te voorkomen Voorwaarden vleermuizen: Werkzaamheden overdag uitvoeren. Indien dit niet mogelijk is nachtelijke verlichting naar beneden richten i.p.v. naar bomen, bosschages en watergang. Voorwaarden algemeen: Werkzaamheden dienen ten alle tijden uitgevoerd te worden buiten de invloedssfeer van de alternatieve verblijfplaatsen. Voorbereiding Stap 1: Voorafgaand aan de werkzaamheden wordt een planning gemaakt van de uit te voeren werkzaamheden (aannemer). Stap 2: In overleg met contractbeheerders wordt het deel van het tracé dat binnen het broedseizoen wordt bewerkt aangegeven en besproken (aannemer en contractbeheerders). Stap 3: Voorafgaand aan de sloop worden de huidige verblijfplaatsen in de panden ongeschikt gemaakt. Het ongeschikt maken van de huidige verblijfplaatsen dient te worden uitgevoerd in de actieve periode die loopt van 15 april tot 15 oktober (ecoloog). Het ongeschikt maken van de gierzwaluwnesten dient verricht te worden buiten het broedseizoen van de gierzwaluw, welke loopt van 15 april tot en met 31 augustus (ecoloog).

Stap 4: Na het ongeschikt maken, en voorafgaand aan de werkzaamheden, dient een controlebezoek te worden uitgevoerd met behulp van een batdetector om de aanwezigheid van vleermuizen in de bebouwing uit te sluiten, alvorens het plangebied wordt vrijgegeven (ecoloog). Hierbij zullen ook de tijdelijke alternatieve verblijfplaatsen voor gierzwaluwen en vleermuizen gecontroleerd worden op functionaliteit (ecoloog). Uitvoering Stap 5: De uitvoering van de werkzaamheden wordt gestart ruim voor of na het broedseizoen, dus voor 1 maart of na 15 juli (aannemer). Bij start na 1 maart dient op de locatie een controle op broedvogels te worden uitgevoerd (aannemer). De resultaten van het onderzoek worden overlegd met de contractbeheerders. Broedende volgens mogen niet verstoord/verwijderd worden. Werkzaamheden mogen op die locatie niet uitgevoerd worden. Stap 6: Aanbrengen van verstorende elementen of dagelijks rondrijden/bedrijvigheid om vestiging van broedvogels te voorkomen (aannemer). Stap 8: Gedurende het broedseizoen worden de maatregelen gemonitord en waar nodig bijgestuurd (contractbeheerders). Indien beschermde soorten worden tegengekomen, werkzaamheden direct stilleggen en ecoloog inschakelen.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 11 van 14

3.1

Ecologisch werkprotocol Bouwrijp maken

Locatie: Te verwachten soorten: Voorwaarden: Periode Grondwerken

jan

Buitendams 37 - 47 Broedvogels, vleermuizen, gierzwaluw Wet natuurbescherming, zorgplicht feb

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

Werkzaamheden uitvoeren volgens voorwaarden en stappen 1 tot en met 3 Werkzaamheden uitvoeren volgens voorwaarden en stappen 1 tot en met 6 Voorwaarden broedvogels: Verstorende werkzaamheden ruim voor aanvang van het broedseizoen te beginnen Maatregelen nemen om vestiging van broedvogels te voorkomen Voorkomen van lange tussenpozen tussen werkzaamheden waardoor broedhabitat voor vogels kan ontstaan en voorkomen ruigtes of verzameld snoeihout omdat dit geschikte nestlocaties zijn voor verscheidene vogelsoorten Voorwaarden vleermuizen: Werkzaamheden overdag uitvoeren. Indien dit niet mogelijk is nachtelijke verlichting naar beneden richten i.p.v. naar bomen, bosschages en watergang. Voorwaarden algemeen: Werkzaamheden dienen ten alle tijden uitgevoerd te worden buiten de invloedssfeer van de alternatieve verblijfplaatsen. Voorkomen van lange tussenpozen tussen werkzaamheden waardoor broedhabitat voor vogels kan ontstaan en voorkomen ruigtes of verzameld snoeihout omdat dit geschikte nestlocaties zijn voor verscheidene vogelsoorten Voorbereiding Stap 1: Voorafgaand aan de werkzaamheden wordt een planning gemaakt van de uit te voeren werkzaamheden (aannemer). Stap 2: In overleg met contractbeheerders wordt het deel van het tracé dat binnen het broedseizoen wordt bewerkt aangegeven en besproken (aannemer en contractbeheerders).

Uitvoering Stap 3: De uitvoering van de werkzaamheden wordt gestart ruim voor of na het broedseizoen, dus voor 1 maart of na 15 juli (aannemer). Bij start na 1 maart dient op de locatie een controle op broedvogels te worden uitgevoerd (aannemer). De resultaten van het onderzoek worden overlegd met de contractbeheerders. Broedende volgens mogen niet verstoord/verwijderd worden. Werkzaamheden mogen op die locatie niet uitgevoerd worden. Stap 4: Eventuele ontstane ruigtes voor 1 maart kort maaien en maandelijks herhalen (aannemer). Bij start na 1 maart zie hierboven. Stap 5: Aanbrengen van verstorende elementen of dagelijks rondrijden/bedrijvigheid om vestiging van broedvogels en andere soorten te voorkomen (aannemer). Stap 6: Gedurende het broedseizoen worden de maatregelen gemonitord en waar nodig bijgestuurd (contractbeheerders). Indien beschermde soorten worden tegengekomen, werkzaamheden direct stilleggen en ecoloog inschakelen.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 12 van 14

3.1

Ecologisch werkprotocol Nieuwbouw

Locatie: Te verwachten soorten: Voorwaarden: Periode Grondwerken

jan

Buitendams 37 - 47 Broedvogels, vleermuizen, gierzwaluw Wet natuurbescherming, zorgplicht feb

mrt

apr

mei

jun

jul

aug

sep

okt

nov

dec

Werkzaamheden uitvoeren volgens voorwaarden en stappen 1 tot en met 10 Voorwaarden broedvogels: Verstorende werkzaamheden ruim voor aanvang van het broedseizoen te beginnen Maatregelen nemen om vestiging van broedvogels te voorkomen Voorwaarden vleermuizen: Werkzaamheden overdag uitvoeren. Indien dit niet mogelijk is nachtelijke verlichting naar beneden richten i.p.v. naar bomen, bosschages en watergang. Voorbereiding Stap 1: Voorafgaand aan de werkzaamheden wordt een planning gemaakt van de uit te voeren werkzaamheden (aannemer). Stap 2: In overleg met contractbeheerders wordt het deel van het tracé dat binnen het broedseizoen wordt bewerkt aangegeven en besproken (aannemer en contractbeheerders). Stap 3: Minimaal één maand voorafgaand aan de realisatie van de permanente maatregelen (vleermuis en gierzwaluw) plan van aanpak ter goedkeuring naar ODZHZ sturen (BK bouw- en milieuadvies). Stap 4: Minimaal één week voorafgaand aan de realisatie van de permanente maatregelen (vleermuis en gierzwaluw) details over plaatsing, type en onderhoud van de verblijfsvoorzieningen melden via registratieformulier: https://eloket.odh.nl/verblijfsvoorzieningen (Bk- bouw- en milieuadvies). Uitvoering Stap 3: De uitvoering van de werkzaamheden wordt gestart ruim voor of na het broedseizoen, dus voor 1 maart of na 15 juli (aannemer).

Bij start na 1 maart dient op de locatie een controle op broedvogels te worden uitgevoerd (aannemer). De resultaten van het onderzoek worden overlegd met de contractbeheerders. Broedende volgens mogen niet verstoord/verwijderd worden. Werkzaamheden mogen op die locatie niet uitgevoerd worden. Stap 4: Eventuele ontstane ruigtes voor 1 maart kort maaien en maandelijks herhalen (aannemer). Bij start na 1 maart zie hierboven. Stap 5: Aanbrengen van verstorende elementen of dagelijks rondrijden/bedrijvigheid om vestiging van broedvogels en andere soorten te voorkomen (aannemer). Stap 6: Gedurende het broedseizoen worden de maatregelen gemonitord en waar nodig bijgestuurd (contractbeheerders). Stap 7: Realisatie permanente verblijfsvoorzieningen gierzwaluw (IB GZ 05 Inbouwsteen Gierzwaluw) en vleermuis (IB VL 01 Inbouwsteen Vleermuizen (aannemer). Stap 8: Verwijderen tijdelijke gierzwaluwvoorzieningen na realisatie van de permanente voorzieningen en mits niet meer in gebruikt (ecoloog). Stap 9: Verwijderen tijdelijke vleermuisvoorzieningen na een gewenningsperiode van ten minste zes maanden voorafgaand aan het paarseizoen en na realisatie van de permanente voorzieningen. Mits de tijdelijke voorzieningen ook daadwerkelijk leeg zijn (ecoloog). Stap 10: Controle verblijfplaatsen minimaal één keer per jaar gedurende de werkzaamheden (ecoloog).

Indien beschermde soorten worden tegengekomen, werkzaamheden direct stilleggen en ecoloog inschakelen.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 13 van 14

4

Communicatie

Contactpersonen en gegevens Voor een effectieve ecologische begeleiding is het essentieel dat de lijnen tussen opdrachtgever, aannemers en ecologen kort zijn. Hiervoor is een vast en klein projectteam geformeerd, met vaste contactpersonen en projectleiders, die steeds dezelfde mensen in het veld aansturen. Bij vragen of problemen die de aannemer tegenkomt kan contact worden gezocht met uitvoeringsbegeleidingsteam/contractbeheerders. Van belang is om bij afwijkingen in de planning of werkzaamheden direct contact op te nemen met uitvoeringsbegeleidingsteam/ contractbeheerders. Ecologische begeleiding De ecologische begeleiding voor dit project wordt gedaan door Erwin Teijgeler, ecoloog bij Kingfisher. natuurprojecten. Communicatie bevoegd gezag BK bouw- en milieuadvies zal de communicatie met het bevoegd gezag voeren. Wij gaan ervan uit dat BK bouwen milieuadvies op de hoogte wordt gehouden van de vorderingen van het project. Van belang hierbij is dat de planning en uitvoering van de werkzaamheden bekend zijn bij BK ingenieurs. Tevens zijn er een aantal specifieke momenten waarop communicatie met het bevoegd gezag nodig is: • Schriftelijke melding start werkzaamheden en meesturen ecologisch werkprotocol. • Minimaal één maand voorafgaand aan de realisatie van de permanente maatregelen (vleermuis en gierzwaluw) plan van aanpak ter goedkeuring naar ODZHZ sturen.

• Minimaal één week voorafgaand aan de realisatie van de permanente maatregelen (vleermuis en gierzwaluw) details over plaatsing, type en onderhoud van de verblijfsvoorzieningen melden via registratieformulier: https://eloket.odh.nl/verblijfsvoorzieningen. Hiertoe behoren de exacte locaties waar de verblijfplaatsen worden gerealiseerd, aantallen, type, datum van plaatsing en informatie over wie het onderhoud van de verblijfplaatsen doet. • Alternatieve maatregelen minimaal één maand van te voren melden bij ODZHZ. • Doorgeven wijzigingen gedurende uitvoering minimaal één week van te voren melden bij ODZHZ. • Beëindiging werkzaamheden uiterlijk één week van te voren melden bij ODZHZ. Wij gaan ervan uit dat BK bouw- en milieuadvies tijdig op de hoogte wordt gesteld van de datum van bovenstaande momenten en dat de informatie voor deze meldingen tijdig wordt gedeeld zodat wij de meldingen bij het bevoegd gezag op tijd kunnen doen. Voorschriften ontheffing houder (BM van Houwelingen) Zie ook het document Besluit op aanvraag_00567586_ODH-2021-00025989. Hieronder worden de voorschriften ook kort weergegeven.

• De ontheffinghouder is ervoor verantwoordelijk dat zijn personeel of derden welke betrokken zijn bij de uitvoering van het project, op de hoogte zijn van de voorschriften in deze ontheffing en de maatregelen in het Activiteitenplan en werkprotocol Buitendams te Hardinxveld-Giessendam. • Tijdens de uitvoering van de werkzaamheden dient een afschrift van deze ontheffing, het ecologisch werkprotocol en een logboek van de ecologische begeleiding (i.c. controle, vrijgave werkzaamheden) op de locatie van de werkzaamheden aanwezig te zijn en op verzoek te worden getoond aan de daartoe bevoegde toezichthouders of opsporingsambtenaren. • Afwijken van voorschrift/maatregelen genoemd in het activiteitenplan in overleg met Erwin Teijgeler en nieuwe (gelijkwaardige) maatregelen treffen. Alternatieve maatregelen minimaal één maand van te voren melden bij BK ingenieurs zodat zij communicatie met ODZHZ oppakken. • Melden start werkzaamheden aan BK ingenieurs zodat zij de communicatie met bevoegd gezag oppakken. • Melden wijzigingen gedurende de uitvoering (minimaal één week van te voren) zodat BK ingenieurs de communicatie met bevoegd gezag kan oppakken. • Melden beëindiging werkzaamheden (uiterlijk één week van te voren) zodat BK ingenieurs de communicatie met bevoegd gezag kan oppakken.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021

BK Bouw- & Milieuadvies pagina 14 van 14

•

Melden datum en leveren tekening en details voor realisatie permanente verblijfplaatsen voor gierzwaluw en vleermuis (minimaal één week van te voren) zodat BK ingenieurs de communicatie met het bevoegd gezag kan oppakken.

Buitendams 37 en 43 te Hardinxveld-Giessendam Ecologisch werkprotocol | 211277 | 28 april 2021