Bijlagen bij de toelichting_Bijlage 11 Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen.pdf

NOTITIE Betreft

Opdrachtgever Contactpersoon Werknummer Datum

Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West Gemeente Hardinxveld-Giessendam De heer Ronald van der Ven 621.117.40 23 december 2021

In deze notitie zijn de resultaten beschreven van de beoordeling van de doelmatigheid van geluidbeperkende maatregelen ten behoeve van de nieuwbouw binnen het bestemmingsplan ‘De Blauwe Zoom - West’. Deze notitie is opgesteld om, voorafgaande aan het geluidsonderzoek ten behoeve van het bestemmingsplan ‘De Blauwe Zoom - West’, inzicht te hebben in geluidbeperkende maatregelen die, volgens het gemeentelijk geluidsbeleid, doelmatig zijn om de geluidsbelasting te verlagen bij een overschrijding van de wettelijke grenswaarden (ook wel voorkeursgrenswaarden genoemd). Daarnaast wordt inzicht gegeven of voldaan kan worden aan de overige criteria (geluidsluwe gevel en geluidsluwe buitenruimte) voor de verlening van hogere waarden in het kader van het gemeentelijk geluidsbeleid.

Inleiding De bestemmingsplannen ‘De Blauwe Zoom - West’ en ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’ zijn gedeeltelijk of grotendeels gelegen binnen de geluidszones van de rijksweg A15, de spoorwegen (Betuweroute en Merwede Lingelijn) en verschillende lokale wegen (o.a. Schapedrift). Daarnaast dient eveneens onderzoek plaats te vinden naar niet gezoneerde 30 km-wegen binnen De Blauwe Zoom, indien de geluidsbelasting van deze wegen de voorkeursgrenswaarde van 481 dB overschrijdt. Op grond van het gemeentelijk geluidsbeleid, zoals vastgelegd in het document ‘Geluidbeleid Goede Ruimtelijke Ordening, 2018’ en vastgesteld op 21 augustus 2018, kan onder voorwaarden medewerking worden verleend aan de vaststelling van hogere waarden.

1

Geluidsbelasting met toepassing van de aftrek van 5 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder.

1/33

Voor hogere waarden kunnen worden verleend dient onderzoek plaats te vinden naar de doelmatigheid van geluidbeperkende maatregelen (bron- en/of overdrachtsmaatregelen). Van deze maatregelen kan worden afgezien indien: - Maatregelen onvoldoende doeltreffend zijn om de geluidsbelasting te reduceren tot de voorkeursgrenswaarde. - Maatregelen ernstige bezwaren ondervinden van: stedenbouwkundige, verkeerskundige of vervoerskundige, landschappelijke of financiële aard. Voor de beoordeling van de doelmatigheid van maatregelen voor rijksweg en spoorwegen dient, conform het beleid, gebruik te worden gemaakt van de Regeling doelmatigheid geluidmaatregelen Wet geluidhinder (Rdg). Bij niet rijksweg (gemeentelijke, provinciale en waterschapswegen) dient op een vergelijkbare objectieve wijze de (financiële) doelmatigheid van maatregelen te worden beschreven en te worden beoordeeld. Er dient ook gebruik gemaakt te worden van een zelfde beoordelingssysteem als voor rijksweg en spoorwegen, dat werkt met reductiepunten en maatregelenpunten. Gebruik kan worden gemaakt van de internettool https://swung2dmc.anteagroup.nl. Een andere tool kan ook worden gebruikt, indien de reductiepunten en maatregelenpunten maar op dezelfde wijze worden berekend. Afwijking van deze beoordelingswijze kan, indien dit voldoende wordt beargumenteerd en goedgekeurd door de gemeente.

Afweging woon- en leefklimaat Het college van burgemeester en wethouders stelt de benodigde hogere waarde(n) vast indien is aangetoond dat geluidsreducerende maatregelen onvoldoende doeltreffend zijn of uitvoering daarvan op ernstige bewaren stuit en zij de kwaliteit van de woon- en leefomgeving acceptabel acht. Een combinatie van maatregelen om de geluidsbelasting ten dele te reduceren en alsnog het vaststellen van een hogere waarde is daarbij ook mogelijk. De kwaliteit van de woon- en leefomgeving is acceptabel als er een geluidsluwe gevel én een geluidsluwe buitenruimte aanwezig is. Indien een geluidsluwe gevel niet mogelijk is dient dit te worden gemotiveerd. Dit betekent dat dan ook bij nieuwbouw van minder dan 15 woningen alsnog een onderzoek naar bron- en/of overdrachtsmaatregelen en/of een betere planinrichting dient plaatste vinden. Er is sprake is van een geluidsluwe gevel en buitenruimte als de geluidsbelasting gelijk of lager is dan: - 53 dB door gecumuleerde wegen (exclusief aftrek) en 50 dB door gecumuleerde wegen (exclusief aftrek) met snelheid boven de 70 kilometer per uur. - 55 dB door railverkeer en scheepvaart. - 50 dB(A) door industrie.

Als aanvullende eis geldt dat huizen met tuinen moeten kunnen beschikken over een geluidsluw gedeelte in de achter- of zijtuin, omdat in de achter- of zijtuin lawaai vanwege wegen, spoorwegen, scheepvaart en industrie tot hinder kan leiden. Ten aanzien van de afmetingen voor de geluidsluwe buitenruimte worden de volgende minimale afmetingen aangehouden:

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

2/33

Tuinen Woningen met een tuin moeten een geluidsluwe (of een deel daarvan) tuin hebben van minimaal 20 m2. Balkons Voor appartementen zonder tuin wordt aangesloten op het Bouwbesluit 2012 waar in Artikel 4.34 een omschrijving van de buitenruimte is opgenomen. (Het betreft hier bijvoorbeeld een balkon of loggia.) Een woonfunctie heeft een rechtstreeks vanuit de woning bereikbare buitenruimte met per woonfunctie een vloeroppervlakte van ten minste 4 m2 en een breedte van ten minste 1,3 meter. De buitenruimte mag geen gemeenschappelijke verkeersruimte zijn. De buitenruimte mag een gemeenschappelijk zijn, indien de vloeroppervlakte aan verblijfsgebied van de woonfunctie niet meer dan 30 m2 bedraagt. Tevens dient de gemeenschappelijke buitenruimte ten minste 1 m2 per woonfunctie te bedragen, met een minimum van 4 m2. De buitenruimte is rechtstreeks vanuit de woning bereikbaar of via een gemeenschappelijke ruimte. Tevens dienen balkons die zijn gelegen aan een geluidsbelaste zijde te worden voorzien van een borstwering van ten minste 1,5 meter hoog. Deze dient geheel gesloten te worden uitgevoerd, de toe te passen materialen moeten een massa hebben van ten minste 10 kg/m2 en naad- en kiervrij aan te sluiten op de aangrenzende constructie.

Indien boven het balkon een ander balkon, overstek (met een diepte van meer dan 0,5 meter of galerij is gesitueerd, dan dient de onderzijde te zijn voorzien van akoestisch absorberend materiaal. De absorptiecoëfficiënt dient - wiskundig gemiddeld over de octaafbanden 125 tot en met 2000 Herz – ten minste 0,8 te bedragen. Afwijking van deze maatregelen kan, indien dit voldoende wordt beargumenteerd en goedgekeurd door de gemeente. Ook al zijn er akoestische maatregelen getroffen aan de buitenruimte (balkons en dergelijke), die zijn gelegen aan een geluidsbelaste zijde, dan worden deze niet gezien als geluidsluwe buitenruimte. Bovenstaande eisen gelden niet als de woning en/of het appartement al een eigen geluidsluwe buitenruimte (tuin of balkon) heeft, bijvoorbeeld aan de andere zijde van de woning. Samenvattend zijn er dus 3 mogelijkheden: - Eigen geluidsluwe buitenruimte en een balkon aan geluidsbelaste kant. Geen maatregelen aan balkon noodzakelijk. - Gemeenschappelijke geluidsluwe buitenruimte en balkon aan geluidsbelaste kant. Wel maatregelen aan balkon noodzakelijk. - Geen eigen of gemeenschappelijke geluidsluwe buitenruimte en balkon aan geluidsbelaste kant. Voldoet niet aan het beleid.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

3/33

Regeling doelmatigheid geluidmaatregelen Wet geluidhinder De systematiek van de Rdg is in het gemeentelijk beleid voorgeschreven voor rijksweg en spoorwegen. Voor andere wegen (gemeente, waterschap en provincie) mag eventueel een afwijkende systematiek worden gehanteerd. In verband met de eenduidigheid is er voor gekozen om de systematiek van de Rdg ook te gebruiken voor de lokale wegen. In verband met de variërende aftrek van 2, 3 of 4 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder, die wordt gehanteerd voor de bepaling van de geluidsbelasting bij de rijksweg, is er voor gekozen het aantal reductiepunten te bepalen conform de Regeling geluid milieubeheer, waarbij de aftrek niet wordt verwerkt in de geluidsbelasting. Deze bepalingsmethode sluit ook aan bij de toekomstige systematiek zoals gaat gelden onder de Omgevingswet. Per saldo levert dit een hoger aantal reductiepunten op dan wanneer de systematiek van de Wet geluidhinder wordt gevolgd. Verder wordt wel de systematiek uit de Rdg gevolgd. Toelichting Rdg systematiek In de Rdg wordt gewerkt met zogenaamde reductie- en maatregelpunten. Het totale aantal reductiepunten is daarbij afhankelijk van de hoogte van de geluidsbelasting en het aantal woningen waar de geluidsbelasting de voorkeursgrenswaarde overschrijdt.

Het aantal reductiepunten per woning wordt hierbij gebaseerd op basis van de hoogste toekomstige geluidsbelasting op de woning vanwege een (spoor)weg in de situatie zonder maatregelen2. Hierbij wordt een situatie zonder maatregelen gedefinieerd als: de situatie waarin geen geluidbeperkende maatregelen aanwezig zijn en - een weg een wegdek heeft met de akoestische kwaliteit van dicht asfaltbeton, dan wel het wegdek heeft dat feitelijk aanwezig is, indien dit tot een hogere geluidsbelasting leidt dan dicht asfaltbeton - een spoorweg een bovenbouwconstructie heeft van langgelast spoor op houten dwarsliggers, dan wel de bovenbouwconstructie heeft die feitelijk aanwezig is indien deze tot een hogere geluidsbelasting leidt dan langgelast spoor op houten dwarsliggers. De reductiepunten per woning zijn opgenomen in tabel 1.

2

In het geval van de Betuweroute dus de situatie zonder het bestaande geluidsscherm.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

4/33

Tabel 1

Reductiepunten per woning, conform Bijlage 1 bij Besluit geluid milieubeheer

Toekomstige geluidsbelasting op een woning vanwege een weg (dB)

Toekomstige geluidsbelasting op een woning vanwege een spoorweg (dB)

Reductiepunten per woning

50

55

0

51

56

1.000

52

57

1.300

53

58

1600

54

59

1.900

55

60

2.100

56

61

2.400

57

62

2.700

58

63

3.000

59

64

3.300

60

65

3.600

61

66

3.900

62

67

4.100

63

68

4.400

64

69

4.700

65

70

5.000

66

71

7.800

67

72

8.100

68

73

8.300

69

74

8.600

70

75

8.900

71

76

9.200

72

77

9.500

73

78

9.800

74

79

10.100

75

80

10.300

76

81

10.600

77

82

10.900

78

83

11.200

79

84

11.500

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

5/33

Het aantal maatregelpunten voor de aanleg van bronmaatregelen (een stiller wegdek of raildempers) is opgenomen in tabel 2. In tabel 3 zijn de maatregelpunten opgenomen voor reguliere geluidsschermen langs een weg en spoorweg. Tabel 2

Maatregelpunten vervanging wegdek per 10 m2

Bestaand

Nieuw

Maatregelpunten

Weg

per 10 m²

Elementenverharding

Stille elementenverharding

3

Elementenverharding

Dicht asfalt beton (al voorzien van streetprint)

Dicht asfaltbeton

Steenmastiekasfalt (SMA)

5

Elementenverharding

Dunne geluidsreducerende deklaag

16

Dicht asfaltbeton

Dunne geluidsreducerende deklaag

13

Zeer Open Asfalt Beton

Dunne geluidsreducerende deklaag

9

Zeer Open Asfalt Beton

2-laags Zeer Open Asfalt Beton

22

dan

Spoorweg Geen

Tabel 3

niet

5

per strekkende meter enkel spoor Raildempers

29

Maatregelpunten geluidsscherm per strekkende meter.

Hoogte

Maatregelpunten weg

Maatregelpunten spoorweg

1 meter

53

83

1,5 meter

n.v.t.

87

2 meter

93

92

3 meter

133

122

4 meter

173

148

5 meter

212

173

6 meter

251

198

7 meter

289

223

8 meter

327

248

De aanleg van een bron- of overdrachtsmaatregel is doelmatig indien het aantal beschikbare reductiepunten groter of gelijk is aan het benodigde aantal maatregelpunten. Los van de bovenstaande beoordeling of een maatregel doelmatig is op grond van de Rdg kan het voorkomen dat doelmatige maatregelen in de praktijk niet mogelijk zijn, onvoldoende doeltreffend zijn of stuiten op bezwaren van stedenbouwkundige, verkeerskundige, landschappelijke en/of financiële aard. In dat geval is het mogelijk om hogere waarden vast te stellen om de woningen te kunnen realiseren.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

6/33

Uitgangspunten Om de doelmatigheid van geluidsbeperkende maatregelen te kunnen beoordelen is het noodzakelijk de geluidsbelasting op woningniveau te bepalen. In verband hiermee zijn de geluidsbelastingen bepaald op basis van woningen opgenomen in de (beschikbare) verkavelingen voor de plangebieden ‘De Blauwe Zoom - West’ en ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’. Voor het noordelijk deel van West is gebruik gemaakt van een verkaveling van 17 mei 2021. Voor het zuidelijk deel alsmede Ons Dorp van de verkaveling van november 2020. Voor de bestemming ‘Woongebied’ binnen het bestemmingsplan Ons Dorp is geen verkaveling beschikbaar en dus niet opgenomen in de geluidsmodellen. Hier mogen maximaal 40 woningen worden gerealiseerd. In de geluidsmodellen zijn de woningen en appartementengebouwen opgenomen met een maximale bouwhoogte van 11,5 en 16,0 meter. De beoordelingshoogten voor de geluidsbelastingen zijn: - woningen: 1,5, 4,5, 7,5 en 10,0 meter; - appartementengebouwen: 1,5, 4,5, 7,5 en 10,5 meter. In het onderzoek zijn totaal 335 woningen (267 eengezinswoningen en 68 appartementen) opgenomen. In afbeelding 1, 2 en 3 zijn 2D- en 3D- weergaven opgenomen van de gebruikte geluidsmodellen voor de berekening van het weg- en rail verkeerslawaai. De blauwe cirkels geven de beoordelingspunten waar de geluidsbelastingen zijn bepaald.

Afbeelding 1

2D-weergave rekenmodel wegverkeerslawaai met verkaveling De Blauwe Zoom - West en Ons Dorp met beoordelingspunten (blauw)

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

7/33

Afbeelding 2

3D-weergave rekenmodel wegverkeerslawaai met verkaveling De Blauwe Zoom - West en Ons Dorp met beoordelingspunten (blauw)

Afbeelding 3

3D-weergave rekenmodel railverkeerslawaai met verkaveling De Blauwe Zoom - West en Ons Dorp met beoordelingspunten (blauw)

De in het onderzoek gebruikte verkeersgegevens (prognosemodel 2030H) zijn gelijk aan de gegevens gebruikt in het akoestisch onderzoek dat is uitgevoerd ten behoeve van het bestemmingsplan ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’. Voor de 30 km-wegen binnen De Blauwe Zoom is in dit onderzoek een inschatting gemaakt van de verkeersintensiteiten (afgerond op 50 motorvoertuigen), omdat deze niet opgenomen zijn in het regionale verkeersmodel Drechtsteden. De verkeersintensiteiten zijn weergegeven in afbeelding 4.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

8/33

Afbeelding 4

Verkeersintensiteiten interne wegen De Blauwe Zoom

Resultaten rijksweg en spoorwegen Voor de rijksweg en spoorwegen zijn de geluidsbelastingen bepaald voor de volgende situaties: 1. Zonder de bestaande geluidsbeperkende maatregelen: deze situatie bepaald het totaal aantal beschikbare reductiepunten; 2. Met de bestaande geluidsbeperkende maatregelen: deze situatie bepaald het aantal gebruikte maatregelpunten en daarmee de resterende reductiepunten; 3. Met aanvullende geluidsbeperkende maatregelen: de aanvullende geluidsbeperkende maatregelen worden bepaald op basis van de resterende reductiepunten. Geluidsbelasting ten gevolge van rijksweg De geluidsbelasting ten gevolge van de rijksweg is voor de verschillende onderzochte situaties weergegeven (plots met getalswaarden) en opgenomen (samenvattende tabel) in bijlage 1. Situatie 1.0: zonder bestaande geluidsschermen langs rijksweg In bijlage 1.1 zijn de geluidsbelastingen weergegeven zonder het bestaande 6 meter hoge geluidsscherm langs de rijksweg. Op basis van de bepaalde geluidsbelastingen, ter plaatse van de woningen opgenomen in de verkavelingen voor de plangebieden ‘De Blauwe Zoom - West’ en ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’, zijn totaal 303 woningen/appartementen aanwezig met een geluidsbelasting hoger dan 50 dB (waarde voor aftrek ex artikel 110g Wet geluidhinder). De bepaalde geluidsbelasting bedraagt maximaal 59 dB.

Bij 11 woningen overschrijdt de geluidsbelasting de maximale ontheffingswaarde van 573 dB. In het noordelijk deel van het plangebied overschrijdt de geluidsbelasting bij de woningen voornamelijk op een beoordelingshoogte van 10,0 en 10,5 meter de voorkeursgrenswaarde. De 3

Geluidsbelasting voor aftrek van 4 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

9/33

vraag is of bij de eengezinswoningen in alle gevallen geluidsgevoelige c.q. verblijfsruimten worden gerealiseerd op de zolderverdieping (4e bouwlaag). Indien hiervan geen sprake is kan de beoordeling op een hoogte van 10,0 meter achterwege blijven. De berekening van de reductiepunten, gebaseerd op de hoogste geluidsbelasting per woning, is opgenomen in tabel 4. Tabel 4 weg

50

bepaling reductiepunten punten aantal woningen per woning dB 0

51

dB

1.000

23

23.000

52

dB

1.300

26

33.800

53

dB

1.600

54

86.400

54

dB

1.900

48

91.200

55

dB

2.100

66

138.600

56

dB

2.400

48

115.200

57

dB

2.700

24

64.800

58

dB

3.000

13

39.000

59

dB

3.300

0

0

60 61

dB

3.600

1

3.600

dB

3.900

0

totaal aantal reductiepunten

0 595.600

In totaal zijn 595.600 reductiepunten beschikbaar voor het realiseren van geluidsreducerende en -beperkende maatregelen. Opmerking Het bepaalde aantal reductiepunten zal waarschijnlijk hoger uitkomen indien ook rekening wordt gehouden met de maximaal 40 woningen die kunnen worden gerealiseerd binnen de bestemming ‘Woongebied’, zoals opgenomen in bestemmingsplan ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’. De verhoging is het gevolg van de extra woningen in dit gebied met een geluidsbelasting > 50 dB. Anderzijds zal er door de afschermende werking van deze woningen bij achterliggende woningen ook sprake kunnen zijn van een lagere geluidsbelasting dan waar nu vanuit is gegaan en daarmee van een lager aantal reductiepunten dan nu is bepaald. Situatie 2.0: met bestaande geluidsschermen langs rijksweg In bijlage 1.2 zijn de geluidsbelastingen weergegeven met de bestaande geluidsschermen. De geluidsbelastingen zijn gemiddeld zo’n ca. 2 dB lager dan in de situatie zonder het bestaande geluidscherm. De maximale geluidsreductie door het bestaande geluidsscherm bedraagt 6 dB. In de situatie met de bestaande geluidsschermen wordt bij 182 woningen (149 eengezinswoningen en 33 appartementen) de voorkeursgrenswaarde van 50 dB (waarde voor aftrek 2 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder) overschreden.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

10/33

In de situatie met het bestaande geluidsscherm wordt bij minder woningen/appartementen de grenswaarde van 50 dB overschreden. Bij 5 woningen in de zuidwesthoek wordt nog de maximale ontheffingswaarde (geluidsbelasting > 574 dB) overschreden. De overschrijding beperkt zich tot de beoordelingshoogte van 10,0 meter (zolderverdieping/4e bouwlaag). Naar verwachting zal ook binnen de bestemming ‘Woongebied’, zoals opgenomen in bestemmingsplan ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’, de maximale ontheffingswaarde in beperkte mate worden overschreden. Voor de bepaling van het aantal maatregelenpunten dat door het bestaande geluidsscherm langs de rijksweg wordt gebruikt is de zogenaamde 2 x 2D-zichthoek van belang. Hierbij is 2D de optimale maatregellengte en D de loodrechte afstand van de verst van de rand van de weg gelegen woning/appartement met een geluidsbelasting > 505 dB tot de rand van de rijksweg. De afstand 2D wordt evenwijdig aan de weg uitgezet. In afbeelding 5 zijn de 2D-zichthoeken uitgezet op basis van de in bijlage 1.1 opgenomen geluidsbelastingen.

Afbeelding 5

2 x 2D-zichthoek in verband met geluidsbelasting rijksweg

Binnen de in afbeelding 5 uitgezette zichthoek is over een totale lengte van 1.510 meter een geluidsscherm aanwezig oplopend in hoogte van 2 naar 6 meter. Het bestaande geluidsscherm kost totaal 371.480 maatregelpunten. Dit betekent dat totaal nog 220.130 (= 595.600 - 375.470) reductiepunten resteren voor aanvullende geluidbeperkende maatregelen (stiller wegdek en geluidsschermen).

4

Geluidsbelasting voor aftrek van 4 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder.

5

Geluidsbelasting na aftrek van 2 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

11/33

Situatie met extra geluidsreducerende en/of -beperkende maatregelen rijksweg De extra geluidsbeperkende maatregelen kunnen bestaan uit: - Stiller wegdek in de vorm van tweelaags zeer open asfaltbeton (2LZOAB); - Een nieuw geluidsscherm, ten westen en ter hoogte van de aansluiting SliedrechtOost/Hardinxveld-Giessendam-West; - Een combinatie van maatregelen, bestaande uit een stiller wegdek in de vorm van tweelaags zeer open asfaltbeton (2LZOAB) en een nieuw geluidsscherm, ten westen en ter hoogte van de aansluiting Sliedrecht-Oost/Hardinxveld-Giessendam-West. In het kader van de uitbreiding van de rijksweg (Tracébesluit A15 Papendrecht - Sliedrecht) is op de noordelijke rijbaan over een lengte van 500 meter (km 84,1 - km 84,6) dit stille wegdek al aangebracht. In juridische zin bestaat dit wegdek niet voor de bepaling van de geluidsbelastingen, omdat het niet is opgenomen in het voorgeschreven geluidregister. Het wegdek wordt alleen aangelegd om de weguitbreiding mogelijk te maken binnen de vigerende geluidproductieplafonds (gpp’s). De gpp’s vormen het uitgangspunt voor geluidsonderzoeken.

In dit onderzoek zijn de geluidsbelastingen bepaald voor de volgende situaties met aanvullende geluidbeperkende maatregelen: 3.1 2L ZOAB op de noordelijke rijbaan van km 84,1 tot 84,6 conform Tracébesluit A15 Papendrecht - Sliedrecht (afbeelding 6); 3.2 2L ZOAB binnen de 2 x 2D-zichthoek (afbeelding 7); 3.3 Geluidsschermen met een totale lengte van 875 meter en een hoogte van 6,0 meter (afbeelding 8). Dit is het maximaal financierbare geluidsscherm op basis van nog resterende reductiepunten; 3.4 Geluidsschermen met een totale lengte van 310 meter en een hoogte van 6,0 meter (afbeelding 9); 3.5 2LZOAB binnen de 2 x 2D-zichthoek en nieuwe geluidsschermen met een totale lengte van 310 en een hoogte van 6,0 meter (afbeelding 10). De onder 3.1 t/m 3.5 opgenomen geluidsreducerende en/of -beperkende maatregelen kosten de volgende aantallen maatregelpunten: 3.1 2L ZOAB op de noordelijke rijbaan van km 84,1 tot 84,6 (oppervlakte 5.910 m2): 13.002 maatregelpunten; 3.2 2L ZOAB binnen de 2 x 2D-zichthoek (oppervlakte 78.860 m2): 86.746 maatregelpunten; 3.3 Geluidsschermen lengte 875 meter/hoogte 6,0 meter: 219.625 maatregelpunten; 3.4 Geluidsschermen lengte 310 meter/hoogte 6,0 meter: 77.760 maatregelpunten; 3.5 2LZOAB binnen de 2 x 2D-zichthoek en geluidsschermen lengte van 310 meter/hoogte 6,0 meter: 164.506 maatregelpunten.

Alle onderzochte maatregelvarianten kosten minder maatregelpunten dan het nog beschikbare aantal van 220.130 reductiepunten.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

12/33

Afbeelding 6

Wegvak (oranje) met 2LZOAB op de noordelijke rijbaan van km 84,1 tot km 84,6.

Afbeelding 7

Wegvak (oranje) met 2LZOAB binnen 2 x 2D-zichthoek

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

13/33

Afbeelding 8

Nieuwe geluidsschermen (paars) met een totale lengte van 875 meter en een hoogte van 6,0 meter

Afbeelding 9

Nieuwe geluidsschermen (paars) met een totale lengte van 310 meter en een hoogte van 6,0 meter

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

14/33

Afbeelding 10

Wegvak (oranje) met 2LZOAB binnen 2 x 2D-zichthoek en nieuw geluidsschermen (paars) met een totale lengte van 310 meter en een hoogte van 6,0 meter

De resultaten voor de onderzochte maatregelvarianten 3.1 t/m 3.5 zijn weergegeven in bijlage 1.3.1 t/m 1.3.5 en in tabelvorm samengevat in bijlage 1.4. In tabel 5 is een samenvatting opgenomen van de resultaten die volgen uit de doorrekening van de onderzochte situaties. Tabel 5

Samenvatting geluidsbelastingen ten gevolge van Rijksweg en geluidsreducties per situatie Maximale geluidsbelasting (dB)

Aantal woningen

Maximale geluidsreductie

Gemiddelde geluidsreductie

> 50 dB

(dB)

(dB)

1.0

60

303

n.v.t.

n.v.t.

2.0

58

182

6,8 dB

1,9 dB

situatie 1.0

3.1

58

179

0,4 dB

0,1 dB

situatie 2.0

3.2

56

83

2,5 dB

1,8 dB

situatie 2.0

3.3

54

84

6,3 dB

0,9 dB

situatie 2.0

3.4

54

112

6,3 dB

0,7 dB

situatie 2.0

3.5

52

27

8,2 dB

2,5 dB

situatie 2.0

Situatie

Effecten ten opzichte van

Uit de bovenstaande tabel blijkt dat het effect (situatie 3.1) van het 2LZOAB dat op de noordelijke rijbaan is aangebracht in verband met de aanpassing van de A15 (Tracébesluit A15 Papendrecht - Sliedrecht) nauwelijks effect heeft op de geluidsbelastingen. Het aanbrengen van 2LZOAB binnen de zogenaamde 2D-zichthoeken (situatie 3.2) levert wel een flinke reductie op in het aantal woningen waar de geluidsbelasting de voorkeursgrenswaarde van 50 dB overschrijdt. Dit geldt ook voor de nieuwe geluidsschermen met een totale lengte van 875 meter en een hoogte van 6,0 meter (situatie 3.3).

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

15/33

Per saldo scoren de nieuwe geluidsschermen net iets beter dan 2LZOAB, omdat de maximale geluidsbelasting in deze situatie met 54 dB lager is. Ook in de situatie met de kortere geluidsschermen met een totale lengte van 310 meter en hoogte van 6,0 meter (situatie 3.4) wordt de geluidsbelasting gereduceerd tot maximaal 54 dB. Wel is er in deze situatie bij meer woningen (112 ten opzichte van 84) sprake van een overschrijding van de voorkeursgrenswaarde. Het kortere geluidsscherm is vrijwel net zo effectief als het langere geluidsscherm, doordat het langere geluidsscherm grotendeels ter hoogte van de bestaande bedrijfsbebouwing in het Noord-Oost Kwadrant komt te staan. Hierdoor is de extra geluidsreductie van het langere geluidsscherm maar zeer beperkt. De combinatie van de aanleg van 2LZOAB binnen de zogenaamde 2D-zichthoeken en de 310 meter lange en 6,0 meter hoge nieuwe geluidsschermen (situatie 3.5) levert de hoogste geluidsreducties op. In deze situatie wordt nog bij 27 woningen (26 eengezinswoningen en 1 appartement) de voorkeursgrenswaarde van 50 dB overschreden. De geluidsbelasting bedraagt in deze situatie maximaal 52 dB. Conclusie: De onderzochte maatregelen volgens de situaties 3.2, 3.3, 3.4 en 3.5 zijn doelmatig conform het gemeentelijk geluidsbeleid.

De 875 meter lange nieuwe geluidsschermen zijn gezien de beperkte extra geluidsreductie ten opzichte van de 310 meter lange nieuwe geluidsschermen akoestisch niet doelmatig. Kostenraming maatregelen De (meer)kosten voor aanleg en onderhoud van de onderzochte geluidsreducerende en/of beperkende maatregelen voor de situaties 3.2 t/m 3.5 zijn samengevat in tabel 6. De in tabel 6 opgenomen (meer)kosten van 2LZOAB ten opzichte van 1LZOAB en van 6,0 meter hoge geluidsschermen zijn geraamd op basis van de kentallen (met prijspeil 2007) zoals opgenomen in de Handleiding Akoestisch Onderzoek Wegverkeer 2009 van Rijkswaterstaat. De kentallen zijn met 30% geïndexeerd naar het prijspeil 2022. Tabel 6

Geraamde (meer)kosten geluidsreducerende en/of -beperkende maatregelen rijksweg

Situatie Om schrijving

oppervlakte (m 2) of lengte (m 1)

m eerkosten totale onderhoud totale (per m 2 of totale m eerkosten m eerkosten m 1) per 30 m eerkosten onderhoud m eerkosten aanleg (per (30 jaar) (30 jaar) jaar aanleg m 2 of m 1)

3.2

2LZOAB 2D-zichthoeken

78.860

€ 12,10

€ 65,53

€ 954.206

€ 5.167.696

€ 6.121.902

3.3

geluidsscherm h= 6,0 meter

875

€ 3.014,00

€ 3.014,00

€ 2.637.250

€ 2.637.250

€ 5.274.500

3.4

geluidsscherm h= 6,0 meter

310

€ 3.014,00

€ 3.014,00

€ 934.340

€ 934.340

€ 1.868.680

3.5

2LZOAB 2D-zichthoeken

78.860

€ 12,10

€ 65,53

€ 954.206

€ 5.167.696

€ 6.121.902

geluidsscherm h= 6,0 meter

310

€ 3.014,00

€ 3.014,00

€ 934.340

€ 934.340

€ 1.868.680

€ 1.888.546

€ 6.102.036

€ 7.990.582

totaal

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

16/33

Uit tabel 6 volgt dat met de aanleg en het onderhoud van de maatregelen forse (meer)kosten zijn gemoeid. Of en welke maatregelen financieel haalbaar zijn is mede afhankelijk van de wijze waarop Rijkswaterstaat als wegbeheerder hiermee wil om gaan. Dit geldt met name voor de eventuele afkoop van het toekomstige onderhoud. De in tabel 6 opgenomen aanlegkosten betreffen de meerkosten voor de aanleg van 2LZOAB ten opzichte van 1LZOAB. Hierbij is van belang dat de aanleg van 2LZOAB wordt gecombineerd met groot onderhoud. Indien het wegdek autonoom moet worden vervangen zijn de aanlegkosten aanzienlijk hoger. Voor het wegvak ten westen van de aansluiting Sliedrecht-Oost/HardinxveldGiessendam-West is het wegdek dit jaar vervangen in verband met de uitgevoerde wegaanpassing. Dit wegvak komt naar verwachting de komende 10 jaar niet in aanmerking voor groot onderhoud. Medewerking derden Om de maatregelen te kunnen realiseren is medewerking noodzakelijk van de partijen die de gronden in eigendom hebben waar de maatregelen moeten worden gerealiseerd. Voor de aanleg van 2LZOAB is medewerking van Rijkswaterstaat noodzakelijk. 2LZOAB is voor de wegbeheerder Rijkswaterstaat de enige relatief eenvoudige maatregel die zij kunnen treffen bij een (dreigende) overschrijding van de geluidsproductieplafonds.

Daarnaast loopt op dit moment de MIRT-verkenning A15 Papendrecht-Gorinchem, waarbij maatregelen worden onderzocht om de doorstroming op de A15 te verbeteren. Uitbreiding van het aantal rijstroken is hierbij één van de varianten. Bij een uitbreiding van het aantal rijstroken zal er mogelijk sprake zijn van een overschrijding van de vigerende geluidsproductieplafonds. Indien hiervan sprake zal zijn dan is voor Rijkswaterstaat de aanleg van 2LZOAB feitelijk de 1e maatregel om overschrijdingen te beperken of weg te nemen. Op dit moment (voorafgaande op besluit vorming in het kader van de MIRT-verkenning) worden de kansen op medewerking door Rijkswaterstaat voor de aanleg van 2LZOAB beperkt geacht. Voor de realisatie van de geluidsschermen is medewerking nodig van Rijkswaterstaat, het Waterschap Rivierenland en/of de gemeente Sliedrecht. Het onderhoud van de watergang parallel aan de rijksweg kan hierbij een obstakel vormen voor de realisatie van een geluidsscherm. Voor het behoud van de waterbergingsfunctie en het noodzakelijke beheer en onderhoud is het noodzakelijk om de waterpartij te verleggen wat kosten verhogend werkt. Met betrokken partijen zal moeten worden afgestemd in hoeverre de mogelijke maatregelen haalbaar zijn.

Geluidsbelasting ten gevolge van spoorwegen De geluidsbelasting ten gevolge van de spoorwegen is voor de verschillende onderzochte situaties weergegeven (plots met getalswaarden) en opgenomen (samenvattende tabel) in bijlage 2.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

17/33

Situatie 1.0: zonder bestaande geluidsschermen langs spoorwegen In bijlage 2.1 zijn de geluidsbelastingen weergegeven zonder het bestaande 1 tot 3 meter hoge geluidsscherm langs de Betuweroute. Op basis van de bepaalde geluidsbelastingen, ter plaatse van de woningen opgenomen in de verkavelingen voor de plangebieden ‘De Blauwe Zoom - West’ en ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’, zijn totaal 61 woningen/appartementen aanwezig met een geluidsbelasting hoger dan 55 dB. De maximale ontheffingswaarde van 68 dB wordt niet overschreden. De geluidsbelasting bedraagt maximaal 63 dB. Het aantal woningen en appartementen waar sprake is van een overschrijding van de voorkeursgrenswaarde van 55 dB blijft beperkt tot de eerstelijnsbebouwing langs de Schapedrift en incidenteel de tweedelijnsbebouwing. De berekening van de reductiepunten, gebaseerd op de hoogste geluidsbelasting per woning, is opgenomen in tabel 7. Tabel 7 rail

55

bepaling reductiepunten punten aantal woningen per woning 0 dB

56

dB

1.000

9

9.000

57

dB

1.300

8

10.400

58

dB

1.600

4

6.400

59

dB

1.900

4

7.600

60 61

dB

2.100

18

37.800

dB

2.400

11

26.400

62

dB

2.700

6

16.200

63

dB

3.000

1

totaal aantal reductiepunten

3.000 116.800

In totaal zijn 116.800 reductiepunten beschikbaar voor het realiseren van geluidsreducerende en -beperkende maatregelen. Situatie met bestaande geluidsschermen langs spoorwegen In bijlage 2.2 zijn de geluidsbelastingen weergegeven met de bestaande geluidsschermen. De geluidsbelastingen zijn gemiddeld zo’n ca. 1,3 dB lager dan in de situatie zonder het bestaande geluidscherm. De maximale geluidsreductie door het bestaande geluidsscherm bedraagt ca. 7 dB. In de situatie met de bestaande geluidsschermen wordt bij 34 woningen (28 eengezinswoningen en 6 appartementen) de voorkeursgrenswaarde van 55 dB overschreden. De geluidsbelasting bedraagt maximaal 59 dB. De overschrijdingen beperken zich tot de eerstelijnsbebouwing direct langs het spoor. Bij de woningen/appartementen waar de geluidsbelasting de voorkeursgrenswaarde overschrijdt is de Merwede-Lingelijn de maatgevende geluidsbron.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

18/33

Voor de bepaling van het aantal maatregelenpunten dat, door het bestaande geluidsscherm langs de Betuweroute, wordt gebruikt is de zogenaamde 2 x 1D-zichthoek van belang. Hierbij is 1D de optimale maatregellengte en D de loodrechte afstand van de verst van de rand van de weg gelegen woning/appartement met een geluidsbelasting > 556 dB tot de rand van de spoorwegen. De afstand 1D wordt evenwijdig aan de spoorweg uitgezet. In afbeelding 11 zijn de 1Dzichthoeken uitgezet op basis van de in bijlage 2.1 opgenomen geluidsbelastingen.

Afbeelding 11

2 x 1D-zichthoek in verband met geluidsbelasting van individuele spoorwegen

Binnen de in afbeelding 11 uitgezette zichthoek is langs de Betuweroute over een totale lengte van 810 meter een geluidsscherm aanwezig variërend in hoogte van 1 tot 3 meter (+BS). Het bestaande geluidsscherm kost totaal 81.120 maatregelpunten. Dit betekent dat totaal nog 35.680 reductiepunten resteren voor aanvullende geluidbeperkende maatregelen (raildempers en geluidsschermen). Situatie met extra geluidsbeperkende maatregelen spoorwegen De extra geluidsbeperkende maatregelen kunnen bestaan uit: - Stiller bovenbouw in de vorm van betonnen dwarsliggers met raildempers op de Merwede-Lingelijn; - Een nieuw geluidsscherm langs de Merwede-Lingelijn. In dit onderzoek zijn de geluidsbelastingen bepaald voor de volgende combinaties met aanvullende geluidbeperkende maatregelen: 3.1 Met raildempers op de Merwede-Lingelijn over een lengte van 460 meter binnen de 2x1D zichthoeken (afbeelding 12); 3.2 Met een 1 meter hoog geluidsscherm (+BS) met een lengte van 430 meter (afbeelding 12). Dit is het maximaal financierbare geluidsscherm op basis van nog resterende reductiepunten (afbeelding 13); 6 De 1D-zichthoeken per spoorweg zijn hierbij gebaseerd op een minimale geluidsbelasting van 52 dB ten gevolge van de individuele spoorwegen (Betuweroute en Merwede-Lingelijn).

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

19/33

3.3 Met een 1,5 meter hoog geluidsscherm (+BS) met een lengte van 410 meter (afbeelding 12). Dit is het maximaal financierbare geluidsscherm op basis van nog resterende reductiepunten (afbeelding 14).

Afbeelding 12

Locatie raildempers Merwede-Lingelijn

Afbeelding 13

Nieuw geluidsscherm met lengte 430 meter en hoogte 1,0 meter +BS langs Merwede-Lingelijn

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

20/33

Afbeelding 14

Nieuw geluidsscherm met lengte 410 meter en hoogte 1,5 meter +BS langs Merwede-Lingelijn

De resultaten voor de verschillende onderzochte maatregelvarianten 3.1, 3.2 en 3.3 zijn weergegeven in bijlage 2.3.1, 2.3.2 en 2.3.5 en in tabelvorm samengevat in bijlage 2.4. In tabel 8 is een samenvatting opgenomen van de resultaten die volgen uit de doorrekening van de onderzochte situaties. Tabel 8

Samenvatting geluidsbelastingen ten gevolge van spoorwegen en geluidsreducties per situatie Maximale geluidsbelasting (dB)

Aantal woningen

Maximale geluidsreductie

Gemiddelde geluidsreductie

> 55 dB

(dB)

(dB)

1.0

63

61

n.v.t.

n.v.t.

2.0

59

34

7,1 dB

1,3 dB

situatie 1.0

3.1

57

28

2,4 dB

0,4 dB

situatie 2.0

3.2

56

1

4,5 dB

0,6 dB

situatie 2.0

3.3

55

0

5,1 dB

0,6 dB

situatie 2.0

Situatie

Effecten ten opzichte van

Uit tabel 8 volgt dat het aanbrengen van raildempers binnen de zogenaamde 1D-zichthoeken (situatie 3.1) een flinke reductie oplevert in het aantal woningen waar de geluidsbelasting de voorkeursgrenswaarde van 55 dB overschrijdt. Dit geldt ook voor de nieuwe geluidsschermen (situatie 3.2 en 3.3). Alleen in de situatie met een 410 meter lang en 1,5 meter hoog (+BS) geluidsscherm langs de Merwede-Lingelijn kan de geluidsbelasting bij alle woningen worden teruggebracht tot de voorkeursgrenswaarde van 55 dB overschrijdt. Om bij alle woningen te kunnen voldoen aan de voorkeursgrenswaarde is een geluidsscherm noodzakelijk met grotendeels een hoogte van 1,0 meter (+BS) en ter hoogte van de woning met een geluidsbelasting van 56 dB in situatie 3.2 een hoogte van 1,5 meter (+BS).

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

21/33

Conclusie: De onderzochte maatregelen volgens de situaties 3.1, 3.2 en 3.3 zijn doelmatig conform het gemeentelijk geluidsbeleid. Kostenraming maatregelen De kosten voor aanleg en onderhoud van de onderzochte geluidsreducerende en/of -beperkende maatregelen voor de situaties 3.1, 3.2 en 3.1 zijn samengevat in tabel 9. De kosten voor raildempers7 bedragen ca. € 400,- tot € 500,- (excl. BTW) per strekkende meter enkel spoor. De kosten van een 1,0 en 1,5 meter hoog (absorberend) geluidsscherm (+BS) bedragen ca. € 750,- en € 710,- 8 (excl. BTW) per m2. Indien rekening wordt gehouden met de hoogte van het ballastbed en de spoorstaaf bedraagt de effectieve hoogte van het geluidsscherm 1,5 en 2,0 meter. In deze bedragen is rekening gehouden met een indexatie van 30% ten opzichte van het prijspeil 2010. Tabel 9

Geraamde meerkosten geluidsreducerende en/of -beperkende maatregelen spoorwegen

Situatie Om schrijving

lengte (m 1)

totale m eerkosten totale totale m eerkosten aanleg- onderhoud kosten (per (per m 1) per m eerkosten onderhoud m eerkosten (30 jaar) (30 jaar) 30 jaar aanleg m 2 of m 1)

3.1

raildempers

460

€ 450,00

€ 450,00

€ 207.000

€ 207.000

3.2

geluidsscherm h= 1,0 meter +BS

430

€ 1.125,00

€ 1.125,00

€ 483.750

€ 483.750

€ 414.000 € 967.500

3.3

geluidsscherm h= 1,5 meter +BS

410

€ 1.420,00

€ 1.420,00

€ 582.200

€ 582.200

€ 1.164.400

Uit tabel 9 volgt dat met de aanleg en het onderhoud van de maatregelen forse (meer)kosten zijn gemoeid. Of en welke maatregelen financieel haalbaar zijn is mede afhankelijk van de wijze waarop ProRail als spoorbeheerder hiermee wil om gaan. Dit geldt met name voor de eventuele afkoop van het toekomstige onderhoud. Naleving spoorwegen 2019 Jaarlijks wordt in september door ProRail een nalevingsverslag opgesteld waarbij inzichtelijk wordt gemaakt of het gebruik van het spoor in het voorliggende jaar voldaan wordt aan de geldende geluidproductieplafonds (GPP’s) op de zogenaamde referentiepunten. De referentiepunten ter hoogte van bestemmingsplan ‘De Blauwe Zoom - West’ en het bestemmingsplan ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’ zijn weergegeven in afbeelding 15. Het laatst beschikbare nalevingsverslag heeft betrekking op de geluidproductieplafonds voor het jaar 2019. Het nalevingsverslag geeft inzicht in de beschikbare geluidsruimte op de referentiepunten tussen het vastgestelde geluidproductieplafond (GPP) en de geluidsbelasting gebaseerd op het gebruik 2018. De vergelijking van de GPP’s en de naleving 2019 is opgenomen in tabel 10. 7

Bron: Praktijkervaringen met raildempers 2007 - Kennisdocument van het kenniscentrum Spoorgeluid

8

Berekend met formulier 3c-SSV-bijlage-C-normkosten-geluidschermen d.d. 01-07-2012 - Prijspeil 2010

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

22/33

Afbeelding 15

Referentiepunten

Tabel 10: Overzicht GPP en geluidproductie 2019

Referentiepunt

Waarde gpp Status gpp op in 2019 31-12-2019

Merwede-Lingelijn 31592 31593 31594 31595 31596 31597 31598 31599 31600 31601 31602 31603 31604 Betuweroute 37884 37885 37886 37887 37888 37889 37890 37891 37892 37893 37894 37895 37896 37897 37898

Reden vrijstelling of ontheffing

Ontheffing Verschil tussen 11.24: Geluidproductie geluidoproductie en toegestane 2019 gpp (waarde 31-12overschrijding 2019) in 2019

58,9 59,6 59,3 59,9 59,1 60,1 59,1 59,8 59,2 58,7 58,4 57,5 59,0

Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend

n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t.

n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t.

51,2 52,8 52,9 53,6 53,2 54,4 53,6 54,5 54,4 54,0 53,9 52,8 54,5

-7,7 -6,8 -6,4 -6,3 -5,9 -5,7 -5,5 -5,3 -4,8 -4,7 -4,5 -4,7 -4,5

71,9 71,5 69,7 71,4 71,6 62,5 71,4 64,9 71,4 65,1 71,3 64,9 71,0 64,7 71,1

Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend Vigerend

n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t.

n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t. n.v.t.

66,0 65,7 64,0 65,5 65,6 56,7 65,5 59,0 65,4 59,2 65,4 59,1 65,1 58,9 65,2

-5,9 -5,8 -5,7 -5,9 -6,0 -5,8 -5,9 -5,9 -6,0 -5,9 -5,9 -5,8 -5,9 -5,8 -5,9

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

23/33

Uit tabel 10 volgt dat de werkelijke geluidproductie in 2019 voor zowel de Merwede-Lingelijn als de Betuweroute ver onder de vastgestelde geluidproductieplafonds ligt. De werkelijke geluidproductie is voor de Merwede-Lingelijn is tot ca. 8 dB lager dan waarmee rekening wordt gehouden in dit akoestisch onderzoek. Voor de Betuweroute is dit verschil ca. 6 dB. De verschillen zijn te verklaren uit het volgende: - De geluidproductieplafonds zijn langs de Merwede-Lingelijn zijn gebaseerd op het gemiddelde gebruik, in de jaren 2006, 2007 en 2008, +1,5 dB. In de betreffende jaren reed er met name oud personenmaterieel (categorie MAT ’64) en goederenmaterieel over de spoorweg. Het huidige personenmaterieel is aanzienlijk stiller en goederenvervoer vindt nog slechts plaats bij calamiteiten; - De geluidproductieplafonds langs de Betuweroute zijn gebaseerd op het Tracébesluit met een correctie van -3 dB in verband met de instroom van stiller goederenmaterieel. Blijkbaar wordt de Betuweroute nog niet zo intensief gebruikt als voorzien in het Tracébesluit, terwijl waarschijnlijk ook de instroom van stiller materieel hoger is dan waarmee in de correctie van -3 dB rekening wordt gehouden.

De uit dit onderzoek volgende geluidsbelastingen voor de Merwede-Lingelijn en Betuweroute, zijn gebaseerd op de juridische uitgangspunten behorende bij de geluidproductieplafonds en daarmee aanzienlijk hoger dan de werkelijke geluidsbelastingen in 2019 op de referentiepunten. De verwachting is dat de berekende ‘juridische’ overschrijding zich ook in de toekomst niet zal voordoen. Op dit moment wordt de Merwede-Lingelijn al maximaal gebruikt in de dienstregeling. In verband met het aanwezige enkele spoor tussen de stations is een uitbreiding van de dienstregeling (meer treinen per uur) niet mogelijk zonder het aantal sporen uit te breiden. Wel is het mogelijk de treinen in de spits langer te maken om voor extra capaciteit te zorgen. De verwachting is echter dat dit niet zal leiden tot een grote toename van de geluidsbelasting ten opzichte van het realisatiejaar 2019. Voor de Betuweroute geldt dat deze nog niet maximaal wordt gebruikt in de dienstregeling. Dit betekent dat de in 2019 beschikbare geluidsruimte van ca. 6 dB voor de Betuweroute nog kan afnemen. De verwachting is echter dat, door de instroom van stiller goederenmaterieel, de geluidsemissie maar in beperkte mate zal toenemen.

Verlaging geluidproductieplafonds (deel Merwede-Lingelijn) Hiervoor is toegelicht dat er feitelijk sprake is van een ‘juridische’ overschrijding van de voorkeursgrenswaarde in plaats van een praktische overschrijding (gebaseerd op naleving 2019). Door een verlaging van de geluidproductieplafonds kan de ‘juridische’ overschrijding naar verwachting geheel of grotendeels worden weggenomen. In samenwerking met de Omgevingsdienst Zuid-Holland Zuid en de gemeente Dordrecht is een verlaging van de geluidproductieplafonds voor de Merwede-Lingelijn onder de aandacht gebracht van ProRail en het Ministerie van Infrastructuur en Waterschap (IenW).

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

24/33

Afgesproken is dat het traject voor een verlaging van de geluidproductieplafonds zal worden opgepakt na afronding van de lopende procedure voor verlaging van de geluidproductieplafonds voor het doorgaande spoor in de gemeente Dordrecht. Naar verwachting zal de procedure voor de Merwede-Lingelijn in de 1e helft van 2022 worden opgestart. De doorlooptijd van de procedure voor verlaging van de geluidproductieplafonds langs de Merwede-Lingelijn zal ca. 1 tot 2 jaar in beslag nemen. Medewerking derden Om de maatregelen te kunnen realiseren is medewerking noodzakelijk van ProRail die de gronden in eigendom heeft waar de maatregelen moeten worden gerealiseerd. Met ProRail zal moeten worden afgestemd in hoeverre de geluidsreducerende en -beperkende maatregelen haalbaar zijn, dit mede in relatie tot een procedure voor het verlagen van de geluidsproductieplafonds.

Resultaten lokale wegen (Schapedrift, Zwijnskade en 30 km-wegen) Voor de Schapedrift, Zwijnskade en 30 km-wegen binnen De Blauwe Zoom zijn de geluidsbelastingen bepaald voor de volgende situaties: 1. Met de referentie verhardingssituatie: de bestaande verharding en voor de nog aan te leggen wegen binnen de Blauwe Zoom een elementenverharding in keperverband; 2. Met aanvullende geluidsreducerende maatregelen in de vorm van een stiller wegdek: alleen voor wegen waar de geluidsbelasting de voorkeursgrenswaarde van 48 dB overschrijdt. Voor de overige wegen in de directe omgeving (Spoorweg, Sportlaan, Peulenlaan en Buitendams) is uit het onderzoek gebleken dat hiervoor geen overschrijdingen van de wettelijke voorkeursgrenswaarde van 48 dB zullen optreden. Geluidsbelasting ten gevolge van Schapedrift De geluidsbelasting ten gevolge van de Schapedrift zijn voor de verschillende onderzochte situaties weergegeven (plots met getalswaarden) in bijlage 3. Situatie 3.1: met referentie verhardingssituatie In bijlage 3.1 zijn de geluidsbelastingen weergegeven met de bestaande verharding bestaande uit referentiewegdek.

Op basis van de bepaalde geluidsbelastingen, ter plaatse van de woningen opgenomen in de verkavelingen voor de plangebieden ‘De Blauwe Zoom - West’ en ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’, zijn totaal 88 woningen/appartementen aanwezig met een geluidsbelasting hoger dan 489 dB (waarde na aftrek 5 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder). De bepaalde geluidsbelasting bedraagt maximaal 549 dB. De voorkeursgrenswaarde van 489 dB doet zich alleen voor bij de eerstelijnsbebouwing langs de Schapedrift.

9

Geluidsbelasting na aftrek van 5 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

25/33

De berekening van de reductiepunten, gebaseerd op de hoogste geluidsbelasting per woning, is opgenomen in tabel 11. Tabel 11 bepaling reductiepunten weg punten aantal woningen per woning 0 48 dB

totaal aantal reductiepunten

49

dB

1.000

6

6.000

50

dB

1.300

2

2.600

51

dB

1.600

6

9.600

52

dB

1.900

6

11.400

53

dB

2.100

49

102.900

54

dB

2.400

19

45.600 178.100

In totaal zijn 178.100 reductiepunten beschikbaar voor het realiseren van geluidsreducerende en -beperkende maatregelen. Situatie 3.2 en 3.3 met aanvullende geluidsreducerende maatregelen (stiller wegdek) De onderzochte extra geluidsreducerende maatregelen bestaan uit: 3.2 Stiller wegdek in de vorm van een dunne deklaag type A; 3.3 Stiller wegdek in de vorm van SMA-NL8G+. Het wegvak waarin de onderzoek rekening is gehouden met de toepassing van een stiller wegdek is weergegeven in afbeelding 16.

Afbeelding 16

Wegvak (oranje) Schapedrift met toepassing van een stiller wegdek

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

26/33

De oppervlakte van het aan te brengen stiller wegdek bedraagt ca. 6.280 m2. Het aanbrengen van een stiller wegdek bestaande uit een dunne deklaag type A respectievelijk SMA-NL8G+ kost 8.164 respectievelijk 3.140 maatregelpunten. De onderzochte maatregelvarianten kosten minder maatregelpunten dan het beschikbare aantal van 178.100 reductiepunten. Er is in dit stadium geen onderzoek uitgevoerd naar: - een stiller wegdek bestaande uit een dunne deklaag type B, omdat hieraan hogere onderhoudskosten zijn verbonden; - het plaatsen van geluidsschermen langs de Schapedrift, omdat dit om stedenbouwkundige, landschappelijke (belemmering doorzichten / visuele barrière / ruimtegebrek) en verkeerskundige (zichtlijnen) redenen ongewenst. De resultaten voor de verschillende onderzochte maatregelvarianten zijn weergegeven in bijlage 3.2 (dunne deklaag type A) en 3.3 (SMA-NL8G+). In tabel 12 is een samenvatting opgenomen van de resultaten die volgen uit de doorrekening van de onderzochte situaties. Tabel 12 Samenvatting geluidsbelastingen ten gevolge van Schapedrift en geluidsreducties per situatie Maximale geluidsbelasting (dB)

Aantal woningen

Maximale geluidsreductie

Gemiddelde geluidsreductie

> 48 dB

(dB)

(dB)

3.1

54

88

n.v.t.

n.v.t.

3.2

52

78

2,8 dB

1,9 dB

situatie 3.1

3.3

52

79

2,6 dB

2,0 dB

situatie 3.1

Situatie

Effecten ten opzichte van

Uit tabel 12 volgt dat de effecten van een stiller wegdek bestaande uit een dunne deklaag type A en SMA-NL8G+ vergelijkbare effecten opleveren. Een dunne deklaag type A heeft als nadeel dat deze bij voorkeur niet wordt toegepast op kruisingsvlakken in verband met verhoogde slijtage. Een verharding bestaande uit SMA_NL8G+ heeft dit nadeel niet. Bij de aanleg van een stiller wegdek heeft daarom SMA-NL8G+ de voorkeur. Conclusie: De onderzochte maatregelen volgens de situaties 3.2 en 3.3 zijn doelmatig conform het gemeentelijk geluidsbeleid. Kostenraming maatregelen De meerkosten voor aanleg en onderhoud van de onderzochte stille wegdekken voor de situaties 3.2 en 3.3 zijn samengevat in tabel 13. De in tabel 13 opgenomen (meer)kosten voor een dunne deklaag type A en SMA-NL8G+ zijn geraamd op basis van de kentallen van RHDHV10.

10

Notitie / memo Afweging geluidsreducerend asfalt Randweg Voorhout d.d.21 april 2016

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

27/33

Tabel 13 Geraamde meerkosten stille wegdekken Schapedrift

Situatie Om schrijving

oppervlakte (m 2)

m eerkosten totale m eerkosten onderhoud totale m eerkosten totale aanleg (per (per m 2) per m eerkosten onderhoud m eerkosten m 2) 30 jaar aanleg (30 jaar) (30 jaar)

3.2

dunne deklaag type A

6.280

€ 0,50

€ 20,78

€ 3.140

€ 130.498

€ 133.638

3.3

SMA-NL8G+

6.280

€ 1,10

€ 8,74

€ 6.908

€ 54.887

€ 61.795

Uit tabel 13 volgt dat met de meerkosten voor de aanleg van een stiller wegdek relatief beperkt zijn over een periode van 30 jaar. Bij de vaststelling van de hogere waarden voor het bestemmingsplan De Blauwe Zoom - Ons Dorp’ geen rekening te houden met de aanleg van een stiller wegdek, omdat de maatregel het best kan worden genomen als de weg aan regulier onderhoud toe is. In het meerjaren onderhoudsplan voor wegen is de maatregel daarom meegenomen worden. Geluidsbelasting ten gevolge van Zwijnskade De geluidsbelasting ten gevolge van de Zwijnskade is alleen bepaald met de bestaande wegdekverharding (referentiewegdek). De resultaten zijn weergegeven (plot met getalswaarden) in bijlage 4.1. Uit bijlage 4.1 volgt dat bij 1 appartement in het zuidelijk deel van het plangebied de geluidsbelasting de voorkeursgrenswaarde van 4811 dB met (afgerond) 1 dB overschrijdt. De daadwerkelijke overschrijding bedraagt 0,1 dB. In dit stadium is gezien de beperkte overschrijding geen onderzoek gedaan naar geluidsreducerende maatregelen (stiller wegdek) op de Zwijnskade. Dit is mede ingegeven door de ter plaatse aanwezige overschrijdingen ten gevolge van het geluid van de rijksweg en de Schapedrift. Daarnaast bestaat de mogelijkheid om bij de verkaveling van het zuidelijk deel van het plangebied meer afstand te houden, waardoor het mogelijk is deze overschrijding te voorkomen.

Geluidsbelasting ten gevolge van 30 km-wegen De Blauwe Zoom De geluidsbelasting ten gevolge van de Schapedrift zijn voor de verschillende onderzochte situaties weergegeven (plots met getalswaarden) in bijlage 3. Situatie 5.1: met referentie verhardingssituatie In bijlage 5.1 zijn de geluidsbelastingen weergegeven met de referentie verharding bestaande uit een elementenverharding in keperverband. Op basis van de bepaalde geluidsbelastingen, ter plaatse van de woningen opgenomen in de verkavelingen voor de plangebieden ‘De Blauwe Zoom - West’ en ‘De Blauwe Zoom - Ons Dorp’, zijn totaal 31 woningen/appartementen aanwezig met een geluidsbelasting hoger dan 4811 dB (waarde na aftrek 5 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder). De bepaalde geluidsbelasting bedraagt maximaal 54 dB.

11

Geluidsbelasting na aftrek van 5 dB ex artikel 110g Wet geluidhinder.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

28/33

De voorkeursgrenswaarde van 489 dB doet zich alleen voor bij de eerstelijnsbebouwing aan de zuidzijde langs de (verlengde) Goudreinet. De berekening van de reductiepunten, gebaseerd op de hoogste geluidsbelasting per woning, is opgenomen in tabel 14. Tabel 14 bepaling reductiepunten weg punten aantal woningen per woning 0 48 dB

totaal aantal reductiepunten

49

dB

1.000

0

50

dB

1.300

5

51

dB

1.600

6

9.600

52

dB

1.900

10

19.000

53

dB

2.100

6

12.600

54

dB

2.400

4

6.500

9.600 57.300

In totaal zijn 57.300 reductiepunten beschikbaar voor het realiseren van geluidsreducerende en -beperkende maatregelen. Situatie 5.2 met aanvullende geluidsreducerende maatregelen (stille elementenverharding) De onderzochte extra geluidsreducerende maatregelen bestaan uit een stille elementenverharding in keperverband. Het wegvak waarin de onderzoek rekening is gehouden met de toepassing van een stille elementenverharding is weergegeven in afbeelding 17.

Afbeelding 17

Wegvak (oranje) verlengde Goudreinet met toepassing van een stille elementenverharding

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

29/33

De oppervlakte van het aan te brengen stille elementenverharding bedraagt ca. 3.500 m2. Het aanbrengen van een stiller wegdek kost 1.050 maatregelpunten. De onderzochte maatregelvariant kost minder maatregelpunten dan het beschikbare aantal van 57.300 reductiepunten. Er is in dit stadium geen onderzoek uitgevoerd naar: - een stiller wegdek in de vorm van geluidsarm asfalt, omdat een asfaltverharding niet passend is bij een 30 km-gebied; - het plaatsen van geluidsschermen, omdat hiervoor de ruimte ontbreekt. De resultaten voor de verschillende onderzochte varianten zijn weergegeven in bijlage 5.2. In tabel 15 is een samenvatting opgenomen van de resultaten die volgen uit de doorrekening van de onderzochte situaties. Tabel 15 Samenvatting geluidsbelastingen ten gevolge van (verlengde) Goudsreinet en geluidsreducties voor situatie 5.2 Maximale geluidsbelasting (dB)

Aantal woningen

Maximale geluidsreductie

Gemiddelde geluidsreductie

> 48 dB

(dB)

(dB)

5.1

54

31

n.v.t.

n.v.t.

5.2

52

27

2,1 dB

0,7 dB

Situatie

Effecten ten opzichte van

situatie 5.1

Conclusie: De onderzochte maatregel (stille elementen verharding) volgens de situaties 5.2 is doelmatig conform het gemeentelijk geluidsbeleid. Kostenraming maatregelen De meerkosten voor aanleg en onderhoud van de onderzochte stille elementenverharding zijn opgenomen in tabel 16. De meerkosten van een stille elementenverharding bedragen ca. € 10/m2 (excl. BTW). Er is vanuit gegaan dat de elementenverharding 1x in de 30 jaar dient te worden vervangen. Tabel 16 Geraamde meerkosten stille elementenverharding op de (verlengde) Goudreinet

Situatie Om schrijving 5.2

stille elmentenverharding

oppervlakte (m 2) 3.500

totale m eerkosten totale totale m eerkosten m eerkosten onderhoud aanleg (per (per m 2) per m eerkosten onderhoud m eerkosten (30 jaar) (30 jaar) 30 jaar aanleg m 2) € 10,00

€ 10,00

€ 35.000

€ 35.000

€ 70.000

Uit tabel 16 volgt dat met de meerkosten voor de aanleg van een stille elementenverharding relatief beperkt zijn over een periode van 30 jaar.

Toetsing gemeentelijk geluidsbeleid Uit het onderzoek volgt dat zowel voor de rijksweg en de Schapedrift ook bij het treffen van geluidsreducerende en/of -beperkende maatregelen de noodzaak blijft bestaan tot het vaststellen van hogere waarden. Dit geldt eveneens voor de spoorwegen indien wordt afgezien van het treffen van geluidsbeperkende maatregelen.

Notitie Beoordeling doelmatigheid geluidsreducerende en -beperkende maatregelen bestemmingsplan De Blauwe Zoom - West 621.117.40 / 23 december 2021

30/33

Voor het vaststellen van hogere waarden is het noodzakelijk dat getoetst wordt aan de eisen met betrekking tot een geluidsluwe gevel en buitenruimte zoals opgenomen in het gemeentelijk geluidsbeleid. Er is sprake is van een geluidsluwe gevel en buitenruimte als de geluidsbelasting gelijk of lager is dan: - 53 dB door gecumuleerde wegen (exclusief aftrek) en 50 dB door gecumuleerde wegen (exclusief aftrek) met snelheid boven de 70 kilometer per uur. - 55 dB door railverkeer en scheepvaart. Gecumuleerde geluidsbelasting voor wegverkeerslawaai Voor de toetsing van de geluidsluwe gevel en buitenruimte voor wegverkeerslawaai zijn feitelijk twee waarden (53 en 50 dB) van belang, omdat in de onderhavige situatie de geluidsbelasting zowel door wegen met een snelheid onder en boven de 70 km/uur wordt bepaald. Welke wegen maatgevend zijn voor de cumulatieve geluidsbelasting varieert per beoordelingspunt. In praktische zin is het mogelijk dat per woning, per gevel en per verdiepingshoogte er dus een andere beoordelingswaarde voor een geluidsluwe gevel en/of buitenruimte kan gelden. Hierbij is van belang dat te treffen geluidsreducerende en/of -beperkende maatregelen de beoordelingswaarde eveneens beïnvloeden.

Omdat er nog geen keuze is gemaakt inzake de te treffen maatregelen is de beoordeling van de geluidsluwe gevel en buitenruimte in dit stadium uitgevoerd voor de situatie zonder aanvullende maatregelen. Daarnaast is volstaan een kwalitatieve in plaats van kwantitatieve beoordeling. In bijlage 6.1 zijn de gecumuleerde geluidsbelastingen weergegeven voor het wegverkeerslawaai. Uit bijlage 6.1 volgt dat op de nodige beoordelingspunten de gecumuleerde geluidsbelastingen de beoordelingswaarde van 50 of 53 dB overschrijdt. Of er knelpunten gaan optreden in relatie tot de in het geluidsbeleid opgenomen eisen ten aanzien van een geluidsluwe gevel of buitenruimte is in belangrijke mate afhankelijk van de uiteindelijke beoordelingswaarde die wordt gehanteerd. Bij een beoordelingswaarde van 50 dB zal bij een groot aantal woningen niet kunnen worden voldaan aan de eis voor een volledig geluidsluwe gevel, omdat met name op de hogere verdiepingen overschrijdingen optreden. Bij een beoordelingswaarde van 53 dB is de omvang van de overschrijdingen aanzienlijk lager. De overschrijding zullen voornamelijk optreden in het zuidelijk deel van het plangebied (ten zuiden van de verlengde Goudreinet). In dit deel van het plangebied zullen veel woningen niet beschikken over een volledig geluidsluwe gevel.