Bijlage 5 Advies Huurdersraad op concept Volkshuisvestingsprogramma 2026-2030.pdf

Definitieve Adviesbrief Huurdersraad Hardinxveld-Giessendam Betreft: Advies op Volkshuisvestingsprogramma 2026–2030 Aan: College van B&W Hardinxveld-Giessendam, Gemeenteraad en woningcorporatie Fien Wonen Van: Huurdersraad Hardinxveld-Giessendam Datum: 10 december 2025

Inleiding Het Volkshuisvestingsprogramma 2026–2030 markeert een cruciale fase in de ontwikkeling van Hardinxveld-Giessendam. Het document getuigt van ambitie en verantwoordelijkheid: betaalbare woningen, passende zorgconcepten en duurzame wijken. Als Huurdersraad onderschrijven wij deze koers, maar wij zien ook waar het programma scherper, rechtvaardiger en toekomstbestendiger kan worden gemaakt. Onze adviezen zijn bedoeld om de menselijke maat stevig te verankeren in deze woningbouwopgave. Betaalbaarheid als fundament De gemeente stelt dat minimaal één derde van alle nieuwbouw sociale huur moet zijn. Wij achten dit onvoldoende en adviseren een verhoging naar minimaal 40% sociale huur. De druk op de sociale sector is te hoog om genoegen te nemen met minder. Daarnaast vragen wij nadrukkelijk aandacht voor de middenhuur (€880–€1100), een segment dat nu vaak buiten beeld valt. Bij verduurzaming moet woonlastenneutraliteit een harde voorwaarde zijn. Energiebesparing moet huurverhogingen compenseren, zodat verduurzaming niet leidt tot hogere lasten voor huurders. Het Vereveningsfonds sociale huur is een waardevol instrument, maar de borging van betaalbaarheid moet expliciet en bindend zijn. Passend wonen voor iedereen De vergrijzing en de groei van eenpersoonshuishoudens vragen om een woningvoorraad die meebeweegt.

Wij steunen de concrete doelstellingen: 160 nultredenwoningen, 50 geclusterde woningen en 35 zorggeschikte woningen uiterlijk in 2035. Deze aantallen zijn essentieel om doorstroming en zorg te garanderen. Daarnaast moet de nieuwe Huisvestingsverordening lokale binding stevig verankeren, zodat inwoners van Hardinxveld-Giessendam daadwerkelijk voorrang krijgen. Voor kwetsbare groepen – statushouders, daklozen, uitstroom uit zorginstellingen – pleiten wij voor spreiding. Concentratie in specifieke wijken moet actief worden voorkomen. Specifieke aandacht is nodig voor Boven-Hardinxveld, waar de leefbaarheid zwak wordt beoordeeld. Wij adviseren een gebiedsgericht actieprogramma voor veiligheid en sociale cohesie. Ook voor woonwagenbewoners moet het programma concreet zijn: de uitbreiding met vier standplaatsen aan de Rijnstraat in 2027 is noodzakelijk en moet tijdig gerealiseerd worden.

HRHG: Postadres: Noordzijde 69 4225PK Noordeloos Email: info.huurdersraad@gmail.com

1

Innovatie en doorstroming Wij zien kansen in innovatieve woonvormen zoals woningdelen, hospitaverhuur en tiny houses. Het doel van gemiddeld 25 extra woonruimten per jaar via deze concepten is ambitieus en kansrijk. Wij adviseren om deze pilots na twee jaar te evalueren, en pleiten voor een publiek dashboard waarin voortgang en effecten zichtbaar worden. Daarnaast pleiten wij voor de inzet van een doorstroommakelaar en verhuispremies. Deze instrumenten kunnen beweging in de woningmarkt brengen en zorgen dat woningen beter aansluiten bij de levensfase van bewoners. Hybride woonzorgconcepten zoals een Knarrenhof of Thuishuis verdienen actieve stimulering, omdat zij sociale cohesie en zorg combineren. Uitvoering, borging en participatie Ambitie zonder borging blijft papier. Daarom vragen wij om harde prestatieafspraken met Fien Wonen en zorgpartijen. Hierin moet onder meer worden vastgelegd dat huurstijgingen onder de inflatie blijven. Ook moet de jaarlijkse Dag van het Wonen een transparant en publiek moment zijn waarop voortgang wordt geëvalueerd en bijgestuurd. Wij pleiten voor bredere huurdersparticipatie: niet alleen bij verduurzaming, maar ook bij nieuwbouw, wijkontwikkeling en monitoring. Huurders moeten vanaf het begin betrokken worden bij plannen die hun leefomgeving en woonlasten raken. Wij waarschuwen voor vertragingen door provinciale kaders.

Parallelle procedures zijn noodzakelijk om de snelheid erin te houden. De bouwambitie van 80 tot 125 woningen per jaar (plus 25 via innovatie) moet daadwerkelijk gehaald worden, zeker tot 2030 wanneer de tekorten het grootst zijn. Duurzaamheid en leefomgeving Toekomstbestendig wonen stopt niet bij de voordeur. Wij steunen de inzet op duurzame bouwmethoden, klimaatadaptatie en circulaire materialen. Voor de bestaande voorraad pleiten wij voor een wijkgericht Warmteprogramma, waarbij bewoners vanaf het begin betrokken worden. Daarnaast moet de openbare ruimte vergroend en klimaatbestendig worden ingericht. Deelvervoer en veilige fietsroutes zijn voorwaarden om nieuwe wijken leefbaar en duurzaam te maken. Verduurzaming moet altijd gekoppeld worden aan groot onderhoud om dubbele overlast te voorkomen. Juridische en regionale borging Het programma is stevig verankerd in de Omgevingswet (art. 3.4) en sluit aan op de Woningwet, de Huisvestingswet 2014 en het wetsvoorstel Versterking regie op de Volkshuisvesting. Deze kaders geven de gemeente de instrumenten om sturing te geven. Wij benadrukken dat de Huurdersraad waakt over de menselijke maat binnen deze juridische kaders. Daarnaast vragen wij om structurele regionale afstemming met omliggende gemeenten over taakstelling, spreiding en zorgcapaciteit. Huisvesting stopt niet bij de gemeentegrens.

HRHG: Postadres: Noordzijde 69 4225PK Noordeloos Email: info.huurdersraad@gmail.com

2

Rol van Fien Wonen Fien Wonen is een cruciale partner in de uitvoering. Samenwerking in prestatieafspraken, verduurzaming en huisvesting van aandachtsgroepen moet stevig en transparant zijn. Wij vragen dat de rol van de Huurdersraad hierin wordt versterkt via een participatiekader, zodat huurders structureel invloed hebben op de uitvoering. Slotbeschouwing Het Volkshuisvestingsprogramma is als een orkest waarin de gemeente de dirigent is. De bladmuziek ligt klaar, maar het is aan de dirigent om ervoor te zorgen dat de zachte passages – sociale huur, zorgwoningen, kwetsbare groepen – niet overstemd worden door de harde noten van dure koopwoningen. Onze adviezen zijn bedoeld om die balans te bewaken. Wij vragen u om onze aanbevelingen integraal mee te nemen in de prestatieafspraken en uitvoering. Alleen dan kan Hardinxveld-Giessendam een gemeente blijven waar iedereen, ongeacht inkomen of zorgvraag, een passende en betaalbare woning vindt. Met vriendelijke groet, Namens de Huurdersraad Hardinxveld-Giessendam H.H. Tor

Bestuursvoorzitter stichting Huurdersraad Hardinxveld-Giessendam

Onze visie in één oogopslag De infographic hieronder vat de kern van het Volkshuisvestingsprogramma 2026–2030 samen: een toekomstbestendige woningbouwopgave waarin betaalbaarheid, zorg en duurzaamheid centraal staan. Als Huurdersraad ondersteunen wij deze koers, maar pleiten we voor versterking op cruciale punten: méér sociale huur (minimaal 40%), woonlastenneutrale verduurzaming, spreiding van kwetsbare groepen en innovatieve woonvormen die doorstroming en inclusie bevorderen. Samen met de gemeente en Fien Wonen willen we bouwen aan wijken waar iedereen een plek vindt — van starter tot senior, van statushouder tot mantelzorger.

HRHG: Postadres: Noordzijde 69 4225PK Noordeloos Email: info.huurdersraad@gmail.com

3