140c GR Sociaal - Concept Begroting 2027 GR Sociaal.pdf
Tekst van het document
Primaire begroting 2027-2030 TABELLENBOEK Gemeenschappelijke Regeling Sociaal
INHOUDSOPGAVE 1 Inleiding .................................................................................................................. 3 2 Alblasserdam ......................................................................................................... 4 3 Dordrecht ............................................................................................................. 12 4 Hardinxveld-Giessendam.................................................................................... 20 5 Hendrik-Ido-Ambacht .......................................................................................... 28 6 Papendrecht ......................................................................................................... 36 7 Sliedrecht ............................................................................................................. 44 8 Zwijndrecht .......................................................................................................... 52 9 DVO's .................................................................................................................... 60 10 Bijdragen per gemeente per Opgave ............................................................... 63 11 Bijdragen per gemeente per taakveld ..............................................................
64 12 Meerjarenbijdrage per gemeente ..................................................................... 65
2
1 Inleiding Voor u ligt het Tabellenboek bij de Begroting 2027-2030 van de GR Sociaal waarin we per gemeente nadere informatie geven.
3
2 Alblasserdam Meerjarenraming bijdragen Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Begroting 2030
Bestaanszekerheid versterken
7.705
8.648
8.845
9.098
9.411
Inkomensondersteuning
7.116
8.018
8.213
8.463
8.773
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
111
117
119
122
123
Minimabeleid
478
513
514
514
515
1.547
1.532
1.445
1.411
1.344
1
0
0
0
0
Participatie
412
453
418
418
418
Inburgering
0
0
0
0
0
Drechtwerk
1.134
1.079
1.027
993
926
Zorgen voor ondersteuning
5.455
6.299
6.245
6.409
6.525
Hulpmiddelen
467
448
447
446
445
Vervoer
569
653
688
731
732
Huishoudelijke ondersteuning
2.113
2.339
2.209
2.286
2.365
Begeleiding en kortdurend verblijf
2.306
2.859
2.901
2.946
2.983
Bedrijfsvoering
3.923
4.406
4.343
4.359
4.313
Apparaatskosten
3.148
3.524
3.517
3.518
3.518
Apparaatskosten Drechtwerk
574
649
649
665
620
Apparaatskosten DVO's
187
221
165
165
165
Treasury
0
0
0
0
0
Treasury Drechtwerk
14
12
11
12
11
18.630
20.886
20.878
21.278
21.593
Bijdragen gemeente
Ontwikkelen naar werk Statushouders
Totaal baten
4
De begroting 2027 is tot stand gekomen op basis van de Begroting 2026-jaarschijf 2027 en de Uitgangspuntennotitie 2027, te weten: Bijdragen gemeente Opgave/ product
Begroting 2027
Uitgangspuntennotitie 2027
Begroting 2026 (jaarschijf 2027)
Bestaanszekerheid versterken
8.648
8.346
7.596
Inkomensondersteuning
8.018
7.738
7.002
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
117
114
112
Minimabeleid
513
494
481
1.532
1.552
1.502
Participatie
453
457
407
Drechtwerk
1.079
1.095
1.095
Zorgen voor ondersteuning
6.299
6.299
5.290
Hulpmiddelen
448
448
477
Vervoer
653
653
599
Huishoudelijke ondersteuning
2.339
2.339
1.896
Begeleiding en kortdurend verblijf
2.859
2.859
2.318
Bedrijfsvoering
4.406
4.332
3.908
Apparaatskosten
3.524
3.588
3.172
Apparaatskosten Drechtwerk
649
567
567
Apparaatskosten DVO's
221
165
156
Treasury Drechtwerk
12
13
13
20.886
20.529
18.296
Ontwikkelen naar werk
Totaal
Deze cijfers zijn als volgt tot stand gekomen: Omschrijving Begroting 2026 jaarschijf 2027
Bijdragen gemeente 18.296
Mutaties Uitgangspuntennotitie 2027 Inkomensondersteuning
736
Autonome groei
-56
Individuele Studie Toeslag Lasten Individuele Studie Toeslag meerjarig constant gehouden t.o.v. prognose 2025.
22
IOAW/IOZA/Bbz Lasten najaarsbrief 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. Macro Economische Verkenning 2026 en de begrotingsstaat SZW 2026. Klantontwikkeling van de bijstand De ontwikkeling van het aantal klanten in de bijstand is gebaseerd op de Macro Economische Verkenning 2026 van het CPB. Loonkostensubsidie Lasten LKS 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. de begrotingsstaat SZW 2026.
-14
2
-66
5
Ombuigingen
458
Maatregelen om uitstroom te bevorderen Het is van belang om een ambitieuze, maar ook realistische doelstelling op te nemen. De eerder gehanteerde ambitie om 2,5% beter te presteren als de CPB-prognose wordt als niet realistisch beschouwd. De CPB-prognose 'an sich' voorziet in een realistisch uitgangspunt om deze te hanteren voor de ontwikkeling van het bestand. Met deze begrotingswijziging worden de meerjarige ingeboekte lagere lasten teruggedraaid.
458
Loon- en prijsontwikkelingen
334
Prijsontwikkeling van de Bijstand De ontwikkeling van de gemiddelde prijs van een uitkering is gebaseerd op de indexering zoals deze in 2025 van toepassing was op een uitkering.
334
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
1
Autonome groei
1
Groei klanten collectieve zorgverzekering CZG De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering CZG bedraagt 2%.
1
Minimabeleid
13
Autonome groei
33
Groei minimabeleid De geraamde groei binnen het minimabeleid bedraagt voor PMB en Bijzondere Bijstand 0%. De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering Minima bedraagt 2%. Daarnaast is de verwachte autonome groei 2025 in de begroting verwerkt.
33
Loon- en prijsontwikkelingen
-20
Kostenverhogende btw Schuldhulpverlening Vanaf 2026 is schuldhulpverlening vrijgesteld van btw, waardoor de hieraan gerelateerde lasten niet aftrekbaar zijn en dus kostenverhogend werken. Lagere kosten Bijzondere Bijstand bewindvoering door vervallen btw Door het vervallen van de btw op bewindvoering per 1 januari 2026 nemen de gemeentelijke lasten af. Echter tegelijkertijd worden de tarieven voor bewindvoering verhoogd met 10,5%
-21
Participatie
50
Autonome groei
1
Solidariteit Participatie 2027 t/m 2030 Conform financieringsafspraken worden de lasten en baten Participatie verdeeld op basis van solidariteit (gemiddelde klantenaantallen 2023 t/m 2025).
1
Nieuw beleid
29
Overbrugging Forfaitaire LKS beschut werk Verhogen van de lasten en baten ivm overbrugging forfaitaire LKS. Het Rijk stelt per beschut werker € 3.000 beschikbaar (septembercirculaire 2025 IU Participatie) om de werking van de loonkostensubsidie te verbeteren (tot aan de wetswijziging die naar verwachting in 2028 in werking zal treden).
29
Loon- en prijsontwikkelingen
20
Groei aantal klanten en loon- en prijsontwikkeling Conform de uitgangspuntennotitie zijn de lasten en baten Participatie gewijzigd in verband met de loon- en prijsontwikkeling Septembercirculaire 2025.
20
Hulpmiddelen
-29
Autonome groei
-40
Rolstoelen/Hulpmiddelen Bij de rolstoelen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de aantallen voorzieningen. Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen Bij de woonvoorzieningen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de voorzieningen.
1
2
-42
6
Loon- en prijsontwikkelingen
11
Rolstoelen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden
5
Vervoer
54
Autonome groei
49
Drechthopper Voor het collectieve vervoer met de Drechthopper volgen wij de begroting van Stroomlijn. Individueel vervoer Voor het individueel vervoer (scootmobielen, aangepaste fietsen, etc.) is de begroting 2026 gebaseerd op de ontwikkeling van de aantallen voorzieningen.
11
Loon- en prijsontwikkelingen
5
Individueel vervoer De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. In 2027 zijn de tarieven geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden.
5
6
38
Huishoudelijke ondersteuning
443
Autonome groei
352
Correctie inkomsten Cak De invoering van de inkomensafhankelijke Wmo-bijdrage is controversieel verklaard en uitgesteld tot minimaal 2028. Daarom zijn de bedragen voor 2027 bijgesteld. Huishoudelijke ondersteuning De huishoudelijke ondersteuning is gebaseerd op de verwachte aantallen voorzieningen.
205
Ombuigingen
38
Aanpassing Herstelgerichte ondersteuning Vanaf 2025 vervalt de herstelgerichte ondersteuning. De daarmee samenhangende kosten zijn gecorrigeerd in de meerjarenbegroting.
38
Loon- en prijsontwikkelingen
53
Huishoudelijke ondersteuning De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 1,8%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven
53
147
Begeleiding en kortdurend verblijf
541
Autonome groei
478
Dagbesteding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente. Dagbesteding vervoer Voor het vervoer dagbesteding volgen wij de begroting van Stroomlijn.
-39
Individuele begeleiding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente.
524
-7
7
Loon- en prijsontwikkelingen
63
Dagbesteding De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 4,9%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven. Individuele begeleiding De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 4,9%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven.
15
48
Apparaatskosten
416
Autonome groei
260
Apparaat volgt taak groei 2,78 fte De ontwikkelingen in de opgaven en het uitgangspunt dat de formatie meebeweegt met de daarin afgesproken opdrachten en resultaten betekent voor de ontwikkeling van de formatie voor 2027 een groei van 2,78 fte. Verdeling tussen gemeenten obv sleutels 2027 Het apparaat volgt de verdeling van de taken. Op basis van onderlinge verdelingen tussen gemeenten per taak wordt een sleutel gemaakt om het apparaat te berekenen.
17
243
Nieuw beleid
9
Ophogen formatie 1,7 fte jobcoach en 0,75 team jongeren Wet van School naar Duurzaam Werk. Het voorstel voor het Bestuur (AB van 27 november) is in voorbereiding. Het betreft een wetswijziging van de Participatiewet artikel 7a vanaf januari 2026. De benodigde formatie is; 1 fte jobcoach Pro/Vso, 0,7 fte jobcoach MBO en 0,75 fte uitbreiding jongerenteam. Dekking van deze formatie is conform AB voorstel. De gemeenten ontvangen een structurele decentralisatie uitkering wet VSNDW. Daarnaast wordt er dekking gevonden in het regionaal programma VSV en de incidentele invoeringsmiddelen VSV via centrumgemeente Dordrecht.
9
Loon- en prijsontwikkelingen
146
Loonindex De indexering van de budgetten voor de ontwikkeling van loonkosten wordt in de primaire begroting verwerkt op de gebruikelijke wijze. Voor de indexering gebruiken we de CPB-ramingen zoals die zijn opgenomen in de septembercirculaire 2025. Dit betekent dat loonkosten in 2027 stijgen met 5,7%. De loonkosten zijn gecorrigeerd op basis van de nieuwe CAO 2026 + de loonindex van 2027. Prijsindex Voor de prijsindexering wordt een nacalculatie toegepast op de primaire begroting 2026. In de primaire begroting 2026 is rekening gehouden met een stijging van 2,6%. Op basis van de september circulaire 2025 is de stijging voor 2,5%. Dat betekent een verlaging van 0,1%. Daarbij is de prijsindex van 2027 van 2,5% verwerkt in de prijzen.
127
19
Apparaatskosten DVO's
9
Autonome groei
0
Uitvoeringskosten Leefgeld Oekraïners Voor de jaren 2027 en 2028 zijn uitvoeringskosten opgenomen voor het verstrekken en innen van de eigen bijdrage Leefgeld Oekraïners.
0
Loon- en prijsontwikkelingen
9
Loonindex 2027 DVO's De loonindex 2027 is verwerkt in de DVO-inburgering en beschermd wonen op basis van de vastgestelde formatie.
9
Totaal Mutaties Uitgangspuntennotitie 2027
2.234
Begroot t/m Uitgangspuntennotitie
20.529
Bedragen x € 1.000
8
In deze begroting zijn de volgende aanpassingen gedaan op de cijfers uit de Uitgangspuntennotitie 2026: Omschrijving Begroot t/m Uitgangspuntennotitie
Bijdragen gemeente 20.529
Mutaties Begroting 2027 Inkomensondersteuning
280
Autonome groei
205
Individuele studietoeslag De werkelijke lasten individuele studietoeslag in 2025 zijn lager dan bij de UPN 2027 geprognosticeerd. Deze lasten zijn het uitgangspunt voor 2027 waardoor de lasten bij deze primaire begroting 2027 lager zijn. IOAW/IOAZ/Bbz De geprognosticeerde lasten 2026 bij de UPN 2027 zijn lager dan de geprognosticeerde lasten bij de primaire begroting 2027. Dit geeft hogere lasten in de primaire begroting 2027. De lasten ontwikkeling IOAW/IOAZ/Bbz is gebaseerd op de ontwikkeling van het aantal klanten volgens de prognose van het CPB. Loonkostensubsidie De gerealiseerde lasten 2025 (wat het uitgangspunt is de primaire begroting 2027) zijn hoger dan de geprognosticeerde lasten 2025 bi de UPN 2027. Dit heeft hogere lasten 2027 tot gevolg. De verdere ontwikkeling van de loonkostensubsidie is gebaseerd op de ontwikkeling van de lasten zoals geprognosticeerd in de begrotingsstaat SZW 2026. Ontwikkeling van het aantal klanten in de bijstand Vanwege de werkelijk hogere eindstand 2025 dan geprognosticeerd bij de UPN 2027 zijn de lasten gestegen bij deze primaire begroting 2027. De verdere ontwikkeling van het aantal klanten is gebaseerd op de prognose van het CPB uit de Macro Economische Verkenning 2026.
-4
-19
43
185
Loon- en prijsontwikkelingen
76
De ontwikkeling van de prijs van een bijstandsuitkering Daar waar bij de UPN 2027 rekening werd gehouden met een gemiddelde prijs van € 20.282 is deze bij de primaire begroting 2027 gestegen tot € 20.488. Deze stijging wordt veroorzaakt door dat de werkelijke gemiddelde prijs over 2025 hoger was dan de geprognosticeerde gemiddelde prijs ten tijde van het opstellen van de UPN 2027.
76
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
3
Autonome groei
3
Autonome begrotingsaanpassingen naar aanleiding van de jaarrekening 2025 De realisatie van de jaarrekening 2025 geeft aanleiding tot een bijstelling van de begroting.
3
Minimabeleid
19
Autonome groei
-9
Autonome begrotingsaanpassingen naar aanleiding van de jaarrekening 2025 De realisatie van de jaarrekening 2025 leidt tot een bijstelling van de begroting.
-9
Neutrale wijzigingen
0
Aanpassing verdeelsleutel ABS Herverdeling ABS o.b.v. verdeelsleutel trajecten 2025.
0
Loon- en prijsontwikkelingen
29
Indexering BB, Bewindvoering en PMB De tarieven en normen voor het Persoonlijk Minimabeleid en de Bijzondere Bijstand zijn geïndexeerd.
29
9
Participatie
-4
Loon- en prijsontwikkelingen
-4
Wijziging loonindex 2027-2030 Conform afspraak met de gemeenten is de loonindex voor het jaar 2027 naar beneden bijgesteld.
-4
Drechtwerk
-16
Loon- en prijsontwikkelingen
-16
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
-16
Apparaatskosten
-63
Neutrale wijzigingen
-25
Verdeling taakvelden sleutels 2027
-25
Loon- en prijsontwikkelingen
-39
Correctie loonindex 2027 o.b.v. cep 2026 In de Uitgangspuntennotitie 2027 is uitgegaan van een loonindexatie van 5,7%, conform de gegevens uit de septembercirculaire 2025. Op 12 maart is het Centraal Economisch Plan 2026 gepubliceerd, waarin een aangepast percentage van 4,2% wordt voorzien. Dit leidt ertoe dat de loonindex voor 2027 met 1,5% neerwaarts is bijgesteld.
-39
Apparaatskosten Drechtwerk
82
Loon- en prijsontwikkelingen
82
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
82
Apparaatskosten DVO's
56
Autonome groei
56
DVO Toeslagenaffaire 2027 Op 8 december 2025 hebben het ministerie van Financiën en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) bestuurlijke afspraken gemaakt over de looptijd van de SPUK Brede Ondersteuning in het kader van de Wet hersteloperatie toeslagen. De SPUK Brede Ondersteuning was oorspronkelijk geldig tot januari 2027. Met deze afspraken is geborgd dat de SPUK, waaruit gemeenten de brede ondersteuning financieren, in 2027 wordt voortgezet.
56
Hiermee wordt zowel voor gedupeerde ouders, kinderen en jongeren als voor gemeenten meerjarige zekerheid geboden over de toegang tot en de uitvoering van de brede ondersteuning. De begrote kosten voor 2027 zijn geïndexeerd met 5,7%, dit is conform septembercirculaire 2025 is.
Neutrale wijzigingen
0
Correctie ecl uitvoeringskosten Leefgeld UPN 2027 Bijdrage gemeenten uitvoeringskosten Leefgeld niet via de liquiditeit maar overige DVO's.
0
10
Treasury Drechtwerk
-1
Loon- en prijsontwikkelingen
-1
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
-1
Totaal Mutaties Begroting 2027 Totaal Begroting 2027
356 20.886
Bedragen x € 1.000
11
3 Dordrecht Meerjarenraming bijdragen Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Bestaanszekerheid versterken
76.611
84.449
86.348
88.793
91.822
Inkomensondersteuning
70.074
78.222
80.091
82.505
85.513
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
1.227
1.264
1.290
1.316
1.329
Minimabeleid
5.311
4.963
4.967
4.972
4.979
Ontwikkelen naar werk
18.838
18.904
17.723
16.891
16.823
7
0
0
0
0
Participatie
4.384
4.779
4.415
4.415
4.415
Inburgering
0
0
0
0
0
Drechtwerk
14.447
14.125
13.308
12.476
12.408
Zorgen voor ondersteuning
40.610
42.552
41.920
42.754
43.158
Hulpmiddelen
2.358
2.635
2.636
2.637
2.638
Vervoer
5.466
5.951
6.277
6.673
6.676
Huishoudelijke ondersteuning
14.134
13.670
12.365
12.445
12.525
Begeleiding en kortdurend verblijf
18.652
20.296
20.642
20.999
21.319
Bedrijfsvoering
44.587
46.610
45.734
45.677
45.634
Apparaatskosten
33.849
34.021
33.956
33.957
33.960
Apparaatskosten Drechtwerk
7.307
8.498
8.404
8.350
8.305
Apparaatskosten DVO's
3.255
3.934
3.225
3.225
3.225
0
0
0
0
0
176
156
149
145
144
180.647
192.515
191.726
194.115
197.437
Bijdragen gemeente
Statushouders
Treasury Treasury Drechtwerk Totaal baten
12
De begroting 2027 is tot stand gekomen op basis van de Begroting 2026-jaarschijf 2027 en de Uitgangspuntennotitie 2027, te weten: Bijdragen gemeente Opgave / product
Begroting 2027
Uitgangspuntennotitie 2027
Begroting 2026 (jaarschijf 2027)
Bestaanszekerheid versterken
84.449
81.716
75.532
Inkomensondersteuning
78.222
75.489
68.938
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
1.264
1.252
1.239
Minimabeleid
4.963
4.975
5.354
Ontwikkelen naar werk
18.904
19.034
18.542
Participatie
4.779
4.819
4.327
Drechtwerk
14.125
14.215
14.215
Zorgen voor ondersteuning
42.552
42.552
39.139
Hulpmiddelen
2.635
2.635
2.334
Vervoer
5.951
5.951
5.769
Huishoudelijke ondersteuning
13.670
13.670
12.517
Begeleiding en kortdurend verblijf
20.296
20.296
18.519
Bedrijfsvoering
46.610
45.077
44.481
Apparaatskosten
34.021
34.543
34.108
Apparaatskosten Drechtwerk
8.498
7.359
7.359
Apparaatskosten DVO's
3.934
3.012
2.850
Treasury Drechtwerk
156
164
164
192.515
188.380
177.694
Totaal
Deze cijfers zijn als volgt tot stand gekomen: Omschrijving Begroting 2026 jaarschijf 2027
Bijdragen gemeente 177.694
Mutaties Uitgangspuntennotitie 2027 Inkomensondersteuning
6.551
Autonome groei
-640
Individuele Studie Toeslag Lasten Individuele Studie Toeslag meerjarig constant gehouden t.o.v. prognose 2025.
214
IOAW/IOZA/Bbz Lasten najaarsbrief 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. Macro Economische Verkenning 2026 en de begrotingsstaat SZW 2026. Klantontwikkeling van de bijstand De ontwikkeling van het aantal klanten in de bijstand is gebaseerd op de Macro Economische Verkenning 2026 van het CPB. Loonkostensubsidie Lasten LKS 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. de begrotingsstaat SZW 2026.
-166
20
-708
13
Ombuigingen
4.506
Maatregelen om uitstroom te bevorderen Het is van belang om een ambitieuze, maar ook realistische doelstelling op te nemen. De eerder gehanteerde ambitie om 2,5% beter te presteren als de CPB-prognose wordt als niet realistisch beschouwd. De CPB-prognose 'an sich' voorziet in een realistisch uitgangspunt om deze te hanteren voor de ontwikkeling van het bestand. Met deze begrotingswijziging worden de meerjarige ingeboekte lagere lasten teruggedraaid.
4.506
Loon- en prijsontwikkelingen
2.684
Prijsontwikkeling van de Bijstand De ontwikkeling van de gemiddelde prijs van een uitkering is gebaseerd op de indexering zoals deze in 2025 van toepassing was op een uitkering.
2.684
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
12
Autonome groei
12
Groei klanten collectieve zorgverzekering CZG De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering CZG bedraagt 2%.
12
Minimabeleid
-379
Autonome groei
-213
Groei minimabeleid De geraamde groei binnen het minimabeleid bedraagt voor PMB en Bijzondere Bijstand 0%. De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering Minima bedraagt 2%. Daarnaast is de verwachte autonome groei 2025 in de begroting verwerkt.
-213
Loon- en prijsontwikkelingen
-167
Kostenverhogende btw Schuldhulpverlening Vanaf 2026 is schuldhulpverlening vrijgesteld van btw, waardoor de hieraan gerelateerde lasten niet aftrekbaar zijn en dus kostenverhogend werken. Lagere kosten Bijzondere Bijstand bewindvoering door vervallen btw Door het vervallen van de btw op bewindvoering per 1 januari 2026 nemen de gemeentelijke lasten af. Echter tegelijkertijd worden de tarieven voor bewindvoering verhoogd met 10,5%
-182
Participatie
492
Autonome groei
-24
Solidariteit Participatie 2027 t/m 2030 Conform financieringsafspraken worden de lasten en baten Participatie verdeeld op basis van solidariteit (gemiddelde klantenaantallen 2023 t/m 2025).
-24
Nieuw beleid
303
Overbrugging Forfaitaire LKS beschut werk Verhogen van de lasten en baten ivm overbrugging forfaitaire LKS. Het Rijk stelt per beschut werker € 3.000 beschikbaar (septembercirculaire 2025 IU Participatie) om de werking van de loonkostensubsidie te verbeteren (tot aan de wetswijziging die naar verwachting in 2028 in werking zal treden).
303
Loon- en prijsontwikkelingen
213
Groei aantal klanten en loon- en prijsontwikkeling Conform de uitgangspuntennotitie zijn de lasten en baten Participatie gewijzigd in verband met de loon- en prijsontwikkeling Septembercirculaire 2025.
213
Hulpmiddelen
301
Autonome groei
236
Rolstoelen/Hulpmiddelen Bij de rolstoelen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de aantallen voorzieningen. Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen Bij de woonvoorzieningen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de voorzieningen.
15
54
182
14
Loon- en prijsontwikkelingen
65
Rolstoelen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden
29
36
Vervoer
182
Autonome groei
138
Drechthopper Voor het collectieve vervoer met de Drechthopper volgen wij de begroting van Stroomlijn. Individueel vervoer Voor het individueel vervoer (scootmobielen, aangepaste fietsen, etc.) is de begroting 2026 gebaseerd op de ontwikkeling van de aantallen voorzieningen.
99
Loon- en prijsontwikkelingen
44
Individueel vervoer De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. In 2027 zijn de tarieven geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden.
44
Huishoudelijke ondersteuning
39
1.153
Autonome groei
641
Correctie inkomsten Cak De invoering van de inkomensafhankelijke Wmo-bijdrage is controversieel verklaard en uitgesteld tot minimaal 2028. Daarom zijn de bedragen voor 2027 bijgesteld. Huishoudelijke ondersteuning De huishoudelijke ondersteuning is gebaseerd op de verwachte aantallen voorzieningen.
1.348
Ombuigingen
209
Aanpassing Herstelgerichte ondersteuning Vanaf 2025 vervalt de herstelgerichte ondersteuning. De daarmee samenhangende kosten zijn gecorrigeerd in de meerjarenbegroting.
209
Loon- en prijsontwikkelingen
303
Huishoudelijke ondersteuning De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 1,8%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven
303
-707
Begeleiding en kortdurend verblijf
1.777
Autonome groei
1.317
Dagbesteding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente. Dagbesteding vervoer Voor het vervoer dagbesteding volgen wij de begroting van Stroomlijn.
-69
Individuele begeleiding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente.
1.425
-39
15
Loon- en prijsontwikkelingen Dagbesteding De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 4,9%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven. Individuele begeleiding De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 4,9%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven.
460 78
382
Apparaatskosten
435
Autonome groei
-1.239
Apparaat volgt taak groei 2,78 fte De ontwikkelingen in de opgaven en het uitgangspunt dat de formatie meebeweegt met de daarin afgesproken opdrachten en resultaten betekent voor de ontwikkeling van de formatie voor 2027 een groei van 2,78 fte. Verdeling tussen gemeenten o.b.v. sleutels 2027 Het apparaat volgt de verdeling van de taken. Op basis van onderlinge verdelingen tussen gemeenten per taak wordt een sleutel gemaakt om het apparaat te berekenen.
185
-1.425
Nieuw beleid
102
Ophogen formatie 1,7 fte jobcoach en 0,75 team jongeren Wet van School naar Duurzaam Werk. Het voorstel voor het Bestuur (AB van 27 november) is in voorbereiding. Het betreft een wetswijziging van de Participatiewet artikel 7a vanaf januari 2026. De benodigde formatie is; 1 fte jobcoach Pro/Vso, 0,7 fte jobcoach MBO en 0,75 fte uitbreiding jongerenteam. Dekking van deze formatie is conform AB voorstel. De gemeenten ontvangen een structurele decentralisatie uitkering wet VSNDW. Daarnaast wordt er dekking gevonden in het regionaal programma VSV en de incidentele invoeringsmiddelen VSV via centrumgemeente Dordrecht.
102
Loon- en prijsontwikkelingen
1.573
Loonindex De indexering van de budgetten voor de ontwikkeling van loonkosten wordt in de primaire begroting verwerkt op de gebruikelijke wijze. Voor de indexering gebruiken we de CPB-ramingen zoals die zijn opgenomen in de septembercirculaire 2025. Dit betekent dat loonkosten in 2027 stijgen met 5,7%. De loonkosten zijn gecorrigeerd op basis van de nieuwe CAO 2026 + de loonindex van 2027. Prijsindex Voor de prijsindexering wordt een nacalculatie toegepast op de primaire begroting 2026. In de primaire begroting 2026 is rekening gehouden met een stijging van 2,6%. Op basis van de september circulaire 2025 is de stijging voor 2,5%. Dat betekent een verlaging van 0,1%. Daarbij is de prijsindex van 2027 van 2,5% verwerkt in de prijzen.
1.371
Apparaatskosten DVO's
162
202
Autonome groei
-1
Uitvoeringskosten Leefgeld Oekraïners Voor de jaren 2027 en 2028 zijn uitvoeringskosten opgenomen voor het verstrekken en innen van de eigen bijdrage Leefgeld Oekraïners.
-1
Loon- en prijsontwikkelingen
162
Loonindex 2027 DVO's De loonindex 2027 is verwerkt in de DVO-inburgering en beschermd wonen op basis van de vastgestelde formatie.
162
Totaal Mutaties Uitgangspuntennotitie 2027
10.686
Begroot t/m Uitgangspuntennotitie
188.379
Bedragen x € 1.000
16
In deze begroting zijn de volgende aanpassingen gedaan op de cijfers uit de Uitgangspuntennotitie 2026: Omschrijving Begroot t/m Uitgangspuntennotitie
Bijdragen gemeente 188.380
Mutaties Begroting 2027 Inkomensondersteuning
2.733
Autonome groei
1.995
Individuele studietoeslag De werkelijke lasten individuele studietoeslag in 2025 zijn lager dan bij de UPN 2027 geprognosticeerd. Deze lasten zijn het uitgangspunt voor 2027 waardoor de lasten bij deze primaire begroting 2027 lager zijn. IOAW/IOAZ/Bbz De geprognosticeerde lasten 2026 bij de UPN 2027 zijn lager dan de geprognosticeerde lasten bij de primaire begroting 2027. Dit geeft hogere lasten in de primaire begroting 2027. De lasten ontwikkeling IOAW/IOAZ/Bbz is gebaseerd op de ontwikkeling van het aantal klanten volgens de prognose van het CPB. Loonkostensubsidie De gerealiseerde lasten 2025 (wat het uitgangspunt is de primaire begroting 2027) zijn hoger dan de geprognosticeerde lasten 2025 bi de UPN 2027. Dit heeft hogere lasten 2027 tot gevolg. De verdere ontwikkeling van de loonkostensubsidie is gebaseerd op de ontwikkeling van de lasten zoals geprognosticeerd in de begrotingsstaat SZW 2026. Ontwikkeling van het aantal klanten in de bijstand Vanwege de werkelijk hogere eindstand 2025 dan geprognosticeerd bij de UPN 2027 zijn de lasten gestegen bij deze primaire begroting 2027. De verdere ontwikkeling van het aantal klanten is gebaseerd op de prognose van het CPB uit de Macro Economische Verkenning 2026.
-44
-190
421
1.808
Loon- en prijsontwikkelingen
738
De ontwikkeling van de prijs van een bijstandsuitkering Daar waar bij de UPN 2027 rekening werd gehouden met een gemiddelde prijs van € 20.282 is deze bij de primaire begroting 2027 gestegen tot € 20.488. Deze stijging wordt veroorzaakt door dat de werkelijke gemiddelde prijs over 2025 hoger was dan de geprognosticeerde gemiddelde prijs ten tijde van het opstellen van de UPN 2027.
738
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
13
Autonome groei
13
Autonome begrotingsaanpassingen naar aanleiding van de jaarrekening 2025 De realisatie van de jaarrekening 2025 geeft aanleiding tot een bijstelling van de begroting.
13
Minimabeleid
-12
Autonome groei
-195
Autonome begrotingsaanpassingen naar aanleiding van de jaarrekening 2025 De realisatie van de jaarrekening 2025 leidt tot een bijstelling van de begroting.
-195
Ombuigingen
-62
Ombuiging PMB voor de gemeente Alblasserdam Bij de gemeente Alblasserdam is er sprake van een ombuiging binnen het Persoonlijk minimabudget. In dat kader wordt de inkomensgrens verlaagd van 120% naar 110% van het wettelijk sociaal minimum. Tevens wordt het percentage van de toeslag aangepast van 45% naar 35% van de toepasselijke bijstandsnorm.
-62
Neutrale wijzigingen
1
Aanpassing verdeelsleutel ABS Herverdeling ABS o.b.v. verdeelsleutel trajecten 2025.
1
17
Loon- en prijsontwikkelingen
243
Indexering BB, Bewindvoering en PMB De tarieven en normen voor het Persoonlijk Minimabeleid en de Bijzondere Bijstand zijn geïndexeerd.
243
Participatie
-40
Loon- en prijsontwikkelingen
-40
Wijziging loonindex 2027-2030 Conform afspraak met de gemeenten is de loonindex voor het jaar 2027 naar beneden bijgesteld.
-40
Drechtwerk
-90
Loon- en prijsontwikkelingen
-90
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
-90
Apparaatskosten
-522
Autonome groei
513
AB voorstel IT-landschap Het advies van VKA en de keuze voor scenario 4 leiden tot een structurele uitbreiding van de IT-formatie met 6,7 fte. De extra formatie brengt jaarlijkse kosten mee van € 912.000 voor het jaar 2027 en verder. In de kosten is rekening gehouden met een loonindex van 5,7%. Van deze kosten kan € 400.000 binnen de huidige begroting worden gedekt.
513
Neutrale wijzigingen
131
Verdeling taakvelden sleutels 2027
131
Loon- en prijsontwikkelingen Correctie loonindex 2027 o.b.v. cep 2026 In de Uitgangspuntennotitie 2027 is uitgegaan van een loonindexatie van 5,7%, conform de gegevens uit de septembercirculaire 2025. Op 12 maart is het Centraal Economisch Plan 2026 gepubliceerd, waarin een aangepast percentage van 4,2% wordt voorzien. Dit leidt ertoe dat de loonindex voor 2027 met 1,5% neerwaarts is bijgesteld. Nacalculatie lonen 2026 De nacalculatie van de loonkosten is gebaseerd op meerdere uitgangspunten. In 2025 is een correctie doorgevoerd voor het verschil tussen de geraamde loonindex en de feitelijke loonontwikkeling op basis van de CAO. Voor 2026 is in de begroting een loonindex van 3,4% toegepast. Op basis van de nieuwe cao-loonschalen, gecombineerd met de actuele formatie, is vastgesteld dat de geraamde loonkosten voor 2026 circa € 800.000 hoger waren dan noodzakelijk. Deze correctie heeft ook meerjarig invloed op de begroting 2027-2030.
-1.166 -375
-790
Apparaatskosten Drechtwerk
1.139
Loon- en prijsontwikkelingen
1.139
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
1.139
18
Apparaatskosten DVO's
922
Autonome groei
709
DVO Toeslagenaffaire 2027 Op 8 december 2025 hebben het ministerie van Financiën en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) bestuurlijke afspraken gemaakt over de looptijd van de SPUK Brede Ondersteuning in het kader van de Wet hersteloperatie toeslagen. De SPUK Brede Ondersteuning was oorspronkelijk geldig tot januari 2027. Met deze afspraken is geborgd dat de SPUK, waaruit gemeenten de brede ondersteuning financieren, in 2027 wordt voortgezet.
709
Hiermee wordt zowel voor gedupeerde ouders, kinderen en jongeren als voor gemeenten meerjarige zekerheid geboden over de toegang tot en de uitvoering van de brede ondersteuning. De begrote kosten voor 2027 zijn geïndexeerd met 5,7%, dit is conform septembercirculaire 2025 is.
Neutrale wijzigingen
1
Correctie ecl uitvoeringskosten Leefgeld UPN 2027 Bijdrage gemeenten uitvoeringskosten Leefgeld niet via de liquiditeit maar overige DVO's.
1
Loon- en prijsontwikkelingen
213
DVO Beschermd wonen Jaarlijks maken de gemeente Dordrecht en de GR Sociaal met een dienstverleningsovereenkomst (DVO) afspraken over de personele inzet vanuit de GR Sociaal gericht op Beschermd wonen en Opvang. Voor de inzet vanaf 2026 zijn aanvullende afspraken gemaakt met betrekking tot de formatie. Daarbij is de loonindex van 2027 toegepast.
213
Treasury Drechtwerk
-8
Loon- en prijsontwikkelingen
-8
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
-8
Totaal Mutaties Begroting 2027 Totaal Begroting 2027
4.135 192.515
Bedragen x € 1.000
19
4 Hardinxveld-Giessendam Meerjarenraming bijdragen Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Begroting 2030
Bestaanszekerheid versterken
4.313
5.457
5.587
5.753
5.956
Inkomensondersteuning
4.000
5.079
5.208
5.372
5.574
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
57
57
58
59
60
Minimabeleid
257
321
321
321
322
Ontwikkelen naar werk
231
283
266
268
269
1
0
0
0
0
Participatie
230
257
237
237
237
Inburgering
0
0
0
0
0
Drechtwerk
0
26
29
31
32
5.076
5.612
5.563
5.676
5.755
Hulpmiddelen
339
436
436
436
436
Vervoer
491
530
554
583
583
Huishoudelijke ondersteuning
1.657
1.870
1.753
1.794
1.836
Begeleiding en kortdurend verblijf
2.589
2.776
2.820
2.863
2.900
Bedrijfsvoering
2.160
2.649
2.632
2.635
2.636
Apparaatskosten
2.025
2.481
2.476
2.476
2.476
0
15
18
20
21
135
152
138
138
138
Treasury
0
0
0
0
0
Treasury Drechtwerk
0
0
0
0
0
11.781
14.000
14.049
14.331
14.616
Bijdragen gemeente
Statushouders
Zorgen voor ondersteuning
Apparaatskosten Drechtwerk Apparaatskosten DVO's
Totaal baten
20
De begroting 2027 is tot stand gekomen op basis van de Begroting 2026-jaarschijf 2027 en de Uitgangspuntennotitie 2027, te weten: Bijdragen gemeente Opgave / product
Begroting 2027
Uitgangspuntennotitie 2027
Begroting 2026 (jaarschijf 2027)
Bedrijfsvoering
2.649
2.606
2.171
Apparaatskosten
2.481
2.468
2.041
Apparaatskosten Drechtwerk
15
Apparaatskosten DVO's
152
138
130
Bestaanszekerheid versterken
5.457
5.278
4.261
Inkomensondersteuning
5.079
4.902
3.945
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
57
58
57
Minimabeleid
321
318
259
Ontwikkelen naar werk
283
259
227
Participatie
257
259
227
Drechtwerk
26 5.612
5.612
4.945
Hulpmiddelen
436
436
344
Vervoer
530
530
516
Huishoudelijke ondersteuning
1.870
1.870
1.492
Begeleiding en kortdurend verblijf
2.776
2.776
2.593
Totaal
14.000
13.755
11.604
Treasury Drechtwerk
Zorgen voor ondersteuning
Deze cijfers zijn als volgt tot stand gekomen: Omschrijving Begroting 2026 jaarschijf 2027
Bijdragen gemeente 0
Mutaties Uitgangspuntennotitie 2027 Inkomensondersteuning
957
Autonome groei
35
Individuele Studie Toeslag Lasten Individuele Studie Toeslag meerjarig constant gehouden t.o.v. prognose 2025.
16
IOAW/IOZA/Bbz Lasten Najaarsbrief 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. Macro Economische Verkenning 2026 en de begrotingsstaat SZW 2026. Klantontwikkeling van de bijstand De ontwikkeling van het aantal klanten in de bijstand is gebaseerd op de Macro Economische Verkenning 2026 van het CPB. Loonkostensubsidie Lasten LKS 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. de begrotingsstaat SZW 2026.
9
1
9
21
Ombuigingen
257
Maatregelen om uitstroom te bevorderen Het is van belang om een ambitieuze, maar ook realistische doelstelling op te nemen. De eerder gehanteerde ambitie om 2,5% beter te presteren als de CPB-prognose wordt als niet realistisch beschouwd. De CPB-prognose 'an sich' voorziet in een realistisch uitgangspunt om deze te hanteren voor de ontwikkeling van het bestand. Met deze begrotingswijziging worden de meerjarige ingeboekte lagere lasten teruggedraaid.
257
Loon- en prijsontwikkelingen
665
Prijsontwikkeling van de Bijstand De ontwikkeling van de gemiddelde prijs van een uitkering is gebaseerd op de indexering zoals deze in 2025 van toepassing was op een uitkering.
665
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
1
Autonome groei
1
Groei klanten collectieve zorgverzekering CZG De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering CZG bedraagt 2%.
1
Minimabeleid
58
Autonome groei
67
Groei minimabeleid De geraamde groei binnen het minimabeleid bedraagt voor PMB en Bijzondere Bijstand 0%. De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering Minima bedraagt 2%. Daarnaast is de verwachte autonome groei 2025 in de begroting verwerkt.
67
Loon- en prijsontwikkelingen
-9
Kostenverhogende btw Schuldhulpverlening Vanaf 2026 is schuldhulpverlening vrijgesteld van btw, waardoor de hieraan gerelateerde lasten niet aftrekbaar zijn en dus kostenverhogend werken. Lagere kosten Bijzondere Bijstand bewindvoering door vervallen btw Door het vervallen van de btw op bewindvoering per 1 januari 2026 nemen de gemeentelijke lasten af. Echter tegelijkertijd worden de tarieven voor bewindvoering verhoogd met 10,5%
1
-9
Participatie
32
Autonome groei
5
Solidariteit Participatie 2027 t/m 2030 Conform financieringsafspraken worden de lasten en baten Participatie verdeeld op basis van solidariteit (gemiddelde klantenaantallen 2023 t/m 2025).
5
Nieuw beleid
16
Overbrugging Forfaitaire LKS beschut werk Verhogen van de lasten en baten ivm overbrugging forfaitaire LKS. Het Rijk stelt per beschut werker € 3.000 beschikbaar (septembercirculaire 2025 IU Participatie) om de werking van de loonkostensubsidie te verbeteren (tot aan de wetswijziging die naar verwachting in 2028 in werking zal treden).
16
Loon- en prijsontwikkelingen
11
Groei aantal klanten en loon- en prijsontwikkeling Conform de uitgangspuntennotitie zijn de lasten en baten Participatie gewijzigd in verband met de loon- en prijsontwikkeling Septembercirculaire 2025.
11
Hulpmiddelen
92
Autonome groei
82
Rolstoelen/Hulpmiddelen Bij de rolstoelen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de aantallen voorzieningen. Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen Bij de woonvoorzieningen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de voorzieningen.
-17
99
22
Loon- en prijsontwikkelingen
10
Rolstoelen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden
4
Vervoer
14
Autonome groei
8
Drechthopper Voor het collectieve vervoer met de Drechthopper volgen wij de begroting van Stroomlijn. Individueel vervoer Voor het individueel vervoer (scootmobielen, aangepaste fietsen, etc.) is de begroting 2026 gebaseerd op de ontwikkeling van de aantallen voorzieningen.
7
Loon- en prijsontwikkelingen
6
Individueel vervoer De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. In 2027 zijn de tarieven geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden.
6
6
1
Huishoudelijke ondersteuning
378
Autonome groei
306
Correctie inkomsten Cak De invoering van de inkomensafhankelijke Wmo-bijdrage is controversieel verklaard en uitgesteld tot minimaal 2028. Daarom zijn de bedragen voor 2027 bijgesteld. Huishoudelijke ondersteuning De huishoudelijke ondersteuning is gebaseerd op de verwachte aantallen voorzieningen.
156
Ombuigingen
29
Aanpassing Herstelgerichte ondersteuning Vanaf 2025 vervalt de herstelgerichte ondersteuning. De daarmee samenhangende kosten zijn gecorrigeerd in de meerjarenbegroting.
29
Loon- en prijsontwikkelingen
43
Huishoudelijke ondersteuning De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 1,8%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven
43
150
Begeleiding en kortdurend verblijf
183
Autonome groei
120
Dagbesteding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente. Dagbesteding vervoer Voor het vervoer dagbesteding volgen wij de begroting van Stroomlijn.
68
Individuele begeleiding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente.
58
-6
23
Loon- en prijsontwikkelingen
63
Dagbesteding De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 4,9%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven. Individuele begeleiding De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 4,9%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven.
21
42
Apparaatskosten
427
Autonome groei
327
Apparaat volgt taak groei 2,78 fte De ontwikkelingen in de opgaven en het uitgangspunt dat de formatie meebeweegt met de daarin afgesproken opdrachten en resultaten betekent voor de ontwikkeling van de formatie voor 2027 een groei van 2,78 fte. Verdeling tussen gemeenten o.b.v. sleutels 2027 Het apparaat volgt de verdeling van de taken. Op basis van onderlinge verdelingen tussen gemeenten per taak wordt een sleutel gemaakt om het apparaat te berekenen.
11
316
Nieuw beleid
6
Ophogen formatie 1,7 fte jobcoach en 0,75 team jongeren Wet van School naar Duurzaam Werk. Het voorstel voor het Bestuur (AB van 27 november) is in voorbereiding. Het betreft een wetswijziging van de Participatiewet artikel 7a vanaf januari 2026. De benodigde formatie is; 1 fte jobcoach Pro/Vso, 0,7 fte jobcoach MBO en 0,75 fte uitbreiding jongerenteam. Dekking van deze formatie is conform AB voorstel. De gemeenten ontvangen een structurele decentralisatie uitkering wet VSNDW. Daarnaast wordt er dekking gevonden in het regionaal programma VSV en de incidentele invoeringsmiddelen VSV via centrumgemeente Dordrecht.
6
Loon- en prijsontwikkelingen
94
Loonindex De indexering van de budgetten voor de ontwikkeling van loonkosten wordt in de primaire begroting verwerkt op de gebruikelijke wijze. Voor de indexering gebruiken we de CPB-ramingen zoals die zijn opgenomen in de septembercirculaire 2025. Dit betekent dat loonkosten in 2027 stijgen met 5,7%. De loonkosten zijn gecorrigeerd op basis van de nieuwe CAO 2026 + de loonindex van 2027. Prijsindex Voor de prijsindexering wordt een nacalculatie toegepast op de primaire begroting 2026. In de primaire begroting 2026 is rekening gehouden met een stijging van 2,6%. Op basis van de september circulaire 2025 is de stijging voor 2,5%. Dat betekent een verlaging van 0,1%. Daarbij is de prijsindex van 2027 van 2,5% verwerkt in de prijzen.
82
Apparaatskosten DVO's
8
Autonome groei
1
Uitvoeringskosten Leefgeld Oekraïners Voor de jaren 2027 en 2028 zijn uitvoeringskosten opgenomen voor het verstrekken en innen van de eigen bijdrage Leefgeld Oekraïners.
1
Loon- en prijsontwikkelingen
7
Loonindex 2027 DVO's De loonindex 2027 is verwerkt in de DVO-inburgering en beschermd wonen op basis van de vastgestelde formatie.
7
12
Totaal Mutaties Uitgangspuntennotitie 2027
2.151
Begroot t/m Uitgangspuntennotitie
13.755
Bedragen x € 1.000
24
In deze begroting zijn de volgende aanpassingen gedaan op de cijfers uit de Uitgangspuntennotitie 2026: Omschrijving Begroot t/m Uitgangspuntennotitie
Bijdragen gemeente 13.755
Mutaties Begroting 2027 Inkomensondersteuning
177
Autonome groei
129
Individuele studietoeslag De werkelijke lasten individuele studietoeslag in 2025 zijn lager dan bij de UPN 2027 geprognosticeerd. Deze lasten zijn het uitgangspunt voor 2027 waardoor de lasten bij deze primaire begroting 2027 lager zijn. IOAW/IOAZ/Bbz De geprognosticeerde lasten 2026 bij de UPN 2027 zijn lager dan de geprognosticeerde lasten bij de primaire begroting 2027. Dit geeft hogere lasten in de primaire begroting 2027. De lasten ontwikkeling IOAW/IOAZ/Bbz is gebaseerd op de ontwikkeling van het aantal klanten volgens de prognose van het CPB. Loonkostensubsidie De gerealiseerde lasten 2025 (wat het uitgangspunt is de primaire begroting 2027) zijn hoger dan de geprognosticeerde lasten 2025 bi de UPN 2027. Dit heeft hogere lasten 2027 tot gevolg. De verdere ontwikkeling van de loonkostensubsidie is gebaseerd op de ontwikkeling van de lasten zoals geprognosticeerd in de begrotingsstaat SZW 2026. Ontwikkeling van het aantal klanten in de bijstand Vanwege de werkelijk hogere eindstand 2025 dan geprognosticeerd bij de UPN 2027 zijn de lasten gestegen bij deze primaire begroting 2027. De verdere ontwikkeling van het aantal klanten is gebaseerd op de prognose van het CPB uit de Macro Economische Verkenning 2026.
-3
-12
27
117
Loon- en prijsontwikkelingen
48
De ontwikkeling van de prijs van een bijstandsuitkering Daar waar bij de UPN 2027 rekening werd gehouden met een gemiddelde prijs van € 20.282 is deze bij de primaire begroting 2027 gestegen tot € 20.488. Deze stijging wordt veroorzaakt door dat de werkelijke gemiddelde prijs over 2025 hoger was dan de geprognosticeerde gemiddelde prijs ten tijde van het opstellen van de UPN 2027.
48
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
-1
Autonome groei
-1
Autonome begrotingsaanpassingen naar aanleiding van de jaarrekening 2025 De realisatie van de jaarrekening 2025 geeft aanleiding tot een bijstelling van de begroting.
-1
Minimabeleid
3
Autonome groei
-11
Autonome begrotingsaanpassingen naar aanleiding van de jaarrekening 2025 De realisatie van de jaarrekening 2025 leidt tot een bijstelling van de begroting.
-11
Neutrale wijzigingen
1
Aanpassing verdeelsleutel ABS Herverdeling ABS o.b.v. verdeelsleutel trajecten 2025.
1
Loon- en prijsontwikkelingen
13
Indexering BB, Bewindvoering en PMB De tarieven en normen voor het Persoonlijk Minimabeleid en de Bijzondere Bijstand zijn geïndexeerd.
13
25
Participatie
-2
Loon- en prijsontwikkelingen
-2
Wijziging loonindex 2027-2030 Conform afspraak met de gemeenten is de loonindex voor het jaar 2027 naar beneden bijgesteld.
-2
Drechtwerk
26
Loon- en prijsontwikkelingen
26
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
26
Apparaatskosten
13
Neutrale wijzigingen
40
Verdeling taakvelden sleutels 2027
40
Loon- en prijsontwikkelingen
-27
Correctie loonindex 2027 o.b.v. cep 2026 In de Uitgangspuntennotitie 2027 is uitgegaan van een loonindexatie van 5,7%, conform de gegevens uit de septembercirculaire 2025. Op 12 maart is het Centraal Economisch Plan 2026 gepubliceerd, waarin een aangepast percentage van 4,2% wordt voorzien. Dit leidt ertoe dat de loonindex voor 2027 met 1,5% neerwaarts is bijgesteld.
-27
Apparaatskosten Drechtwerk
15
Loon- en prijsontwikkelingen
15
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
15
Apparaatskosten DVO's
13
Autonome groei
14
DVO Toeslagenaffaire 2027 Op 8 december 2025 hebben het ministerie van Financiën en de Vereniging van Nederlandse Gemeenten (VNG) bestuurlijke afspraken gemaakt over de looptijd van de SPUK Brede Ondersteuning in het kader van de Wet hersteloperatie toeslagen. De SPUK Brede Ondersteuning was oorspronkelijk geldig tot januari 2027. Met deze afspraken is geborgd dat de SPUK, waaruit gemeenten de brede ondersteuning financieren, in 2027 wordt voortgezet.
14
Hiermee wordt zowel voor gedupeerde ouders, kinderen en jongeren als voor gemeenten meerjarige zekerheid geboden over de toegang tot en de uitvoering van de brede ondersteuning. De begrote kosten voor 2027 zijn geïndexeerd met 5,7%, dit is conform septembercirculaire 2025 is.
Neutrale wijzigingen
-1
Correctie ecl uitvoeringskosten Leefgeld UPN 2027 Bijdrage gemeenten uitvoeringskosten Leefgeld niet via de liquiditeit maar overige DVO's.
-1
26
Treasury Drechtwerk
0
Loon- en prijsontwikkelingen
0
Drechtwerk mutaties 2027-2030 De voorliggende begroting 2027 laat voor Drechtwerk t.o.v. van de vorig jaar afgegeven Begroting 2026 een structurele stijging van de lasten en de baten zien. De stijging van de lasten ten opzichte van de Begroting 2026 varieert per jaar, met in 2027 een stijging van € 2,1 mln. De baten stijging varieert eveneens per jaar. In 2027 stijgen de baten met € 2,1 mln. waarvan Wsw-subsidie € 1,1 mln., overige baten € 0,25 mln. en per saldo stijgt de (verlies) bijdrage van de gemeenten ieder jaar met circa € 0,7 mln.
0
Totaal Mutaties Begroting 2027 Totaal Begroting 2027
245 14.000
Bedragen x € 1.000
27
5 Hendrik-Ido-Ambacht Meerjarenraming bijdragen Begroting 2025
Begroting 2026
Begroting 2027
Begroting 2028
Begroting 2029
Bestaanszekerheid versterken
7.659
8.734
8.936
9.196
9.515
Inkomensondersteuning
7.069
8.149
8.348
8.604
8.922
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
121
120
122
125
126
Minimabeleid
469
465
466
467
467
1.319
1.383
1.324
1.272
1.274
Drechtwerk
884
894
873
821
823
Inburgering
0
0
0
0
0
Participatie
433
489
451
451
451
2
0
0
0
0
Zorgen voor ondersteuning
7.149
7.602
7.523
7.652
7.708
Begeleiding en kortdurend verblijf
2.533
2.929
2.966
3.003
3.033
Huishoudelijke ondersteuning
3.050
2.977
2.796
2.821
2.846
465
517
519
521
523
Vervoer
1.101
1.179
1.242
1.307
1.306
Bedrijfsvoering
4.248
4.778
4.691
4.689
4.691
Apparaatskosten
3.506
3.880
3.872
3.873
3.873
Apparaatskosten Drechtwerk
447
538
551
549
551
Apparaatskosten DVO's
284
351
258
258
258
Treasury
0
0
0
0
0
Treasury Drechtwerk
11
10
10
10
10
20.375
22.497
22.475
22.809
23.188
Bijdragen gemeente
Ontwikkelen naar werk
Statushouders
Hulpmiddelen
Totaal baten
28
De begroting 2027 is tot stand gekomen op basis van de Begroting 2026-jaarschijf 2027 en de Uitgangspuntennotitie 2027, te weten: Bijdragen gemeente Opgave / product
Begroting 2027
Uitgangspuntennotitie 2027
Begroting 2026 (jaarschijf 2027)
Bestaanszekerheid versterken
8.734
8.452
7.553
Inkomensondersteuning
8.149
7.864
6.958
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
120
123
122
Minimabeleid
465
464
473
1.383
1.373
1.308
Participatie
489
493
428
Drechtwerk
894
880
880
7.602
7.602
6.936
517
517
453
Vervoer
1.179
1.179
1.167
Huishoudelijke ondersteuning
2.977
2.977
2.820
Begeleiding en kortdurend verblijf
2.929
2.929
2.496
Bedrijfsvoering
4.778
4.697
4.243
Apparaatskosten
3.880
3.973
3.533
Apparaatskosten Drechtwerk
538
456
456
Apparaatskosten DVO's
351
258
244
Treasury Drechtwerk
10
10
10
22.497
22.125
20.040
Ontwikkelen naar werk
Zorgen voor ondersteuning Hulpmiddelen
Totaal
Deze cijfers zijn als volgt tot stand gekomen: Omschrijving Begroting 2026 jaarschijf 2027
Bijdragen gemeente 20.040
Mutaties Uitgangspuntennotitie 2027 Inkomensondersteuning
906
Autonome groei
-35
Individuele Studie Toeslag Lasten Individuele Studie Toeslag meerjarig constant gehouden t.o.v. prognose 2025.
23
IOAW/IOZA/Bbz Lasten Najaarsbrief 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. Macro Economische Verkenning 2026 en de begrotingsstaat SZW 2026. Klantontwikkeling van de bijstand De ontwikkeling van het aantal klanten in de bijstand is gebaseerd op de Macro Economische Verkenning 2026 van het CPB. Loonkostensubsidie Lasten LKS 2025 meerjarig geëxtrapoleerd o.b.v. de begrotingsstaat SZW 2026.
-9
2
-51
29
Ombuigingen
455
Maatregelen om uitstroom te bevorderen Het is van belang om een ambitieuze, maar ook realistische doelstelling op te nemen. De eerder gehanteerde ambitie om 2,5% beter te presteren als de CPB-prognose wordt als niet realistisch beschouwd. De CPB-prognose 'an sich' voorziet in een realistisch uitgangspunt om deze te hanteren voor de ontwikkeling van het bestand. Met deze begrotingswijziging worden de meerjarige ingeboekte lagere lasten teruggedraaid.
455
Loon- en prijsontwikkelingen
486
Prijsontwikkeling van de Bijstand De ontwikkeling van de gemiddelde prijs van een uitkering is gebaseerd op de indexering zoals deze in 2025 van toepassing was op een uitkering.
486
Maatwerkvoorziening Inkomenssteun C.Z.G.
1
Autonome groei
1
Groei klanten collectieve zorgverzekering CZG De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering CZG bedraagt 2%.
1
Minimabeleid
-9
Autonome groei
0
Groei minimabeleid De geraamde groei binnen het minimabeleid bedraagt voor PMB en Bijzondere Bijstand 0%. De verwachte groei van het aantal deelnemers collectieve zorgverzekering Minima bedraagt 2%. Daarnaast is de verwachte autonome groei 2025 in de begroting verwerkt.
0
Loon- en prijsontwikkelingen
-9
Kostenverhogende btw Schuldhulpverlening Vanaf 2026 is schuldhulpverlening vrijgesteld van btw, waardoor de hieraan gerelateerde lasten niet aftrekbaar zijn en dus kostenverhogend werken. Lagere kosten Bijzondere Bijstand bewindvoering door vervallen btw Door het vervallen van de btw op bewindvoering per 1 januari 2026 nemen de gemeentelijke lasten af. Echter tegelijkertijd worden de tarieven voor bewindvoering verhoogd met 10,5%
1
-10
Participatie
65
Autonome groei
12
Solidariteit Participatie 2027 t/m 2030 Conform financieringsafspraken worden de lasten en baten Participatie verdeeld op basis van solidariteit (gemiddelde klantenaantallen 2023 t/m 2025).
12
Nieuw beleid
31
Overbrugging Forfaitaire LKS beschut werk Verhogen van de lasten en baten ivm overbrugging forfaitaire LKS. Het Rijk stelt per beschut werker € 3.000 beschikbaar (septembercirculaire 2025 IU Participatie) om de werking van de loonkostensubsidie te verbeteren (tot aan de wetswijziging die naar verwachting in 2028 in werking zal treden).
31
Loon- en prijsontwikkelingen
22
Groei aantal klanten en loon- en prijsontwikkeling Conform de uitgangspuntennotitie zijn de lasten en baten Participatie gewijzigd in verband met de loon- en prijsontwikkeling Septembercirculaire 2025.
22
Hulpmiddelen
64
Autonome groei
51
Rolstoelen/Hulpmiddelen Bij de rolstoelen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de aantallen voorzieningen. Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen Bij de woonvoorzieningen (hulpmiddelen) is per gemeente gekeken naar de verwachte ontwikkeling van de voorzieningen.
-32
83
30
Loon- en prijsontwikkelingen
13
Rolstoelen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden Woonvoorzieningen/Hulpmiddelen De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 5%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden
6
Vervoer
12
7
Autonome groei
4
Drechthopper Voor het collectieve vervoer met de Drechthopper volgen wij de begroting van Stroomlijn. Individueel vervoer Voor het individueel vervoer (scootmobielen, aangepaste fietsen, etc.) is de begroting 2026 gebaseerd op de ontwikkeling van de aantallen voorzieningen.
16
-12
Loon- en prijsontwikkelingen
8
Individueel vervoer De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 3,5%. In 2027 zijn de tarieven geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gehouden.
8
Huishoudelijke ondersteuning
157
Autonome groei
41
Correctie inkomsten Cak De invoering van de inkomensafhankelijke Wmo-bijdrage is controversieel verklaard en uitgesteld tot minimaal 2028. Daarom zijn de bedragen voor 2027 bijgesteld. Huishoudelijke ondersteuning De huishoudelijke ondersteuning is gebaseerd op de verwachte aantallen voorzieningen.
200
-159
Ombuigingen
50
Aanpassing Herstelgerichte ondersteuning Vanaf 2025 vervalt de herstelgerichte ondersteuning. De daarmee samenhangende kosten zijn gecorrigeerd in de meerjarenbegroting.
50
Loon- en prijsontwikkelingen
66
Huishoudelijke ondersteuning De tarieven voor 2026 zijn geïndexeerd met 1,8%. De tarieven 2027 zijn geïndexeerd conform CPB-prijs bruto binnenlands product 2,5%. Vanaf 2028 en verder zijn de tarieven constant gebleven
66
Begeleiding en kortdurend verblijf
433
Autonome groei
369
Dagbesteding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente. Dagbesteding vervoer Voor het vervoer dagbesteding volgen wij de begroting van Stroomlijn.
-86
Individuele begeleiding Bij het opstellen van de begroting Begeleiding (individuele begeleiding en dagbesteding) is gekeken naar de ontwikkeling van de verwachte aantallen per gemeente.