Raadsvoorstel Voorkomen amoedeval EHZ en Harmonisatie Regeling tegemoetkoming zorgkosten.docx

Voorstel aan college en raad Nummer: Datum: Opsteller: Portefeuillehouder: Onderwerp:

02430000071122 20 juli 2021 H. Yilmaz Wethouder Van Noort Collegevoorstel Voorkomen armoedeval EHZ en Harmonisatie Regeling tegemoetkoming zorgkosten personen met een chronische ziekte of een beperking

Het college van B&W besluit: 1. Kennis te nemen van de notitie Voorkomen armoedeval EHZ en Harmonisatie Regeling tegemoetkoming zorgkosten personen met een chronische ziekte of een beperking. 2. Kennis te nemen van het advies van de Adviesraad Sociaal Domein Ermelo, de Sociale Adviesraad Harderwijk en de Burgertafel Soclaal Domein Zeewolde en de concept-terugkoppeling. 3. In te stemmen met harmonisatie van de maatschappelijke bijdrageregeling en computerregeling zoals beschreven in paragraaf 4.2 uit de notitie en In te stemmen met de Maatschappelijke bijdrageregeling en computerregeling Harderwijk 2022. 4. In te stemmen met uitvoering van het project WerkloonT zoals beschreven in paragraaf 4.3 uit de notitie. 5. In te stemmen met de Beleidsregels uitstroompremie naar werk Ermelo Harderwijk Zeewolde 2022. 6. De notitie Voorkomen armoedeval EHZ en Harmonisatie Regeling tegemoetkoming zorgkosten personen met een chronische ziekte of een beperking aan te bieden aan de gemeenteraad. 7. De gemeenteraad voor te stellen de Maatschappelijke bijdrageregeling en computerregeling Harderwijk 2022 vast te stellen. 8. De gemeenteraad voor te stellen het project WerkloonT zoals beschreven in paragraaf 4.3 uit de notitie uit te voeren per 01-01-2022. 9. De gemeenteraad voor te stellen de Beleidsregels uitstroompremie naar werk Ermelo Harderwijk Zeewolde 2022 vast te stellen. 10.

De gemeenteraad voor te stellen de Regeling tegemoetkoming zorgkosten personen met een chronische ziekte of een beperking Harderwijk 2022 vast te stellen. 11. De gemeenteraad voor te stellen de Maatschappelijke Bijdrageregeling en computerregeling Harderwijk 2018 in te trekken per 01-01-2022. 12. De gemeenteraad voor te stellen de Regeling tegemoetkoming zorgkosten chronisch zieken en mensen met een beperking Harderwijk 2018 in te trekken per 01-01-2022. 13. Akkoord te gaan met het opdrachtformulier aan Meerinzicht en de gemeenteraad voor te stellen de begrotingswijziging te effectueren. Inleiding Aanleiding In de vastgestelde beleidsnota’s van de gemeenten Ermelo, Harderwijk en Zeewolde staat genoteerd dat een onderzoek uitgevoerd zal worden naar maatregelen die voorkómen dat bijstandsgerechtigden bij het aanvaarden van betaald werk netto per maand minder inkomsten hebben dan de daarvoor ontvangen uitkering. Dit fenomeen heet de armoedeval. Beoogd effect De inkomensachteruitgang na het aanvaarden van werk zo veel mogelijk te repareren. Argumenten 1.1 In de notitie worden aanbevelingen gegeven om de armoedeval te voorkomen Er is nog niet veel gedetailleerd onderzoek beschikbaar om de armoedeval adequaat te repareren. Daarom is gestart met een expertgroep van interne en externe samenwerkingspartners. Naar aanleiding van

-2-

literatuuronderzoek en het advies van de expertgroep zijn interne berekeningen gemaakt voor verschillende modellen. Vervolgens is het adviesbureau Stimulansz gevraagd per leefsituatie de armoedeval te berekenen voor de drie gemeenten op grond van deze modellen. Zij hebben aanbevelingen gegeven die grotendeels zijn overgenomen in de paragrafen 4.1, 4.2 en 4.3 van de notitie. 2.1 Het advies van de adviesraden / burgertafel van Ermelo, Harderwijk en Zeewolde zijn zo mogelijk verwerkt in de notitie Het advies van de adviesraden / burgertafel is overwegend positief. Enkele punten zijn aangepast in de notitie én er is een reactie / terugkoppeling opgesteld op het adviesaanvraag formulier. Na het collegebesluit zal dit gestuurd worden naar de adviesraden / burgertafel. 3.1 Gespreide inkomensgrenzen beperken de armoedeval; harmonisatie in de regio voorkomt ongelijkheid Uit het onderzoek van Stimulansz blijkt duidelijk dat de armoedeval gedempt wordt als de inkomensgrenzen gespreid worden. Als alle gemeentelijke regelingen vervallen bij 110% van de bijstandsnorm, dan is er geen spreiding. Bij de gemeente Ermelo lopen de gemeentelijke regelingen voor kinderen door tot 130% van de bijstandsnorm en dat levert een spreiding op en een vermindering van de armoedeval voor huishoudens met kinderen (zie de tabel in hoofdstuk 3 van de notitie).

Voorgesteld wordt voor de drie gemeenten dezelfde Maatschappelijke bijdrageregeling en computerregeling vast te laten stellen om daarmee ongelijkheid binnen de regio te verkleinen. De kinderen zitten soms bij elkaar in de klas, maken gebruik van dezelfde regelingen, maar de hoogte van het bedrag verschilt. Waar mogelijk zouden we deze ongelijkheid moeten voorkomen. In het voorstel komt de demping van de armoedeval rechtstreeks ten goede aan de minderjarigen omdat de inkomensgrens voor die groep voorgesteld wordt om naar 120% te gaan in plaats van de huidige 110% bij gemeenten Harderwijk en Zeewolde. Bij de gemeente Ermelo is het harmonisatiemodel voor de inwoners met een inkomen van 120% tot 130% ongunstiger. De inkomensval gaat dan van -111,00 per maand naar -139,00 per maand voor echtparen met twee kinderen. Dit zal voor de nieuwe uitstromers gecompenseerd kunnen worden via het project WerkloonT (beschreven in paragraaf 4.3 van de notitie). 4.1 De armoedeval wordt berekend per persoon en gerepareerd waar nodig Doordat de klantmanager per huishouden met de rekentool WerkloonT berekent wat de financiële gevolgen zijn als iemand vanuit de bijstand (meer) gaat werken, kan de armoedeval via maatwerk gerepareerd worden.

Hiervoor wordt de (gedeeltelijke) uitstroompremie precies ingezet waar deze nodig is en de armoedeval wordt voorkomen voor een jaar met een maximum van het toegestane bedrag per kalenderjaar dat genoemd staat in de Participatiewet (bij de berekening was het toegestane maximale bedrag 2.570,00). Met de uitvoering van het project WerkloonT geven we de klant in een persoonlijk gesprek zekerheid over het inkomen in de nieuwe situatie (een betaalde baan in plaats van een bijstandsuitkering) én compenseren we zo nodig de armoedeval. 5.1 In de beleidsregels staan de voorwaarden beschreven voor toepassing van de uitstroompremie Als zowel college als gemeenteraad akkoord gaan met het uitvoeren van het project WerkloonT, is het noodzakelijk om te beschrijven hoe de uitstroompremie toegepast moet worden. 6.1 + 7.1 + 8.1 + 9.1 Vaststellen van deze beleidsstukken is een bevoegdheid van de gemeenteraad Het onderzoek naar het voorkomen van de armoedeval vloeit voort uit vastgestelde beleidsnota’s, maar voor de uitvoering van de aanbevelingen zijn extra middelen noodzakelijk. Het is de bevoegdheid van de gemeenteraad deze beleidsstukken vast te stellen en de middelen beschikbaar te stellen.

10.1 Tekst en uitvoering van de regeling voor personen met een chronische ziekte of een beperking harmoniseren waarbij de keuze voor het bedrag kan verschillen per gemeente In de gemeenten Ermelo en Harderwijk zijn regelingen voor tegemoetkoming van de zorgkosten voor personen met een chronische ziekte of een beperking. In Ermelo wordt € 385,00 per jaar vergoed en in gemeente Harderwijk € 250,00. Voorgesteld wordt de tekst te harmoniseren en daarmee ook de huidige juridische problemen op te lossen. In de notitie is in paragraaf 6.2 de prognose van de kosten gepresenteerd bij een keuze van de hoogte van de tegemoetkoming. Voor gemeente Harderwijk wordt voorgesteld de hoogte van het bedrag (385,00) te handhaven en hiermee te harmoniseren. 11.1 en 12.1 Bij het vaststellen van nieuwe regelingen, moeten de oude regelingen ingetrokken worden. 13.1 Tijdens het OG-ON overleg bleek dat er een opdrachtformulier aan Meerinzicht opgesteld moet worden. De opdrachtbrief is inhoudelijk afgestemd en is ter goedkeuring voorgelegd aan Meerinzicht. Kanttekeningen 1.1 Prognoses kennen door de coronacrisis een grote onzekerheidsfactor De prognoses van de kosten zijn gebaseerd op gegevens uit 2019. Het is onzeker wat het effect van de coronacrisis zal zijn op het aantal aanvragen voor de minimaregelingen en het aantal personen dat kan uitstromen uit de bijstand naar betaald werk.

Financiën Extra kosten

Dekking structurele kosten 4.2

Dekking incidentele kosten 4.3

Ermelo

-28.000,00

n.v.t.

Vanuit besparing harmonisatie minimaregelingen

Harderwijk

33.000,00

Kosten kunnen worden opgevangen binnen programma Zorg vanuit de programmagelden Participatie € 21.000,00

Vanuit budget bestaanszekerheid € 12.000,00

Zeewolde

50.000,00

Vanuit budget bestaanszekerheid

Vanuit budget bestaanszekerheid

Communicatie Na vaststelling van de nieuwe regelingen zal dit bekendgemaakt worden op overheid.nl en de websites van de gemeenten en Meerinzicht. De ketenpartners en klanten zullen op de hoogte gebracht worden van de wijzigingen. Bijlagen Bijlage 1. Voorkomen armoedeval EHZ en Harmonisatie Regeling tegemoetkoming zorgkosten personen met een chronische ziekte of een beperking. Bijlage 2. Verantwoording van het onderliggende onderzoek bij “Voorkomen armoedeval EHZ”. Bijlage 3. Samenspel landelijk en gemeentelijk inkomensbeleid; Een onderzoek naar de armoedeval in de gemeente Ermelo, Harderwijk en Zeewolde, Stimulansz november 2020. Bijlage 4. Harmonisatievoorstel gemeentelijke minimaregelingen EHZ. Bijlage 5. Berekening harmonisatie en glijdende schalen na harmonisatie Ermelo. Bijlage 6. Berekening harmonisatie en glijdende schalen na harmonisatie Harderwijk. Bijlage 7. Berekening harmonisatie en glijdende schalen na harmonisatie Zeewolde. Bijlage 8. Adviesformulier Voorkomen armoedeval en Advies Armoedeval. Bijlage 9. Maatschappelijke bijdrageregeling en computerregeling Harderwijk 2022. Bijlage 10. Beleidsregels uitstroompremie naar werk Ermelo Harderwijk Zeewolde 2022.

Bijlage 11. Regeling tegemoetkoming zorgkosten personen met een chronische ziekte of een beperking Harderwijk 2022. Bijlage 12. Opdrachtformulier aan Meerinzicht Bijlage 13. Raadsbesluit