achtergrondinfo Directiebrief ODNV eerste kwartaal 2022.pdf

DIRECTIEBRIEF ODNV Januari-maart 2022 Inleiding De Directiebrief is bedoeld om eigenaar-gemeenten van ODNV een overzicht te geven van relevante ontwikkelingen in het kwartaal voorafgaand aan het algemeen bestuur (AB). In de brief kan ook vooruitgekeken worden op komende ontwikkelingen. In de voorbereiding van een AB kunnen één of meerdere onderwerpen eruit gelicht worden en apart ter bespreking worden geagendeerd. De (concept) Directiebrief wordt in aanloop naar het AB ook geagendeerd op het Overleg Ambtenaren Financiën (OAF), het Opdrachtgeversoverleg (OGO) en het DB. Opdat iedereen een gelijke informatiepositie heeft c.q. input kan geven. De Directiebrief is geordend in vier delen, conform de indeling die ODNV hanteert in de agenda van haar overleggen en in alle relevante documenten. Primair wordt ingegaan op de relevante ontwikkelingen buiten de ODNV organisatie (Klantperspectief), daarna wordt ingezoomd op (de gevolgen voor) de interne organisatie, verdeeld over drie perspectieven: de werkprocessen/organisatie, het personeel/ontwikkelvermogen en financiën/middelen.

Klantperspectief Wat zijn de belangrijkste ontwikkelingen (geweest), landelijk, provinciaal, regionaal en gemeentelijk? Wet- en regelgeving, relatie ODNV en eigenaargemeenten, samenwerkingspartners, enzovoorts. Daar waar in deze Directiebrief rapporten of beleidsstukken genoemd worden, kunnen die bij ODNV worden opgevraagd. Inleiding Er gebeurt nu veel rondom de omgevingsdiensten. Er zijn vooral kansen om bij te dragen aan/mee te gaan met de stevige keuzes en de financiële inzet die het Rijk beoogd, veelal via de provincie. Het coalitieakkoord en de brief van de staatssecretaris over het VTH stelsel van afgelopen december (dat weer slotstuk is van een reeds onderzoeksrapporten) kunnen grote invloed hebben op de ontwikkelingen buiten en binnen ODNV. Hierover zijn begin 2022 in de regio bestuurlijke sessies georganiseerd door het ministerie. Focus van het gesprek lag op de suggestie van de staatssecretaris over de vorming van omgevingsdiensten langs de lijnen van de veiligheidsregio. Dat was ook een belangrijk punt in de evaluatie van het Stelsel (artikel 217a) door de provincie. Het officiële rapport is nog niet (d.d. 25 februari) besproken in de GS en nog niet vrijgegeven. Daarnaast hebben de omgevingsdiensten zelf het Gelders Stelsel geëvalueerd op een tweedaagse sessie van 23 en 24 februari 2022.

Daarin is besproken om alle taken en de samenwerking binnen het stelsel te herijken langs de volgende denkstappen, in deze volgorde: 1. Wat kan de omgevingsdienst zelf doen: hoe robuust mogelijk kan / moet / wil hij zijn op het Basis Taken Pakket (BTP)? 2. Wat kan / moet / wil de omgevingsdienst afspreken met de andere omgevingsdiensten in dezelfde veiligheidsregio, om robuust te zijn? Voor ODNV geldt dan afstemming met OVIJ en ODA. 3. Wat kan / moet / wil de omgevingsdienst afspreken op provinciaal niveau, binnen het Stelsel? 4. Wat kan / moet / wil de omgevingsdienst afspreken met collega diensten buiten Gelderland? Deze herijking willen we voor de zomer van 2022 hebben afgerond. Tevens gaan we hierover met de provincie in gesprek.

1

Algemene Ledenvergadering ODNL / VTH Stelsel Op 17 februari jl. vond de ALV van ODNL plaats. Daarin is gesproken over de landelijke doorontwikkeling van ODNL naar een robuustere organisatie (het Impulsprogramma, mede gefinancierd door IenW). Er komt versterking (extra formatie) op beleidsadvies en project- en programmamanagement. Het is mogelijk dat in de toekomst de ODNL ondersteuning gaat bieden op taken die we nu nog apart in het Gelders Stelsel onderling hebben geregeld, bijvoorbeeld op onderdelen van het kwaliteitsbeleid. De VTH adviescommissie van de Tweede Kamer debatteert op 9 maart over het VTH Stelsel en de brief van de staatssecretaris d.d. 13 december 2021. In de voorbereiding is er overleg tussen ODNL, VNG, IPO en IenW over de inrichting van een landelijke stuurgroep en een programmaraad, om de komende jaren samen sturing te geven aan de realisatie van het Rijksbeleid op het VTH Stelsel. En er werden regiosessies met bestuurders georganiseerd om over de doorontwikkeling van het VTH stelsel te spreken. Woensdagmiddag 26 januari heeft de laatste – van de vijf - bestuurlijke regiosessies plaatsgevonden. Een korte terugkoppeling: • In alle sessies is aangegeven door gemeente- en provinciebestuurders dat het vooral over de kwaliteit van de uitvoering moet gaan en niet alleen over structuur.

• Onafhankelijkheid in toezicht en handhaving is dan één van de aspecten om te organiseren. • Er lijkt ook draagvlak voor uniforme mandaten en grotere transparantie. • Versterking rol eigenaar is nodig inclusief afstemming met de raden. Hierin heeft het management van de omgevingsdiensten ook wat te doen: ‘be good and tell it’. Tussenbericht ODNL Op 31 januari 2022 verscheen een uitgebreid Tussenbericht van ODNL. Het gaat in op: • Verzoek ODNL aan IenW om aanscherping van beleid ten aanzien van (het verbod op) storten van asbesthoudend staalschroot. Op basis van resultaten vanuit het “vrije veld toezicht” concluderen de omgevingsdiensten dat er op dit moment sprake is van meer dan 50% illegaliteit door met name particuliere opdrachtgevers en aannemers. • Op 7 februari 2022 was er een sessie over milieucriminaliteit. Onderliggend document is het uit negen punten bestaande actieplan van de Europese Commissie om de naleving van de milieuwetgeving van de Europese Unie (EU) en de governance te verbeteren. Het rapport gaat in op verschillende systemische, horizontale onderliggende oorzaken van een slechte uitvoering. • IPO en VNG hebben een issuerapport geschreven over de omzetting van inrichtingenbestand naar mba overzicht, onder de nieuwe Omgevingswet. Daarop hebben zij samen met ODNL een verzoek opgesteld tot inrichting van meerjarige landelijke ondersteuning hierbij.

• Donderdag 13 januari 2022 heeft ODNL met diverse belanghebbenden (IPO, VNG, ILT, NVWA, DG Stikstof) gesproken over handhaving en toezicht m.b.t. het stikstofdossier. Het hoofddoel van de bijeenkomst was om te bespreken hoe we het zicht op de vergunningverlening en handhaving betreffende stikstof kunnen verbeteren. Vervolg: onder leiding van de NVWA probeert men tot een uniform handelingskader te komen. De DG stikstof is samen met het IPO aan het kijken hoe de regelgeving en registratie kunnen worden verbeterd. Er wordt op korte termijn een vervolgoverleg gepland.

2

Personeel / ontwikkelvermogen Ziekteverzuim Ten opzichte van 2020 is in 2021 het ziekteverzuimpercentage ODNV gestegen van 5,1% naar 7,75%. Deze stijging is vooral toe te schrijven aan een aantal langdurig zieke medewerkers, mede als gevolg van COVID-19. Gevolg van deze toename in het verzuim is dat er extra personeel moet worden ingehuurd om de werkzaamheden tijdig en goed uit te kunnen voeren. Wervingsstrategie Over de werving van personeel langs de lijnen van het afgesproken SPP voorstel van eind 2021, is een aparte kostenraming gemaakt. De raming geeft inzicht in de werving van functies en in de kosten die gemaakt worden. Als ook een eerste inzicht op de benodigde structurele verhoging van de formatie. Deze raming is besproken in het DB van januari 2022 en is mede de basis van ons voorstel begrotingswijziging 2022, dat we op het AB van 31 maart 2022 willen agenderen.

Werkprocessen/organisatie Jaarprogramma 2022 Het jaarprogramma 2022 is nog niet gereed. Dat komt deels doordat de benodigde cijfers nog niet uit OpenWave gehaald konden worden. En deels omdat we wegens personeelstekort prioriteiten moeten stellen, die nu liggen bij: werving, jaarrekening, jaarverslag, begroting 2023, begrotingswijziging 2022 en het bedrijfsplan voor de samenwerking met OVIJ. Ook zijn er nog geen afspraken gemaakt tussen ODNV en de gemeenten over invulling van de adviesuren in 2022. In overleg met OGO wordt bekeken wanneer het jaarprogramma 2022 gereed kan zijn. Realisatie 2021 en rapportagesystematiek Sinds eind januari kunnen we weer (gestructureerd) maandrapportages uit OpenWave halen. Op dit moment worden de cijfers over januari gecontroleerd door de teams en worden noodzakelijke verbeteringen aangebracht. Cruciaal is een juiste registratie van de werkzaamheden door de medewerkers. Daartoe toetst voortaan het bedrijfsbureau hun registraties en signaleren ze eventuele fouten en omissies bij de betrokken medewerkers. We streven er naar een correcte kwartaalrapportage te kunnen aanleveren over Q1 van 2022. In overleg met het OGO willen we bekijken of en hoe ODNV kan komen tot een integrale kwartaalrapportage die de voortgang laat zien ten aan zien van: productie, geld, processen en personeel.

En of / hoe deze kwartaalrapportage op het AB geagendeerd kan worden. Programma Omgevingswet De projectleider heeft een overzicht gemaakt van de activiteiten, benodigde uren en benodigd budget voor de voorbereiding op de inwerkingtreding van de Omgevingswet, per 1 januari 2023. Zie bijlage bij betreffende agendapunt. Hybride werken (tekst uit vorige Directiebrief, maar mogelijk nog actueel voor AB leden) Door de coronapandemie is duidelijk geworden dat de plek van waaruit gewerkt wordt definitief veranderd is. Het thuiswerken zal blijvend een veel groter deel uitmaken van de werktijd. Daartoe is in 2021 een traject gestart om hieraan invulling te geven. Het omhelst drie aandachtspunten: 1. Andere inrichting/functie kantoor. De functie van kantoor wordt meer geënt op samenkomen. Dat houdt in dat er meer samenwerkingsfaciliteiten, ontspanplekken en afstemplekken worden ingericht. De realisatie richt zich op het eerste kwartaal 2022, waarbij levering van materiaal onvoorspelbaar is. 2. Hybride vergaderen. Twee vergaderzalen zijn met ondersteunende apparatuur ingericht.

3

3. Aanpassing van de kantoorautomatisering naar het faciliteren van plaats-onafhankelijk werken (d.w.z. de omslag van vaste kantoor-werkplekken naar het verstrekken van ondersteunende middelen zoals laptop/iPad en de thuiswerkplek). Implementatie VTH-systeem In 2021 heeft ODNV een nieuw VTH-systeem ingevoerd (OpenWave). De verdere doorontwikkeling en implementatie wordt in samenhang gebracht met het plan voor werkzaamheden voor de Omgevingswet zodat we slagvaardiger zijn en de tijd en energie die nodig zijn van de medewerkers kunnen zo effectief mogelijk kunnen benutten. Oftewel: we gaan OpenWave geheel uniform met OVIJ aanpakken. Denk hierbij aan: • Rapportages (operationeel, management en opdrachtgevers) • Proces volledig digitaliseren – In principe alles digitaal de deur uit • Kwaliteit van de gegevens in Open Wave (met name het inrichtingenbestand) • Onderzoek naar digitale checklijsten • Inrichting en processen conform omgevingswet (incl. sjablonen) • Informatiebeleidsplan

Toenemende aandacht voor kwaliteit werkprocessen en gegevens In samenhang met de inrichting van OpenWave hebben we het afgelopen jaar met de gemeenten de werkprocessen uniform beschreven. Het eindrapport is nu klaar en geeft tevens advies over het vervolgtraject (met koppeling aan programma Omgevingswet, samen met OVIJ) en de nog noodzakelijke besluiten over enkele gesignaleerde knelpunten. Zie bijlage.

Financiën/middelen In de vorige, eerste Directiebrief is al aangegeven dat een begrotingswijziging ter verhoging van de partnerbijdragen onontkoombaar is. We hebben nu een en ander in kaart gebracht en de volgende notities geven daarop nadere toelichting: - Kostenraming werving strategie - Quick Scan Besturingsmodel en begroting ODNV - Activiteitenplanning en begroting voorbereiding Omgevingswet Op basis van deze notities is een eerste voorstel tot begrotingswijziging opgesteld.

4