Document · PDF

2021 04 12 Achtergrond info opgevr door CDA EindRapportage 'Verkenning snelle fietsroute Noord-Veluwe' 031120.pdf

Commissie Ruimte 13 april 2021, gemeente HarderwijkBij agendapunt: Noord Veluwe Bereikbaar en Informatie Spoor IC8.634 woorden

Open het PDF bij de gemeente ↗Naar de vergadering →

Tekst van het document

Uit het bestand gehaald, zonder opmaak, tabellen en afbeeldingen

Samenwerking Noord-Veluwe

Verkenning snelle fietsroute Noord Veluwe De potentie en meerwaarde van een snelle fietsroute voor de regio

Samenwerking Noord-Veluwe

Verkenning snelle fietsroute Noord - Veluwe De potentie en meerwaarde van een snelle fietsroute voor de regio

Datum Kenmerk Eerste versie

www.goudappel.nl goudappel@goudappel.nl

3 november 2020 003812.20200626.R1.03 26 juni 2020

Documentatiepagina

www.goudappel.nl

Opdrachtgever(s)

Samenwerking Noord-Veluwe

Titel rapport

Verkenning snelle fietsroute Noord-Veluwe De potentie en meerwaarde van een snelle fietsroute voor de regio

Kenmerk

003812.20201001.R1.03

Datum publicatie

3 november 2020

Projectteam opdrachtgever(s)

Jan Langevoord, Robert Klerks en begeleidingsgroep gemeenten

Projectteam Goudappel Coffeng

Rico Andriesse, Hanno van Klinken en Thomas Groot

Inhoud

Pagina

Synthese 1

www.goudappel.nl

1 Inleiding

2 2.1 2.2

Werkwijze Potentiebepaling Verkenning van tracé en routes

5 6 7

3 3.1 3.2 3.3 3.4 3.5

Tracékeuze Uitkomsten potentiebepaling Regionale bestemmingen en functies Recreatieve routes Dunnere stromen Effect op autoverkeer

8 8 10 12 12 13

4 4.1 4.2

Beoordeling bestaande kwaliteit Ongevallen Beoordeling bestaande kwaliteit

18 18 19

5 5.1 5.2 5.2.1 5.2.2 5.2.3 5.2.4

Aan de slag! Naar een maatregelenpakket Overzicht maatregelen en kosten Meegenomen maatregelen Uitgangspunten kostenraming Basiskosten snelfietsroute Indicatie kosten integrale projecten

22 27 22 22 23 24 24

Bijlage 1

Tracé met regionale bestemmingen en functies

Bijlage 2 Beoordeling van bestaande kwaliteit

Bijlage 3 Onderbouwing effect kwaliteitsverbetering

Synthese

Rijkwaterstaat, Provincie Gelderland en de betreffende gemeenten verkennen de verbreding van de autosnelweg A28 tussen Zwolle en Amersfoort. De uitvoering daarvan zal echter zeker nog jaren op zich laten wachten. Er wordt daarom gekeken naar maatregelen om (de groei van) het autoverkeer op de A28 en de regionale wegen te beperken met alternatieve maatregelen. De centrale vraag in dit onderzoek is: in welke mate biedt een snelle fietsroute meerwaarde voor de regio Noord-Veluwe? Deze vraag is beantwoord door een potentieanalyse uit te voeren en te verkennen welke netwerk gewenst is en welke maatregelen nodig zijn om te komen tot een volwaardige snelfietsroute.

De aanpak De eerste stap in het bepalen van de potentie van een route op Noord - Veluwe is het in kaart brengen van de utilitaire hoofdstromen. De intraregionale herkomsten en bestemmingen (van kern naar kern) zijn gefilterd uit het NRM-(auto)verkeersmodel. De Mobiliteitsscan bepaalt vervolgens de verdeling van vervoerswijzen (modal split) en de reistijd per vervoerswijze tussen zones. Daarmee is inzicht gecreëerd in de huidige situatie. Het verwachte fietsgebruik na maatregelen is voor elke schakel over het gehele tracé berekend door een bepaalde reistijdwinst. De fietsintensiteiten zijn gekalibreerd door middel van fietstellingen. De fietstellingen zijn uitgevoerd op donderdag 3 september 2020. Op basis van deze potentieanalyse is een netwerk samengesteld, waarvoor is verkend welke maatregelen nodig zijn om tot een passende netwerkkwaliteit te komen.

Belangrijkste resultaten Er zijn voldoende aanknopingspunten om verder te gaan met de uitwerking van de snelle fietsroute Noord-Veluwe. Dit geldt voor alle van de onderzochte routedelen op de corridor Amersfoort – Nijkerk – Putten – Ermelo - Harderwijk – Nunspeet – Elburg – Wezep – Hattem – Zwolle. Hoewel de route natuurlijk door vrijwel niemand geheel zal worden gebruikt, zorgt juist de samenhang van de route ervoor dat het fietsgebruik op iets langere afstanden kan toenemen (Nijkerk – Ermelo, Putten – Harderwijk, enzovoort).

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

Het huidige fietsgebruik, in combinatie met de beoogde snelheidswinst en verschuiving van auto en fiets, leiden tot fietsintensiteiten die vragen om een kwalitatief hoogwaardige route. De potentieberekening gaat uit van maximale winst, maar ook in de situatie waarin niet op alle locaties snelle fietsroutekwaliteit kan worden behaald, blijft een snelle fietsverbinding die de kerken van Noord- Veluwe met elkaar verbindt, relevant. De toenemende druk op de A28 (hoge positie NMCA, opgaves voor vrachtverkeer wanneer A37/E233 wordt opgewaardeerd) en maatschappelijke (en ruimtelijke) ontwikkelingen leiden tot een toenemende mobiliteitsbehoefte. Proactief handelen naar deze signalen voorkomt het dichtslibben van het netwerk en draagt bij aan klimaat- en duurzaamheidsdoelstellingen. We zien zes redenen waarom juist de corridor Amersfoort – Nijkerk – Putten – Ermelo Harderwijk – Nunspeet – Elburg – Oldebroek – Wesepe – Hattem - Zwolle een goede uitgangspositie kent voor een snelle fietsroute: 1. Op de route rijden in de bestaande situatie al grote hoeveelheden fietsers die kunnen profiteren van een betere, snellere, comfortabelere, veilige route. Onder goede omstandigheden zijn er nu al op vrijwel de gehele route meer dan 1000 fietsers per etmaal te verwachten. 2. Er is voldoende potentieel om meer fietsers te verleiden om naar de (snelle) fietsroute over te stappen.

Met het optimale pakket aan maatregelen op een groot deel van de route naar meer dan 2000 fietsers per etmaal 3. De route biedt volop mogelijkheden voor recreatief medegebruik voor recreatieve tochten en bezoek van recreatieve bestemmingen 4. Met een snelle fietsroute op deze corridor wordt de fiets een serieus alternatief voor de auto en het OV. Niet voor verplaatsingen van Amersfoort naar Zwolle maar wel op verplaatsingen tussen de kernen in het gebied. Zo wordt de cyclus van meer autoverkeer – wegverbreding – meer ruimte – meer autoverkeer in ieder geval voor een deel doorbroken. 5. De snelle fietsroute zal eventuele files op de A28 niet oplossen maar biedt wel potentie om tot circa 10% van de autoverplaatsingen tussen kernen op de route om te zetten naar fiets 6. De route biedt een goede ruggengraat voor het regionale fietsnetwerk, zowel woon-werk als school-thuis en recreatief. Qua knelpunten en maatregelen op de route zijn er goede mogelijkheden om de route op grote delen een goede kwaliteit mee te geven. Zeker tussen de kernen is er ruimte om dit met relatief beperkte middelen te doen. Daarnaast is er al meerwaarde te halen met een pakket gericht op samenhang, aantrekkelijkheid en ‘branding’ van de route Voor de korte termijn is er vooral bij de voorrangssituaties en obstakels (fietsoversteken) op korte termijn veel voordeel te behalen.

In veel gevallen liggen rotondes op de rand van de bebouwde kom of is er sprake van een fietsoversteek over een ondergeschikte tak, waarbij fietsers in de voorrang zouden kunnen worden gebracht. Een andere snelle slag is te maken met de wegvakken die nog in tegels zijn uitgevoerd. Niet op alle delen

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

is de meerwaarde even groot. Elburg – Harderwijk en Harderwijk – Hierden kennen de beste kostenbatenverhouding. Voor een route op ‘echte’ snelfietsroute kwaliteit, die nodig is om de maximale potentie te behalen is wel (veel) meer nodig. Zowel bij de ongelijkvloerse kruising van een aantal grootschalige autoverbindingen als voor de inpassing van de route in de bebouwde kom zijn ingrijpende aanpassingen nodig. Deze laatste achten we vooral kansrijk als deze zich ook richten op de verblijfskwaliteit in de (centra van) de dorpen. Het ligt voor de hand hier integrale projecten van te maken waarbij de fietskwaliteit een van de (belangrijke) doelen is. Dit is een kwestie van een lange adem. Op lange termijn is het ook van belang samenhang en herkenbaarheid te vergroten. De route moet duidelijk geprofileerd worden als een snelle fietsroute. De breedte, voorrangssituaties, vormgeving en verlichting dienen uniform te zijn. Dit geldt ook binnen de bebouwde kom, waar nog deels fietsstroken, tegelpaden en smalle profielen voorkomen. Een aantal oversteekpunten van de fietsroute liggen op dusdanige punten dat ongelijkvloerse kruispunten nodig zijn.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

1 Inleiding

Aanleiding voor dit onderzoek is de steeds drukker wordende A28. In de NMCA-lijsten stijgt de A28 snel, tot zelfs in de top 10 in de toekomst. De verwachting is dat de problematiek van de A28 niet op korte of middellange termijn wordt opgelost. Gemeentes binnen de Samenwerking Noord-Veluwe willen daarom inzicht in de potentie van een snelle fietsroute op de A28-corridor (Nijkerk-Wezep1). Een snelle fietsroute kan mogelijk de korte ritten vervangen op de A28 en daarmee de doorstroming bevorderen. Dit rapport beschrijft de meerwaarde die de route kan hebben voor de regio. Tot op inrichtingsniveau is voor de gehele corridor (en per gemeente) inzichtelijk gemaakt welke maatregelen benodigd zijn om te voldoen aan de kwaliteitseisen van een snelle fietsroute.

Leeswijzer Hoofdstuk 2 beschrijft hoe te werk is gegaan in het bepalen van de route. Van een abstract verkeersmodel tot de uitwerking op inrichtingsniveau. Het resultaat van deze stappen is een tracévoorstel, welke te vinden is in hoofdstuk 3. In dit hoofdstuk zijn ook de zogeheten ‘feeders’ behandelt: aantakkingen naar functies die kunnen bijdragen aan het gebruik van de route. De beoordeling van de huidige situatie van het tracé is opgenomen in hoofdstuk 4. De kosten van de voorgestelde maatregelen en upgrades zijn opgenomen in hoofdstuk 5. In de bijlage is extra informatie toegevoegd, zoals een kaart met belangrijke functies en bestemmingen.

www.goudappel.nl

Tussen Amersfoort en Nijkerk en tussen Wezep en Zwolle is al fietsinfrastructuur op snelle fietsroute kwaliteitsniveau. Daarom worden deze delen niet meegenomen in dit project.

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

2 Werkwijze

Dit hoofdstuk beschrijft welke stappen zijn doorlopen in dit project. We maken onderscheid naar het bepalen van de potentie en de verkenning van het tracé. Onderstaand schema vat de werkwijze samen.

• NRM-verkeersmodel HB-matrix • Modal split bepalen aan de hand van tool Mobiliteitscan

• Belangrijke regionale bestemmingen en functies in kaart brengen

• Uitvoeren van tellingen* die dienen als kalibratie voor de modal split bepaling

• Voorkeurstracé beschouwen op kwaliteit en aandachtspunten

• Inventariseren van aandachtspunten • Rapportage

*) De tellingen zijn uitgevoerd in september 2020 tijdens beperkte corona-maatregelen. Ze geven dus slechts een indicatief beeld

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

2.1

Potentiebepaling

Om de utilitaire fietsstromen in kaart te brengen, is gebruik gemaakt van het NRMverkeersmodel. Op basis van dit model is een afgebakende herkomsten en bestemmingen-matrix (“compressed HB-matrix”) gemaakt van de kernen in de regio. Deze HB-matrix voor autoverkeer biedt inzicht in de verplaatsingen tussen alle kernen. Vervolgens is aan de hand van de Mobiliteitscan de vervoerwijzeverdeling (modal split) bepaald. Dit geeft een eerste inzicht in de fietsverplaatsingen binnen de regio tussen kernen in de huidige situatie. Een maximale reistijdwinst (bovengrens 20%) wordt toegepast om te bepalen wat het fietsgebruik per schakel kan worden na het treffen van maatregelen. Een nadere toelichting op de methode is hieronder opgenomen. De 20% kwaliteitsverbetering is zeker niet alleen gelegen in een versnelling van de route. Het gaat om een combinatie van het verbeteren van de kwaliteit (breedte, comfort, voorrang, veiligheid, verlichting); aantrekkelijkheid (aankleding, beschutting, groen); samenhang (branding, communicatie, bewegwijzering); promotie (mobiliteitsmanagement, samenwerking met functies langs de route) en benutten van het bestaande en toenemende potentieel van E-bike (mensen kunnen al sneller en dat faciliteren we nu). Een onderbouwing van 20% is opgenomen in bijlage 3.

De potentie van de routes is als volgt bepaald: Stap 1: Bepaling basisjaar ■ Vanuit het verkeersmodel zijn de verplaatsingen voor alle vervoerwijzen bepaald tussen de gebieden rondom de fietsroute. ■ Het fietsaandeel van deze verplaatsingen is bepaald aan de hand van de vervoerwijzekeuzetool die ook is opgenomen in de Mobiliteitsscan. ■ De fietsers tussen de gebieden zijn toegedeeld aan de wegvakken op de route, in eerste instantie op corridorniveau. Stap 2: Bepaling autonome situatie 2030 ■ Met dezelfde verdeling over de wegvakken en dezelfde vervoerwijzekeuzeverdeling wordt de matrix voor 2030 toegedeeld aan het netwerk. ■ Dit bepaalt het aantal fietsers in 2030. Stap 3: Bepaling maximale potentie, zonder herverdeling tussen de routes ■ Met de vervoerwijzekeuzetool die ook is opgenomen in de Mobiliteitsscan, wordt de fietspotentie per verplaatsing tussen de gebieden rondom de route bepaald, als de route 20% sneller en aantrekkelijker wordt. ■ De herverdeling levert ook een nieuw aandeel (en daarmee een nieuw aantal) autoritten en OV-verplaatsingen op De werkelijke winst zit in het vergroten van het comfort en de aantrekkelijkheid van de snelle fietsroute. Onder normale omstandigheden worden de uitkomsten getoetst met tellingen op straat. Deze tellingen zijn uitgevoerd in september 2020.

Vanwege de maatregelen ter beperking van COVID-19 zijn de fietsstromen in de regio niet helemaal

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

vergelijkbaar met de reguliere situatie2. De telijfers geven daardoor slechts een globale indicatie. Daarom is daarnaast gecheckt aan de hand van historische teldata, onder meer van de provincie Gelderland. Naast teldata wordt gekeken naar belangrijke functies en bestemmingen in de regio die de route kunnen voeden. Bijlage 1 laat een kaartbeeld zien met (utilitaire) functies en bestemmingen.

2.2

Verkenning van tracé en routes

Nu bepaald is wat het fietsgebruik is tussen kernen in de huidige en toekomstige situatie, kan een tracé worden samengesteld. De ondergrens is dat tussen twee kernen een fietsgebruik is van tenminste 1.000 fietsers per etmaal in de huidige situatie. Gekeken is naar de mogelijke routes tussen kernen. Deze potentiële routes zijn ook voorgelegd aan de lokale vakdeskundigen van de gemeenten. Met die kennis kan een hoofdroute worden samengesteld, welke eveneens te zien is in bijlage 1. De voorgenomen route wordt vervolgens beoordeeld op kwaliteitsniveau. Ook wordt gelet op de kwaliteitseisen die de provincie Gelderland stelt aan een snelle fietsroute. Op hoofdlijnen is de route beoordeeld op: ■ Dwarsprofielen; ■ Kruispunten hoofdinfrastructuur; ■ Kwaliteit van verharding; ■ Omgeving. Eveneens zijn een aantal routedelen beschouwd tijdens een veldverkenning. Op basis van bovenstaande bureau- en veldverkenning verzamelen we op globaal niveau de volgende informatie: ■ De mate waarin fysieke ruimte beschikbaar is voor realisatie; ■ Is verbreding van bestaande fietsinfrastructuur noodzakelijk? ■ Staan bomen in de weg? Ligt er een sloot? ■ Is er een veilige ruimte (obstakelvrije afstand) in de bermen beschikbaar? ■ Hebben we te maken met voortuinen? Het resultaat van deze globale inventarisatie is een opsomming van aandachtspunten per tracédeel. Dit is weergegeven in bijlage 2.

www.goudappel.nl

In een groot onderzoek met 500 telpunten in Overijssel zagen we in grote lijn minder ochtendspitsverkeer, minder woonwerkverkeer en meer recreatieve fietsers over het etmaal. De etmaalwaarde van het fietsverkeer is gemiddeld over de telpunten 11% lager dan regulier, met grote verschillen per telpunt: van -40% in Zwolle tot +3% in Hardenberg.

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

3 Tracékeuze

Dit hoofdstuk beschrijft de route naar het voorkeurstracé. We beginnen met de uitkomsten van de potentiebepaling. Die uitkomsten worden vervolgens gekoppeld aan belangrijke regionale bestemmingen.

3.1

Uitkomsten potentiebepaling

In hoofdstuk 2 zijn de stappen beschreven die zijn doorlopen om te komen tot het bepalen van de potentie van fietsschakels tussen kernen. In bijlage 1 is een overzichtskaart opgenomen met regionale bestemmingen en functies. Tabel 3.1 laat de verschillende schakels die zijn gedefinieerd. Ook zijn naar rato de fietsintensiteiten opgenomen. Voorbeeld: van de fietsers die van Ermelo naar Harderwijk fietsen, fietst 75% via de Harderwijkerweg. Het overige deel fietst via alternatieve routes, zoals de Kolbaanweg. Daarnaast zijn op 3 september 2020 op het tracé tellingen uitgevoerd. kern

kern

mogelijke

telling 3

Eerdere aantal fietsers aantal fietsers per

aantal fietsers per

verbindingsweg september

tellingen per etmaal op

etmaal op

etmaal op doorsnede

2020

doorsnede

doorsnede (2030)

(2030) met alle

(2020)

autonoom

maatregelen

Nijkerk

Putten

Nijkerkerstraat

318

520

1.000

1.200

2.100

Putten

Ermelo

Putterweg

2.455

1960

2.300

2.700

4.500

Ermelo

Harderwijk

Harderwijkerweg

1.715*

1395

2.200

2.500

4.100

Hierden

Zuiderzeestraatweg

1.074

1.300

1.600

2.800

Hierden

Hulshorst

Harderwijkerweg

1.300

1.600

2.800

Hulshorst

Nunspeet

Harderwijkerweg

570

2.000

2.200

2.900

Nunspeet

Elburg

Zuiderzeestraatweg

1.019

1.455

900

1.100

1.300

Elburg

t Harde

Eperweg

510

1.200

1.300

1.900

Elburg

Oldebroek

Zuiderzeestraatweg

790

1.200

1.300

2.100

Oldebroek

Wezep

Zuiderzeestraatweg

660

1.000

1.100

2.000

Wezep

Hattem

Vijzelpad

1.000

1.100

1.700

Harderwijk

630 549

*) Op de route over de Kolbaanweg nog eens 488 fietsers

Tabel 3.1: kansrijke schakels met bijbehorende intensiteiten.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

Over de tellingen De tellingen zijn uitgevoerd om een beeld te krijgen van de huidige fietsintensiteiten. Donderdag 3 september 2020 was een wisselvallige dag, waardoor het daadwerkelijke fietsgebruik hoger kan liggen. Ook waren de toen geldende corona-maatregelen (zoals thuiswerken) mogelijk van invloed op de resultaten. Opvallend is dat op een aantal schakels een goede match is tussen de telcijfers en de berekende waarden. Op Nijkerk – Putten, Elburg – Oldebroek en Wezep – Hattem en vooral Hulshorst – Nunspeet is de telwaarde duidelijk lager. Sowieso geldt dat de prognosecijfers voor de huidige situatie op vrijwel alle telpunten hoger liggen dan de beschikbare tellingen, met de aantekening dat ook de eerdere tellingen buiten het fietsseizoen werden gehouden.

Kansrijke schakels Tabel 3.1 laat zien dat alle schakels op de route Nijkerk – Wezep kansrijk zijn om verder uit te werken. Deze schakels zijn besproken tijdens een overleg met de betrokken vakdeskundigen, waarna enkele aanvullingen of wijzigingen zijn doorgevoerd. De meest rechtse kolom weergeeft de fietsintensiteit in 2030 mét maatregelen (reistijdwinst 20%). Het verschil tussen 2030autonoom en 2030 met maatregelen is de potentie van een snelle fietsroute. De drukste schakels zijn Putten – Ermelo (4.500 fietsers per etmaal op doorsnede) en Ermelo – Harderwijk (4.100 fietsers per etmaal op doorsnede).

Figuur 3.1: Beoogde tracéschakels op basis van etmaalintensiteit fietsers 2030 met maatregelen.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

3.2

Regionale bestemmingen en functies

Figuur 3.1 biedt een eerste inzicht in het mogelijke tracéverloop op basis van etmaalintensiteiten. Belangrijk is om het beoogde tracé aan te laten sluiten bij regionale bestemmingen en functies. Figuur 3.2 biedt een overzicht van regionale scholen en industriegebieden die een bijdrage kunnen leveren aan het gebruik van de route. Ook zijn de ‘feeders’ opgenomen. In bijlage 1 is de overzichtskaart in groter formaat opgenomen.

Figuur 3.2: Voorlopig tracé op basis van fietsstromen en regionale bestemmingen. Routeverloop De route start in het centrum van Nijkerk en volgt de Vetkamp en N798 naar Putten. Bij Putten gaat de N798 over in de N303. Binnen de bebouwde kom van Harderwijk gaat de N303 over in de Oranjelaan. De route volgt hier Westeinde, Westermeenweg, Verkeersweg, Newtonweg, Oosteinde, Kwekerspad en Boomkamp om op de Zuiderzeestraatweg de bebouwde kom te verlaten. De Zuiderzeestraatweg gaat bij Hierden over in de Harderwijkerweg en vervolgens bij Nunspeet over in de Elburgerweg. Na de bebouwde kom van Nunspeet gaat de Elburgerweg over in de Zuiderzeestraatweg. De Zuiderzeestraatweg wordt gevolgd tot de Duivendansweg bij Wezep. Hier gaat de route via de Duivendansweg en Voskuilerdijk naar de Duurzaamheidsstraat. Vervolgens heeft de gebruiker de keuze om de Zuiderzeestraatweg te vervolgen richting Zwolle of via de Middeldijk en het Vijzelpad

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

naar Hattem te fietsen. Het eindpunt van de route zijn de Hanzeboog en de IJsselbrug over de IJssel. De gestippelde routes: Kolbaanweg tussen Ermelo en Harderwijk en Bovenweg/Bovenheigraaf tussen Nunspeet en Wezep zijn alternatieve routes. Op dit moment kennen deze routes duidelijk minder gebruik. Ook is de veerpont naar Zeewolde opgenomen (scholieren). De veerpont tussen Nunspeet en Biddinghuizen is niet meegenomen vanwege het recreatieve karakter van deze dienst. Twee onderdelen van het ‘secundaire net’, bestaande uit de alternatieve routes en de toevoerroutes verdienen hier specifieke aandacht: ■ ’t Harde – Elburg: met de voorgestelde hoofdroute bedient de route alle grotere kernen in het gebied. ’t Harde is daarop een uitzondering. Deze plaats valt net buiten de logische route die de andere plekken met elkaar verbindt. De potentie van de verbinding ’t Harde – Elburg legitimeert evenmin dat deze route als een aparte snelle fietsroute zou moeten worden beschouwd. Toch is deze route zeker een belangrijk onderdeel van het (hoofd)fietsroutenetwerk van de Noord-Veluwe en kan het dus lonen om in deze route te investeren. Binnen de scope van dit onderzoek nemen we de route niet mee. ■ Vanaf Hattemerbroek zijn er drie potentiële vervolgroutes: via de rode brug naar Zwolle, via de oude brug naar Zwolle en naar Hattem. Alle drie de routes worden goed gebruikt.

Met het oog op een logische routeopbouw en eindpunt van de route kiezen we nu om de route via de oude brug te laten lopen, maar in feite zijn de andere drie eindpunten niet veel minder belangrijk. Ook hiervoor is het dus zaak om de drie routes, in het kader van de uitwerking van deze route of anderszins, als hoofdroutes voor het gebied te beschouwen.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

3.3

Recreatieve routes

Jaarlijks trekt de regio Noord-Veluwe veel wandelaars en fietsers die gebruik maken van het (recreatieve) fietsnetwerk. Een groot aantal van deze recreatieve fietsroutes maakt gebruik van, of kruist de route. Hier liggen koppelkansen om ook recreatieve fietsers gebruik te laten maken van de route.

Figuur 3.3: Recreatieve fietsroutes. Bron: https://fietsroutenetwerk.nl/routeplanner.

3.4

Dunnere stromen

Naast de koppelkans van het recreatief fietsgebruik, is de opkomst van de E-bike een kans om het fietsgebruik te verhogen. DAT Mobility heeft voor alle kernen in Nederland geïnventariseerd hoeveel inwoners binnen E-bikefietsbereik (15 kilometer) liggen, ten opzichte van het gangbare fietsbereik (7,5 kilometer). Dit verschil (uitgedrukt in een factor) biedt aanknopingspunten voor beleid. Met name kleinere kernen hebben veel baat bij de E-bike. In figuur 3.4 is voor de relevante kernen met een hoge E-bikefactor weergegeven welke plaatsen met de E-bike binnen bereik komen. In de inzet een voorbeeld het complete bereik voor Elspeet (E-bikefactor 14,9).

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

Figuur 3.4: Verbindingen vanuit kernen met veel E-bike potentie. Inzet voorbeeld Elspeet. Zie ook: www.E-bikeproof.nl

3.5

Effect op autoverkeer

De primaire opgave als basis voor dit potentieonderzoek is het creëren van een modal shift van de auto naar de fiets. Tabel 3.2 laat per relatie (tweezijdig, dus op doorsnede!) zien wat het aandeel auto in de modal split vóór en na maatregelen is. De verschuiving ontstaat doordat meer mensen de fiets pakken op de korte afstanden, op basis van de methodiek die in paragraaf 2.1 is toegelicht. De meest rechtse kolom laat zien dat op alle schakels een afname van het aandeel auto te zien is; dit komt door de reistijdwinst voor fietsverkeer. De verschuiving van fiets naar auto wordt op dezelfde wijze uitgerekend als de potentie voor de fiets: doordat het aandeel fiets toeneemt, neemt het aandeel auto (en OV) navenant af.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

Van

naar

afstand (km)

% auto voor

% auto na

Potentiële afname

maatregelen

(procentpunt)

Elburg

Epe

86%

78%

Elburg

Heerde

74%

65%

Elburg

Nunspeet

76%

69%

Elburg

Oldebroek

63%

54%

Elburg

tHarde

75%

65%

10%

Elburg

Wezep

61%

49%

12%

Elburg

Zwolle

78%

74%

Epe

Heerde

74%

64%

10%

Epe

Nunspeet

91%

84%

Epe

Oldebroek

86%

77%

Epe

‘t Harde

83%

73%

10%

Epe

Wezep

74%

62%

12%

Epe

Zwolle

89%

86%

Harderwijk

70%

62%

Ermelo

Nijkerk

70%

64%

Ermelo

Nunspeet

79%

73%

Ermelo

Putten

72%

65%

Ermelo

Harderwijk

Hierden

62%

54%

Harderwijk

Hulshorst

78%

70%

Harderwijk

Nijkerk

74%

71%

Harderwijk

Nunspeet

76%

69%

Harderwijk

Putten

75%

69%

Vervolg tabel op volgende pagina.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

van

naar

afstand (km)

% auto voor

% auto na

Potentiële afname

maatregelen

(procentpunt) 8%

Hattem

Heerde

83%

75%

Hattem

Oldebroek

82%

75%

Hattem

Wezep

75%

67%

Hattem

Zwolle

64%

58%

Hierden

Hulshorst

62%

55%

Hierden

Nunspeet

73%

64%

Hulshorst

Ermelo

79%

71%

Hulshorst

Nunspeet

64%

57%

Nijkerk

Putten

74%

65%

Nunspeet

Oldebroek

79%

74%

Nunspeet

Putten

75%

70%

Nunspeet

‘t Harde

78%

72%

Nunspeet

Wezep

73%

69%

Oldebroek

‘t Harde

77%

69%

Oldebroek

Wezep

56%

47%

Oldebroek

Zwolle

87%

84%

‘t Harde

Wezep

61%

52%

‘t Harde

Zwolle

82%

80%

Wezep

Zwolle

80%

75%

Tabel 3.2: Afname aandeel auto (modal shift naar fiets).

Korte ritten A28 In het kader van het MIRT-onderzoek A28 heeft Studio Bereikbaar en partners in kaart gebracht in hoeverre een verschuiving van de A28 naar de fiets denkbaar is. De auteurs zeggen over de korte ritten op de A28 het volgende:

Om de potentie van de fiets te bekijken is de mogelijke uitwisseling van de A28 naar de fiets in beeld gebracht. Met behulp van het NRM-model is bekeken welk deel van het verkeer over de selected links op de A28 een afstand van korter dan 15 kilometer rijdt. Tot deze afstand geldt de (e-)fiets als alternatief voor de auto. In figuur 3.4 is dit aangegeven. Rond Harderwijk (Ermelo, Putten, Harderwijk) en bij Zwolle is er een beperkt deel van de automobilisten over de A28 die over een korte afstand verplaatst en daarmee vatbaar kan zijn voor een modaliteitsverandering. Figuur 3.5 laat zien dat 4% van de ritten op de A28 van Harderwijk/Hierden naar Ermelo/Putten verplaatsingen van minder dan 15 kilometer betreft. Van Ermelo/Putten naar Harderwijk/Hierden is dit 5% van de ritten op de A28. Uit deze cijfers kan worden geconcludeerd dat op dit deeltraject mobiliteitsmanagementmaatregelen en inzetten op de fiets zinvol kan zijn. Staande blijft dat de A28 vooral een doorgaand karakter kent.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

Figuur 3.5: Verkeer over de A28 met reisafstand <15 kilometer. Bron: Probleemanalyse MIRT-onderzoek A28 (Zie: https://regiozwolle.info/wp-content/uploads/2019/05/Stand-van-zaken-MIRT-onderzoek-A28..pdf, pagina 22)

3.6

Overstap vanuit het openbaar vervoer

Het gebruik van het openbaar vervoer is in de uitgangssituatie minder hoog dan het autogebruik, dus de afname door betere fietsinfrastructuur is navenant kleiner. Toch zijn er enkele verbindingen waar een afname van het openbaar vervoer te verwachten is. De meest opvallende verschillen zijn te zien op Amersfoort – Putten (van 21% naar 19%) en Nunspeet – Putten (van 20% naar 18%) openbaar vervoer.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

3.7

Ruimtelijke structuur

Ten slotte: hoe past de snelle fietsroute in de ruimtelijke structuur van de Noord-Veluwe? In grote lijn ontstaat het volgende beeld. Waar Nijkerk primair op Zwolle is gericht en Nijkerk op Amersfoort (om daar de voorzieningen te benutten en vanuit daar de rest van het land te bereiken), biedt de combinatie van een snelle fietsroute met een (toekomstig) intercitystation in Harderwijk kansen om de kralenketting compleet te maken. Ermelo en Nunspeet krijgen dan via Harderwijk een rechtstreekse IC-verbinding met Zwolle, Amersfoort en de rest van Nederland. Voor Putten, Oldebroek en Wezep blijven de verbindingen naar de grote kernen nog relatief lang. Een beperkte groep zal de verbindingen die sowieso wenselijk zijn om de kernen onderling te verbinden, ook gebruiken voor verplaatsingen naar Amersfoort, Zwolle en Harderwijk.

Figuur 3.7: De route in de ruimtelijke structuur, uitgaand van een IC-station in Harderwijk

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

4 Beoordeling bestaande kwaliteit

In dit hoofdstuk wordt de bestaande kwaliteit van het tracé beoordeeld door de ongevallen in kaart te brengen en te toetsen aan de inrichtingseisen snelle fietsroutes van de provincie Gelderland.

4.1

Ongevallen

Met behulp van VIA is gekeken naar ongevallen waarbij een fietser of E-biker betrokken is geraakt met als afloop letsel of dodelijk. Figuur 4.1 laat de uitsnede van VIA zien. Over het gehele tracé hebben 45 ongevallen met afloop letsel of dood plaatsgevonden in de periode 1 januari 2014 – 31 december 2019. De ongevallen vinden met name plaats in of nabij de kernen.

Figuur 4.1: Uitsnede VIA. Ongevallen waarbij (E-bike)fietser betrokken was met letsel of dood als afloop.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

4.2

Beoordeling bestaande kwaliteit

Het kader voor de beoordeling van de bestaande kwaliteit zijn de inrichtingseisen van het Definitiekader Hoofdfietsnet Gelderland (Provincie Gelderland, versie 29-11-2017). Tabellen 4.1-4.3 geven per schakel de kwalitatieve bevindingen weer. In bijlage 2 is per wegonderdeel een korte karakterschets van de elk van de route-delen gemaakt. criterium

Nijkerk – Putten

Putten – Ermelo

Ermelo - Harderwijk

maximale vormgeving

nee

Voldoende breedte

nee

weinig obstakels /

ja, maar

ja, volgt N-weg

primair gericht op doorrijden

snelheidsbeperkingen omrijfactor 1,1 max. 1,2 ten opzichte van herkomst en bestemming herkenbare belijning en verlichting

Kantmarkering afwezig Kantmarkering afwezig Kantmarkering afwezig Verlichting ontbreekt

Verlichting ontbreekt

of gericht op

hoofdrijbaan

Nee

nee

nee, bewegwijzering

duidelijk herkenbare bewegwijzering

rotonde N303/Ceintuurbaan onduidelijk. Zichtlijn onnatuurlijk.

vlakke verharding

fietsers zoveel

bij rotondes fiets uit de

kruising Beukenlaan-

mogelijk in de

voorrang

Hoofdlaan Putten

(asfalt)

voorrang

aandachtspunt*. Aansluiting fietspad rotonde Ericalaan / Hamburgerweg / Putterweg aandachtspunt.

*) Voor kruispunt Beukenlaan – Hoofdlaan is inmiddels een nieuw ontwerp gemaakt Tabel 4.1: Beoordeling kwaliteit routes (1).

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

criterium

Harderwijk - Hierden

Hierden -

Hulshorst - Nunspeet

Hulshorst primair gericht op

maximale vormgeving

nee

Voldoende breedte

nee

weinig obstakels /

ja, enkel kruispunt

doorrijden

snelheidsbeperkingen

Boomkamp/Krommekamp

omrijfactor 1,1 max. 1,2

nee

vlakke verharding (asfalt)

fietsers zoveel mogelijk in

Nunspeet - Elburg

Elburg – ’t Harde

Elburg - Oldebroek

maximale vormgeving

nee

Voldoende breedte

nee

weinig obstakels /

nee

ten opzichte van herkomst en bestemming herkenbare belijning en verlichting duidelijk herkenbare bewegwijzering

de voorrang

Tabel 4.2: Beoordeling kwaliteit routes (2).

criterium primair gericht op doorrijden

snelheidsbeperkingen omrijfactor 1,1 max. 1,2 ten opzichte van herkomst en bestemming herkenbare belijning en verlichting duidelijk herkenbare bewegwijzering vlakke verharding (asfalt)

fietsers zoveel mogelijk in

ja, enkel bij rotonde

ja, enkel bij

ja, enkel bij rotonde

de voorrang

Oenenburgweg/N310 en rotonde N309/N310

rotonde N308/Westerweg/De N308/N309 niet.

Hagen niet.

(Elburg) niet

Tabel 4.2: Beoordeling kwaliteit routes (3).

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

criterium

Oldebroek - Wezep

primair gericht op doorrijden

Wezep - Hattem

nee

Voldoende breedte

nee

weinig obstakels /

ja, maar fietsoversteek nabij

maximale vormgeving

snelheidsbeperkingen

Stouwdamseweg en verloop route nabij rotonde Rondweg – Zuiderzeestraatweg (Wezep) obstakels

omrijfactor 1,1 max. 1,2 ten opzichte

herkenbare belijning en verlichting

nee

duidelijk herkenbare bewegwijzering

nee

binnen kom van Wezep

van herkomst en bestemming

vlakke verharding (asfalt)

gedeeltelijk bestrating; alternatieve route Duivendansweg wel asfalt fietsers zoveel mogelijk in de

ja, maar fietsoversteek nabij

voorrang gelijk aan

Stouwdamseweg (begin

autoverkeer

voorrang

tweerichtingsfietspad) niet in voorrang

Tabel 4.3: Beoordeling kwaliteit routes (4).

Conclusie bestaande kwaliteit De bestaande route biedt een directe verbinding tussen de kernen. Omrijden is niet aan de orde .Over de gehele route gezien is er vrijwel overal sprake van vlakke, goed befietsbare verharding. Uitsluitend in een aantal kernen is nog tegelverharding aanwezig. Buiten de bebouwde kom is de fietsvoorziening overal vrijliggend. In de meeste gevallen is sprake van tweezijdige eenrichtingenfietspaden. De breedte voldoet uitsluitend op een aantal delen rondom Harderwijk aan de minimale breedte van een snelfietsroute (4 meter voor tweerichtingen; 3 meter voor eenrichtingspaden). Op kruispunten met ondergeschikte wegen en op rotondes binnen de bebouwde kom heeft de fietsroute doorgaans al voorrang. Bij de (vele) rotonde buiten de bebouwde kom geldt dat niet. Verlichting voor de fietsroute ontbreekt buiten de kom overal en ook bewegwijzering is afwezig. Kortom: de basis is op orde, om te komen tot snelfietsroute kwaliteit moet er nog veel gebeuren.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

5 Aan de slag!

5.1

Overzicht maatregelen en kosten

5.1.1

Meegenomen maatregelen

De maatregelen die zijn meegenomen in de kostenraming bestaan in ieder geval in alle gevallen uit: ■ Het verbreden van de fietspaden naar 3,00 meter (eenrichting) of 4,00 meter (tweerichting) ■ Het maken van fietsoversteken in de voorrang bij kruispunten en rotondes ■ Aanbrengen van verlichting ■ Opslagen voor uniformiteit en toevoerroutes De volgende lokale projecten zijn mee geraamd Nijkerk - Putten ■ Aanpassen profiel Vetkampstraat Nijkerk ■ Fietsoversteek rotonde N798 ■ Aanpassen bocht N798 bij Harderbergerweg ■ Afwaarderen hoofdrijbaan bij De Hoef ■ Fietsoversteek rotonde Henslare Putten – Ermelo ■ Aanpassen wegbeeld naar binnen de kom ■ Fietsoversteken rotondes in de voorrang Ermelo – Harderwijk ■ Vervangen elementverharding Harderwijk – Hierden ■ Boomkamp fietsstraat Hierden – Hulshorst

Geen lokale maatregelen Hulshorst – Nunspeet

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

■ Meerkosten aanpassen breedte Hulshorst Nunspeet – Elburg ■ Rotonde Oenenburg in de bebouwde kom ■ Haag aanbrengen als afscheiding fietspad – rijbaan ■ Afwaarderen traverse Nieuweweg – Glindeweg ■ Ongelijkvloerse kruising N310 – N309 Elburg – ’t Harde ■ Fietsoversteek rotonde Zwolscheweg ■ Ongelijkvloerse kruising N308 – N309 Elburg – Oldebroek

Geen lokale maatregelen Oldebroek -Wezep ■ Fietsoversteek rotonde Westerweg ■ Oversteek N763 in de voorrang Wezep – Hattemerbroek ■ Fietsstraat Duivendamsweg - Voskuilerweg ■ Oversteek Duivendansweg ■ Oversteek Zuiderzeestraatweg ■ Fietsstraat Schipweg - Hilsweg

5.1.2

Uitgangspunten kostenraming

De prijzen in het kostenoverzicht zijn indicatieve investeringskosten. Prijzen zijn exclusief BTW, kosten voor het verleggen van kabels en leidingen en grondaankopen. De kosten zijn bepaald op basis van de publicaties Kleine Reconstructies en Onderhoud wegverhardingen (2019) en op basis van realisatiekosten van uitgevoerde projecten. Breedte en bestaande situaties zijn ingeschat op basis van de verkenning ter plekke en Cyclomedia Streetsmart. Zie bijlage 2 voor een overzicht van bestaande knelpunten.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

5.1.3

Basiskosten snelfietsroute

Voor de realisatie van een volwaardige snelfietsroute, behoudens de voorgestelde integrale projecten onder 5.1.4, gelden de volgende indicatieve kosten. De kosten die in het overzicht zijn opgenomen zijn alle kosten die nodig zijn om te komen tot een ‘goede fietsroute’ op alle plekken waar dit goed mogelijk is, zonder het hele profiel op de schop te nemen en zonder ongelijkvloerse oplossingen. Samenvatting

Kostenindicatie

Nijkerk - Putten

€ 8.500.000

Putten-Ermelo

€ 3.100.000

Ermelo-Harderwijk

€ 1.100.000

Harderwijk-Hierden

€ 1.200.000

Hierden-Hulshorst

€ 2.750.000

Hulshorst-Nunspeet

€ 3.350.000

Nunspeet-Elburg

€ 3.600.000

Elburg-‘t Harde

€ 9.800.000

Elburg-Oldebroek

€ 1.350.000

Oldebroek-Wezep

€ 3.300.000

Wezep - Hattemerbroek

€ 4.000.000 € 42.050.000

5.1.4

Indicatie kosten integrale projecten

In het onderstaande overzicht zijn alle integrale projecten opgenomen. Dit zijn projecten waarin ofwel een aanpassing nodig is van het gehele wegprofiel om de fietsroute op een goede manier in te passen ofwel de projecten waar het in de voorrang brengen van de fietsroute een dure, ongelijkvloerse oplossing vraagt. Maatregelen

www.goudappel.nl

Alles buiten de kom naar 60 met smaller profiel en bredere fietspaden

Aanpassen profiel kom Ermelo

Ongelijkvloerse oversteek N303 van de route ter hoogte van de Kortlanglaan

Aanpassen profiel traverse Hierden

Aanpassen profiel traverse Doornspijk

Aanpassen profiel traverse Oostendorp

Oostendorp – Klokbekerweg ongelijkvloers

Aanpassen profiel Oldebroek traverse

Fiets ten noorden van Oldebroek naar 4 meter inpassen

Aanpassen profiel Duivendansweg

Aanpassen profiel Voskuilerdijk

Aanpassen profiel Zuiderzeestraatweg

Aanpassen profiel Traverse Hattemerbroek

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

De totale kosten voor de integrale projecten ramen we op € 63.000.000,- De exacte omvang hiervan is uiteraard zeer sterk afhankelijk van de uitwerking en ambitieniveau van deze integrale projecten.

Details raming De complete kostenindicatie is opgenomen een separaat document opgenomen

Subsidies De route voldoet qua gebruik en potentie (ruim) aan de subsidievoorwaarden voor een snelfietsroute van de provincie Gelderland. Dat betekent wel dat er ook de ambitie moet zijn om de route (of in elk geval de uit te voeren gedeelten) te laten voldoen aan daadwerkelijke snelfietsroutekwaliteit. In alle andere gevallen is het mogelijk om subsidie aan te vragen vanuit bijvoorbeeld verkeersveiligheid (bijvoorbeeld via SPV) of verbetering van het fietsnetwerk. In een aantal eerdere tranches was er ook landelijke subsidie beschikbaar vanuit het Ministerie van IenW. De ligging parallel aan de congestiegevoelige A28 is daarbij gunstig. Op dit moment loopt er geen aanvraagronde vanuit het ministerie.

5.2

Prioritering

In onderstaande tabel is voor de basisinvesteringen uit 5.2.3 een prioritering gemaakt op basis van de kosten per extra fietskilometer. Dit geeft een globale indruk van de kostenbatenverhouding, waarbij moet worden aangetekend dat de totale potentie alleen kan worden bereikt met het complete pakket aan maatregelen (op alle tracés) en niet alleen de basiskosten en de kosten voor het tracé zelf: de meerwaarde zit ook in de samenhang. trace

kosten

nieuwe

afstand

kosten/nieuwe fietskilometer3

fietsers 1900

€ 0,05

€ 1.200.000

1500

€ 0,10

€ 3.100.000

2200

€ 0,10

€ 1.350.000

900

€ 0,15

Hierden-Hulshorst

€ 2.750.000

1500

€ 0,31

Wezep - Hattemerbroek

€ 4.000.000

700

€ 0,32

Oldebroek-Wezep

€ 3.300.000

1000

€ 0,33

Nijkerk - Putten

€ 8.500.000

1100

€ 0,39

Nunspeet-Elburg

€ 3.600.000

400

€ 0,41

Hulshorst-Nunspeet

€ 3.350.000

900

€ 0,62

Elburg-‘t Harde

€ 9.800.000

700

€ 1,00

Ermelo-Harderwijk

€ 1.100.000

Harderwijk-Hierden Putten-Ermelo Elburg-Oldebroek

In de kostenraming zijn de verbreding van het fietspad op de stukken waar dat goed mogelijk is, en de kosten voor verlichting van dezelfde ordegrootte. Het aanbrengen van

www.goudappel.nl

Op basis van 10 jaar en 200 fietsdagen per jaar

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

voorrang op de punten waar dat eenvoudig kan, is de eenvoudigste maatregel. Naar verwachting heeft op korte termijn het aanbrengen van voorrang waar dat kan en aanbrengen van verlichting (samen met het verbeteren van de samenhang -branding, communicatie) het grootste effect. Voorwaarde is dan wel dat de verlichting ook mag worden aangebracht vanwege natuurwaarden; aanbrengen van goede kantmarkering is een terugvaloptie.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

6 Conclusie

Er zijn voldoende aanknopingspunten om verder te studeren op het tracé van de route. Het huidige fietsgebruik, in combinatie met de beoogde snelheidswinst en verschuiving van auto en fiets, leiden tot fietsintensiteiten die vragen om een kwalitatief hoogwaardige route. De potentieberekening gaat uit van maximale winst, maar ook in de situatie waarin niet op alle locaties snelle fietsroutekwaliteit kan worden behaald, blijft een snelle fietsverbinding die de kerken van Noord- Veluwe met elkaar verbindt, relevant. De toenemende druk op de A28 (hoge positie NMCA, opgaves voor vrachtverkeer wanneer A37/E233 wordt opgewaardeerd) en maatschappelijke (en ruimtelijke) ontwikkelingen leiden tot een toenemende mobiliteitsbehoefte. Proactief handelen naar deze signalen voorkomt het dichtslibben van het netwerk en draagt bij aan klimaat- en duurzaamheidsdoelstellingen. We zien zes redenen waarom juist de corridor Amersfoort – Nijkerk – Putten – Ermelo Harderwijk – Nunspeet – Elburg – Oldebroek – Wesepe – Hattem - Zwolle een goede uitgangspositie kent voor een snelle fietsroute: Op de route rijden in de bestaande situatie al grote hoeveelheden fietsers die 1. kunnen profiteren van een betere, snellere, comfortabelere, veilige route. Onder goede omstandigheden zijn er nu al op vrijwel de gehele route meer dan 1000 fietsers per etmaal te verwachten. 2.

Er is voldoende potentieel om meer fietsers te verleiden om naar de (snelle) fietsroute over te stappen. Met het optimale pakket aan maatregelen op een groot deel van de route naar meer dan 2000 fietsers per etmaal 3. De route biedt volop mogelijkheden voor recreatief medegebruik voor recreatieve tochten en bezoek van recreatieve bestemmingen 4. Met een snelle fietsroute op deze corridor wordt de fiets een serieus alternatief voor de auto en het OV. Niet voor verplaatsingen van Amersfoort naar Zwolle maar wel op verplaatsingen tussen de kernen in het gebied. Zo wordt de cyclus van meer autoverkeer – wegverbreding – meer ruimte – meer autoverkeer in ieder geval voor een deel doorbroken.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

De snelle fietsroute zal eventuele files op de A28 niet oplossen maar biedt wel potentie om tot circa 10% van de autoverplaatsingen tussen kernen op de route om te zetten naar fiets De route biedt een goede ruggengraat voor het regionale fietsnetwerk, zowel woon-werk als school-thuis en recreatief.

Qua knelpunten en maatregelen op de route zijn er goede mogelijkheden om de route op grote delen een goede kwaliteit mee te geven. Zeker tussen de kernen is er ruimte om dit met relatief beperkte middelen te doen. Daarnaast is er al meerwaarde te halen met een pakket gericht op samenhang, aantrekkelijkheid en ‘branding’ van de route Voor de korte termijn is er vooral bij de voorrangssituaties en obstakels (fietsoversteken) op korte termijn veel voordeel te behalen. In veel gevallen liggen rotondes op de rand van de bebouwde kom of is er sprake van een fietsoversteek over een ondergeschikte tak, waarbij fietsers in de voorrang zouden kunnen worden gebracht. Een andere snelle slag is te maken met de wegvakken die nog in tegels zijn uitgevoerd. Niet op alle delen is de meerwaarde even groot. Elburg – Harderwijk en Harderwijk – Hierden kennen de beste kostenbatenverhouding. Voor een route op ‘echte’ snelfietsroute kwaliteit, die nodig is om de maximale potentie te behalen is wel (veel) meer nodig. Zowel bij de ongelijkvloerse kruising van een aantal grootschalige autoverbindingen als voor de inpassing van de route in de bebouwde kom zijn ingrijpende aanpassingen nodig. Deze laatste achten we vooral kansrijk als deze zich ook richten op de verblijfskwaliteit in de (centra van) de dorpen.

Het ligt voor de hand hier integrale projecten van te maken waarbij de fietskwaliteit een van de (belangrijke) doelen is. Dit is een kwestie van een lange adem. Op lange termijn is het ook van belang samenhang en herkenbaarheid te vergroten. De route moet duidelijk geprofileerd worden als een snelle fietsroute. De breedte, voorrangssituaties, vormgeving en verlichting dienen uniform te zijn. Dit geldt ook binnen de bebouwde kom, waar nog deels fietsstroken, tegelpaden en smalle profielen voorkomen. Een aantal oversteekpunten van de fietsroute liggen op dusdanige punten dat ongelijkvloerse kruispunten nodig zijn.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

Bijlage 1 Tracé met regionale bestemmingen en functies

De complete kaart is in een separaat pdf-document opgenomen.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B1-1

Bijlage 2 Beoordeling van bestaande kwaliteit

Per deeltraject is globaal beoordeeld op: ■ Wegcategorisering; ■ Type fietspad; ■ Voorrangssituatie; ■ Aanwezigheid van verlichting; ■ Kwaliteit van verharding; ■ Breedte.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-2

Nijkerkstraat; Nijkerk – Putten

Criterium Huidig fietsgebruik

Waarde 1.000

Toekomstig fietsgebruik

1.200

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen

2.100

Bevindingen

GOW50 bibeko en GOW80 bubeko; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets uit voorrang bij rotondes; Verlichting grotendeels afwezig; enkel lokaal bij bushaltes of kruispunten; Breedte 1,7 meter; Rotonde Henslare aandachtspunt voor de oversteek.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-3

Putterweg; Putten – Ermelo

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-4

Criterium Huidig fietsgebruik

Waarde 2.300

Toekomstig fietsgebruik

2.700

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen

4.500

Bevindingen

GOW50 bibeko en GOW80 bubeko; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets in voorrang op kruisingen; Verlichting aanwezig; Verharding oogt goed; Breedte 1,8 meter. Rotonde Papiermakerstraat fietsers in voorrang brengen

Harderwijkerweg; Ermelo – Harderwijk

Criterium

Waarde

Huidig fietsgebruik

2.200

Toekomstig fietsgebruik

2.500

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen Bevindingen

4.100 GOW50, zowel bibeko als bubeko Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets in voorrang op kruisingen; Verlichting aanwezig; Verharding oogt goed; Breedte 2,2 meter.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-5

Criterium

Waarde Fietsoversteek N303 – Fokko Kortlanglaan ongelijkvloers

Zuiderzeestraatweg; Harderwijk – Hierden

Criterium

Waarde

Huidig fietsgebruik

1.300

Toekomstig fietsgebruik

1.600

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen Bevindingen

2.800 GOW50; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets in voorrang op kruisingen; Verlichting aanwezig; Verharding oogt goed; Breedte 2,0 meter.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-6

Harderwijkerweg; Hierden – Hulshorst

Criterium Huidig fietsgebruik

Waarde 1.300

Toekomstig fietsgebruik

1.600

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen

2.800

Bevindingen

ETW60; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets in voorrang op kruisingen; Verlichting gedeeltelijk aanwezig; Verharding oogt goed; Breedte 1,8 meter.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-7

Harderwijkerweg; Hulshorst – Nunspeet

Criterium Huidig fietsgebruik

Waarde 2.000

Toekomstig fietsgebruik

2.200

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen

2.900

Bevindingen

ETW60; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden;

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-8

Criterium

Waarde Fiets in voorrang op kruisingen; Verlichting gedeeltelijk aanwezig; Verharding oogt goed; Breedte 2,0 meter

Zuiderzeestraatweg; Nunspeet – Elburg

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-9

Criterium

Waarde

Huidig fietsgebruik

900

Toekomstig fietsgebruik

1.100

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen Bevindingen

1.300 GOW50 bibeko en GOW80 bubeko; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets in voorrang op kruisingen; Verlichting bubeko gedeeltelijk aanwezig, bibeko geheel aanwezig; Verharding oogt goed; Breedte 2,5 meter. Rotonde Elburgerweg – Oenenburgweg fietsers in voorrang brengen Fietspad verbreden in Doornspijk vraagt aanpassing gehele profiel

Eperweg; Elburg – ’t Harde

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-10

Criterium Huidig fietsgebruik

Waarde 1.200

Toekomstig fietsgebruik

1.300

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen

1.900

Bevindingen

GOW50 bibeko, GOW80 bubeko; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets uit de voorrang op kruisingen; Verlichting gedeeltelijk aanwezig; Kwaliteit verharding is goed; Breedte 2,5 meter

Zuiderzeestraatweg; Elburg – Oldebroek

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-11

Criterium Huidig fietsgebruik

Waarde 1.200

Toekomstig fietsgebruik

1.300

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen

1.900

Bevindingen

GOW80; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets uit de voorrang op kruisingen; Verlichting aanwezig; Kwaliteit verharding is goed; Breedte 2,2 meter. Ongelijkvloerse aansluiting bij rotonde N309 - N310

Zuiderzeestraatweg; Oldebroek – Wezep

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-12

Criterium Huidig fietsgebruik

Waarde 1.000

Toekomstig fietsgebruik

1.100

Toekomstig fietsgebruik na maatregelen

2.000

Bevindingen

GOW60/ETW50; Vrijliggend eenrichtingsfietspad aan weerszijden; Fiets uit de voorrang op kruisingen; Verlichting aanwezig; Kwaliteit verharding is goed; Breedte 3,4 meter. Rotonde N308 – Westerweg fietsers in voorrang brengen. Aanpassen van gehele profiel binnen bebouwde kom Oldebroek Aanpassen aansluiting Duivendansweg Aanpassen profiel Duivendansweg en Voskuilerdijk Aanpassen aansluiting Zuiderzeestraatweg Zuiderzeestraatweg fietspad verbreden

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-13

Overzicht belangrijkste belemmeringen

Nijkerk - Putten

Bocht N798 bij Hardenbergerweg: afwaarderen naar 60, nieuw profiel over stuk bij Landgoed; Uitbuigen naar watergang kadastraal niet mogelijk

Thv school zowel naar buiten als naar binnen uitbreiden niet mogelijk.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-14

Ermelo

In Ermelo veel fietspaden in elementen verharding; nog met voegen in lengterichting Hierden

In Hulshorst is de ruimte tussen de kadastrale grenzen te beperkt om het fietspad uit te breiden Hulshorst

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-15

Thv Harderwijkerweg 355 kadastraal geen ruimte om fietspad uit te breiden Ten noorden Nunspeet

Tvh Elburgerweg 100 Nunspeet geen ruimte om fietspad uit te breiden

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-16

Doorspijk

Thv Zuiderzeestraatweg West 140 Doornspijk is geen ruimte om uit te breiden Elburg noord

Zuiderzeestraatweg voor Oldebroek heeft aan oostkant een watergang. Hier is niet veel ruimte om uit te breiden.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-17

Oldebroek

Thv Zuiderzeestraatweg 170 Oldebroek is geen ruimte om fietspad uit te breiden

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B2-18

Bijlage 3 Onderbouwing effect kwaliteitsverbetering

Onderbouwing extra ‘snelheid’ Voor een eerste verkenning van de potentie voor de snelle fietsroute zijn we uitgegaan van een theoretische versnelling van de route (verkorting van de reistijd) op de onderzochte relaties met 20%. Een fietsrit van 60 minuten wordt dan dus 12 minuten korter, waardoor de vervoerwijzeverdeling verandert: van de auto en het OV naar de fiets. Deze 20% moet niet worden gezien als een letterlijke versnelling van de route met 20%. De vertragingen in het buitengebied door verkeerslichten, oversteken en drukte op het fietspad zijn beperkt en er zijn ook nauwelijks ontbrekende schakels die bij invulling tot een kortere route zouden kunnen leiden.

Op inputniveau Met gegevens uit bikeprint heeft DAT.Mobility een schattingsmodel ontwikkeld voor de invloed van infrafactoren op de fietssnelheid [Verklaren van fietssnelheden door omgevingskenmerken, DAT-mobility, 2014]. De meest bepalende, beïnvloedbare factoren voor de fietssnelheid zijn: ■ aanwezigheid VRI’s maximaal 4,5 km/h; ■ bochtigheid binnen de wegvakken maximaal 2,7 km/h; ■ aanwezigheid kruispunt uit de voorrang maximaal 1,7 km/h; ■ verharding (geen klinkers) maximaal 0,7 km/h. Gezien de bestaande gestrektheid (en lengte) van de segmenten van de fietsroute is de meeste winst te behalen op de verharding en op de voorrang op kruispunten. De vertraging bij VRI’s speelt maar op een klein deel van het traject. Naar schatting is dus op wegvakken aan pure snelheidswinst maximaal 0,7 km/h (4%). Bij kruispunten uit de voorrang nog extra 1,7 km/h (9%), maar alleen op de wegvakken bij zo’n kruispunt. Bij een kruispunt met VRI nog extra 4,5 km/h (25%), maar alleen op de wegvakken bij zo’n kruispunt en alleen door de VRI geheel weg te halen of er bijvoorbeeld onderdoor of overheen te kruisen. In de praktijk kan natuurlijk ook een kleinere snelheidswinst worden geboekt door de VRI beter af te stellen of de wachttijd

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B3-1

bij een voorrangskruispunt te verkleinen door bijvoorbeeld een middengeleider te maken. Daarnaast is er voor het gebruik van de routes nog het effect van de toename van het gebruik van elektrische fietsen, het stimuleren daarvan middels gedragscampagnes en het zo inrichten van de route dat er geen belemmeringen meer zijn om de potentie van de elektrische fiets ten volle te benutten. Eerdere prognoses met het nationaal model voor de Fietsersbond [Fietssnelwegen, wat levert het op?] laten voor het effect van meer elektrische fietsen een maximaal effect zien van 70% extra ten opzichte van het uitsluitend verbeteren van de infrastructuur. Deze prognose geldt voor een toekomstige eindsituatie met een 50% electrische fietsen, wat voor heel Nederland echt lange termijn is maar voor lange afstandsfietsroute in het gebled Assen – Groningen wellicht al op korte termijn realiteit. Van gedragsmaatregelen is het effect nog minder goed in te schatten dan van de inframaatregelen en van het vergroten van het marktaandeel van de elektrische fiets. De NHTV gebruikt bij het onderzoek naar de snelle fietsroute in Noord-Brabant met behulp van de bike-print een nieuwe snelheid van 25 km/h bij een bestaande snelheid van 18 km/h = +30%, maar houdt daarbij terdege rekening met concurrentie van parallelle routes. Dat doen we in dit onderzoek slechts beperkt.

Op resultaatniveau Uit de berekeningen met de mobiliteitsscan met een versnelling van het fietsverkeer met 20% leidt dit tot een verdubbeling van het aandeel van de fiets op de routes met de meeste winst. Gemiddeld komen we op een winst van circa 40% extra fietsers op de verbindingen tussen de kernen. Hoe verhoudt dit zich tot de resultaten op echte routes? De provincie Zuid-Holland heeft vóór en ná de werkzaamheden tellingen laten uitvoeren. Hieruit blijkt dat het aantal fietsers tussen Voorschoten en Leiden met 25% is toegenomen en het aantal fietsers tussen Den Haag en Wassenaar zelfs met 30% [website Fietsfilevrij], op andere delen is de toename lager. Fietsfilevrij mikte op maximaal een verdubbeling van het fietsverkeer na aanleg van alle maatregelen. Die ambitie is, in ieder geval in de eerste evaluatie, bij lange na niet gehaald. Kortom: een prognose van 40% toename van fietsverkeer is op korte termijn naar verwachting (te) hoog, maar zou op termijn nog kunnen worden ingevuld, indien de fietsroute doorwerkt in de ruimtelijke patronen en indien de opmars van de elektrische fiets doorzet. De gehanteerde snelheidsverhoging van 20% geeft naar ons idee een redelijke schatting van de potentie op routes waar nog veel te winnen valt. Een aantal routes is echter al op een een goede kwaliteit. De verwachting is dat op de routes minder te winnen is.

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B3-2

www.goudappel.nl

Verkenning snelle fietsroute Amersfoort - Zwolle

B3-3

Vestiging Deventer Snipperlingsdijk 4 7417 BJ Deventer T +31 (0570) 666 222 F +31 (0570) 666 888 Postbus 161 7400 AD Deventer

www.goudappel.nl goudappel@goudappel.nl

De tekst is automatisch uit het bestand gehaald en kan afwijken van het origineel (kolommen, tabellen en koppen lopen door elkaar). Het officiële stuk bij de gemeente is leidend. Bron: https://api1.ibabs.eu/publicdownload.aspx?site=Harderwijk&id=fb6d60f7-f578-4326-a13e-9b529ff51512