Toelichting - Bijlage 3 Nader asbestonderzoek
Tekst van het document
2021 Nader asbestonderzoek Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen
MM21098 Montferland Milieu B.V. 21-5-2021
Montferland Milieu B.V. Lindestraat 11 7039 AW Stokkum (Gld) Tel: 0314-640414 info@montferlandmilieu.nl www.montferlandmilieu.nl
TITELBLAD
Projectnaam Projectnummer
Straat Postcode en plaats
Aanleiding
Versienummer
Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen MM21098
Westeindigerdijk 2-4-4B 7778 HG Loozen
Transactie
1
Status
Definitief
Datum
16-04-2021
Plaats
Stokkum
Opsteller
Montferland Milieu B.V.
INHOUDSOPGAVE 1.
INLEIDING ...................................................................................................................................................... 3 1.1
Achtergrond .......................................................................................................................................... 3
1.2
Kwaliteit ................................................................................................................................................ 3
1.3
Betrouwbaarheid .................................................................................................................................. 3
1.4
Onafhankelijkheid ................................................................................................................................. 3
1.5
Leeswijzer ............................................................................................................................................. 3
2.
VOORONDERZOEK ......................................................................................................................................... 4 2.1
Geraadpleegde bronnen ....................................................................................................................... 4
2.2
Huidige situatie ..................................................................................................................................... 4
2.3
Voorgaande onderzoeken .................................................................................................................... 4
3.
HYPOTHESE EN ONDERZOEKSOPZET ............................................................................................................. 5 3.1
Hypothese ............................................................................................................................................. 5
3.2
Onderzoeksopzet .................................................................................................................................. 5
4.
RESULTATEN .................................................................................................................................................. 6 4.1
Uitvoering veldwerk.............................................................................................................................. 6
4.2
Samenstelling (meng)monsters ............................................................................................................ 7
4.3
Analyseresultaten ................................................................................................................................. 7
5.
CONCLUSIE .................................................................................................................................................... 8 5.1
Algemeen .............................................................................................................................................. 8
5.2
Conclusie en aanbevelingen ................................................................................................................. 8
BIJLAGEN BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7 BIJLAGE 8 BIJLAGE 9 BIJLAGE 10 BIJLAGE 11 BIJLAGE 12
Topografische kaart Kadastrale kaart met gegevens Situatietekening met monsternamepunten Boorbeschrijvingen Analysecertificaten asbest Analysecertificaten grondwater Berekening asbestgehalte en toetsingstabel grondwater Projectfoto's Informatie vooronderzoek Onafhankelijkheidsverklaring Toegepaste normen Toelichting toetsingkader
1.
INLEIDING
1.1 Achtergrond In opdracht van de initiatiefnemer heeft Montferland Milieu B.V. een nader asbestonderzoek verricht aan de Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen (gemeente Hardenberg). Het nader asbestonderzoek is uitgevoerd in het kader van een voorgenomen transactie. Het onderzoek heeft tot doel het gehalte aan asbest vaststellen en te bepalen of er sprake is van een ernstig geval van bodemverontreiniging, welke mogelijk een belemmering kan vormen. 1.2 Kwaliteit De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd door Montferland Milieu B.V. conform de beoordelingsrichtlijn BRL-SIKB 2000. Montferland Milieu B.V. is gecertificeerd en erkend voor het uitvoeren van milieuhygiënisch bodemonderzoek conform deze beoordelingsrichtlijn. Het toepassingsgebied van dit certificaat betreft de BRLSIKB protocollen 2001 (plaatsen handboringen en peilbuizen, nemen grondmonsters), 2002 (nemen van grondwatermonsters) en 2018 (maaiveldinspectie en monsterneming asbest in bodem). De grond- en grondwatermonsters zijn (voor)behandeld door middel van de AS3000-methode in het door de Raad voor Accreditatie erkende laboratorium Eurofins Analytico B.V. te Barneveld. Montferland Milieu B.V. werkt volgens een kwaliteitssysteem, zoals beschreven in het kwaliteitshandboek. Ons kwaliteitssysteem is gecertificeerd volgens de kwaliteitsborgingsnormen van de NEN-EN-ISO 9001:2000.
1.3 Betrouwbaarheid Het bodemonderzoek is uitgevoerd conform de Nederlandse Norm NEN5740 (NEN5740:2009+A1:2016 nl - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de ). Het asbestonderzoek is uitgevoerd conform de Nederlandse Norm NEN5707 ( Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen grond). Het vooronderzoek, dat parallel loopt aan deze normen, is uitgevoerd conform de Nederlandse Norm NEN5725 (NEN 5725:2017 nl 'Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van vooronderzoek bij verkennend en nader onderzoek'). Het asbestonderzoek is uitgevoerd conform de Nederland Norm NEN5707 ( Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen grond). Het vooronderzoek, dat parallel loopt aan deze norm, is uitgevoerd conform de Nederlandse Norm NEN5725 (NEN 5725:2017 nl 'Bodem-Landbodem Strategie voor het uitvoeren van vooronderzoek bij verkennend en nader onderzoek'). Ondanks de zorgvuldigheid waarmee het onderzoek is uitgevoerd, is het altijd mogelijk dat eventueel lokaal voorkomende verontreinigingen niet zijn ontdekt. 1.4 Onafhankelijkheid Tussen Montferland Milieu B.V. en de opdrachtgever is geen sprake van een relatie, die de onafhankelijkheid en de integriteit zouden beïnvloeden en/of haar werkzaamheden zou kunnen belemmeren. De onafhankelijkheidsverklaring van het uitgevoerde veldwerk is opgenomen in bijlage 10.
De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd door erkende medewerker van Montferland Milieu B.V. 1.5 Leeswijzer In hoofdstuk 2 is de voorinformatie beschreven. Aan de hand van deze gegevens is in hoofdstuk 3 de hypothese gedefinieerd en is de onderzoeksopzet vastgesteld. Hoofdstuk 4 behandelt de resultaten van het onderzoek. Ten slotte zijn in hoofdstuk 5 de conclusies en aanbevelingen gedefinieerd.
MM21098
3
2.
VOORONDERZOEK
2.1 Geraadpleegde bronnen Op de locatie is recent een verkennend bodem- en asbestonderzoek uitgevoerd. Dit onderzoek komt naar voren in paragraaf 2.3. Voor het volledige historisch onderzoek wordt verwezen naar dit rapport. Het rapport is eveneens in bijlage 9 opgenomen. In dit hoofdstuk wordt enkel de relevante aanvullend verkregen informatie beschreven. 2.2 Huidige situatie De onderzoekslocatie is gelegen aan de Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen (gemeente Hardenberg). De locatie is kadastraal bekend als gemeente GBG00, sectie M, nummer 2918, 2919 en 2920. De onbebouwde onderzoekslocatie heeft een oppervlakte van circa 6.835 m² (totaal 8.785 m² ). In bijlage 1 is de topografische kaart weergegeven. Bijlage 2 bevat de kadastrale kaart met kadastrale gegevens en in bijlage 3 is de situatietekening met monsternamepunten weergegeven. De onderzoekslocatie is gelegen in het buitengebied van Loozen. De onderzoekslocatie bestaat in de huidige situatie uit een agrarisch perceel, er bevindt zich een loods op het perceel. De initiatiefnemer is voornemens de locatie aan te kopen.
Figuur 1: Weergave ruimtelijkeplannen.nl
Figuur 2: Weergave onderzoekslocatie
2.3 Voorgaande onderzoeken Op 14-04-2021 is een verkennend bodem- en asbestonderzoek uitgevoerd. Dit is gerapporteerd onder projectnummer: MM21057. Bij het asbestonderzoek zijn geen asbestverdachte materialen aangetroffen. In de grove fractie van de bodem is over de gehele locatie geen asbest aangetroffen. In het mengmonster van de fijne fractie is een gehalte van 67 mg/kg aangetoond. Op basis van een overschrijding van het criterium voor nader onderzoek (50 mg/kg d.s.) wordt gesteld dat er aanleiding bestaat tot het uitvoeren van een nader onderzoek asbest in bodem ter plaatse van de aangetoonde asbestverontreinigingen. In het nader onderzoek dient bepaald te worden of er sprake is van een ernstig geval van bodemverontreiniging.
MM21098
4
3.
HYPOTHESE EN ONDERZOEKSOPZET
3.1 Hypothese Het onderzoek wordt uit gevoerd volgens de strategie voor een nader onderzoek van 'verdacht maaiveld en/of actuele contactzone' uit de NEN5707. 3.2 Onderzoeksopzet Voorafgaand aan de werkzaamheden zal een visuele inspectie van het maaiveld worden uitgevoerd. Het maaiveld wordt hierbij steekproefsgewijs geïnspecteerd. De locatie wordt opgedeeld in inspectiestroken van 1,5 m en deze worden geïnspecteerd. In totaal worden er 5 sleuven gegraven. De sleuven worden, met een minigraver tot de onverdachte ondergrond gegraven. De te graven sleuven zullen circa 50 cm breed en 2 meter lang zijn. De uitgegraven grond wordt naast de sleuven in lagen uitgespreid en visueel beoordeeld op de aanwezigheid van asbestverdachte materialen. Vervolgens wordt de fijne fractie en eventueel plaatmateriaal bemonsterd. In de onderstaande tabel is de onderzoeksopzet weergegeven. Aantal sleuven (l*b*d) 1RE = 5 (2,0 m * 0,4 m * 0,5 m -mv) Asbest in grond (NEN 5707): Droge stof Fijne fractie asbest
Aantal gaten tot onderzijde verdachte laag 5
Analyses 5 * Asbest in grond (NEN 5707)
Het grondwater is in het voorgaand onderzoek direct na plaatsen bemonsterd. Om de grondwatermonstername onder het betreffende procescertificaat te laten vallen, wordt de peilbuis tijdens het nader asbest onderzoek herbemonsterd.
MM21098
5
4.
RESULTATEN
4.1 Uitvoering veldwerk De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd op 14-05-2021 en is de peilbuis herbemonsterd. In de onderstaande tabel zijn de resultaten van de visuele inspectie van de toplaag opgenomen. Inspectiepunten Weersomstandigheden Type grond Conditie maaiveld Inspectie-efficiëntie Beperkingen van de inspectie Asbestverdacht materiaal op het maaiveld aangetroffen?
Resultaat Droog, zonnig Split-, puinverharding Vast 60% - 80% Ja, split, asfalt, gras Nee
De loods heeft een asbestgolfplaten dak. De platen zijn voor zover waarneembaar niet beschadigd. Het regenwater wordt opgevangen door dakgoten en hoogst waarschijnlijk afgevoerd naar het riool. Bij het naastliggende watergang zijn geen aanwijzingen waargenomen op lozen op het oppervlaktewater. Tijdens het opstellen van het boorplan is rekening gehouden met de doelstellingen en de richtlijnen, welke geformuleerd zijn in de inleiding. Daarnaast is rekening gehouden met de onderzoeksprotocollen en de ligging van kabels en leidingen. Per proefsleuf wordt het uitkomende materiaal uitgespreid in lagen van circa 2 cm dik en visueel geïnspecteerd op de aanwezigheid van asbestverdachte materialen. Vervolgens wordt al het uitkomende materiaal gezeefd (zeeffractie 20 mm) en worden de mengmonsters samengesteld. De complete omschrijvingen van de boorprofielen staan vermeld in bijlage 4. In onderstaande tabel zijn de zintuiglijk waargenomen bijzonderheden weergegeven: Boring SL01 SL01 SL02 SL02 SL03 SL03 SL04 SL04 SL05 SL05
Diepte boring (m -mv) 1,10 1,10 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00
Traject (m -mv) 0,00 - 0,10 0,10 - 0,60 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50
Waargenomen bijzonderheden Volledig split Matig puinhoudend, 152 gram asbest Volledig split Matig puinhoudend, o gram asbest Volledig split Matig puinhoudend, 51 gram asbest Volledig split Matig puinhoudend, brokken asfalt, 25 gram asbest Volledig split Matig puinhoudend, 253 gram asbest
Toelichting: In de grove fractie van sleuf 01, 03, 04 en sleuf 05 is asbestplaatmateriaal aangetroffen. Het materiaal is bemonsterd en geanalyseerd om te bepalen of het asbesthoudend is. In de onderstaande tabel staan de meetresultaten van het grondwater weergegeven: Peilbuis P06
Filterstelling (m -mv) 1,70 - 2,70
Grondwaterstand (m -mv) 1,02
Zuurgraad (pH) 6,80
Geleidbaarheid EGV (µS/cm) 460
Troebelheid (NTU) 1
Toelichting: Geen van de gemeten waarden wijkt duidelijk af van de waarde, welke gezien de natuurlijke omstandigheden verwacht kan worden.
MM21098
6
4.2 Samenstelling (meng)monsters Op basis van de zintuiglijke waarnemingen zijn (meng)monsters samengesteld van de grond en plaatmateriaal. In onderstaande tabel staan de monsters weergegeven. Grond (meng) monster(s) SL01 SL01 SL02 SL03 SL03 SL04 SL04 SL05 SL05
Samenstelling SL01: 0.10 - 0.50 SL01: 0.10 - 0.50 SL02: 0.10 - 0.50 SL03: 0.10 - 0.50 SL03: 0.10 - 0.50 SL04: 0.10 - 0.50 SL04: 0.10 - 0.50 SL05: 0.10 - 0.50 SL05: 0.10 - 0.50
Traject (m -mv) 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50 0,10 - 0,50
Analyse Asbest in grond Plaatmateriaal kwalitatief Asbest in grond Asbest in grond Plaatmateriaal kwalitatief Asbest in grond Plaatmateriaal kwalitatief Asbest in grond Plaatmateriaal kwalitatief
4.3 Analyseresultaten In bijlage 5 zijn de analyserapporten van de asbestmonsters opgenomen en in bijlage 6 van het grondwater. De berekening asbestgehalte en toetsingtabel van het grondwater zijn weergegeven in bijlage 7.
In de onderstaande tabel zijn resultaten opgenomen van de berekeningen van de asbestconcentratie van de op locatie verzamelde asbestverdachte materialen in de fractie > 20 mm. Tevens is in de tabel de totale asbestconcentratie opgenomen. Deze concentratie bevat de asbestconcentratie in de fractie > 20 mm (bepaald in het veld) met de asbestconcentratie in de fractie < 20 mm (bepaald in het laboratorium). Sleuven
Traject (m -mv) 0,10 - 0,50 SL01¹ 0,10 - 0,50 SL02 0,10 - 0,50 SL03¹ 0,10 - 0,50 SL04¹ 0,10 - 0,50 SL05¹ Grondwatermonster(s) P06-1-2 1,70 - 2,70 Betekenis van de tekens en afkortingen WBB: S = streefwaarde >AW = >achtergrondwaarde (licht verontreinigd) T = tussenwaarde (matig verontreinigd) I = interventieaarde (sterk verontreinigd) - = onder achtergrondwaarde of detectiegrens
Gewogen concentratie asbest mg/kg d.s. 30,94 3,70 10,97 5,20 77,94 Gehalte >S Barium (55)
Overschrijding interventiewaarde Nee Nee Nee Nee Nee N.v.t.
Toelichting: ¹ In de grove fractie is asbestplaatmateriaal aangetroffen. Het aangetroffen plaatmateriaal is hechtgebonden. Verklaring kwalitatief onderzoek zeeffractie <0,5 mm: geen asbest waargenomen. In geen van de sleuven wordt de interventiewaarde van 100 mg/kg d.s. overschreden. Het is bekend dat in het grondwater zware metalen in sterk fluctuerende gehalten kunnen voorkomen, zowel door natuurlijke bronnen als door menselijke activiteiten veroorzaakt. De gehalten betreffen dan (natuurlijke) achtergrondwaarden.
MM21098
7
5.
CONCLUSIE
5.1 Algemeen In opdracht van de initiatiefnemer heeft Montferland Milieu B.V. een nader asbestonderzoek verricht aan de Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen (gemeente Hardenberg). Het asbestonderzoek is uitgevoerd vanwege het in het verkennend asbestonderzoek aangetroffen asbest. Het onderzoek heeft tot doel het gehalte aan asbest vaststellen en te bepalen of er sprake is van een ernstig geval van bodemverontreiniging, welke mogelijk een belemmering kan vormen. 5.2 Conclusie en aanbevelingen Uit het uitgevoerde bodemonderzoek kan het volgende worden geconcludeerd: Het aangetroffen barium gehalte in het grondwater wordt toegeschreven aan een natuurlijke oorsprong. In de grove fractie van de bodem is ter plaatse van SL01, SL03, SL04 en SL05 (hechtgebonden) asbestplaatmateriaal aangetroffen. In geen van de sleuven wordt de interventiewaarde van 100 mg/kg d.s. overschreden. Er kan op basis van de onderzoeksresultaten gesteld worden dat er geen sprake is van een ernstig geval van bodemverontreiniging en er derhalve geen saneringsplicht geldt. Standaard slotopmerking: Het volgende dient opgemerkt te worden: gezien het verkennende karakter van dit onderzoek is het, ondanks de zorgvuldigheid waarmee het is uitgevoerd, altijd mogelijk dat eventueel lokaal voorkomende verontreinigingen niet zijn ontdekt.
Hoewel voldaan wordt aan de geldende wetten en regelgeving, wordt tijdens een verkennend of nader bodemasbestonderzoek een beperkt aantal boringen, inspectiegaten of inspectiesleuven verricht. In algemene zin wordt opgemerkt dat bij analyse van mengmonsters het gehalte in de individuele deelmonsters zowel hoger als lager kunnen zijn dan het aangetoonde gehalte in het betreffende mengmonster. Vermeld dient tevens te worden dat op basis van voorliggend onderzoek geen conclusies kunnen worden getrokken omtrent de bodemkwaliteit van andere terreindelen of aangrenzende percelen. Opgemerkt wordt dat wij slechts een adviserende taak hebben en dat het bevoegd gezag de noodzaak tot de uitvoering van nader of aanvullend onderzoek vaststelt. Tenslotte dient in acht genomen te worden dat elk bodemonderzoek een momentopname is. Eventuele toekomstige calamiteiten (bijvoorbeeld brand of morsing van bodemvreemde vloeistoffen), sloopwerkzaamheden of bouwrijp maken en aanvoer van grond van elders kunnen de bodemkwaliteit (sterk) beïnvloeden.
MM21098
8
BIJLAGE 1: Topografische kaart
BIJLAGE 2: Kadastrale kaart met gegevens
BIJLAGE 3: Situatietekening met monsternamepunten
BIJLAGE 4: Boorprofielen
BIJLAGE 5: Analysecertificaten
BIJLAGE 6: Analysecertificaten water
BIJLAGE 7: Berekening asbestgehalte & toetsingtabel grondwater
Uw Project
Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen (MM21098)
Certificaat
2021080645
Toetsing
BoToVa T13 kwaliteit van grondwater volgens Wbb (water)
Versie
BoToVa Default
Toetsingsdatum
21 May 2021 15:39
Is Diep grondwater
Nee
Analyse
Eenheid
1, 1-1: 0-0 G.W.
RG
G.S.S.D
Oordeel
S
T
I
625
Metalen Barium (Ba)
55
55
> SW
20
50
338
Cadmium (Cd)
<0.20
0.14
-
0.2
0.4
3.2
6
Kobalt (Co)
<2.0
1.4
-
2
20
60
100
Koper (Cu)
9.2
9.2
-
2
15
45
75
Kwik (Hg)
<0.050
0.035
-
0.05
0.05
0.175
0.3
Molybdeen (Mo)
<2.0
1.4
-
2
5
152
300
Nikkel (Ni)
<3.0
2.1
-
3
15
45
75
Lood (Pb)
<2.0
1.4
-
2
15
45
75
Zink (Zn)
11
11
-
10
65
432
800
Benzeen
<0.20
0.14
-
0.2
0.2
15.1
30
Tolueen
<0.20
0.14
-
0.2
7
503
1000
Ethylbenzeen
<0.20
0.14
-
0.2
4
77
150 70
Vluchtige Aromatische Koolwaterstoffen
Xylenen (som) factor 0,7
0.21
0.21
-
0.2
0.2
35.1
Naftaleen
<0.020
0.014
-
0.02
0.01
35
70
Styreen
<0.20
0.14
-
0.2
6
153
300
Dichloormethaan
<0.20
0.14
-
0.2
0.01
500
1000
Trichloormethaan
<0.20
0.14
-
0.2
6
203
400
Tetrachloormethaan
<0.10
0.07
-
0.1
0.01
5
10
Trichlooretheen
<0.20
0.14
-
0.2
24
262
500
Tetrachlooretheen
<0.10
0.07
-
0.1
0.01
20
40
1,1-Dichloorethaan
<0.20
0.14
-
0.2
7
454
900
1,2-Dichloorethaan
<0.20
0.14
-
0.2
7
204
400
1,1,1-Trichloorethaan
<0.10
0.07
-
0.1
0.01
150
300
1,1,2-Trichloorethaan
<0.10
0.07
-
0.1
0.01
65
Tribroommethaan
<0.20
0.14
@
Vinylchloride
<0.10
0.07
-
0.2
0.01
2.5
5
1,1-Dichlooretheen
<0.10
0.07
-
0.1
0.01
5
10
1,2-Dichloorethenen (Som) factor 0,7
0.14
0.14
-
0.2
0.01
10
20
Dichloorpropanen som factor 0.7
0.42
0.42
-
0.6
0.8
40.4
80
<50
35
-
50
50
325
600
0.77
@
Vluchtige organische halogeenkoolwaterstoffen
130 630
Minerale olie Minerale olie totaal (C10C40) Extra parameters unknown
Deze toetsing is m.b.v. BoToVa uitgevoerd. Zie voor info: http://www.rwsleefomgeving.nl/onderwerpen/bodemondergrond/bbk/instrumenten/botova/
BIJLAGE 8:
BIJLAGE 9: Informatie vooronderzoek
2021 Verkennend bodem- en asbestonderzoek Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen
MM21057 Montferland Milieu B.V. 16-4-2021
Montferland Milieu B.V. Lindestraat 11 7039 AW Stokkum (Gld) Tel: 0314-640414 info@montferlandmilieu.nl www.montferlandmilieu.nl
TITELBLAD
Projectnaam Projectnummer
Straat Postcode en plaats
Aanleiding
Versienummer
Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen MM21057
Westeindigerdijk 2-4-4B 7778 HG Loozen
Transactie
1
Status
Definitief
Datum
16-04-2021
Plaats
Stokkum
Opsteller
Montferland Milieu B.V.
INHOUDSOPGAVE 1.
INLEIDING ...................................................................................................................................................... 3 1.1
Achtergrond .......................................................................................................................................... 3
1.2
Kwaliteit ................................................................................................................................................ 3
1.3
Betrouwbaarheid .................................................................................................................................. 3
1.4
Onafhankelijkheid ................................................................................................................................. 3
1.5
Leeswijzer ............................................................................................................................................. 3
2.
VOORONDERZOEK ......................................................................................................................................... 4 2.1
Geraadpleegde bronnen ....................................................................................................................... 4
2.2
Huidige situatie ..................................................................................................................................... 4
2.3
Historie ................................................................................................................................................. 5
2.4
Asbest ................................................................................................................................................... 6
2.5
PFAS ...................................................................................................................................................... 6
2.5
Voorgaande onderzoeken .................................................................................................................... 6
2.6
Geohydrologie ...................................................................................................................................... 6
2.7
Locatie inspectie ................................................................................................................................... 7
2.8
Conclusie vooronderzoek ..................................................................................................................... 7
3.
HYPOTHESE EN ONDERZOEKSOPZET ............................................................................................................. 8 3.1
Verkennend bodemonderzoek ............................................................................................................. 8
3.2
Onderzoeksopzet .................................................................................................................................. 8
3.3
Verkennend asbestonderzoek .............................................................................................................. 8
3.4
Onderzoeksopzet .................................................................................................................................. 8
4.
RESULTATEN .................................................................................................................................................. 9 4.1
Uitvoering veldwerk.............................................................................................................................. 9
4.2
Samenstelling (meng)monsters en chemische analyses .................................................................... 10
4.3
Interpretatie analyseresultaten verkennend bodemonderzoek ........................................................ 11
4.4
Interpretatie analyseresultaten verkennend asbestonderzoek ......................................................... 11
5.
CONCLUSIE .................................................................................................................................................. 12 5.1
Algemeen ............................................................................................................................................ 12
5.2
Conclusie en aanbevelingen ............................................................................................................... 12
BIJLAGEN BIJLAGE 1 BIJLAGE 2 BIJLAGE 3 BIJLAGE 4 BIJLAGE 5 BIJLAGE 6 BIJLAGE 7 BIJLAGE 8 BIJLAGE 9 BIJLAGE 10 BIJLAGE 11 BIJLAGE 12 BIJLAGE 13
Topografische kaart Kadastrale kaart met gegevens Situatietekening met monsternamepunten Boorbeschrijvingen Analysecertificaten grond Analysecertificaten asbest Analysecertificaten grondwater Toetsingstabellen Projectfoto's Informatie vooronderzoek Onafhankelijkheidsverklaring Toegepaste normen Toelichting toetsingkader
1.
INLEIDING
1.1 Achtergrond In opdracht van de initiatiefnemer heeft Montferland Milieu B.V. een verkennend bodem- en asbestonderzoek verricht aan de Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen (gemeente Hardenberg). Het bodem- en asbestonderzoek is uitgevoerd in het kader van een voorgenomen transactie. Het onderzoek heeft tot doel vaststellen of er een grond- of grondwaterverontreiniging aanwezig is, welke mogelijk een belemmering kan vormen. 1.2 Kwaliteit De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd door Montferland Milieu B.V. conform de beoordelingsrichtlijn BRL-SIKB 2000. Montferland Milieu B.V. is gecertificeerd en erkend voor het uitvoeren van milieuhygiënisch bodemonderzoek conform deze beoordelingsrichtlijn. Het toepassingsgebied van dit certificaat betreft de BRLSIKB protocollen 2001 (plaatsen handboringen en peilbuizen, nemen grondmonsters), 2002 (nemen van grondwatermonsters) en 2018 (maaiveldinspectie en monsterneming asbest in bodem). De grond- en grondwatermonsters zijn (voor)behandeld door middel van de AS3000-methode in het door de Raad voor Accreditatie erkende laboratorium Eurofins Analytico B.V. te Barneveld. Montferland Milieu B.V. werkt volgens een kwaliteitssysteem, zoals beschreven in het kwaliteitshandboek. Ons kwaliteitssysteem is gecertificeerd volgens de kwaliteitsborgingsnormen van de NEN-EN-ISO 9001:2000.
1.3 Betrouwbaarheid Het bodemonderzoek is uitgevoerd conform de Nederlandse Norm NEN5740 (NEN5740:2009+A1:2016 nl - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van verkennend bodemonderzoek - Onderzoek naar de ). Het asbestonderzoek is uitgevoerd conform de Nederlandse Norm NEN5707 ( Inspectie en monsterneming van asbest in bodem en partijen grond). Het vooronderzoek, dat parallel loopt aan deze normen, is uitgevoerd conform de Nederlandse Norm NEN5725 (NEN 5725:2017 nl 'Bodem - Landbodem - Strategie voor het uitvoeren van vooronderzoek bij verkennend en nader onderzoek'). Ondanks de zorgvuldigheid waarmee het onderzoek is uitgevoerd, is het altijd mogelijk dat eventueel lokaal voorkomende verontreinigingen niet zijn ontdekt. 1.4 Onafhankelijkheid Tussen Montferland Milieu B.V. en de opdrachtgever is geen sprake van een relatie, die de onafhankelijkheid en de integriteit zouden beïnvloeden en/of haar werkzaamheden zou kunnen belemmeren. De onafhankelijkheidsverklaring van het uitgevoerde veldwerk is opgenomen in bijlage 11. De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd door erkende medewerker van Montferland Milieu B.V. 1.5 Leeswijzer In hoofdstuk 2 is de voorinformatie beschreven. Aan de hand van deze gegevens is in hoofdstuk 3 de hypothese gedefinieerd en is de onderzoeksopzet vastgesteld. Hoofdstuk 4 behandelt de resultaten van het onderzoek.
Ten slotte zijn in hoofdstuk 5 de conclusies en aanbevelingen gedefinieerd.
MM21057
3
2.
VOORONDERZOEK
2.1 Geraadpleegde bronnen Voor aanvang van het bodemonderzoek zijn de (historische) gegevens, die relevant zijn voor het onderzoek, verzameld. In bijlage 10 is de informatie van het vooronderzoek opgenomen. Bij het vooronderzoek zijn de volgende bronnen geraadpleegd: informatie van de opdrachtgever informatie uit het provinciaal informatiesysteem informatie van de website topotijdreis.nl informatie van de website bodemloket.nl informatie van de website DINOloket.nl informatie van de website ruimtelijkeplannen.nl locatie inspectie 2.2 Huidige situatie De onderzoekslocatie is gelegen aan de Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen (gemeente Hardenberg). De locatie is kadastraal bekend als gemeente GBG00, sectie M, nummer 2918, 2919 en 2920. De onbebouwde onderzoekslocatie heeft een oppervlakte van circa 6.835 m² (totaal 8.785 m² ). In bijlage 1 is de topografische kaart weergegeven. Bijlage 2 bevat de kadastrale kaart met kadastrale gegevens en in bijlage 3 is de situatietekening met monsternamepunten weergegeven. De onderzoekslocatie is gelegen in het buitengebied van Loozen. De onderzoekslocatie bestaat in de huidige situatie uit een agrarisch perceel, er bevindt zich een loods op het perceel. De initiatiefnemer is voornemens de locatie aan te kopen.
Figuur 1: Weergave ruimtelijkeplannen.nl
MM21057
Figuur 2: Weergave onderzoekslocatie
4
2.3 Historie Informatie uit het Provinciaal informatiesysteem Er zijn geen relevante gegevens van de historie van het terrein bekend welke van invloed zouden kunnen zijn op de onderzoeksstrategie. Op de locatie hebben zich in het verleden, voor zover bekend, geen calamiteiten voorgedaan. Informatie van de website topotijdreis.nl Uit historisch kaartmateriaal is gebleken dat rond 1930 de omgeving bebouwd is geraakt. Tussen 2000 en 2005 is er ook bebouwing op de onderzoekslocatie weergegeven. De historische kaart uit 1930 is enigszins verschoven en geeft geen goed beeld van de locatie.
Figuur 3: Historische kaart (1930)
Figuur 4: Historische kaart (1970)
Figuur 5: Historische kaart (2005)
Figuur 6: Historische kaart (2019)
Informatie van de website bodemloket.nl Uit informatie van het bodemloket blijkt dat er geen historische activiteiten bekend zijn die van invloed kunnen zijn op de onderzoeksstrategie.
Figuur 7: Weergave bodemloket.nl
MM21057
5
2.4 Asbest Volgens de asbestdakenkaart van de Provincie Overijssel is de locatie verdacht (rood) op het voorkomen van asbesthoudende dakplaten.
Figuur 8: Weergave asbestdakenkaart 2.5 PFAS Er zijn geen specifieke aanwijzingen voor de aanwezigheid van PFAS ter plaatse van de onderzoekslocatie. Atmosferische depositie kan de enige (beperkte) bron van PFAS-verontreiniging op het de locatie zijn. Van atmosferische depositie is bekend dat dit beperkt tot verhoogde PFAS-gehaltes voornamelijk in de bovengrond. 2.5 Voorgaande onderzoeken Op en in de nabije omgeving van de onderzoekslocatie hebben voorzover bekend geen voorgaande bodemonderzoeken plaatsgevonden. In de directe omgeving van de projectlocatie zijn geen relevante bodemverontreiniging aanwezig die eventueel invloed hebben op de onderzoeksstrategie. 2.6 Geohydrologie Op basis van de geologische overzichtskaarten en grondwaterkaart van Nederland kan het volgende beeld van de bodemopbouw worden geschetst. Het maaiveld bevindt zich volgens het Actueel Hoogtebestand Nederland op een hoogte van circa 9,7 m +NAP. De gemiddelde stand van het freatisch grondwater bedraagt ± 9 m +NAP, waardoor het grondwater zich op ± 0,7 m -mv zou bevinden. Uit de grondwaterkaarten van TNO blijkt dat de regionale grondwaterstromingsrichting noordwestelijk is gericht. Het grondwater is voor zover bekend niet onderhevig aan invloeden van buitenaf.
MM21057
6
2.7 Locatie inspectie Bebouwing: De loods heeft een asbestgolfplaten dak. De platen zijn voor zover waarneembaar niet beschadigd. Het regenwater wordt opgevangen door dakgoten Hierdoor is de besmetting van het maaiveld zeer klein. Verhardingslaag: Bij de visuele inspectie van het materiaal en het maaiveld zijn geen asbestverdachte materialen waargenomen. Ten einde een uitspraak te kunnen doen over de concentratie aan asbest zal er tevens een asbestonderzoek uitgevoerd worden conform de NEN 5707 (bodem) en/of NEN 5897 (granulaten).
Figuur 9: Overzichtsfoto puinverharding
Figuur 10: Overzichtsfoto puinverharding
2.8 Conclusie vooronderzoek De onderzoekslocatie is op basis van het vooronderzoek onverdacht op het voorkomen van bodemverontreinigingen. De onderzoekslocatie is eveneens onverdacht op het voorkomen van PFAS in de bodem. De onderzoekslocatie is verdacht op het voorkomen van asbest in de bodem (puinverharding).
MM21057
7
3.
HYPOTHESE EN ONDERZOEKSOPZET
3.1 Verkennend bodemonderzoek De in paragraaf 2.5 beschreven onderzoeken en de overige geraadpleegde informatie geven op voorhand geen aanleiding het onderhavige perceel als verdacht te onderzoeken. Daarnaast zijn er geen verdachte deellocaties naar voren gekomen. De gehele onderzoekslocatie kan op basis van het vooronderzoek als niet-verdacht worden beschouwd en hiervoor wordt de 'Onderzoeksstrategie voor een onverdachte locatie (ONV)' uit NEN 5740 gebruikt. Deze hypothese gaat ervan uit dat op een locatie geen of slechts licht verhoogde gehalten worden gemeten. 3.2 Onderzoeksopzet In de onderstaande tabel is de onderzoeksopzet weergegeven. Aantal boringen (excl. peilbuizen) Aantal peilbuizen 12 tot ± 0,5 m -mv 1 3 tot ± 2,0 m -mv AS3000-pakket grond: Lutum en organische stof Zware metalen (Ba, Cd, Co, Cu, Hg, Pb, Mo, Ni, Zn) PCB's Polycyclische Aromatische Koolwaterstoffen Minerale olie (C10-40)
Analyses grond 2 * AS3000-pakket bovengrond 2 * AS3000-pakket ondergrond
Analyses water 1 * AS3000-pakket grondwater
AS3000-pakket grondwater: Zware metalen (Ba, Cd, Co, Cu, Hg, Pb, Mo, Ni, Zn) Vluchtige aromaten (benzeen, tolueen, ethylbenzeen, xylenen, styreen, naftaleen) Vluchtige gehalogeneerde koolwaterstoffen (vinylchloride, chloorethenen, chloormethaan, chloroform, chloorethanen, chloorpropanen en bromoform) Minerale olie (C10-40)
3.3 Verkennend asbestonderzoek Ter plaatse van de verhardingslaag kan op basis van het vooronderzoek als heterogeen verdacht worden beschouwd en hiervoor wordt de 'Onderzoeksstrategie voor een verdachte locatie met diffuse bodembelasting, heterogeen verdeeld' gehanteerd met een oppervlakte van ca. 950 m². Voorafgaand aan de werkzaamheden zal een visuele inspectie van het maaiveld worden uitgevoerd. Het maaiveld wordt hierbij steekproefsgewijs geïnspecteerd. De locatie wordt opgedeeld in inspectiestroken van 1,5 m en deze worden geïnspecteerd. 3.4 Onderzoeksopzet In de onderstaande tabel is de onderzoeksopzet weergegeven. Aantal gaten in de verdachte laag (l*b*d) 5 (0,3 m * 0,3 m * 0,5 m -mv) Asbest in grond (NEN 5707): Droge stof Fijne fractie asbest
MM21057
Aantal gaten tot onderzijde verdachte laag 1
Analyses 1 * Asbest in grond (NEN 5707)
8
4.
RESULTATEN
4.1 Uitvoering veldwerk De veldwerkzaamheden zijn uitgevoerd op 14-04-2021. In de onderstaande tabel zijn de resultaten van de visuele inspectie van de toplaag opgenomen. Inspectiepunten Weersomstandigheden Type grond Conditie maaiveld Inspectie-efficiëntie Beperkingen van de inspectie Asbestverdacht materiaal op het maaiveld aangetroffen?
Resultaat Droog, zonnig Split-, puinverharding Vast 60% - 80% Ja, split, asfalt, gras Nee
Tijdens het opstellen van het boorplan is rekening gehouden met de doelstellingen en de richtlijnen, welke geformuleerd zijn in de inleiding. Daarnaast is rekening gehouden met de onderzoeksprotocollen en de ligging van kabels en leidingen. Van het opgeboorde materiaal is een boorbeschrijving conform de NEN 5104 gemaakt en zijn er grondmonsters genomen over trajecten van ten hoogste 0,5 m, waarbij bodemlagen met verontreinigingskenmerken of een afwijkende textuur separaat bemonsterd zijn. Hierbij is gebruik gemaakt van de olie/watertest (O/W-test) en is gelet op afwijkende kleur of geur van de bodem. Per proefgat wordt het uitkomende materiaal uitgespreid in lagen van circa 2 cm dik en visueel geïnspecteerd op de aanwezigheid van asbestverdachte materialen. Vervolgens wordt al het uitkomende materiaal gezeefd (zeeffractie 20 mm) en worden de mengmonsters samengesteld. In de vaste bodem is geen asbestverdacht materiaal aangetroffen. De complete omschrijvingen van de boorprofielen staan vermeld in bijlage 4. onderstaande tabel zijn de zintuiglijk waargenomen bijzonderheden weergegeven: Boring A01 A01 A02 A02 A03 A03 A04 A04 A05 A05
Diepte boring (m -mv) 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00 1,00
Traject (m -mv) 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50 0,00 - 0,10 0,10 - 0,50
Waargenomen bijzonderheden Volledig split Matig puinhoudend Volledig split Matig puinhoudend Volledig split Matig puinhoudend Volledig split Matig puinhoudend, brokken asfalt Volledig split Matig puinhoudend
Voor de geplaatste peilbuis geldt dat het onderste gedeelte van de peilbuis (het peilfilter) is geperforeerd. Boven het filter is een laag zwelklei aangebracht, zodat er géén verontreinigingen van bovenaf in de peilbuis kunnen migreren. De filterstelling is bepaald op basis van de grondwaterstand en/of storende laag, zoals deze tijdens de veldwerkzaamheden is ingeschat. Het grondwater is direct na plaatsing van de peilbuis bemonsterd. Dit in verband met het spoedeisende karakter van het bodemonderzoek. Normaliter dient ten minste één week wachttijd tussen het plaatsen van een peilbuis en het bemonsteren van het grondwater in acht te worden genomen. De grondwatermonstername valt dan ook niet onder het betreffende procescertificaat. Bij een verkorte rusttijd bestaat onder andere een kans op het aantreffen van verhoogde concentraties metalen in het grondwater (= plaatsingseffect). In de onderstaande tabel staan de meetresultaten van het grondwater weergegeven: Peilbuis P06
MM21057
Filterstelling (m -mv) 1,70 - 2,70
Grondwaterstand (m -mv) 1,09
Zuurgraad (pH) 6,80
Geleidbaarheid EGV (µS/cm) 460
Troebelheid (NTU) 1
9
4.2 Samenstelling (meng)monsters en chemische analyses Op basis van de zintuiglijke waarnemingen zijn (meng)monsters samengesteld van de grond. De resultaten uit het vooronderzoek en de zintuigelijke waarnemingen geven geen aanleiding het standaard NEN-analysepakket voor grond en grondwater uit te breiden. In onderstaande tabel staan de mengmonsters weergegeven. Verkennend bodemonderzoek (NEN 5740) Grond(meng)monster(s) Samenstelling MM01 A01: 0.10 - 0.50, A02: 0.10 - 0.50, A03: 0.10 - 0.50, A04: 0.10 - 0.50, A05: 0.10 0.50 MM02 B09: 0.00 - 0.40, B10: 0.00 - 0.50, B11: 0.00 - 0.50, B13: 0.00 - 0.40, B15: 0.00 0.50, P06: 0.00 - 0.50 MM03 B07: 0.10 - 0.50, B08: 0.00 - 0.50, B12: 0.00 - 0.50 MM04 A01: 0.50 - 1.00, A03: 0.50 - 1.00, A04: 0.50 - 1.00, A05: 0.50 - 1.00 MM05 B07: 0.80 - 1.30, B10: 0.50 - 1.00, B11: 0.80 - 1.20, P06: 0.50 - 1.00, P06: 1.00 1.50 Grondwatermonster(s) P06 P06-1-1 Verkennend asbestonderzoek (NEN5707) Grond(meng)monster(s) Samenstelling ASMM01 A01: 0.10 - 0.50, A02: 0.10 - 0.50, A03: 0.10 - 0.50, A04: 0.10 - 0.50, A05: 0.10 0.50
Traject (m -mv) 0,10 - 0,50
Analyse AS3000-pakket grond
0,00 - 0,50
AS3000-pakket grond
0,00 - 0,50
AS3000-pakket grond
0,50 - 1,00
AS3000-pakket grond
0,50 - 1,50
AS3000-pakket grond
1,70 - 2,70
AS3000-pakket grondwater
Traject (m -mv) 0,10 - 0,50
Analyse Asbest in grond (NEN5707)
Motivatie: MM01 is samengesteld uit de individuele grondmonsters van de potentieel verdachte bovengrond. MM02 en MM03 zijn samengesteld uit de individuele grondmonsters van de onverdachte bovengrond. MM04 en MM05 zijn samengesteld uit de individuele grondmonsters van de onverdachte ondergrond. ASMM01 is samengesteld uit de individuele monsters van de potentieel verdachte bovengrond.
MM21057
10
4.3 Interpretatie analyseresultaten verkennend bodemonderzoek In bijlage 5 zijn de analyserapporten van de grond opgenomen, in bijlage 6 van het asbest en in bijlage 7 van het grondwater. De toetsingstabellen zijn weergegeven in bijlage 8. De gemeten gehalten zijn met behulp van het organisch stof- en lutumgehalte, omgerekend naar gehalten in een standaardbodem en vervolgens getoetst. In de onderstaande tabel worden de concentraties aangegeven die de geldende toetsingskaders overschrijden, daarnaast is een indicatie van de te verwachten bodemkwaliteitsklasse volgens het Besluit Bodemkwaliteit weergegeven. Grond (meng)monster(s)
Traject (m -mv)
Gehalte > AW/S
Gehalte > T
Gehalte > I
Indicatie BBK
MM01
0,10 - 0,50
-
-
NT (minerale olie)
MM02 MM03 MM04
0,00 - 0,50 0,00 - 0,50 0,50 - 1,00
Minerale olie (1350) PCB (0,08) PAK (10,65) PCB (0,26) PAK (3,38) -
-
-
AW AW Wonen
-
-
AW
MM05 0,50 - 1,50 Grondwatermonster(s) P06-1-1 1,70 - 2,70 Barium (79) Betekenis van de tekens en afkortingen WBB: S = streefwaarde >AW = >achtergrondwaarde (licht verontreinigd) T = tussenwaarde (matig verontreinigd) I = interventieaarde (sterk verontreinigd) - = onder achtergrondwaarde of detectiegrens
-
N.v.t. Betekenis van de afkortingen BBK: AW= toepasbaar voldoet aan Achtergrondwaarde Wonen= toepasbaar (functieklasse Wonen) Industrie= toepasbaar (functieklasse industrie) NT= niet toepasbaar
Toelichting: De aangetroffen minerale olie, PCB s en PAK s in mengmonster MM01 zijn te relateren aan het aangetroffen bodemvreemd materiaal. Het aangetoonde gehalte overschrijdt het criterium voor een nader bodemonderzoek niet. De verhoogde gehalten PAK in de ondergrond kunnen veroorzaakt worden door antropogene bestandsdelen (puin-/kooldeeltjes) en/of door microscopisch kleine deeltjes (bijv. roet). Het betreffen dan diffuus verspreide verontreinigingen. PCB s werden onder andere toegepast als isolatievloeistof in transformatoren, als hydraulische vloeistof, koelvloeistof en weekmaker in kunststoffen. Voor zover bekend is op de onderzoekslocatie geen bron aanwezig of aanwezig geweest die een dergelijke verontreiniging in de ondergrond 4.4 Interpretatie analyseresultaten verkennend asbestonderzoek In bijlage 6 zijn de analyserapporten van het asbest opgenomen. In de onderstaande tabel zijn resultaten opgenomen van de berekeningen van de asbestconcentratie van de op locatie verzamelde asbestverdachte materialen in de fractie > 20 mm. Tevens is in de tabel de totale asbestconcentratie opgenomen. Deze concentratie bevat de asbestconcentratie in de fractie > 20 mm (bepaald in het veld) met de asbestconcentratie in de fractie < 20 mm (bepaald in het laboratorium). Grond(meng)m onster(s)
Traject (m -mv)
Berekende asbestconcentratie (fractie > 20 mm) mg/kg d.s.
Asbestconcentratie (fractie < 20 mm) mg/kg d.s.
Totale asbestconcentratie mg/kg d.s.
ASMM01
0,10 - 0,50
0
67
67
Toelichting:
In de grove fractie is geen asbesthoudend materiaal aangetroffen. In de fijne fractie < 20 mm is analytisch 67 mg/kg d.s. aangetoond.
MM21057
11
5.
CONCLUSIE
5.1 Algemeen In opdracht van de initiatiefnemer heeft Montferland Milieu B.V. een verkennend bodem- en asbestonderzoek verricht aan Westeindigerdijk 2-4-4B te Loozen (gemeente Hardenberg). Het bodem- en asbestonderzoek is uitgevoerd in het kader van een voorgenomen transactie. 5.2 Conclusie en aanbevelingen Uit het uitgevoerde bodemonderzoek kan het volgende worden geconcludeerd: Verkennend bodemonderzoek: Het aangetroffen barium gehalte in het grondwater wordt toegeschreven aan een natuurlijke oorsprong. De aangetroffen minerale olie, PCB s en PAK in mengmonster MM01 zijn te relateren aan het aangetroffen bodemvreemd materiaal (puin). Het aangetoonde gehalte overschrijdt het criterium voor een nader bodemonderzoek niet. De locatie wordt met uitzondering van dat deel van de locatie waar de minerale olie, PCB s en PAK verontreiniging is aangetroffen, geschikt geacht voor de beoogde bestemming. Het deel van de locatie waar de licht minerale olie , PCB s en PAK verontreiniging zich bevindt is niet geschikt voor de beoogde bestemming. Wij adviseren de verontreiniging weg te nemen, zodat de beoogde bestemming geschikt is. De vrijkomende grond dient afgevoerd te worden naar een reiniger/erkende verwerker. ehele onderzoekslocatie kan op basis van het vooronderzoek als niet-verda te worden verworpen.