RV Verordening leerlingenvervoer 2026

Raadsvoorstel

Verordening leerlingenvervoer 2026 Zaaknummer:

1125396

College:

11 november 2025

Portefeuillehouder:

Wethouder Ten Kate

Raad:

13 januari 2026

Wij stellen de gemeenteraad voor om te besluiten: 1. de verordening leerlingenvervoer 2026 vast te stellen;

2. in 2026 € 140.000 beschikbaar te stellen voor de implementatie van deze verordening en dit te laten verwerken in de Meibrief 2026.

Inleiding

In de gemeente Hardenberg vinden we het belangrijk dat ieder kind mee kan doen. We zien

onderwijs als een essentieel onderdeel van de sociale basis en als een belangrijke factor voor een succesvolle toekomst van kinderen en jongeren. Gewoonlijk levert het op school komen geen problemen op, aangezien de school lopend of met de fiets gemakkelijk bereikbaar is. Als dit vanwege de afstand en/of een structurele beperking niet mogelijk is, dan wordt samen met ouders gekeken naar een passende oplossing, zodat elke jeugdige naar school kan.

Het vervoer van leerlingen tussen thuis en school en de begeleiding van de leerling is in de basis

een verantwoordelijkheid van de ouders. Dit staat ook in de verschillende onderwijswetgevingen. Maar de gemeente heeft wel de wettelijke taak en zorgplicht om te helpen als inwoners er zelf

niet uitkomen. Voor leerlingen die verder van school wonen of een beperking hebben waardoor zelfstandig reizen niet mogelijk is, bestaat onder voorwaarden de mogelijkheid om gebruik te maken van een voorziening leerlingenvervoer. Dit geldt voornamelijk voor leerlingen die

aangewezen zijn op speciaal onderwijs, dat vaak op grotere afstand van huis wordt aangeboden en daardoor een mobiliteitsvraag met zich meebrengt.

Om richting te geven aan het leerlingenvervoer is een nieuwe verordening opgesteld. Deze ligt ter besluitvorming aan u voor. De verordening wordt ondersteund door beleidsregels. Deze

worden, na besluitvorming van u als raad, voorgelegd aan het college. De concept beleidsregels zijn als bijlage aan dit raadsvoorstel toegevoegd.

Om de wijzigingen in de verordening goed zichtbaar te maken is een was-wordt lijst gemaakt. Op

deze lijst staan de belangrijkste wijzigingen. Omdat de huidige verordening en de nieuwe

1 van 6

verordening totaal verschillen, onder andere qua opbouw en artikelnummers is ervoor gekozen dit niet allemaal te benoemen. Dit maakt de was-wordt lijst overzichtelijk en leesbaar. Deze is toegevoegd als bijlage aan dit raadsvoorstel.

Doelen

• Ieder kind in de gemeente Hardenberg gaat naar school.

• Het vergroten van de zelfstandigheid en zelfredzaamheid van leerlingen die dit aan kunnen.

• Ondersteuning van leerlingen en hun gezinnen die dit nodig hebben in het mobiliteitsvraagstuk tussen de woning en school.

Argumenten

1.1 Zij sluit aan bij onze visie en het huidige beleid

Voor de zomer is het visiedocument leerlingenvervoer vastgesteld door het college. Hierin is onder andere aandacht voor de leidende principes van het gezondheidsbeleid en het

Hardenbergs Model voor Ondersteuning. De volgende stap is het visiedocument omzetten in

beleid. Dat doen we met deze verordening en beleidsregels. Voor de inwoners is het belangrijkste verschil de invoering van vervoersontwikkelingsgesprekken. 1.2 Dit vergroot de ontwikkelkansen voor leerlingen

Het doel van het beleid leerlingenvervoer en daarmee deze verordening is om leerlingen zo

zelfstandig mogelijk naar school te laten gaan, wat hun vertrouwen, verantwoordelijkheidsgevoel

en onafhankelijkheid bevordert. Om met maatwerk passende ondersteuning te bieden, starten we

in 2026 met het opstellen van persoonlijke vervoersontwikkelingsplannen voor en met leerlingen en hun ouders.

1.3 Deze verordening geeft duidelijkheid aan de uitvoering

In de uitvoering liep men steeds vaker aan tegen de beperkingen in de oude verordening. De nieuwe verordening heeft de modelverordening van de VNG als uitgangspunt. Deze sterke

modelverordening geeft duidelijkheid voor de uitvoering. Een voorbeeld is dat nu goed staat beschreven wat bedoeld wordt met de dichtstbijzijnde toegankelijke school. Met de

modelverordening als basis zijn goede Hardenbergse keuzes gemaakt die passen binnen het

nieuwe beleid. Denk daarbij aan het toevoegen van een voorziening voor de aanschaf van een elektrische fiets.

1.4 Zij geeft kansen voor betere dienstverlening aan inwoners door de integraliteit tussen verschillende teams te versterken

De uitvoering van het leerlingenvervoer wordt gedaan door de backoffice van het

Maatschappelijk Domein. Met de nieuwe verordening is er meer ruimte voor een integrale blik.

Zo kunnen bijvoorbeeld professionals van Samen Doen en Leerplicht meedenken in de aanvragen leerlingenvervoer. Dit bevordert de integraliteit tussen de verschillende teams en vergroot de dienstverlening aan inwoners.

2 van 6

1.5 De participatieraad heeft zeer positief geadviseerd

De participatieraad is in het traject om te komen tot deze verordening veelvuldig geïnformeerd en is nauw betrokken geweest bij de ontwikkeling van de verordening. Dit hebben zij gedaan door zitting te nemen in de klankbordgroep leerlingenvervoer. In deze klankbordgroep is de

verordening uitvoerig besproken en is het college door deze groep informeel geadviseerd. Dit

advies heeft geleid tot enkele wijzigingen in de verordening. Na het informele adviestraject is het formele adviestraject gestart met de participatieraad. Na zorgvuldig de verordening bestudeerd te hebben, spreekt de participatieraad de complimenten uit over de inhoud en opzet ervan. De participatieraad waardeert in het bijzonder dat in de verordening de ontwikkelkansen van kinderen centraal staan en er oog is voor passende ondersteuning aan leerlingen die zijn

aangewezen op een voorziening leerlingenvervoer. Het volledige advies is toegevoegd als bijlage aan dit raadsvoorstel.

2.1 Dit is nodig om maatwerk te leveren aan onze inwoners

Om meer leerlingen zelfstandig naar school te laten reizen is maatwerk nodig. Hiervoor worden samen met leerlingen en ouders vervoersontwikkelingsplannen opgesteld. Voor het voeren van gesprekken en het opstellen van deze plannen is extra inzet van personeel nodig.

2.2 Deze investering aan de voorkant levert op termijn een structurele besparing op

Het belangrijkste is dat leerlingen maximale ontwikkelkansen krijgen. Deze ontwikkelkansen krijgen zij binnen het leerlingenvervoer met name door gebruik te (leren) maken van ander vervoer dan de taxi. De taxi is de duurste voorziening. Op dit moment maakt 76% van de leerlingen gebruik van de taxi om naar school te gaan. Met maatwerk, door middel van

vervoersontwikkelingsplannen, verwachten we dat minder leerlingen gebruik gaan maken van de taxi. Dit heeft een positief financieel effect. We verwachten, over enkele jaren, een structurele besparing van € 165.000 per jaar.

Risico's en kanttekeningen

1.6 De resultaten van de nieuwe verordening zijn niet direct zichtbaar

Na het vaststellen van de verordening en de beleidsregels wordt de nieuwe werkwijze voor het

leerlingenvervoer geïmplementeerd. Dit kost tijd. Het standaardiseren van het nieuwe werkproces kost minimaal een jaar. De eerste (financiële) resultaten kunnen daarna pas goed inzichtelijk

worden gemaakt. Wanneer de verordening en beleidsregels vastliggen starten we wel direct met de implementatie.

1.7 Na het besluit over de verordening kunnen de beleidsregels worden vastgesteld door het college

De beleidsregels, behorende bij deze verordening, worden ter informatie toegevoegd aan dit

voorstel. Besluitvorming over deze beleidsregels is aan het college. De besluitvorming kan pas na het vaststellen van de verordening door uw raad.

3 van 6

2.3 De investering moet bekostigd worden uit de algemene reserve

Er is binnen het budget leerlingenvervoer geen ruimte om een investering te doen. Daarom

wordt een beroep gedaan op de algemene reserve. De verwachting is dat de investering snel terug wordt verdiend doordat leerlingen meer ontwikkelkansen krijgen en daardoor minder leerlingen gebruik gaan maken van de taxi.

Werelddoelen van de Verenigde Naties (SDG) Dit voorstel draagt bij aan de volgende werelddoelen: • Kwaliteitsonderwijs.

• Verminderen ongelijkheid.

• Goede gezondheid en welzijn. Toelichting werelddoelen VN

Ieder kind heeft recht op onderwijs. Vanuit het leerlingenvervoer wordt de rol vervuld om het mobiliteitsvraagstuk tussen woning en school op te lossen als de ouders het zelf niet lukt.

Daarmee dragen wij eraan bij dat ieder kind naar school kan en afstand geen belemmering van schoolgang mag zijn.

Door duidelijke regels te stellen wordt ongelijkheid verkleind. Met deze nieuwe verordening en

beleidsregels wordt een nieuw toetsingskader opgesteld en geïntegreerd in het werkproces. Zo krijgen alle leerlingen maximale ontwikkelkansen.

We werken vanuit positieve gezondheid. Hierin is eigen regie van groot belang. Door het gesprek met leerlingen en ouders aan te gaan, wordt gekeken waar de leerling ontwikkelpotentie heeft om te groeien in zelfstandigheid. We realiseren ons dat het grootste deel van de leerlingen afhankelijk blijft van het taxivervoer.

Financiën

Voor de implementatie van deze verordening is voor 2026 € 140.000 euro nodig, met name voor het voeren van vervoersontwikkelingsgesprekken en het opstellen van

vervoersontwikkelingsplannen. Over enkele jaren verwachten we een structurele besparing van

€ 165.000 per jaar doordat minder kinderen gebruik hoeven te maken van de taxi. De investering in capaciteit wordt vertaald in de Meibrief van 2026.

Een ander financieel effect ontstaat door het afschaffen van de eigen bijdrage voor kinderen met een toelaatbaarheidsverklaring (artikel 24 en 25 van de verordening). Hierdoor krijgen wij, naar verwachting, € 15.000 minder inkomsten in het leerlingenvervoer.

Verwerking persoonsgegevens

Voor het vaststellen van de verordening is geen verwerking van persoonsgegevens van

toepassing. In de uitvoering van het beleid uiteraard wel en daarin houden wij ons aan geldende wet- en regelgevingen.

4 van 6

Communicatie en participatie Participatie

De verordening is tot stand gekomen door een goede interne en externe samenwerking. Intern hebben collega's van de afdeling kwaliteit en collega's van de uitvoering leerlingenvervoer meegewerkt aan de verordening door middel van een projectmatige aanpak.

Extern wordt nauw samengewerkt met de klankbordgroep leerlingenvervoer. In deze

klankbordgroep zit een afvaardiging van speciaal onderwijs scholen, ouders met kinderen in het leerlingenvervoer en de participatieraad. Al langere tijd werken wij samen om het

leerlingenvervoer te verbeteren. Zo is de klankbordgroep meegenomen in de aanbesteding van

het maatwerkvervoer en is het visiedocument leerlingenvervoer, dat u als raad ter informatie hebt ontvangen in juni dit jaar, ook in samenwerking met de klankbordgroep gemaakt. Door de

langere samenwerking was duidelijk dat we met het beleid leerlingenvervoer op de goede weg

zijn. De verordening en beleidsregels kwamen voor het grootste deel overeen met de ideeën en

wensen van de klankbordgroep. Toch heeft de uitvoerige bespreking in de klankbordgroep geleid tot enkele wijzigingen in de verordening en de beleidsregels.

Wijzigingen verordening en beleidsregels naar aanleiding van de gesprekken met de klankbordgroep leerlingenvervoer.

• Op advies van de klankbordgroep zijn de opstapplaatsen uit de verordening gehaald.

Opstapplaatsen zijn verzamelpunten in de buurt van de woningen van leerlingen in het

aangepast leerlingenvervoer waar de leerlingen moeten verzamelen zodat de taxi meerdere leerlingen van dezelfde plek op kan pikken. Het invoeren van opstapplaatsen stond als

kan-bepaling in de verordening. Ondanks dat is uitgesproken dat het college op dit moment niet de intentie heeft opstapplaatsen in te voeren, heeft de klankbordgroep geadviseerd om de opstapplaatsen uit de verordening te halen. De redenen die zijn aangedragen door de

klankbordgroep, zoals lastig te organiseren en een (te) grote impact op de rest van het gezin, samen met het feit dat op dit moment de urgentie er niet is om opstapplaatsen in te voeren, hebben ertoe geleid dat het college is meegegaan in het advies van de klankbordgroep.

• Ook heeft de klankbordgroep geadviseerd om bewijslasten te verminderen. Ouders hebben aangegeven dat het vervelend is om vaak te moeten bewijzen dat hun kind een bepaalde

beperking heeft. We vinden het belangrijk om het gesprek met ouders aan te gaan en voelen

de moeite van deze ouders. Daarom is ervoor gekozen om de bewijslasten uit de verordening en beleidsregels te halen, maar in te zetten op het goede gesprek tussen de leerling, de ouders en de uitvoering van het leerlingenvervoer.

• Naast deze wijzigingen heeft de samenwerking met de klankbordgroep ook gezorgd voor tekstuele aanpassingen in de verordening.

Communicatie

De nieuwe verordening wordt gedeeld met alle scholen en samenwerkingsverbanden waar

leerlingen uit de gemeente Hardenberg naartoe gaan met een voorziening leerlingenvervoer. 5 van 6

Uitvoering

Als u positief besluit, wordt de verordening bekendgemaakt in het Gemeenteblad. Dit is een verplichting voor lokale overheden.

De beleidsregels worden zo snel als mogelijk behandeld en vastgesteld door het college. Ook deze worden daarna gepubliceerd.

Voor de uitvoering worden de verordening en beleidsregels vertaald in een werkdocument met

werkprocessen. Onderdeel hiervan is dat wij op een makkelijke manier aan inwoners uit kunnen leggen wat de regels en voorwaarden zijn in het leerlingenvervoer.

In de P&C- cyclus wordt u op de hoogte gehouden van de ontwikkelingen in het

leerlingenvervoer. Daarin maken we onder andere de financiële gevolgen inzichtelijk en geven uitleg over de effectiviteit van het beleid.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Hardenberg, Secretaris,

Burgemeester,

B.M. de Vries

M.W. Offinga

Bijlagen

• Bijlage 1: Verordening leerlingenvervoer gemeente Hardenberg 2026

• Bijlage 2: Concept beleidsregels leerlingenvervoer gemeente Hardenberg 2026

• Bijlage 3: Was-wordt lijst verordening leerlingenvervoer gemeente Hardenberg 2026 • Bijlage 4: Advies participatieraad gemeente Hardenberg inzake de verordening Leerlingenvervoer

6 van 6