RV Vaststellen Verordening maatschappelijke ondersteuning 2026 en jeugdhulp 2026

Raadsvoorstel

Vaststellen Verordeningen maatschappelijke ondersteuning 2026 en jeugdhulp 2026 Zaaknummer:

1115566

College:

11 november 2025

Portefeuillehouders:

Wethouder Te Rietstap

Raad:

16 december 2025

Wethouder Mussche

Wij stellen de gemeenteraad voor om te besluiten: 1. de verordening maatschappelijke ondersteuning gemeente Hardenberg 2026 vast te stellen; 2. de verordening jeugdhulp gemeente Hardenberg 2026 vast te stellen.

Inleiding

De gemeente is verantwoordelijk voor het organiseren van goede en toegankelijke hulp op basis van de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo 2015) en de Jeugdwet.

De huidige verordeningen en beleidsregels Wmo en Jeugd zijn vastgesteld in 2023. Uit een juridische toets blijkt dat sommige onderdelen ontbreken of niet volledig in lijn zijn met de

wet- en regelgeving. Ook sluiten de documenten niet meer goed aan bij landelijke en regionale

ontwikkelingen, zoals de Hervormingsagenda jeugd, het Integraal Zorgakkoord (IZA), het Gezond en Actief Leven Akkoord (GALA), recente jurisprudentie en de AMvB reële prijs.

Er is behoefte aan duidelijkere en beter uitvoerbare documenten, zowel voor inwoners als voor professionals die met de uitvoering te maken hebben. Daarom zijn de verordeningen en

beleidsregels geactualiseerd. Met deze herziening verbeteren we de juridische houdbaarheid, leesbaarheid en uitvoerbaarheid. De belangrijkste wijzigingen zijn:

• verduidelijking en structurering van de toegang tot hulp en procedures; • juridisch houdbare onderbouwing van de pgb-tarieven;

• toevoeging van nieuwe accenten die aansluiten bij regionale en landelijke ontwikkelingen. De voorgestelde actualisatie betekent voor inwoners dat sommige bestaande werkwijzen nu

formeel in de verordening worden vastgelegd. Tegelijk worden bepaalde onderdelen strakker

afgebakend, bijvoorbeeld rondom gebruikelijke hulp en de toekenning van ondersteuning. Deze aanscherpingen zijn bedoeld om aan te sluiten bij de actuele ontwikkelingen, de uitvoering

juridisch en financieel houdbaar te maken en verschillen tussen consulenten te verkleinen. Dit kan 1 van 5

ertoe leiden dat in sommige situaties minder uren of voorzieningen worden toegekend dan voorheen, de beoordeling blijft maatwerk en zorgvuldig gemotiveerd.

Doelen

• Vaststellen van verordeningen Wmo en Jeugd die beter aansluiten op actuele wet- en regelgeving en de uitvoeringspraktijk.

• Vergroten van duidelijkheid en uitvoerbaarheid voor inwoners, Samen Doen B.V., de backoffice en zorgaanbieders.

• Verbeteren van de aansluiting tussen beleid, uitvoering en financiën.

• Creëren van een éénduidig, transparant en begrijpelijk kader voor professionals en inwoners.

Argumenten

1.1 & 2.1 Juridische actualisatie is noodzakelijk

De huidige verordeningen zijn onvolledig en juridisch kwetsbaar. Dit leidt tot onduidelijkheid en verhoogt de kans op bezwaar- en beroepszaken. De nieuwe versies sluiten beter aan op recente wetgeving en jurisprudentie en versterken daarmee de juridische houdbaarheid. 1.2 & 2.2 Nieuwe pgb-tarieven zijn juridisch en financieel houdbaar

De huidige pgb-tarieven (82% van het ZIN-tarief) zijn onvoldoende onderbouwd. Het advies van Bureau HHM om over te stappen op de kostprijselement-methode is overgenomen. Deze

methode sluit aan op de AMvB Reële Prijs en de Per Saldo-handreiking, en wordt breed erkend als juridisch houdbare en transparante grondslag.

De methode berekent tarieven op basis van concrete kostenelementen zoals loon- en

werkgeverslasten, productiviteit, reiskosten, overhead en een redelijke marge. Dit zorgt voor

transparante en toetsbare tarieven, die beter standhouden bij bezwaar en beroep. De wijziging

versterkt de rechtmatigheid en uitlegbaarheid van het gemeentelijk beleid.

De nieuwe tarieven gelden alleen voor nieuwe beschikkingen. Lopende beschikkingen blijven

ongewijzigd. Deze gefaseerde invoering voorkomt ingewikkelde overgangsregelingen en biedt ruimte voor monitoring van de effecten op tarieven, uitvoeringslast en bezwaarafhandeling. De nieuwe systematiek sluit beter aan op de werkelijke kosten van zorg.

Het beleid borgt dat inwoners passende ondersteuning blijven ontvangen.

Hoewel sommige pgb’s kunnen dalen, wordt verwacht dat bezwaar- en beroepsprocedures

binnen de reguliere juridische afhandeling kunnen worden opgevangen. 1.3 & 2.3 Versterking van de uitvoerbaarheid en communicatie

De documenten zijn compacter, in begrijpelijke taal geschreven en beter bruikbaar in de praktijk. 2.4 Verbeterde aansluiting op landelijke kaders en de hervormingsagenda

De beleidsregels jeugdhulp zijn (onder de voorwaarde dat uw raad instemt met de verordening jeugdhulp 2026) aangepast aan de Wet beschikbaarheid jeugdhulp en de Hervormingsagenda Jeugd. Ook de verlengde jeugdhulp tot 23 jaar is opgenomen.

2 van 5

Risico's en kanttekeningen

Juridische en uitvoeringsrisico's

Uitstel van de besluitvorming brengt juridische en uitvoeringsrisico’s met zich mee.

Bij het aanhouden van de huidige verordeningen blijft sprake van onvolledigheid en juridische kwetsbaarheid. Communicatie

Onvoldoende of late communicatie richting inwoners en pgb-budgethouders kan leiden tot onrust en misverstanden. Capaciteit

De implementatie vraagt inzet van consulenten en mogelijk extra scholing.

De nieuwe verordeningen stellen strakkere eisen aan aanvraag- en besluitvorming (zoals

termijnen, het recht op familiegroepsplan en het ondersteuningsplan). Dit vraagt aandacht voor werkdruk en zorgvuldige implementatie. Inhoudelijk en maatschappelijk

De nadruk op eigen kracht en gebruikelijke hulp kan leiden tot bezwaren; dit vraagt om zorgvuldige communicatie.

Werelddoelen van de Verenigde Naties (SDG) Dit voorstel draagt bij aan de volgende werelddoelen: • Goede gezondheid en welzijn. • Verminderen ongelijkheid.

Toelichting werelddoelen VN

Goede gezondheid en welzijn (SDG 3)

De vernieuwde verordeningen en beleidsregels Wmo en Jeugd dragen bij aan een goede gezondheid en welzijn door passende ondersteuning te bieden aan inwoners, waaronder

jeugdigen en hun ouders, die tijdelijk of langdurig niet zelfredzaam zijn. Met duidelijke regels, onderbouwde tarieven en een beter uitvoerbaar afwegingskader wordt de kwaliteit en

continuïteit van zorg versterkt. Hierdoor ontvangen inwoners tijdige en passende hulp, wat bijdraagt aan hun fysieke, mentale en sociale welzijn. Verminderen van ongelijkheid (SDG 10)

De nieuwe verordeningen en beleidsregels zorgen voor een eerlijke en transparante toegang tot Wmo ondersteuning en jeugdhulp, ongeacht inkomen, achtergrond of beperking. Dit bevordert gelijke kansen en voorkomt dat kwetsbare groepen buiten de boot vallen.

3 van 5

Financiën

De voorgestelde wijzigingen sluiten aan op het nieuwe begrotingsjaar 2026. Er zijn geen

structurele financiële consequenties of meerkosten ten opzichte van de huidige verordeningen. De bestaande contractafspraken voor zowel de Jeugdwet als de Wmo blijven van kracht,

waardoor de wijzigingen geen directe impact hebben op de huidige begroting. Er zijn bovendien geen grote beleidswijzigingen opgenomen die tot extra uitgaven leiden.

De invoering van de onderbouwde pgb-tarieven kan in bepaalde gevallen leiden tot lagere vergoedingen. Hoewel passende hulp gegarandeerd blijft, wordt rekening gehouden met

mogelijke bezwaar- en beroepsprocedures. Deze zijn naar verwachting op te vangen binnen de reguliere juridische afhandeling.

Tot slot bestaat er een risico op kostenverschuiving tussen de verschillende wettelijke kaders

(Wmo, Jeugdwet, Zvw), afhankelijk van hoe ondersteuning wordt toegekend of overgedragen. De voorgestelde wijzigingen vergroten de uitvoerbaarheid van het beleid zonder structurele

impact op de begroting. Mogelijke financiële risico’s zijn beperkt van aard. De consequenties

worden gemonitord en waar nodig wordt er eventueel bijgestuurd in de mei- of novemberbrief.

Verwerking persoonsgegevens

Voor dit besluit is geen verwerking van persoonsgegevens van toepassing.

Communicatie en participatie Participatieraad

Conceptstukken zijn op 7 juli 2025 informeel gedeeld. Op 26 augustus 2025 is formeel advies

gevraagd. Op 14 oktober is er een positief advies ontvangen van de participatieraad (zie bijlage). Raad en inwoners

De communicatie richting inwoners start na vaststelling door de raad en verloopt via de gemeentelijke kanalen.

Uitvoering

De verordeningen worden uitgevoerd na publicatie en inwerkingtreding per 1 januari 2026.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Hardenberg, Secretaris,

Burgemeester,

B.M. de Vries

M.W. Offinga 4 van 5

Bijlagen

Bijlage 1: Juridische toets verordeningen en beleidsregels gemeente Hardenberg 2023 Bijlage 2: Verordening maatschappelijke ondersteuning 2026

Bijlage 3: Was-wordt lijst verordening maatschappelijke ondersteuning 2023-2026 Bijlage 4: Verordening jeugdhulp 2026

Bijlage 5: Was-wordt lijst verordening jeugdhulp 2023-2026 Bijlage 6: Advies Participatieraad d.d. 14 oktober 2025

Bijlage 7: Brief aan participatieraad als antwoord op advies

Bijlage 8: Uitgaande brief Participatieraad betreft besluit huishoudelijke hulp

5 van 5