RV Omgevingsdienst IJsselland - jaarstukken 2025 en begroting 2027

Raadsvoorstel

Omgevingsdienst IJsselland: jaarstukken 2025 en begroting 2027 Zaaknummer:

1192634

College:

11 mei 2026

Portefeuillehouders:

Burgemeester Offinga

Raad:

16 juni 2026

Wethouder Dorrestijn-Taal

Wij stellen de gemeenteraad voor om te besluiten: 1. geen zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027; 2. de financiële effecten van de begroting 2027 van de Omgevingsdienst te betrekken bij de Perspectiefnota 2027 en bij de samenstelling van de gemeentelijke Begroting 2027 en de Meerjarenraming 2028 – 2030.

Inleiding Op 18 april 2026 heeft de gemeenteraad de volgende stukken ontvangen van de Omgevingsdienst IJsselland (hierna: ODIJS) • het voorlopig jaarverslag 2025 ODIJS; • de voorlopige jaarrekening 2025 ODIJS, met een gewaarmerkte accountantsverklaring; • de ontwerpbegroting 2027 ODIJS; • een aanbiedingsbrief met een toelichting op bovenstaande documenten.

Doelen 1. Het doel van de aangeleverde stukken is de raden en staten te informeren over de te verwachten ontwikkelingen in de te leveren prestaties en de daarmee gemoeide financiën. Daarmee kan de gemeenteraad de kaderstellende, vertegenwoordigende en controlerende rol vervullen. Tevens krijgt de raad inzicht in de uitgevoerde werkzaamheden. 2. De Omgevingsdienst op de hoogte te brengen van het standpunt van de gemeente.

Argumenten 1.1 Er zijn een aantal elementen, waardoor een hogere bijdrage gevraagd wordt in 2027 Ten opzichte van de begroting van 2026 stijgt de ontwerpbegroting 2027 in totaal met € 1.650.835. Voor de gemeente Hardenberg stijgt de bijdrage ten opzichte van begroting ODIJS 2026 met € 157.844.

1 van 4

Deze stijging wordt veroorzaakt door autonome ontwikkelingen, inzet op nieuwe wettelijke verplichtingen en het rode spoor van de ontwikkelroute naar een robuuste ODIJS. Hieronder staat hierop nog een korte toelichting op enkele onderdelen in dit kader: • Het rode spoor: deze investering heeft te maken met het toewerken naar robuustheid in 2028. Voor 2028 is onder andere extra capaciteit nodig (in totaal circa 3.000 uur) die wordt ingezet voor uitbreiding van strafrechtelijke handhaving en Boa's en bodemtoezicht. • De Europese Kaderrichtlijn Water verplicht Nederland uiterlijk in 2027 te voldoen aan de doelen voor een goede waterkwaliteit. Dit vraagt een extra capaciteit van circa 2.475 uur, die wordt ingezet voor actiever toezicht op indirecte lozingen en controle van vergunningen in relatie tot de KRW. • Het instellen van een meetprogramma, waardoor objectieve metingen kunnen worden uitgevoerd, zowel preventief vanuit geurnormen als reactief bij klachten. Dit vraagt een investering van € 100.000.

1.2 Er moeten nog een aantal stappen worden gezet om te komen tot een robuuste Omgevingsdienst Bij het vaststellen van de begroting 2026 zijn structureel extra middelen beschikbaar gesteld voor het zogeheten blauwe spoor om te komen tot een robuuste Omgevingsdienst; dit blauwe spoor is gericht op de actualisatie van vergunningen en het herstellen van de balans in de toezichtcapaciteit (uitbreiding toezicht, met name ook voor hercontroles). Naast het voornoemde blauwe spoor, is er ook het rode spoor, dat gericht is op strafrechtelijke handhaving, bodemtoezicht, instellen structureel innovatiebudget en ophoging van het opleidingsbudget. Dit was al in de meerjarenraming meegenomen voor 2027 en 2028. Hardenberg heeft vorig jaar een zienswijze ingediend, waarbij met betrekking tot het rode spoor een kanttekening is geplaatst/voorbehoud is gemaakt (net als door een aantal andere gemeenten) inhoudende dat de vraag is gesteld wanneer er helderheid komt vanuit het ministerie over hun bijdrage aan dit spoor. Er zijn vervolgens ook gesprekken gevoerd; het rijk heeft echter aangegeven geen structurele financiële bijdrage te kunnen leveren.

1.3 De gevraagde en benodigde middelen zijn noodzakelijk om de werkzaamheden goed te kunnen uitvoeren De gevraagde middelen zijn van belang om de werkzaamheden goed te kunnen uitvoeren en daarnaast in lijn met de ingezette weg om te komen tot een robuuste Omgevingsdienst. Hierbij verwachten we wel dat de ODIJS zorgdraagt en blijft dragen voor een goede kwaliteit van uitvoering werkzaamheden. Tevens verwachten wij van de ODIJS aandacht om adviezen c.a. tijdig aan te leveren en hier ook goed op te sturen. De door de Omgevingsdienst gevraagde extra middelen zijn goed uitlegbaar en verklaarbaar en op onderdelen ook een uitvloeisel van eerder gemaakte keuzes. Om deze reden wordt geadviseerd geen zienswijze in te dienen op de ontwerpbegroting 2027.

2 van 4

Risico's en kanttekeningen De kosten voor het rode spoor zijn hoger dan eerder verwacht Het in de begroting opgenomen bedrag is nu € 638.000 in plaats van de vorig jaar aangegeven € 500.000 (welk bedrag ook nog in de Kaderbrief stond). Vanuit de ODIJS is aangegeven dat dit heeft te maken met de doorrekening van de ontwerpbegroting 2027. Bij deze doorrekening zijn de loon- en prijscompensaties van de afgelopen jaren meegenomen en dit leidt tot dit hogere bedrag.

Werelddoelen van de Verenigde Naties (SDG) Dit voorstel draagt bij aan de volgende werelddoelen: • Leven op het water. • Leven op het land. Toelichting werelddoelen VN Betreft reguliere financiële stukken, dus in die zin past het niet echt bij de SDG-doelen. Echter, een goed functionerende Omgevingsdienst draagt bij aan een zo veilig mogelijk en schoon mogelijke leefomgeving.

Financiën • De bijdrage van Hardenberg aan de begroting van de ODIJS voor 2027 is € 2.412.422. Ten opzichte van de gemeentelijke bijdrage aan de begroting 2026 ODIJS is dit een verhoging van € 157.844 (in ons systeem was rekening gehouden met een bedrag van € 2.297.000 dus het effect op de eigen begroting is € 115.422). Dit is een verhoging die structureel van aard is. • De financiële effecten van de begroting 2027 van de Omgevingsdienst betrekken we bij de Perspectiefnota 2027 en bij de samenstelling van de gemeentelijke Begroting 2027 en Meerjarenraming 2028-2030.

Verwerking persoonsgegevens N.v.t.

Communicatie en participatie De resultaten over 2025 en de ontwerpbegroting 2027 zijn afgestemd met financiën.

3 van 4

Uitvoering We zullen het Dagelijks Bestuur van de Omgevingsdienst IJsselland op de hoogte brengen dat de gemeente Hardenberg geen zienswijze indient op de voorliggende begroting.

Burgemeester en wethouders van de gemeente Hardenberg, Secretaris,

Burgemeester,

B.M. de Vries

M.W. Offinga

Bijlagen • een aanbiedingsbrief met een toelichting • voorlopige jaarstukken 2025 ODIJS inclusief controle-verklaring • de ontwerpbegroting 2027 ODIJS • Infographic ontwerpbegroting 2027 ODIJS • brief geen zienswijze

4 van 4