Presentatie Windenergie raadsinformatiebijeenkomst d.d. 23 januari 2024

Ontwikkelingen windenergie Raadsinformatiebijeenkomst 23 januari

Agenda 1. Ontwikkelingen langs de Duitse grens 2. Koers Gemeente Hardenberg

3. Ontwikkelingen beleid Provincie Overijssel 4. Verschillende sporen tegelijk 5. Vervolg en ruimte voor vragen

Ontwikkelingen langs de Duitse grens Recent initiatief: windpark ‘Naturstrom Wielen’ (6-8)

Windpark Wielen (6)

Windpark Itterbeck (8) Windpark Langeveen (2)

Stand van zaken Duitse projecten • Windparken Wielen en Itterbeck o Al enige tijd in voorbereiding o De gemeente Hardenberg heeft een zienswijze ingediend op 26 september 2023 (betere informatieverstrekking inwoners Gemeente Hardenberg, rekening houden met ontwikkelingen in Nederland, input milieuonderzoeken) • Het initiatief in Wielen – Venebrugge o Van recentere datum o De gemeente Hardenberg heeft de gemeenteraad van Uelsen op 5 december 2023 een brief gestuurd met daarin onze zorgen over dit project (vroegtijdig betrekken van inwoners van de Gemeente Hardenberg, cumulatie-effecten met andere projecten)

Ruimtelijke procedure Duitsland 1. Structuurvisie (gemeinde, gesamtgemeinde, grafschaft) • Toestaan windenergie • Zoekgebieden (ruime begrenzing) 2. Bestemmingsplan (gemeinde, gesamtgemeinde) • Wat er gebouwd mag worden (hoogte, afstanden, locatie) 3. Inrichtingstraject (projectontwikkelaar) 4. Milieueffectrapportage - indien nodig (gesamtgemeinde) • Invloed van de beoogde ontwikkeling op het milieu

5. Vergunning (grafschaft)

Actuele informatie Actuele informatie over de projecten en procedures in Duitsland vindt u via onze website: https://www.hardenberg.nl/gemeente/gemeente-vervolg/duurzaam-hardenberg/windpark-duitsland

Koers Gemeente Hardenberg • Doelen voor windenergie zijn vastgelegd in de RES 1.0 (1 juni 2021) en de Strategiebrief Energietransitie en innovatie (14 maart 2023):

o 166 GWh tot 2030 o 34 GWh gerealiseerd met Veenwieken o 132 GWh resterende opgave (6-8 grote windmolens) o 102,4 GWh resterende opgave als overproductie ‘zon’ wordt meegerekend Windenergie

Zon op veld

Zon op dak

Totaal

Aandeel zon/wind in %

166 GWh tot 2030

39 GWh

32 GWh

237 GWh

30% zon – 70 % wind

• Gemeentelijk afwegingskader windenergie in de maak

Strategiebrief Energietransitie en innovatie • Onderzoeken windenergie op/nabij bedrijventerreinen • Onderzoeken mogelijkheden windbos N36/Diffelen • Locaties voor het ontwikkelen van grootschalige opwek door wind (waaronder de locatie Kloosterhaar-Bergentheim-Sibculo) kunnen tot ontwikkeling worden gebracht wanneer tenminste wordt voldaan aan alle van de volgende eisen: o het betreft een initiatief van onderaf; o lokaal eigendom is geborgd; o participatie vindt plaats volgens een nog uit te werken participatieleidraad; o er is rekening is gehouden met cumulatieve effecten

Kansrijke gebieden •

RES-gebieden

•

Op/nabij bedrijventerreinen

•

Potentiële locaties voor grootschalige windenergie als voldaan wordt aan het afwegingskader

De inzet vanuit Hardenberg • Realiseren van het RES 1.0 bod • Mogelijkheden op/nabij industrieterreinen benutten samen met het bedrijfsleven • Gemeentelijke afwegingskader met voorwaarden en criteria voor windenergieprojecten (voorwaarden voor maatschappelijke acceptatie, kostenefficiëntie/haalbaarheid, ruimtelijke- en omgevingskwaliteit, energetisch gebruik)

Windbeleid Provincie Overijssel • Provincie Overijssel is bevoegd gezag voor windenergieprojecten en geeft invulling aan die rol

• Motie ‘Grip op Wind’ van Provinciale Staten op 21 juni 2023 • Provinciaal besluit zonneparken op natuur- en landbouwgrond op 11 oktober 2023 • Deze ontwikkelingen hebben invloed op de RES

Hoofdlijnen motie ‘Grip op wind’ • Provincie neemt regie op het aandeel windenergie conform RES 1.0 • Roep om ruimtelijk afwegingskader: clusteren, inperken individuele (<4) turbines buiten clustergebieden

• Streven dat minimaal 50% lokaal eigendom bij nieuwe en lopende initiatieven voor windturbines is gegarandeerd

Uitwerking motie ‘Grip op wind’ Op 18 juli 2023 werd het voorgenomen windbeleid van de provincie gepubliceerd: • Hardenberg-Ommen is aangewezen als gebied dat gebruikt kan worden voor grootschalige clusters, naast drie andere gebieden.

• Buiten de clustergebieden alleen nog projecten toestaan van minimaal 4 windturbines • De windladder te hanteren voor nieuwe projecten

Voorkeursgebieden Provincie Overijssel

Stand van zaken provinciaal windbeleid (1) Verschillende dilemma’s om beleidsmatig uitvoering te geven aan de motie ‘Grip op wind’ • Zoektocht binnen juridische mogelijkheden • Geen sturingsmechanisme • Geen maximum Plan van aanpak voor windbeleid op 20 december 2023 verstuurd van GS naar PS: • Vier voorkeursgebieden voor windenergie • Maximum (juridisch) plafond per gebied vastleggen • Mogelijkheid voor programmeringsafspraken met gemeentes

Stand van zaken provinciaal windbeleid (2) Als reactie op het plan van aanpak heeft het college van B&W een brief gestuurd aan GS op 22 december 2023:

• We zagen een risico van veel windprojecten in Hardenberg in een korte tijd. • We riepen GS (met succes) op tot het nemen van een voorbereidingsbesluit. • We nodigden de provincie uit om op korte termijn tot een programmeringsafspraak te komen.

Stand van zaken provinciaal windbeleid (3) Op 18 januari 2024 is het concept-windbeleid van de provincie gepubliceerd. De hoofdpunten voor Hardenberg zijn: • Een voorlopig maximum plafond van 400 GWh voor het hele voorkeursgebied OmmenHardenberg, op basis van de potentie uit de Omgevings Effect Rapportage (OER).

• Definitief plafond wordt vastgesteld op basis van de programmeringsafspraak. • Provincie neemt regie in de realisatie van windenergie in het voorkeursgebied, onder andere door inzet van tenders. • GS heeft een voorbereidingsbesluit genomen.

Tot slot: verschillende sporen tegelijk • Gemeente Hardenberg: afspraken uit de RES 1.0 uitvoeren • Provincie Overijssel: provinciaal windbeleid uitvoeren. • Regionale Energiestrategie (RES): proberen om sporen van gemeenten en provincie bij elkaar te brengen

• Provincie en gemeenten hebben tot 1 maart 2024 de tijd om programmeringsafspraken te maken

Planning en vervolg provinciaal beleid • 10 januari • 16 januari • 18 januari • 5 maart • 13 maart • 27 maart • 29 maart

Consultatie PS Besluit GS aanpassen Omgevingsverordening Verordening ligt tot 1 maart 2024 ter inzage, met de mogelijkheid om zienswijzen in te dienen Vaststelling GS van het statenvoorstel (afdoening zienswijzen en aanpassen Omgevingsverordening) Commissie Ruimte en Water PS-behandeling van het Statenvoorstel voor aanpassing Omgevingsverordening Publicatie van de aangepaste verordening