Gemeente Hardenberg accountantsverslag 2024 (geanonimiseerd)

Inleiding

Inleiding

,

Wet toekomst pensioenen

Het Nederlandse pensioenstelsel ondergaat met de Wet toekomst pensioenen haar grootste verandering ooit. Uiterlijk op 1 januari 2028 moet de gemeente Hardenberg ook klaar zijn voor deze verandering. Het bestuur van het ABP en de sociale partners hebben besloten over zowel de nieuwe pensioenregeling als de keuzes voor de overgang naar de nieuwe regeling. In het transitieplan zijn regelingen getroffen voor adequate compensatie welke (deels) verplicht zijn voor u. Daar komen dan extra kosten bij kijken. Het is daarom goed om de ontwikkelingen van uw gemeente te volgen en daar voor zover mogelijk op voor te sorteren in de begroting. ,

verplichtingCO2-

Kernpunten van de controle

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

Rechtmatigheidsverantwoording Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering

Per 1 juli 2024 moeten werkgevers met 100 of meer werknemers de CO2-uitstoot van werknemers gaan bijhouden van zowel woon-werkverkeer als zakelijk verkeer.

uitstoot

Externeontwikkelingen

Elk jaar moet vóór 1 juli de CO-2 uitstoot over het voorliggende kalenderjaar worden gerapporteerd aan de overheid. De eerste rapportageverplichting vindt daarmee uiterlijk plaats op 30 juni 2025. Hiervoor wordt een online formulier beschikbaar gesteld. Meer informatie over de registratie en rapportage vindt u op de website van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland.

661077220/SH/0970

Samenvatting

,

Sommige wijzigingen zijn dichterbij dan verwacht. Zo heeft uw pensioenfonds ervoor gekozen om per 1 januari 2024 de startleeftijd voor het opbouwen van pensioen te verlagen van 21 naar 18 jaar. Registratie-

Samenvatting

-32

-

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

Externe ontwikkelingen (4/4) Duurzaamheidsverslaggeving

De 'Coalitionof theWilling' heeft een uitgebreide handreiking opgesteld om decentrale overheden te ondersteunen bij duurzaamheidsrapportage en -verantwoording. Deze handreiking biedt richtlijnen en praktische tips voor het meten rapporteren en verbeteren van duurzaamheidsprestaties. Het doel is om meer transparantie te creëren en de prestaties van decentrale overheden te verbeteren door middel van benchmarking en het delen van best practices. ,

Een recent onderzoek van de Vrije Universiteit heeft aangetoond dat transparantie cruciaal is voor de geloofwaardigheid en effectiviteit van duurzaamheidsinitiatieven. Het onderzoek benadrukt dat duidelijke en gedetailleerde rapportage over duurzaamheid niet alleen het vertrouwen van stakeholders vergroot maar ook bijdraagt aan betere besluitvorming en beleidsvorming. ,

Inleiding

Inleiding Samenvatting

Samenvatting Kernpunten van de controle

Kernpunten van de controle

Op basis van de handreiking en het onderzoek van de Vrije Universiteit worden de volgende acties ,

aanbevolen voor gemeenten: Implementatie van de Handreiking: Begin met het toepassen van de richtlijnen en best • practicesuit de handreiking van de 'Coalitionof theWilling' om de duurzaamheidsrapportage te verbeteren. Versterking van Transparantie: Zorg voor gedetailleerde en toegankelijke rapportage over • duurzaamheidsinitiatieven en -resultaten zoals aanbevolen door de Vrije Universiteit. • Stakeholder Betrokkenheid: Betrek belangrijke stakeholders bij het proces van duurzaamheidsrapportage om hun input en feedback te integreren. • Continu Verbeteren: Voer regelmatig evaluaties uit van de duurzaamheidsrapportage en pas waar nodig verbeteringen toe om de effectiviteit en transparantie te waarborgen.

Rechtmatigheids-verantwoording

Rechtmatigheidsverantwoording Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat

,

Hardenberg is inmiddels gestart met de eerste stappen ten aanzien van dat thema bijvoorbeeld door het onderzoeken welke mogelijkheden er zijn op basis van de reeds beschikbare gegevens.

Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

,

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

661077220/SH/0970

-33 -

Bijlagen

34

Bijlage A –Niet gecorrigeerde bevindingen Goedkeuringstoleranties (getrouwheid) Goedkeuringstoleranties getrouwheid Goedkeuringstolerantie(respectievelijk1%en3%vandetotalelasten) Rapporteringtolerantiefoutenenonzekerheden(grenswaarbovengerapporteerdwordtaande raad)

Fouten

Onzekerheden

€ 2. 396. 000

€ 7. 188. 000

Inleiding

€ 100. 000

Inleiding Samenvatting

Samenvatting

Niet-gecorrigeerde bevindingen

Omschrijving

Fouten

Onzekerheden

Impact niet gecorrigeerde controleverschillen 2023

€ 487. 500 V

n. v. t.

Voorziening RVU te hoog verantwoord

€ 56. 000 V

n. v. t.

Baten inzake SiSa-regelingen D14 J94 en DRE10C te laag verantwoord

€ 75. 000 V

n. v. t.

Lasten inzake SiSa-regelingen H30 H35B en J210B te laag verantwoord

€ 146. 000 N

n. v. t.

Baten OHBA-regeling COA niet volledig verantwoord

€ 204. 000 V

n. v. t.

BTW toerekening voorziening afvalstoffenheffing op basis van begroting ipvwerkelijkheid

€ 98. 000 V

n. v. t.

BTW toerekening voorziening rioolheffing op basis van begroting ipvwerkelijkheid

€ 145. 000 N

n. v. t.

Bijdrage sporthal Slagharen ten onrechte geactiveerd

€ 334. 000 N

n. v. t.

Totaal

€ 295. 500 V

n. v. t.

Kernpuntenvan de controle

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

,

,

Rechtmatigheidsverantwoording Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

Bevestiging college van burgemeester en wethouders Wij hebben van het college een schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening ontvangen waarin het college bevestigt dat er naast bovengenoemde bevindingen geen sprake is van overige niet-gecorrigeerde fouten die zowel individueel als in totaal in het kader van de jaarrekening materieel (kunnen) zijn. ,

,

Conclusie: Bij de jaarrekening 2024 hebben wij een goedkeurende controleverklaring verstrekt inzake de getrouwheid. 661077220/SH/0970

-35 -

,

Bijlage B –SiSa -Fouten en onzekerheden 2024 In onze controle zijn specifieke werkzaamheden verricht om een oordeel te kunnen geven over de getrouwheid en rechtmatigheid van de financiële verantwoordingsinformatie in de SiSa-bijlage bij de jaarrekening. Voor de werkzaamheden stelt het Besluit Accountantscontrole Decentrale Overheden (BADO) andere rapportage toleranties dan gehanteerd zijn bij de controle van uw jaarrekening. De rapporteringstolerantie per specifieke uitkering is: • € 12. 500 wanneer de omvangsbasisniet hoger is dan €125. 000; • 10% van de omvang wanneer de omvangsbasistussen €125. 000 en €1. 000. 000 ligt; • € 125. 000 wanneer de omvangsbasishoger is dan € 1. 000. 000.

Inleiding

Inleiding Samenvatting

Samenvatting

Wanneer de regelingen geen toelichting bevatten hebben we geen bevindingen geconstateerd met een omvang groter dan de rapportage tolerantie.

Rechtmatigheidsoordeel specifieke uitkeringen (zoals blijkt uit de controleverklaring)

GOEDKEUREND

Strekking controleverklaring getrouwheid gehele jaarrekening

GOEDKEUREND

Kernpuntenvan de controle

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

Nr.

B2

Specifieke uitkering of overig

C92

Regeling specifieke uitkering gemeentelijke hulp gedupeerden toeslagenproblematiek Specifieke uitkering aan gemeenten voor debekostiging van de kwijtschelding vangemeentelijke belastingen van gedupeerdendoordetoeslagenaffaire Regeling specifieke uitkering Informatiepunten Digitale Overheid

D8

Onderwijsachterstandenbeleid 2023-2026 (OAB)

D14

Regeling specifieke uitkering inhalen COVID-19 gerelateerde onderwijsvertragingen Regeling eenmalige specifieke uitkering en subsidies lokale bibliotheekvoorzieningen Tijdelijke impulsregeling klimaatadaptatie 2021–2027 (SiSa tussen medeoverheden) Regeling stimulering verkeersveiligheidsmaatregelen 2022-2023

C62

D23 E44B E84 E87B F20

Fout of onzekerheid

Toelichting fout/onzekerheid

Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

Tijdelijke regeling stimuleren maatregelen tweede fase Deltaprogramma zoetwater (SiSa tussen medeoverheden) Regeling specifieke uitkering Impulsaanpak winkelgebieden

661077220/SH/0970

Financiële omvang in Euro

Rechtmatigheidsverantwoording

-37 -

Bijlage B –SiSa -Fouten en onzekerheden 2024 Nr.

G2 G2 G3

Specifieke uitkering of overig

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro

Gebundelde uitkering op grond van artikel 69 Participatiewet_gemeentedeel2024 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire gebundelde uitkering Participatiewet in jaar T_gemeentedeel2024 Besluit bijstandverlening zelfstandigen 2004_gemeentedeel 2024

Toelichting fout/onzekerheid

Inleiding

Inleiding Samenvatting

G3

G4

BBZ vóór 2020 -Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2024 BBZ vóór 2020 -Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T (exclusief BOB)_gemeentedeel 2024 BBZ vóór 2020 -Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud BBZ en achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BOB in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel2024 BBZ vanaf 2020 -Gederfde baten die voorvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen kapitaalverstrekkingen BBZ in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel2024 Tozo1_fundamentele rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2023

G4

Tozo1_belangrijke rechtmatigheidseisen _gemeentedeel 2023

G4

Tozo 2_ gemeentedeel 2023

G4

Tozo 3_gemeentedeel 2023

G4

Tozo 4_gemeentedeel 2023

G4

Tozo 5_gemeentedeel 2023

G4

Kwijtschelding schulden Tozoin het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire -gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden levensonderhoud in jaar T_gemeentedeel 2023

G3

G3

G3

661077220/SH/0970

Samenvatting Kernpuntenvan de controle

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

Rechtmatigheidsverantwoording Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

-38 -

Bijlage B –SiSa -Fouten en onzekerheden 2024 Nr.

G4

G10 G12

Specifieke uitkering of overig

Fout of onzekerheid

Kwijtschelding schulden Tozoin het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire -gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden van achterstallige betalingen op kapitaalverstrekking in jaar T_gemeentedeel2024 Wet inburgering_ gemeentedeel 2024

G13

Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Bijzondere bijstand in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_ gemeentedeel 2024 Gederfde baten die voortvloeien uit kwijtschelden schulden Wet Inburgering van 13 september 2012 in het kader van de hersteloperatie kinderopvangtoeslagaffaire in jaar T_gemeentedeel 2024 Besteding/baten onderwijsroute_gemeentedeel2024

G13

Bestedingen/baten overige voorzieningen_ gemeentedeel 2024

H4

Regeling specifieke uitkering stimulering sport 2024-2025

H12

H35B

Regeling specifieke uitkering lokale preventieakkoorden of preventieaanpakken Specifieke uitkering versterking voor sport en bewegen gezondheidsbevordering cultuurparticipatie en de sociale basis 2023-2026 Specifieke uitkering IZA-doelen 2023-2026

J32

Regeling specifieke uitkering ventilatie in scholen

J55

Aanpak energiearmoede

J75B

Regiodeals 3e tranche (SiSatussen medeoverheden)

J94

J107

Regeling specifieke uitkering verduurzaming slecht geïsoleerde woningen van eigenaar-bewoners en woningen van verenigingen van eigenaars woonverenigingen en wooncoöperaties in het kader van het Nationaal Isolatieprogramma Meerjarige stimuleringsregeling flex-en transformatiewoningen 2023

J209

Meerjarige regeling voor huisvesting aandachtsgroepen

J210B

Meerjarige regeling specifieke uitkering flexibele inzet woningbouw

G12

H30

Financiële omvang in Euro

Toelichting fout/onzekerheid

Inleiding

Inleiding Samenvatting

Samenvatting Kernpuntenvan de controle

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

Rechtmatigheidsverantwoording Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat

,

,

Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

,

661077220/SH/0970

-39 -

Bijlage B –SiSa -Fouten en onzekerheden 2024 Nr.

K28

Specifieke uitkering of overig

M4

Tijdelijke regeling capaciteit decentrale overheden voor klimaat-en energiebeleid Specifieke uitkering pilot Buitenkwartier

M16

Bekostigingsregeling opvang ontheemden Oekraïne

M24

Regeling eenmalige specifieke uitkering voor gemeenten in verband met het treffen van maatregelen ter vermindering van overlast en criminaliteit veroorzaakt door asielzoekers in 2023 en 2024 Regiodeal Zuid-Oost Drenthe

DRE10C

Fout of onzekerheid

Financiële omvang in Euro

Toelichting fout/onzekerheid

Inleiding

Inleiding Samenvatting

Samenvatting Kernpuntenvan de controle

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

Rechtmatigheidsverantwoording Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

661077220/SH/0970

-40 -

Bijlage C –Onze onafhankelijkheid is gewaarborgd Bevestiging van

onafhankelijkheid

De voorschriften in het kader van onafhankelijkheid zijn opgenomen in de ‘Verordening inzake Onafhankelijkheid (ViO)’ van de Koninklijke Nederlandse Beroepsorganisatie van Accountants (de NBA) en vormen een belangrijk onderdeel van het ‘normenkader’ waaraan een accountant moet voldoen. Wij bevestigen dat onze onafhankelijke positie ten opzichte van de gemeente Hardenberg inclusief haar verbonden derden in overeenstemming met de Nederlandse wettelijke en beroepsvoorschriften is gewaarborgd. Wij zijn van mening dat onze objectiviteit gedurende het afgelopen jaar niet is aangetast.

Inleiding

Inleiding

,

,

Rotatie

Een te grote mate van vertrouwdheid of vertrouwen kan een bedreiging vormen voor de onafhankelijkheid van de accountant wanneer bepaalde leden van het controleteam geregeld en voor lange tijd aan de controle van een controlecliënt meewerken.

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

Rechtmatigheidsverantwoording

Er heeft voor de accountantscontrole 2024 geen rotatie plaatsgevonden. Het is eveneens niet noodzakelijk om voor de accountantscontrole 2025 te roteren.

Geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid

Analyse vermogen enresultaat

Wij hebben een evaluatie gemaakt van persoonlijke zakelijke en financiële relaties tussen Flynth en haar medewerkers en de gemeente Hardenberg inclusief haar verbonden derden die van invloed kunnen zijn op onze onafhankelijkheid. Bij deze evaluatie zijn ons geen zaken gebleken die aan u gerapporteerd moeten worden.

Analyse vermogen en resultaat

,

,

,

De onafhankelijkheidsregels vereisen dat de eindverantwoordelijke accountant de met governance belaste organen informeert over geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid die Flynth een bestuurder of interne toezichthouder van Flynth of een lid van het controleteam heeft ontvangen van of verstrekt aan ondernemingen in de groep of een bij de rechtspersoon betrokken persoon. Hierbij is een drempel van € 100 opgenomen in de regels.

Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

,

Wij hebben geen geschenken en persoonlijke uitingen van gastvrijheid die een (geschatte) waarde van meer dan € 100 hebben ontvangen of verstrekt. ,

,

661077220/SH/0970

Samenvatting Kernpuntenvan de controle

Wij beoordelen de bedreiging voor de onafhankelijkheid die kan voortvloeien uit de langdurige betrokkenheid van andere leden van het controleteam bij de controleopdracht.

Persoonlijke , zakelijke of financiële relaties

Samenvatting

-41 -

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

Bijlage D –Onze communicatie met u Bevestiging van het college

Onze communicatie met de gemeenteraad

Geen meningsverschillen met het college en/of beperkingen in reikwijdte van de controle Proces van de controle

Bevestigingen van uw college van burgemeester en wethouders Wij hebben van het college van burgemeester en wethouders een ondertekende schriftelijke bevestiging bij de jaarrekening van de 2024 ontvangen. Door middel van de managementletter en dit accountantsverslag informeren wij uw gemeenteraad over de reikwijdte en timing van onze controle waaronder significante risico’s en materialiteit. In dit accountantsverslag informeren wij u over de belangrijkste aangelegenheden naar aanleiding van onze accountantscontrole 2024.

Inleiding

Inleiding

,

Er zijn geen meningsverschillen met het college geweest en er waren geen beperkingen bij de uitvoering van onze controle. Naar onze mening is ons bij de uitvoering van onze opdracht door het college van burgemeester en wethouders en de medewerkers van de gemeente Hardenberg volledige medewerking verleend en hebben wij volledige toegang tot de benodigde informatie gehad.

De jaarrekeningcontrole 2024 is overeenkomstig de planning uitgevoerd.

Samenvatting

Samenvatting Kernpuntenvan de controle

Kernpunten van de controle Rechtmatigheids-verantwoording

Rechtmatigheidsverantwoording Analyse vermogen enresultaat

Analyse vermogen en resultaat Interne beheersing automatisering

Interne beheersing & automatisering Externeontwikkelingen

Externe ontwikkelingen Bijlagen

Bijlagen

661077220/SH/0970

-42 -

Disclaimer en beperking in gebruik en verspreidingskring Dit accountantsverslag is alleen bestemd voor het management college van burgemeester en wethouders en de gemeenteraad van de gemeente Hardenberg en mag niet in zijn geheel of gedeeltelijk worden verstrekt of aangehaald zonder onze schriftelijke toestemming vooraf. Er wordt geen verantwoordelijkheid aan een derde partij geaccepteerd omdat dit verslag daar niet voor opgesteld en bedoeld is. Dientengevolge nemen wij geen enkele verplichting of plicht van zorg aan ieder ander persoon aan wie dit verslag getoond of in zijn handen komt op ons. ,

,

,

De in dit accountantsverslag aan de orde gestelde onderwerpen zijn door ons geconstateerd gedurende onze controleopdracht waarvan wij van mening zijn dat zij aandacht van de gemeenteraad behoeven. Het is geen allesomvattend verslag van alle geconstateerde zaken en in het bijzonder kunnen wij niet verantwoordelijk worden gesteld voor het rapporteren van alle bedrijfsrisico’s of tekortkomingen in het systeem van interne beheersing. Elke conclusie opinie of opmerking in dit accountantsverslag is verstrekt in de context van onze controleverklaring over de jaarrekening als geheel. ,

Evenzo geldt dat de opmerkingen bevindingen en aanbevelingen met betrekking tot het systeem van interne beheersing niet gelezen moeten worden als een afzonderlijke opinie van het systeem van interne beheersing en haar werking. ,

661077220/SH/0970

-43 -

Toelichting grondslagen In dit document kunt u secties vinden die onleesbaar zijn gemaakt. Deze informatie is achterwege gelaten op basis van de Wet open overheid (Woo). De letter die hierbij is vermeld correspondeert met de bijbehorende grondslag in onderstaand overzicht.

J Art. 5.1 lid 2 sub e Het belang van de openbaarmaking van deze informatie weegt niet op tegen het belang van de eerbiediging van de persoonlijke levenssfeer van betrokkenen