(Concept) Veiligheidsplan 2024-2027 - versie 18 januari 2024

Veiligheidsvisie 2024-2027 Gemeente Hardenberg

Status: Concept_07

Oog voor elkaar, samen naar een veilig Hardenberg

Gemeente Hardenberg, 2023

1

Samen werken aan veiligheid Hardenberg groeit en bloeit! We zijn een zelfbewuste gemeente die ertoe doet. Met een prettige woonomgeving voor onze inwoners. En ondernemers die het verschil maken. Met 29 unieke kernen is de gemeente Hardenberg divers en écht van ons allemaal. In de stedelijke centra vind je alle voorzieningen die je nodig hebt. In het uitgestrekte buitengebied kun je genieten van de natuur. En het is het werkgebied van onze agrarische ondernemers. Alle kwaliteiten van stad en platteland komen samen in onze gemeente. Als gemeente streven we naar brede welvaart voor onze inwoners. Een veilige leefomgeving is daarvoor een basisvoorwaarde. Op dit moment geven onze inwoners de leefbaarheid en het veiligheidsgevoel in de eigen buurt het rapportcijfer 7,8. Dat is een mooi cijfer, maar om dit cijfer te behouden of te verbeteren willen we tijdig anticiperen op ontwikkelingen die op ons afkomen. Want er gebeurt veel in de wereld. Er zijn oorlogen in Oekraïne en het Midden-Oosten. Dichterbij huis hebben mensen te maken met hoge energiekosten. En houden de gevolgen van de stikstofcrisis de gemoederen bezig. Veel mensen maken zich zorgen over wat er in de wereld gebeurt. Het zorgt voor onzekerheid. En soms tot woede en frustratie. Dat uit zich soms in onrust op straat. Maar het kan ook leiden tot onveilige situaties achter de voordeur. Veiligheid is geen vanzelfsprekendheid.

We moeten er met elkaar elke dag aan werken. Dat doen we als gemeente samen met onze partners zoals politie en justitie. Door ondermijnende criminaliteit tegen te gaan. En door te voorkomen dat jongeren overlast veroorzaken en zich op het criminele pad begeven. Ook onze inwoners en ondernemers spelen daarbij een belangrijke rol. Zij kennen hun eigen woonof werkomgeving het beste. En zien wanneer er iets niet klopt. Zij zijn voor ons een paar extra ogen en oren die onveilige of verdachte situatie kunnen melden. In deze Veiligheidsagenda staan de thema’s waar we de komende jaren extra op inzetten: - Ondermijning - Digitale veiligheid (cybercriminaliteit en digitale criminaliteit) - Jeugd - Veiligheid in de fysieke woonomgeving - Polarisatie & radicalisering. Deze actuele thema’s hangen samen met sociale vraagstukken. Want vaak zijn kwetsbare mensen slachtoffer én soms dader. In deze Veiligheidsvisie vertellen we wat onze aanpak is. In de komende jaren blijven we samen werken aan veiligheid. Dat doen we met oog voor de gebeurtenissen om ons heen. En met oog voor elkaar. Want samen zijn we Hardenberg. Maarten Offinga Burgemeester

2

Inhoud

SAMEN WERKEN AAN VEILIGHEID 1.

2

INLEIDING 4 1.1 ONZE ROL VOOR EEN VEILIGE LEEFOMGEVING 4 1.2 SAMENWERKING IN DE REGIO 4 1.3 LEESWIJZER 5

2.

VEILIGHEIDSBEELD

6

2.1 DE WOON- EN LEEFOMGEVING 6 2.2 BEDRIJVIGHEID 7 2.3 JEUGD & DRUGS 7 2.4 FYSIEKE VEILIGHEID 7 2.5 ONDERMIJNENDE CRIMINALITEIT 2.6 DIGITALE VEILIGHEID 8 3

OPGAVE EN AANPAK

8

9

3.1 WE VERGROTEN DE WEERBAARHEID TEGEN ONDERMIJNING 9 3.2 WE VERSTERKEN DE DIGITALE VEILIGHEID 10 3.3 WE VERMINDEREN DE JEUGD- EN DRUGGERELATEERDE OVERLAST 11 3.4 WE VERMINDEREN DE OVERLAST IN DE WOON- EN LEEFOMGEVING 12 3.5 BEDRIJVIGHEID 13 3.6 FYSIEKE VEILIGHEID 14 3.7 WE VERMINDEREN POLARISATIE EN RADICALISERING 15 3.8 WE VERMINDEREN HIGH IMPACT CRIMES 15 3.9 RANDVOORWAARDEN EN ORGANISATIE16 Informatiepositie en data-gedreven werken 16 Integriteit 16 Samenwerking zorg & veiligheid 16 Samenwerking in de Veiligheidsregio IJsselland en met omliggende gemeenten in het bijzonder. 4

COÖRDINATIE, BELEIDSCYCLUS EN FINANCIËN 4.1 COÖRDINATIE 17 4.2 BELEIDSCYCLUS 4.3 FINANCIËN 17

BRONNEN 18

3

17

17

16

1. Inleiding Een veilige leefomgeving is een basisvoorwaarde voor brede welvaart. Toch is je veilig weten en je veilig voelen geen vanzelfsprekendheid. Daarvoor zetten de gemeente en de veiligheidspartners zich dagelijks in. Ook inwoners, ondernemers en organisaties leveren een bijdrage. We zorgen samen voor een veilig Hardenberg. In deze veiligheidsvisie staat waar we ons in de komende jaren op richten. En hoe we dat gaan doen.

1.1 Onze rol voor een veilige leefomgeving De gemeenteraad stelt het lokale veiligheidsbeleid en daarmee de kaders vast. Het college voert regie op het ontwikkelen en uitvoeren ervan. Ons veiligheidsbeleid op hoofdlijnen staat in deze visie. In de visie bepalen we de maatschappelijke veiligheidsthema’s die de komende jaren extra aandacht verdienen. Het geeft richting aan welke effecten die we met onze aanpak willen bereiken. De manier waarop we dit doen beschrijven we jaarlijks in de programmabegroting als strategisch sturingsinstrument voor de gemeenteraad. Zo kan de gemeenteraad de veiligheid in onze gemeente monitoren en besturen. We geven professionals ruimte om de ambities te realiseren. Daarom stemmen we af en werken we samen met verschillende partijen op het gebied van justitie, zorg en welzijn. Maar ook met onderwijs en het bedrijfsleven. Zo pakken we veiligheidsproblemen op een samenhangende en doelgerichte manier aan. En zetten we middelen, activiteiten en maatregelen gericht in. Daar waar het echt nodig is. We hebben ook eigen taken. Zo kunnen we gemeentelijke bevoegdheden inzetten. Of communicatie inzetten voor preventie en bewustwording. Onze inzet voor veiligheid gaat verder dan wat we in deze visie omschrijven. Hiervoor verwijzen we naar de programmabegroting en andere beleidsdocumenten

1.2 Samenwerking in de regio Veiligheidsvraagstukken stoppen meestal niet bij de gemeentegrenzen. Daarom werken we samen met buurgemeenten of in de regio. Zo versterken we de denk- en slagkracht van onze aanpak. - In de regio IJsselland werken we met 10 andere gemeenten samen in het Districtelijk Veiligheidsoverleg en de Veiligheidsregio IJsselland. - Voor het werkveld van politie en justitie is de gemeente Hardenberg onderdeel van de regio Oost-Nederland. Binnen deze regio zijn 76 gemeenten, de politie, het Openbaar Ministerie en andere partners onderdeel van een veiligheidsnetwerk. Samen met deze partners ontwikkelen het meerjarenbeleidsplan politie 2024-2027. Deze strategie richt zich op de volgende thema’s: o kwetsbare personen: (criminele) jongeren en personen met verward gedrag. o ondermijning: georganiseerde criminaliteit, waarbij de grenzen tussen de bovenwereld (de ‘gewone maatschappij’ en de onderwereld (criminele) vervagen. In Oost-Nederland gaat het onder meer om drugscriminaliteit en Outlaw Motorcycle Gangs. o cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit: hacking of internetoplichting o informatievoorziening: dit thema is een randvoorwaarde en gaat over efficiënt en informatie gestuurd werken in de keten. - We staan in verbinding met grootstedelijke netwerken en landelijke organisaties.

4

1.3 Leeswijzer Om te weten op welke thema’s we ons in de komende jaren richten, moeten we eerst weten waar we vandaan komen. Daarom schetsen we in het volgende hoofdstuk eerst het veiligheidsbeeld. Daarna vertellen we over de veiligheidsopgaven die de komende jaren extra aandacht verdienen. Ook geven we aan hoe we deze veiligheidsopgaven aanpakken. En welke reguliere werkzaamheden we uitvoeren voor een veilig Hardenberg.

5

2. Veiligheidsbeeld We hebben een integrale veiligheidsanalyse gemaakt. Daarvoor voerden we gesprekken met onze ketenpartners zoals politie, openbaar ministerie, brandweer, zorginstellingen, enz. In de periodieke veiligheidsmonitor bevragen we inwoners over hun veiligheidsgevoel. We brengen het veiligheidsbeeld in kaart voor de veiligheidsvelden en -thema’s: woon- en leefomgeving, bedrijvigheid, jeugd & drugs, fysieke veiligheid, digitale veiligheid en ondermijnende criminaliteit. [kader]

De Hardenbergse veiligheidssituatie in het kort • • • • • • • •

De geregistreerde misdaad neemt steeds meer af. De geregistreerde veelvoorkomende criminaliteit en hoge impact criminaliteit dalen. In de gemeente Hardenberg is sprake van ondermijnende criminaliteit. De geregistreerde overlast neemt toe, met name in relatie tot drugs- en drankgebruik en personen met verward gedrag. De overlastmeldingen van jeugd nemen toe en we hebben te maken met problematische jeugdgroepen. Dit gebeurt steeds vaker in fluïde groepsverbanden. Evenementen en (risico)voetbalwedstrijden verlopen zonder noemenswaardige veiligheidsproblemen. De gemeente Hardenberg voldoet aan het wettelijke basisniveau van fysieke veiligheid in relatie tot het opslaan, verwerken en vervoeren van gevaarlijke stoffen, verkeersveiligheid en brandveiligheid. Digitale veiligheid wordt steeds belangrijker in Nederland, maar de weerbaarheid van organisaties en individuen blijft achter. De cybercriminaliteit stijgt en één op de negen Nederlanders wordt hiervan slachtoffer.

[/kader]

2.1 De woon- en leefomgeving Overlast en veelvoorkomende criminaliteit zijn sterk van invloed op de veiligheid in de woon- en leefomgeving. Ook de beleving van overlast en veiligheid door inwoners speelt mee. De geregistreerde overlast nam toe van 1.661 registraties in 2019 naar 1.800 in 2022. Dit komt vooral door de stijging van overlast door personen met verward gedrag (van 226 in 2019 naar 650 in 2022) en overlast van jeugd (van 226 in 2019 naar 285 in 2022). Deze toename betekent niet automatisch een toename van het aantal overlastgevers. De GGD IJsselland constateert dat bij ongeveer de helft van de incidenten met personen met verward gedrag dezelfde personen betrokken zijn. Deze personen zijn vaak al bekend bij één van de betrokken organisaties. Ondanks deze cijfers, voelen inwoners zich steeds veiliger. Ze ervaren een prettige leefbaarheid. In de veiligheidsmonitor geven ze steevast ruime voldoendes. Zowel de leefbaarheid als het veiligheidsgevoel in de eigen buurt krijgen een 7,8. Dat ligt boven het landelijke gemiddelde (7,6). Inwoners ervaren steeds minder overlast. Verkeersoverlast vormt hierin de grootste ergernis, gevolgd door fysieke verloedering en sociale overlast. De veelvoorkomende criminaliteit is de laatste jaren gedaald. Het gaat dan om gewelds-, vermogens- en vandalismedelicten. Diefstal van en uit voertuigen nam toe.

6

Sommige vormen van criminaliteit hebben een extra grote impact op mensen. Denk aan woninginbraken, straatroven en overvallen. Daarom noemen we dit ‘high impact crimes’. Het totaal van dit type delicten is afgenomen.

2.2 Bedrijvigheid Veiligheid bij bedrijvigheid gaat over criminaliteit en overlast bij winkelcentra, op bedrijventerreinen, in uitgaansgebieden en bij evenementen. De criminaliteit bij bedrijven nam de laatste jaren af. Het aantal winkeldiefstallen en -inbraken daalde de laatste jaren licht van 103 in 2019 naar 91 in 2022. Ook de andere bedrijf gerelateerde criminaliteit (diefstal, inbraak) nam af van 145 delicten in 2019 naar 118 in 2022. Begin 2023 zien we echter een stijging ten opzichte van 2022. In de gemeente Hardenberg vinden regelmatig evenementen plaats. Deze evenementen verliepen de afgelopen jaren rustig en zonder grote incidenten. Dit geldt ook voor de voetbalwedstrijden van HHC Hardenberg,

2.3 Jeugd & drugs Een aantal jongeren in onze gemeente is betrokken is bij overlast en criminaliteit. Het aantal meldingen van jeugdoverlast is toegenomen. In 2019 waren er 226 meldingen. In 2022 zijn dat er 285. Met name in de kern Hardenberg steeg de jeugdoverlast in samenhang met drugshandel en gebruik. Deze jongeren veroorzaken in groepsverband overlast of plegen strafbare feiten, zoals auto-inbraak, woninginbraak of straatroof. Het aantal jeugdgroepen wisselt. In de afgelopen jaren hebben we dit probleem gerichter aangepakt met het programma RE-ACT!. Deze aanpak was succesvol. De overlast van jeugdgroepen in de gemeente Hardenberg is in 2020 2n 2021 verminderd en groepen zijn eerder in beeld. Eind 2022 en begin 2023 was er name in de kern Hardenberg een opleving van jeugdgroepen (middelbare school) die zich via whatsappgroepen of social media organiseerden. Hierbij kwam het tot onderling geweld. Er was sprake van opruiing, meerdere vechtpartijen en bedreigingen.

2.4 Fysieke veiligheid Fysieke veiligheid gaat over rampenbestrijding en crisisbeheersing, verkeersveiligheid, brandveiligheid en externe veiligheid. De laatste jaren was er in regionaal verband extra aandacht voor de voorbereiding op vijf risico’s: een ziektegolf, overstroming, brand in dichtbebouwde binnenstad, verstoring van elektriciteitsvoorziening en paniek in menigte bij evenementen. Het aantal verkeersongevallen met dodelijke afloop blijft voor het derde jaar gelijk. Het aantal ernstige verkeersgewonden wordt hoger. Vooral inzittenden van personenauto’s en fietsers zijn slachtoffer van een verkeersongeval. Verschillende ontwikkelingen zetten de verkeersveiligheid de komende jaren onder druk. Zo nemen meer ouderen deel aan het verkeer en maken steeds meer mensen gebruik van een elektrische fiets. Als gemeente willen we groeien. Dat heeft invloed op de verkeersveiligheid. Het aantal branden daalde de laatste jaren licht. Er zijn vooral gebouwenbranden (inclusief bijgebouwen), buiten-/natuurbranden en branden van wegvervoer.

7

2.5 Ondermijnende criminaliteit Ondermijnende criminaliteit vindt landelijk op grote schaal plaats. Nederland is een wereldwijd knooppunt voor drugshandel (onderzoeksrapport ‘Waar een klein land groot in kan zijn’ uit 2018). Criminelen verdienen met ondermijnende criminaliteit ontzettend veel geld: de Nederlandse School voor Openbaar Bestuur schat de omvang hiervan tussen de 2,5 en tien miljard euro (onderzoeksrapport ‘Ondermijning Ondermijnd’ uit 2016). Ook in de gemeente Hardenberg hebben we te maken met ondermijnende criminaliteit. In het vorige veiligheidsbeleid richtten we ons op de aanpak van illegale hennepteelt. We willen meer zicht krijgen op andere vormen van ondermijnende criminaliteit. Daarvoor maakten we een ‘ondermijningsbeeld’. Hieruit in de gemeente Hardenberg ook sprake is van ondermijnende criminaliteit zoals handel in harddrugs en fraude in de zorg. Toch hebben we nog beperkt zicht op ondermijnende criminaliteit.

2.6 Digitale veiligheid Digitale criminaliteit ontwikkelt zich snel en vormt een voortdurende bedreiging. Whatsapp-fraude, online oplichting, diefstal van cryptovaluta en gegevens en sabotage van kritieke systemen zijn vormen van digitale criminaliteit. We zien in het digitale domein ook online bedreigingen, intimidatie en digitaal aangejaagde orde verstoringen. De relatie met het gebruik van sociale media ligt voor de hand. Dit gedrag is echter aangewakkerd tijdens de coronapandemie en bij de stikstofcrisis. Het is essentieel dat we bewustwording, weerbaarheid en beveiliging tegen deze nieuwe vormen van onveiligheid vergroten. Door digitalisering van onze samenleving is er ook meer digitale criminaliteit. We worden steeds afhankelijker van digitale systemen. Dat maakt onze samenleving en economie kwetsbaar. Digitale criminaliteit verdwijnt niet, maar blijft zich ontwikkelen mede door en met kunstmatige intelligentie (Artificial Intelligence, AI).

8

3 Opgave en aanpak Het hiervoor beschreven veiligheidsbeeld leidt tot een aantal vragen. In welke mate komt een bepaald veiligheidsvraagstuk voor? Welke impact heeft dit vraagstuk voor de inwoners? Welke risico’s zijn het grootst? In hoeverre hebben we invloed op de verschillende veiligheidsvraagstukken. En hoe pakken we het veiligheidsvraagstuk aan? Op basis van deze vragen willen we de volgende veiligheidsopgaven prioriteit geven: - Ondermijning - Digitale veiligheid - Jeugd - Veiligheid in de fysieke woonomgeving - Polarisatie & radicalisering - High Impact Crimes Deze zes veiligheidsopgaven zijn aanvullend op onze reguliere activiteiten die in het hoofdstuk veiligheidsaanpak zijn beschreven: - Fysieke veiligheid - Bedrijvigheid Het veiligheidsveld is steeds in beweging. Dit legt druk op de randvoorwaarden en organisatie. Deze moeten voldoende zijn toegerust om ambities en reguliere activiteiten op te pakken.

3.1 We vergroten de weerbaarheid tegen ondermijning Ondermijnende criminaliteit gaat over vormen van georganiseerde misdaad waarbij de onderwereld en bovenwereld met elkaar verweven raken. Het ondermijnt onze democratie en rechtstaat. Ondermijning is internationaal verweven, maar nestelt zich lokaal in onze wijken en buurten. In onze gemeente zien we dit onder andere terug in de drugshandel, zorgfraude en witwaspraktijken. We willen dit intensiever tegengaan en terugdringen. Daarvoor zetten we in op het versterken van de bestuurlijke en ambtelijke bewustheid, een weerbare overheid, weerbaarheid van de samenleving. Verder pakken we casussen integraal en effectief aan. De gemeente Hardenberg voldoet in 2026 aan het in de regio afgesproken niveau ‘De Basis op orde’. Een integrale aanpak: van symptoombestrijding naar systeemaanpak We doen al een aantal jaren ervaring op met een integrale aanpak van concrete ondermijningscasussen. Gemeente, politie, RIEC-ON, Openbaar Ministerie en Belastingdienst werken hierbij samen. Bijvoorbeeld bij de aanpak van zorgfraude of Outlaw Motor Gangs (OMG’s). Mede door ons ontmoedigingsbeleid zijn er geen Outlaw Motor Gangs in de gemeente Hardenberg. We grepen in wanneer het moest, sloten een clubhuis en werkten nauw samen met onze partners en ondernemers.

Verder pakten we illegale hennepteelt aan door integraal te handhaven op basis van het regionale hennepconvenant- en protocol. Dit gebeurt in nauwe samenwerking met politie, OM, woningbouwcorporaties en netbeheerders. We zetten deze integrale aanpak voort. Daarbij maken we de beweging van symptoombestrijding naar systeemaanpak. Onze organisatie is zich op dit moment niet voldoende bewust van het thema ondermijning. En is hier niet optimaal op ingericht. Soms is er sprake van handelingsverlegenheid. De komende jaren organiseren we bewustwordingsactiviteiten. En geven we de integrale aanpak van ondermijning nader vorm. Belangrijke elementen zijn het versterken van de informatiepositie, verankering van de aanpak binnen de organisatie, het actualiseren van het Bibob-beleid en het opstellen van een communicatiestrategie. Daarnaast besteden we aandacht aan integriteit en een veilige werkomgeving. 9

We voeren integrale controles uit Samen met externe (veiligheids)partners voeren we integrale controles uit, onder de noemer van ‘Project Prisma’. De Nationale politie, Eenheid Oost-Nederland district IJsselland basisteam Vechtdal, RIEC Oost-Nederland, Provincie Overijssel, Omgevingsdienst IJsselland, Belastingdienst en de gemeenten in het Vechtdal werken hierin samen. Het doel is bedrijven die als kwetsbaar naar voren komen weerbaarder te maken tegen eventuele criminele intenties. We voeren integrale controles uit bij deze bedrijven. Andere partners sluiten als het nodig is ook aan. Denk aan de Nederlandse Arbeidsinspectie, Douane of Nederlandse Voedsel- en Waren Autoriteit (NVWA). Tijdens de controles krijgen ondernemers informatie over de risico’s van (ondermijnende) criminaliteit. We controleren of ze voldoen aan geldende wet- en regelgeving. Bij aanwijzingen dat integrale controles noodzakelijk zijn in andere sectoren of op specifieke locaties plannen we deze in. Zicht op ondermijning in het buitengebied We gaan door met het project Veilig Buitengebied. Dit doen we samen met onder andere Platform Veilig Ondernemen, de politie, de Omgevingsdienst IJsselland, Waterschappen, LTO Vechtdal en Landschap Overijssel. Het doel van de samenwerking is het creëren van een sluitend netwerk.

Zodat we beter zicht krijgen op onveilige situaties en (ondermijnende) criminaliteit in het buitengebied. Veiligheid op vakantieparken Vakantieparken zijn gewild bij mensen die bewust de anonimiteit opzoeken en buiten het zicht van de gemeente en hun (veiligheids)partners willen opereren. Alleen het gemeentelijk handhavingsinstrumentarium is onvoldoende voor een effectieve aanpak van ondermijning op onze vakantieparken. Dit gaat verder dan alleen het veiligheidsdomein. Daarom zetten we in op een integrale aanpak binnen onze organisatie en met de (externe) ketenpartners. Handhaving en controle zijn hier onderdeel van. Op provinciaal niveau en vanuit het Expertisecentrum Vitale Vakantieparken Overijssel doen we mee met ontwikkelingen op dit thema en zoeken we aansluiting bij de Vechtdalgemeenten. Deze aanpak ligt in lijn met de handhaving van permanente bewoning op recreatieparken. Blijvend toezicht op coffeeshopbeleid In ons Drugs- en coffeeshopbeleid staat dat er in de gemeente Hardenberg maar één coffeeshop is toegestaan. Dit is coffeeshop Far Out te Dedemsvaart. Deze coffeeshop heeft daardoor een monopolypositie. Hoewel de voordeur legaal is, is de aanvoer van softdrugs aan de achterdeur dat nog steeds niet. Daarom is er blijvend toezicht. Als het nodig is, doen we voorstellen om het coffeeshopbeleid te wijzigen.

Mensenhandel De gemeente Hardenberg volgt de regionale aanpak mensenhandel. Dat betekent dat we een aandacht functionaris mensenhandel hebben. De gemeente werkt met een centraal meldpunt. Het is een gemeentelijke rol om invulling te geven aan bewustwording en preventie om slachtoffer- en daderschap te voorkomen. Er wordt ingestoken op voorlichting van ouders en leerlingen via het onderwijs. Het meeste les- en voorlichtingsmateriaal dat beschikbaar is, is gericht op leerlingen van de middelbare school.

3.2 We versterken de digitale veiligheid Cybercrime en gedigitaliseerde criminaliteit komen steeds vaker voor. Digitale criminaliteit neemt naar verwachting toe. Denk daarbij aan het stelen van persoonsgegevens, het verspreiden van virussen of oplichting op internet. Juist weerbaarheid kan een tegenwicht bieden. Daarom richten we ons op het versterken van onze eigen digitale weerbaarheid en dat van de samenleving. We zorgen dat onze systemen op orde zijn, professionals digitaal veilig werken en we hebben oog voor 10

de wederzijdse beïnvloeding van de digitale en fysieke wereld in veiligheidssituaties. Bij inwoners en ondernemers versterken we de bewustwording van digitale risico’s. Dit doen we door hen handelingsperspectieven aan te bieden om slachtofferschap en daderschap zoveel mogelijk te voorkomen. We organiseren informatie campagnes over digitale zelfredzaamheid, zodat mensen weten wat zij zelf kunnen doen. Daarnaast werken we samen met de politie aan een dadergerichte aanpak. We maken jongeren, senioren en ondernemers bewust van digitale risico’s Verschillende doelgroepen hebben specifieke behoeften als het gaat om digitale veiligheid. Daarom kiezen we voor een brede benadering om de weerbaarheid van inwoners te vergroten. We richten ons op de doelgroepen jongeren, senioren en ondernemers. We maken deze doelgroepen bewust van digitale risico’s. En geven relevante informatie. Vergroten van bewustwording en weerbaarheid We vergroten bewustwording en weerbaarheid van inwoners en ondernemers. Daarvoor organiseren we workshops, voorlichtingsbijeenkomsten en trainingsprogramma’s. We hebben ook aandacht voor kennis en vaardigheden die de kans op slachtofferschap verlagen. Zo zijn mensen beter in staat om zichzelf en hun digitale activiteiten te beschermen. We onderzoeken een repressieve dadergerichte aanpak We willen digitale criminaliteit op een effectieve manier aanpakken.

Daarom onderzoeken we de mogelijkheden voor een repressieve dadergerichte aanpak. De aanpak omvat het identificeren en opsporen van daders, het vergroten van de pakkans en het zorgen voor passende strafrechtelijke vervolging. Door daders aan te pakken, kunnen we het slachtofferschap verminderen en een afschrikkend effect creëren. We borgen en delen kennis en kunde Samen staan we sterker. Daarom willen we kennis en expertise op het gebied van digitale ontwikkelingen en bestuurlijke bevoegdheden delen. En we borgen deze kennis binnen onze organisatie. Dit helpt bij de samenwerking met relevante partners en instanties.

3.3 We verminderen de jeugd- en druggerelateerde overlast De gemeente Hardenberg kent een aantal jeugdgroepen die overlast veroorzaken. Een aantal van deze jeugdgroepen speelt een rol in druggerelateerde overlast. Deze overlast doet afbreuk aan gevoelens van veiligheid en leefbaarheid. We vinden het daarom belangrijk deze overlast zo beperkt mogelijk te houden. Daarvoor is het programma RE-ACT!. Verder hebben we aandacht voor de oorzaken van overlast en criminaliteit onder jeugd. Ook zorgen we voor een sluitende ondersteuning aan jongeren, ouders en verzorgers wanneer dat nodig is. We gaan door met RE-ACT! De afgelopen periode gingen we aan de slag met een nieuwe methode voor de aanpak van jeugdgroepen die overlast veroorzaken. Met RE-ACT! brengen we samen met verschillende partners jeugdgroepen vroegtijdig in beeld. We zetten interventies uit om overlast en criminaliteit door jeugdgroepen terug te dringen. Met deze aanpak spelen we in op de ontwikkeling dat jongeren zich meer in fluïde netwerken begeven en vaker gelegenheidscoalities vormen. Naast een groepsgerichte aanpak van jeugdgroepen werken we ook persoonsgericht. In het Jeugdoverleg Risicojongeren (JOR) bespreken we individuele jongeren en de gewenste aanpak. Uit metingen blijkt dat de aanpak effectief is. We gaan verder met deze aanpak. En versterken dit.

Dat doen we door in te blijven zetten op een integrale persoons- en groepsgerichte aanpak van de jongeren die structureel overlast veroorzaken 11

of crimineel zijn. Met gerichte maatregelen op het gebied van straf, ondersteuning en zorg voorkomen we recidive. We zetten de ketenaanpak jeugd in de reguliere lijn Eind 2023 wordt de ketenaanpak jeugd opgepakt door het Maatschappelijk Domein. Daarmee komen de werkzaamheden in de reguliere lijn. Dat biedt meer de gelegenheid om handen en voeten geven aan preventie. Zodat jongeren geen overlast veroorzaken of crimineel worden. We werken aan hun perspectief door integraal te kijken naar hun mogelijkheden op het gebied van scholing, werk, huisvesting en ondersteuning. Op deze manier helpen we kwetsbare jongeren op weg naar volwassenheid en voorkomen we zwaardere problematiek.

3.4 We verminderen de overlast in de woon- en leefomgeving Steeds vaker veroorzaken personen met verward gedrag overlast. We willen dit doorbreken. En overlast verminderen. We willen voorkomen dat personen met verward gedrag overlast veroorzaken. Dit betekent dat we werken aan een integrale persoonsgerichte aanpak en het aansluiten bij de leefwereld van mensen. Daarbij is het van belang dat alle organisaties in de keten passende regie voeren en eigenaarschap nemen. Daarnaast willen we overlast vroegtijdig signaleren en hierop adequaat reageren. Daarbij houden we rekening met de impact op de woon- en leefomgeving. We lossen overlast op Veiligheid ontstaat in onze wijken en buurten. Overlast heeft een negatieve invloed op veiligheid. Onder overlast verstaan we woonoverlast, burenruzies of overlast door mensen met verward gedrag. Dit pakken we integraal op met ketenpartners als de woningbouwcorporatie, Samen Doenteams en hulpverleningsorganisaties. We houden een laagdrempelige organisatie in stand voor buurtbemiddeling. Wanneer zaken dreigen te escaleren schalen we op naar het Veiligheidshuis IJsselland. Bij problematiek rond mensen met verward gedrag stemmen we regionaal af voor een aanpak. We werken toe naar een gemeentebrede meerjarige aanpak Sommige veiligheidsvraagstukken vragen een aanpak voor de gehele gemeente. Dit is bijvoorbeeld het geval bij complexe criminaliteit.

Om effectief te kunnen zijn, is vaak ook een meerjarige aanpak nodig. Voorbeelden hiervan zijn de aanpak van woninginbraken en een veilig buitengebied. In die gevallen ontwikkelen we samen met onze partners een gerichte strategie op het betreffende veiligheidsvraagstuk. We verbinden zorg en veiligheid De wisselwerking tussen zorg en veiligheid wordt steeds belangrijker. Een duurzame aanpak van overlast en criminaliteit is niet alleen gebaseerd op de keten van politie en justitie, maar ook op de zorgketen. De kracht zit in de verbinding. Dit geldt in het bijzonder bij kwetsbare personen als jongeren, ex-gedetineerden of gezinnen waar meerdere problemen tegelijk spelen. Een voorbeeld waarin we deze verbinding maken is in de aanpak van personen met verward gedrag die overlast veroorzaken. Dit zijn mensen die door geestelijke gezondheidsproblemen in de problemen komen. In de gemeente Hardenberg kennen we een specifieke aanpak voor deze personen waarin zorg en veiligheid samenwerken. Deze gaan we de komende jaren verder verfijnen. Hierbij hebben we onder meer aandacht voor het bepalen van de urgentie van een hulpvraag (triage) en passende zorg. We zorgen voor maatwerk per persoon of groep Een belangrijk middel om de veilige woon- en leefomgeving te behouden is onze persoons- en groepsgebonden aanpak. Dit betekent dat we per persoon of groep maatwerk leveren zodat we 12

betekenisvol interveniëren. Dat doen we op een manier die past bij de specifieke situatie. We voeren als gemeente de regie op deze aanpak en brengen daarin samenhang. Hierbij werken we samen met de betrokken organisaties uit het zorg- en justitiedomein. Denk bijvoorbeeld aan de sociale wijkteams, Veilig Thuis, maatschappelijk werk en andere hulpverlenende instanties. Maar ook aan de politie, het openbaar ministerie en Veiligheidshuis IJsselland. Mede aan de hand van de herijkte Aanpak Voorkoming Escalatie (AVE ) zorgen we voor passende regie bij de problematiek We continueren toezicht en handhaving in de openbare ruimte Inwoners, bedrijven en partners doen steeds vaker een beroep op toezicht en handhaving als het gaat om overlastsituaties. Zij melden onder andere overlast van illegale afvaldumping, jeugdoverlast en overlast in de openbare ruimte. Deze meldingen worden vervolgens afgehandeld vanuit toezicht en handhaving, al dan niet in overleg met samenwerkingspartners zoals de politie. Aanpakken overlast van asielzoekers In Hardenberg is het asielzoekerscentrum (azc) Hardenberg gevestigd. Er is plek voor 750 asielzoekers. Dit heeft de aandacht binnen het domein van sociale veiligheid. Veiligheidspartners en omwonenden spreken elkaar in het omwonendenoverleg. We zien dat er binnen een beperkte groep sprake is van ongewenst gedrag.

Indien nodig zetten we extra in op het voorkomen van overlast, bijvoorbeeld door de inzet van straatcoaches, gebiedsverboden en tijdelijke verwijderingsbevelen. Wij zien op dit moment de positieve uitwerking van deze middelen. Het project Buitenkwartier en de samenwerking met Openbaar Ministerie en politie biedt nieuwe mogelijkheden om overlast structureel aan te passen. Samen met de partners binnen de asielketen willen we komen tot een zo effectief mogelijke en persoonsgebonden aanpak van overlastgevers uit het azc..

3.5 Bedrijvigheid Op verschillende manieren richten we ons op sociale veiligheid rond verschillende vormen/locaties van bedrijvigheid. Het gaat daarbij om veilige winkelgebieden, bedrijventerreinen, uitgaansgebieden en evenementen. We gaan overlast, geweld, vermogenscriminaliteit en ondermijning tegen. Veilige winkelgebieden en bedrijventerreinen We investeren in de veiligheid van winkelgebieden en bedrijventerreinen met de methodiek Keurmerk Veilig Ondernemen Bedrijventerrein (KVO-B) en Winkelgebied (KVO-W). Hiermee geven we de samenwerking vorm tussen ondernemers, politie, gemeente en soms ook beveiligingsbedrijven. Hierbij is aandacht voor criminaliteit en overlast, maar ook voor verkeers- en brandveiligheid en cybercrime. Veilig uitgaan Onze aanpak voor een veilig uitgaansgebied is meerledig. We werken samen met de horeca op basis van het convenant Kwaliteitsmeter Veilig Uitgaan. Ook passen we het protocol horecaontzeggingen toe en zetten ons in om te komen tot maximale deelname van horecaondernemers. Zo kunnen we overlastgevers weren uit onze horeca inrichtingen Verder hebben we een Preventie- en handhavingsplan voor de integrale aanpak van de Alcoholwet vastgesteld. De politie beschikt ook over contactpersonen voor de horeca en trekt daarin samen op met ambtenaren die zich bezighouden met Toezicht en Handhaving.

Daarnaast voorkomen we alcoholverstrekking aan jongeren onder de 18 jaar. Hiervoor verstrekken we polsbandjes aan de organisatoren van evenementen voor leeftijdsherkenning en posters.

13

Evenementen Elk evenement kent z’n eigen risico’s. Daarom investeerden we de laatste jaren extra in evenementenveiligheid. Om de veiligheid bij evenementen te waarborgen bereiden we deze zorgvuldig voor. Aan de ene kant doen we dit door het opnemen van veiligheidsvoorschriften in de vergunning en het controleren daarvan. De maatregelen die we vragen reduceren de risico’s die we constateren in een gerichte risicoanalyse. Aan de andere kant helpen we organisatoren ook door het geven van advies hoe zij daaraan kunnen voldoen.

3.6 Fysieke veiligheid Met fysieke veiligheid bedoelen we het over brandveiligheid, verkeersveiligheid en veiligheid van leefomgeving. We willen noodsituaties voorkomen. Mocht er toch een noodsituatie zijn, dan willen we voorbereid zijn. We informeren onze inwoners over risico’s en geven ze daarbij een handelingsperspectief. Ook houden we toezicht op brandveiligheid bij het ontwikkelen van plannen en op het brandveilig gebruik van gebouwen met verhoogde risico’s. Daarnaast hebben we oog voor veiligheid bij ruimtelijke ontwikkelingen. Zo werken we bijvoorbeeld samen in het Hoogwaterbeschermingsprogramma. We organiseren bijvoorbeeld de opvang en verzorging, registreren slachtoffers en verlenen nazorg. Voorkomen en bestrijden van branden, ongevallen, rampen en crises Voor fysieke veiligheid werken we regionaal samen met Veiligheidsregio IJsselland (VRIJ) en Omgevingsdienst IJsselland (OD IJsselland). Veiligheidsregio IJsselland werkt aan het voorkomen en het bestrijden van branden, ongevallen, rampen en crises. Zij doen dit onder meer door het inventariseren van risico’s en het adviseren daarover, bijvoorbeeld bij evenementen en processen van ruimtelijke ordening. Ook bevordert VRIJ de samenwerking tussen hulpdiensten en participeert VRIJ in veiligheidsnetwerken.

Inwoners en ondernemers bewust maken risico’s We maken inwoners en ondernemers bewust van risico’s, stimuleren (brand)veilig leven en de zelfredzaamheid van de samenleving. Met de strategische beleidsagenda 2023-2026 geeft VRIJ richting aan de toekomst. Pijlers hierin zijn onder meer het anticiperen op nieuwe risico’s, een toekomstbestendiger brandweer en de samenwerking met partners en inwoners. De Omgevingsdienst IJsselland verzorgt vergunningen, houdt toezicht, handhaaft en adviseert in het kader van het omgevingsrecht en milieu. Dit omvat ook veiligheidsaspecten, zoals wet- en regelgeving voor gevaarlijke stoffen. We investeren in verkeersveiligheid De aanpak van verkeersonveiligheid vereist de aanpak conform de drie E’s: Engineering (zoals infrastructuur, slimme technologie), Education (educatie en voorlichting) en Enforcement (handhaving), waarbij een goede infrastructuur altijd als basis dient. In het Gemeentelijke Verkeeren VervoerPlan (vastgesteld in 2022) is de visie op het gebied van verkeersveiligheid vastgelegd. Op basis van een risicoanalyse, subjectieve en objectieve verkeersonveiligheidscijfers is het gehele areaal beoordeeld. De komende jaren investeren we aanzienlijk in het verbeteren van de verkeersveiligheid door infrastructurele maatregelen te treffen.

Samen met externe partners als Veilig Verkeer Nederland, het onderwijs en de provincie geven we onze verkeerseducatie vorm in gerichte programma’s en projecten. Denk aan het Verkeersexamen of een dode hoek cursus voor jongeren. Op basis van het Fietsplan (vastgesteld in 2022) worden de fietsverbindingen tussen de kernen verbeterd. Niet alleen qua verkeersveiligheid mar qua comfort. Voor het realiseren van een verkeersveilige gemeente blijft handhaving noodzakelijk.

14

We waarborgen externe veiligheid Voor het waarborgen van de externe veiligheid volgen we de kaders in de Beleidsvisie Externe Veiligheid. Kernwaarden hierin zijn het bieden van basisveiligheid, grip houden op risicobronnen, het beheersen van personendichtheden en het beheersen van gevoelige functies. Op deze manier gaan we transparant om met risico’s. Vanaf 1 januari 2024 waarborgen we externe veiligheid op basis van de Omgevingswet. De omgevingsvisie en het omgevingsplan zijn hierin leidend. .

3.7 We verminderen polarisatie en radicalisering We zien dat polarisatie en radicalisering ook spelen in onze gemeente. Het gaat hierbij om veiligheid in relatie tot integratie- en samenlevingsvraagstukken. In de gemeente Hardenberg hebben we protesten gezien rond de corona-aanpak, de stikstof-aanpak en de (tijdelijke) huisvesting van asielzoekers en Oekraïners. We zien dat deze protesten online worden aangejaagd en we zien een toenemende intensiteit. Zorgwekkend is dat geweld tegen en intimidatie van betrokkenen, ambtenaren en bestuurders toeneemt. We beschermen onze democratische rechtsstaat door open en transparant te communiceren en besluitvormingsprocedures te volgen. We willen voorkomen dat onze inzet wordt ondermijnd door polarisatie, radicalisering, grensoverschrijdend gedrag en extremisme. Dit is een onderwerp dat in gemeenteraad, college en samenleving besproken moet worden. Dit kan ons helpen handvaten te vinden voor een handelingsperspectief. We versterken onze informatiepositie We brengen potentiële spanningen in de samenleving in beeld en monitoren deze. Zo versterken we onze informatiepositie. Door zichtbaar, benaderbaar en proactief te communiceren over gevoelig beleid willen we spanningen in de samenleving verminderen. En het vertrouwen in de overheid versterken.

We pakken het online aanjagen van ordeverstoringen aan We werken het barrièremodel uit voor het online aanjagen van ordeverstoringen van de VNG voor de gemeente Hardenberg. Daarbij denken we aan het bevorderen van kennis van inwoners. Verder brengen we het (sociale)medialandschap goed in kaart en houden we het beeld van de (te) gebruiken media actueel. Tenslotte richten we een werkproces in (indicatoren, escalatieladder, stroomdiagrammen etc.).

3.8 We verminderen High Impact Crimes High Impact Crimes (HIC) zoals woninginbraak, overvallen en geweldsmisdrijven hebben grote en soms blijvende gevolgen. Niet alleen voor de slachtoffers, maar ook voor hun directe omgeving. Het veiligheidsgevoel in de maatschappij kan worden aangetast. Daarom blijven we met prioriteit inzetten op preventie, weerbaarheid, nazorg, fysieke barrières en de gerichte aanpak van daders en of dadergroepen. We proberen woninginbraken te voorkomen We blijven investeren in de aanpak van woninginbraken. Samen met inwoners, ondernemers, de politie en andere partners proberen we zoveel mogelijk inbraken te voorkomen. Een belangrijk aspect van deze aanpak is om inwoners bewust te maken van het risico op een woninginbraak en welke maatregelen zij daartegen kunnen nemen. In de periode van het jaar waarin de kans op een inbraak het grootst is, intensiveren we onze inspanningen.

15

We pakken daders en dadergroepen aan In samenhang met de andere veiligheidsthema’s en -velden zetten we in op de aanpak van daders en dadergroepen. We werken een groepsgerichte aanpak of een maatwerkaanpak per individu uit. Zowel voor jongeren als de ons bekende veelplegers.

3.9 Randvoorwaarden en organisatie Om onze ambities te kunnen realiseren, zijn een aantal randvoorwaarden nodig. Door de relatief kleine formatie op het taakveld veiligheid werken we komende jaren meer expliciet aan een afbakening en prioritering van de uit te voeren taken. We maken keuzes in een domein overstijgende aanpak en werkzaamheden die de afzonderlijke domeinen kunnen aanpakken. Informatiepositie en data-gedreven werken De gemeente heeft een regierol in het veiligheidsbeleid. Tot nu toe halen we onze informatie op bij onze ketenpartners. In de komende periode willen we onze eigen informatiepositie versterken, met name op het gebied van ondermijning. Door data gedreven te werken kunnen we gericht gegevens analyseren die binnen de gemeentelijke organisatie beschikbaar zijn. Verder zetten we in op het specifiek zoeken en inzichtelijk maken van informatie die voor de aanpak van actuele casuïstiek noodzakelijk is. Integriteit Bij integriteit draait het om verschijnselen die meer fundamenteel onze rechtsorde en veiligheid bedreigen. Hieronder valt onder meer radicalisering en polarisatie, georganiseerde (ondermijnende) criminaliteit en ambtelijke en bestuurlijke integriteit.

Als lokale overheid zetten we intern in op bewustwording van de genoemde verschijnselen en het borgen van de randvoorwaarden die nodig zijn om de ambtelijke en bestuurlijke integriteit te kunnen behouden. Samenwerking zorg & veiligheid De samenwerking zorg & veiligheid volgt de regionale agenda en voorziet in samenwerking, lokaal en regionaal en tussen verschillende partners. Voor samenwerking is inzicht in en begrip voor elkaars positie en mogelijkheden essentieel. Gewerkt wordt aan versterking van de lokale en regionale ketensamenwerking. Vanuit die samenwerking worden de inhoudelijke thema’s zoals vroegtijdige signalering, wijkaanpak, het toerusten van de omgeving en het toepassen van meer flexibele woonconcepten voor de doelgroep zorg & veiligheid. Samenwerking in de Veiligheidsregio IJsselland en met omliggende gemeenten in het bijzonder. De gemeenten in de regio werken op het gebied van integrale veiligheid samen en die samenwerking krijgt gestalte in de vorm van het Regionaal Coördinatiepunt Integrale Veiligheid (RCIV) IJsselland. Naast deze afstemming is er (inter)lokale afstemming tussen politie en het Openbaar Ministerie in de lokale driehoek en in de driehoek Vechtdal. Tenslotte zoeken we voor specifieke problematiek en casuïstiek afstemming met de omliggende gemeenten.

Samenwerking met toezicht en handhaving in het veiligheidsdomein Toezicht en handhaving een belangrijke partner binnen het veiligheidsdomein. De toezichthouders, juridisch medewerkers en buitengewoon opsporingsambtenaren hebben allen een rol in de aanpak van bijvoorbeeld ondermijning. Zij nemen deel aan integrale controles, signaleren verdachte situaties, kunnen een last onder dwangsom opstellen of documenten opstellen waardoor panden kunnen worden gesloten. Veiligheid van buitgewoon opsporingsambtenaren (boa’s) In de gemeente Hardenberg werken wij met een team van negen boa’s dagelijks aan de leefbaarheid van onze gemeente. Het werk van de boa’s wordt steeds uitgebreider, de domeinlijst van de boa 16

bereidt zich uit en ook in Hardenberg zien wij een verschuiving van taken. Voorheen waren parkeercontroles de voornaamste taak, nu zien we een variatie van inzet op ondermijning, jeugd, overlast openbare ruimte, evenementen, enzovoort. Door deze verschuiving is het borgen van de veiligheid een steeds belangrijker aandachtspunt. Daarom zullen wij de uitrusting van de boa’s uitbreiden met handboeien en bodycams.

4 Coördinatie, beleidscyclus en financiën 4.1 Coördinatie De gemeenteraad stelt de kaders voor het integraal veiligheidsbeleid en legt deze neer in een plan voor een periode van vier jaar. De uitvoering van het veiligheidsbeleid is een verantwoordelijkheid van het college van burgemeester en wethouders, waarbij de burgemeester optreedt als coördinerend portefeuillehouder. Deze coördinatie is van belang omdat het veiligheidsbeleid meerdere beleidsterreinen van het college raakt. Naast het coördinerend portefeuillehouderschap op het integraal veiligheidsplan zijn er aan de burgemeester (als bestuursorgaan) eigenstandige bevoegdheden ter handhaving van de openbare orde en handhaving toebedeeld. De burgemeester onderhoudt periodiek contact met belangrijke strategische partners als de politie en het openbaar ministerie in het driehoeksoverleg en in het periodieke politieoverleg met de teamchef van politie basisteam Vechtdal. Daarnaast vertegenwoordigt de burgemeester de gemeente op bestuurlijk niveau in diverse lokale en regionale samenwerkingsverbanden en overlegstructuren. Dit betreft o.a. het Districtelijk Veiligheidsoverleg (DVO). De burgemeester bewaakt daarbij ook de samenhang en verbinding van het veiligheidsbeleid met buurgemeenten en regionale ontwikkelingen.

4.2 Beleidscyclus Dit plan voorziet in het beleidsmatige kader voor het integraal veiligheidsbeleid in de periode 20242027. Na vaststelling door de gemeenteraad wordt het beleidsplan door het college concreet uitgewerkt in een uitvoeringsplan met een looptijd van een jaar. Het uitvoeringsplan wordt verwerkt in de programmabegroting en in specifieke plannen rond bepaalde veiligheidsthema’s.

4.3 Financiën In dit plan is geen begroting opgenomen. Dit heeft te maken met het feit dat pas op het moment dat de prioriteiten zijn vastgesteld en het uitvoeringsplan wordt opgesteld, helderheid ontstaat over de eventueel extra benodigde capaciteit en middelen. Naast eventueel extra benodigd budget zijn er voor de prioriteiten deels al budgetten geclaimd welke opgenomen worden in de begroting. Bij de financiële uitwerking in het uitvoeringsplan wordt hiermee rekening gehouden.

17

Bronnen Voor het maken van het veiligheidsbeleid en het voeren van integrale gesprekken zijn verschillende bronnen geraadpleegd. Om inzicht te geven in deze bronnen kunt u hieronder de documenten vinden die we onder andere gebruikt hebben. • Politieregistraties 2018-2023 • Meerjarenbeleidsplan politie 2024-2027 (concept) • Waar staat je gemeente (hyperlink) • Strategische Beleidsagenda 2023-2026 Veiligheidsregio IJsselland • Kernbeleid Veiligheid – VNG • Veiligheidsmonitor Hardenberg • Zicht op Ondermijning – ministerie van Binnenlandse Zaken • Strategisch Omgevingsbeeld 2021 - Maatschappelijke ontwikkelingen compact in beeld | Nieuwsbericht | Rijksoverheid.nl • Voortgangsbrief voetbal en veiligheid | Kamerstuk | Rijksoverheid.nl • Cybercrimebeeld Politie Oost-Nederland • Agenda Digitale Veiligheid 2020-2024 | VNG • Cijfers - Over Halt – Halt • Nationale Contraterrorisme Strategie 2022-2026 • Dreigingsbeeld Terrorisme Nederland (DTN) 57 – Nationaal Coördinator Terrorismebestrijding en Veiligheid • Landelijke agenda Zorg en Veiligheid • Regionale agenda Zorg en Veiligheid IJsselland • Informatieknooppunt Zorgfraude • Factsheet Zorgfraude – Regionaal Expertise en Informatie Centrum Oost-Nederland e.a. • Plan van aanpak Mensenhandel IJsselland 2022-2026

18