Coalitieakkoord 2026-2030 'Goed voor elkaar, dichtbij en daadkrachtig'

Goed voor elkaar Dichtbij en daadkrachtig DE KRIM SCHUINESLOOT HOLTHONE OUD AVEREEST ANERVEEN

SLAGHAREN

HOLTHEME

BALKBRUG

DEDEMSVAART

ANEVELDE LOOZEN

COLLENDOORN HEEMSERVEEN

GRAMSBERGEN

ANE

LUTTEN

DEN VELDE

HARDENBERG HOOGENWEG

RHEEZERVEEN

VENEBRUGGE RHEEZE

RADEWIJK

BRUCHT

BRUCHTERVELD BERGENTHEIM DIFFELEN

MARIËNBERG KLOOSTERHAAR

Hoofdlijnenakkoord 2026–2030 DOEN’22 – CDA – VVD mei 2026

SIBCULO

Inhoud

Voorwoord

Voorwoord......................................................... 3

De fracties van DOEN’22, CDA en VVD hebben afspraken gemaakt over de hoofdlijnen van het te voeren beleid in de bestuursperiode 2026–2030. We zijn zeer gemotiveerd om met deze afspraken aan de slag te gaan – samen met u!

1. Bestuur en dienstverlening........................ 4 2. Ruimte, wonen en bereikbaarheid.......... 7 3. Duurzaamheid en energie........................ 11 4. Sociaal beleid en samenleving................12 5. Veiligheid en leefbaarheid. ......................19 6. Economie en ondernemen. ..................... 23 7. Financiën en bedrijfsvoering................... 28 8. Slot. ................................................................31 9. Portefeuilleverdeling. ............................... 32 10. Gebiedswethouders. ...............................34

Hardenberg is een gemeente met een sterke sociale structuur, krachtige kernen en een ondernemende samenleving. Die basis willen wij behouden en versterken. Tegelijkertijd staat de gemeente voor grote opgaven op het gebied van woningbouw, bereikbaarheid, zorg, veiligheid, energietransitie en de ontwikkeling van het buitengebied. Dit vraagt om keuzes. We willen een bestuur zijn dat dicht bij onze inwoners staat. We versterken het contact met inwoners en betrekken inwoners en organisaties op tijd bij besluiten die hen raken. We geven richting, hebben oog voor

2

de uitvoering en we werken kerngericht. We voeren regie daar waar nodig is en faciliteren daar waar kan. We denken groot (bijvoorbeeld over onze positie in de regio, de Nedersaksenlijn en woningbouw), maar doen ook klein. Want we zijn er voor onze inwoners, ondernemers, maatschappelijke partners in de kernen. We vormen een collegiaal bestuur in een duaal stelsel, waarbij de raad een eigen verantwoordelijkheid heeft. Dit betekent dat ook coalitiefracties ruimte hebben voor eigen afwegingen. Deze ruimte past bij de controlerende, kaderstellende en volksvertegenwoordigende rol van de raad. Met dit hoofdlijnenakkoord leggen we de basis voor een bestuursperiode waarin transparantie, nabijheid en samenwerking leidend zijn. Het akkoord bevat de politieke en financiële kaders voor de

3

komende bestuursperiode. We betrekken de gemeenteraad, inwoners en maatschappelijke partners actief bij de nadere uitwerking. Want de gemeente Hardenberg zijn we samen! DOEN’22, CDA en VVD (Piet-Cees van der Wel, Elma Soeten-Wessels en Martijn Timmermans)

1. Bestuur en dienstverlening

Wij versterken het vertrouwen tussen overheid en samenleving door een toegankelijke en betrouwbare gemeente te zijn. De kracht van de gemeente Hardenberg ligt bij inwoners, ondernemers, maatschappelijke organisaties en in de kernen. De bestuursstijl en wijze van communiceren van het college dient daarop aan te sluiten. Samenwerking en verbinding zijn hierbij onze uitgangspunten.

• Alle 29 kernen zijn even belangrijk. Plaatselijke Belangen en dorps- en wijkorganisaties zijn onze partners. We werken vanuit vertrouwen en stimuleren initiatief in de kernen. • In iedere kern is een plek voor ontmoeting. Dat kan een MFA, dorpshuis, buurtkamer, school of vereniging zijn. • We betrekken inwoners, Plaatselijke Belangen en dorps- en wijkorganisaties tijdig bij ruimtelijke en maatschappelijke projecten en we zijn hierin transparant. We kiezen daarbij aan de hand van de participatieladder voor passende participatie die aansluit bij het initiatief of de opgave en de rol van inwoners en houden hierbij rekening met de draagkracht van de Plaatselijke Belang-organisaties.

4

• Wij optimaliseren de gemeentelijke dienstverlening. We onderzoeken uitbreiding van de gemeentelijke dienstverlening, zoals aanpassing van de openingstijden van het gemeentehuis, waardoor deze beter aansluit bij de behoefte van onze inwoners. We hebben veilige, gebruiksvriendelijke en toegankelijke digitale loketten met behoud van persoonlijke dienstverlening waar nodig. • We zijn klantgericht. We vertellen het eerlijke verhaal. ‘Nee’ is ook een antwoord. We gaan voor een betrouwbaar ‘ja’ en een eerlijk ‘nee’. Maar hier stopt het niet, want we denken altijd mee met inwoners over hoe het wél kan.

• Op grotere en regionale dossiers voeren we gerichte lobby door actief te participeren in (regionale) netwerken. We richten de organisatie hierop beter in. • We willen een integer bestuur zijn met een integere organisatie. Integriteit vraagt constante aandacht en georganiseerde reflectie van college, raad en ambtelijke organisatie.

• Bij nieuw beleid en voorstellen toetsen we kritisch op de administratieve lasten voor inwoners, organisaties en ondernemers. De toegankelijkheid van beleid, voorstellen en brieven aan inwoners vergroten we door begrijpelijke taal te gebruiken.

5

2. Ruimte, wonen en bereikbaarheid

De gemeente Hardenberg groeit snel. Rond 2030 hebben we ongeveer 70.000 inwoners. Die groei is belangrijk voor de sociaaleconomische bloei en de brede welvaart. Er is veel vraag naar woningen en ruimte voor bedrijven. Groei mag echter niet ten koste gaan van de kwaliteit van leven. Daarom sturen wij op evenwichtige ontwikkeling van wonen, werken, voorzieningen, mobiliteit, leefkwaliteit en natuur. Investeringen die we doen in de fysieke leefomgeving, onze economie en maatschappelijke voorzieningen stimuleren en versterken de brede welvaart in zowel de kernen als de stad Hardenberg. De Groene en Gezonde Maatlat is daarbij het afwegingskader voor de ruimtelijke inrichting. Door gericht te investeren in verkeersstromen en lokale voorzieningen, zorgen we ervoor dat elke inwoner – nu en later – prettig kan wonen, werken en recreëren in een goed ontsloten gemeente.

6

Wonen Landelijk is sprake van een enorm woningtekort. Dit geldt ook voor de gemeente Hardenberg. Samen met onze inwoners maken we de gemeente leefbaar door in elke kern betaalbare en passende woningen te bouwen voor iedereen. Ongeacht de leeftijd moeten mensen kunnen wonen waar ze willen wonen. Uiteraard bouwen wij altijd met inachtneming van de eigenheid van onze kernen, ons landschap en onze gemeenschappen. De woningbouw sluit aan op de lokale behoefte en de regionale opgave en we hebben aandacht voor betaalbaarheid. • Onze ambitie is om in de komende bestuursperiode 400-450 woningen per jaar te bouwen. We realiseren woningen in grote en kleine kernen, wat mede bijdraagt aan het draagvlak voor maatschappelijke

7

voorzieningen in de kernen. We doen dit door maatwerk, slimme programmering en een samenhangende aanpak. En we hebben aandacht voor de betaalbaarheid. • We ondersteunen woonbouwplannen vanuit de samenleving zoals bijvoorbeeld collectief particulier opdrachtgeverschap (CPO). • Bij de toewijzing van sociale huurwoningen is ons uitgangspunt dat we in lijn met aankomende wetgeving statushouders niet zien als voorrangsgroep. We werken dit uit in de prestatieafspraken met Vechtdal Wonen. • Bij de huisvesting van arbeidsmigranten denken we mee met ondernemers over creatieve woonoplossingen, in lijn met het Beleidskader Huisvesting Arbeidsmigranten. • We voeren een actief grondbeleid gericht op de toekomst.

Mobiliteit en infrastructuur Een goed bereikbare gemeente is van groot belang voor de leefbaarheid, economie en sociale samenhang. Inwoners, ondernemers en bezoekers moeten zich veilig, vlot en duurzaam kunnen verplaatsen binnen de gemeente.

station Bergentheim en beter openbaar vervoer in de kleine kernen.

Stationsomgeving Hardenberg

• We zetten in op structureel planmatig onderhoud en verbetering van wegen en fietsverbindingen in de gehele gemeente waarbij veiligheid prioriteit heeft. We geven hierbij voorrang aan verkeersveiligheid in risicovolle situaties zoals in woonkernen en rond scholen.

De stationsomgeving wordt ontwikkeld als strategisch gebied waarbij werken, wonen, mobiliteit, onderwijs, zorg en andere voorzieningen bij elkaar komen. De ontwikkeling van de stationsomgeving versterkt de leefbaarheid en economische vitaliteit van de hele gemeente Hardenberg. Zo zorgt het voor een betere verbinding met onze kernen en een sterkere regiofunctie van het ziekenhuis. De komst van de Nedersaksenlijn werkt als een vliegwiel en versterkt de positie van station Hardenberg verder. Dit momentum willen we benutten.

• Via actieve lobby zetten we onverminderd in op de verbetering van de verkeersveiligheid op bijvoorbeeld de kruising met de N341 in Sibculo en op en rond de N36. We blijven ook lobbyen voor de Nedersaksenlijn,

• Samen met de brede gebiedscoalitie vervolgen wij de ingezette koers. Dit doen we door fasegewijze ontwikkeling en maximale inzet op cofinanciering. Uitgangspunt is dat financiering gebeurt

• We overwegen een fietsverbod in (een deel van) het centrum van Stad Hardenberg en gaan hierover -en over de randvoorwaardenin overleg met inwoners en ondernemers.

8

met al gereserveerde rijksmiddelen voor de Nedersaksenlijn, rijksmiddelen voor de woningbouwimpuls, middelen van andere externe partijen en zo nodig lokale middelen. Het college betrekt de raad intensiever bij toekomstige ontwikkelfases.

Beheer openbare ruimte De openbare ruimte is het visitekaartje van onze gemeente. Wij zorgen voor een veilige, schone en toegankelijke leefomgeving waarin inwoners zich thuis voelen. Met duurzaam beheer en zorgvuldig onderhoud van wegen, voetpaden en trottoirs, groen én straatmeubilair – zoals banken, verlichting en speelvoorzieningen – versterken we de kwaliteit van de leefomgeving. Samen met inwoners en ondernemers ontwikkelen we slimme en duurzame oplossingen, die de uitstraling van onze wijken en buurten versterken.

• We faciliteren buurt- en wijkinitiatieven, zoals geveltuintjes, het beheer van speeltuinen en projecten rondom vergroening en klimaatverbetering zoals ‘tegelwippen’. • Jaarlijks komt er een wijkscan waarbij de resultaten worden gebruikt bij het opstellen van de samenwerkingsagenda met Plaatselijke Belangen en wijkverenigingen. Hierin is ruimte voor de prioriteiten op het gebied van beheer en onderhoud en voor (groene en sociale) initiatieven uit de buurt.

9

3. Duurzaamheid en energie

De transitie naar een duurzame energievoorziening is noodzakelijk. Tegelijkertijd hebben de veranderingen gevolgen voor het dagelijks leven van onze inwoners en ondernemers. Verschillen in belangen, mogelijkheden en perspectieven kunnen leiden tot spanningen en polarisatie in de samenleving. We kiezen daarom voor een aanpak waarin duurzaamheid hand in hand gaat met draagvlak en haalbaarheid. We bouwen hierbij voort op het Energieprogramma ‘Overgang naar energieneutraal in 2050’ dat in de vorige raadsperiode is vastgesteld.

• We stimuleren (lokale) initiatieven en innovatieve ideeën voor energiebesparing en duurzame opwekking bij woningen, bedrijven en maatschappelijke organisaties. • Met subsidieregelingen vergroten we de betaalbaarheid van duurzaamheid voor inwoners, organisaties en ondernemers. • We staan open voor onderzoek naar in hoeverre kleine kernreactoren (Small Modular Reactors) kunnen bijdragen aan onze toekomstige energievoorziening in Hardenberg. • We stimuleren circulaire ketens via inkoop, vergunningverlening en regionale samenwerking. We doen mee aan de regiodeal Zuid- en Oost-Drenthe, waarin de transitie naar een circulaire economie een kernthema is. • De netcongestie wordt een steeds groter probleem in ons land. Dit heeft ook

10

11

consequenties voor (nieuwe) elektra aansluitingen in onze gemeente. We zetten ons maximaal in om de consequenties hiervan voor de woon- en bedrijventerreinontwikkelingen en maatschappelijke voorzieningen zo veel mogelijk te beperken. • Ook het waterleidingnet loopt tegen fysieke beperkingen aan. We stimuleren ‘watervriendelijke’ woningen waarin aandacht is voor het duurzaam omgaan met (drink) water, zoals in Mariënberg. We willen als gemeente voorloper zijn op het gebied van watervriendelijk bouwen en wonen om ons vestigingsklimaat te verstevigen. • Bij de plaatsing van zonnepanelen passen we de zonneladder toe. Zonnepanelen horen volgens ons op daken en niet op landbouwgrond. • Als onderdeel van de energietransitie stimuleren we groen gas.

4. Sociaal beleid en samenleving

Hardenberg is een gemeente met sterke sociale samenhang en een veerkrachtige samenleving. Wij willen die kracht behouden en versterken, met ondersteuning waar nodig en ruimte voor eigen initiatief en verantwoordelijkheid. Meedoen in de samenleving begint met de mogelijkheid om te werken, te ontwikkelen en financieel zelfstandig te zijn. In Hardenberg zetten we in op een sterke en inclusieve arbeidsmarkt, waaraan zoveel mogelijk mensen via betaald werk kunnen deelnemen.

Werk, inkomen en participatie Financiële bestaanszekerheid vormt de basis voor een sterke veerkrachtige samenleving. Wanneer inwoners voldoende financiële bestaanszekerheid ervaren, ontstaat ruimte om mee te doen op school, op het werk en in de samenleving. Zonder die basis nemen stress, gezondheidsproblemen en kansenongelijkheid toe, met alle gevolgen van dien. • We zetten in op betaald werk als beste vorm van participatie en ondersteunen inwoners actief bij het vinden en behouden van werk. Waar dat (nog) niet lukt, bieden we ondersteuning en perspectief, met aandacht voor ontwikkeling, participatie en bestaanszekerheid. • We versterken de samenwerking met werkgevers, het onderwijs en regionale partners om kansen op werk te vergroten.

12

• We zetten gerichte ondersteuning in voor inburgeraars, met taal, werkervaring en participatie als basis voor snelle en duurzame integratie in de samenleving. • We zorgen voor een goede begeleiding van jongeren die de school vroegtijdig verlaten naar werk of vervolgonderwijs, om jeugdwerkloosheid en afglijden te voorkomen. • We continueren ons beleid ten aanzien van financiële bestaanszekerheid met toegankelijke en tijdige ondersteuning voor wie dat nodig heeft. We zorgen dat onze inkomensondersteunende regelingen bekend zijn. We zetten in op preventie en vroegsignalering van schulden en bieden laagdrempelige schuldhulpverlening.

Zorg (Jeugd en Wmo) Inwoners hebben recht op passende ondersteuning als dit nodig is. Voor wie het niet op eigen kracht redt, bieden wij een vangnet dat dichtbij, toegankelijk en mensgericht is. Daarbij staat het versterken van de eigen regie en zelfredzaamheid centraal. Binnen de Jeugdwet en de Wet maatschappelijke ondersteuning (Wmo) staan we voor grote opgaven. De vraag naar ondersteuning neemt toe, terwijl de druk op de uitvoering en betaalbaarheid groeit. Aan de hand van de Hervormingsagenda Jeugd werken we de komende jaren aan verbetering van de kwaliteit, toegankelijkheid en financiële houdbaarheid. Dit vraagt om keuzes wat betreft toegang, een andere manier van werken en intensieve samenwerking met partners. • We zetten in op normalisering. Niet voor ieder probleem is er meteen professionele ondersteuning nodig. Dit betekent onder

meer het versterken van de eigen kracht en het probleemoplossend vermogen van inwoners, en het optimaal benutten van netwerken, vrijwilligers en andere voorzieningen. • Als uitwerking van de Hervormingsagenda versterken we samen met Samen Doen de lokale teams zodat zij vanuit een integrale blik dichtbij inwoners vaker zelf hulp bieden en eerder passende ondersteuning inzetten. Het doel van eerder en beter ondersteunen is om zwaardere en duurdere vormen van hulp te voorkomen. • We vinden het van groot belang dat publiek geld voor zorg en ondersteuning op de juiste plek terecht komt. Zorgfraude ondermijnt het vertrouwen in het stelsel en gaat ten koste van de ondersteuning aan mensen die deze echt nodig hebben. Daarom intensiveren we de bestrijding van zorgfraude.

13

Welzijn en gezondheid Wij werken toe naar een gezonde generatie in 2040. Vanuit het gedachtengoed van positieve gezondheid richten we ons op veerkracht, eigen regie en het versterken van wat mensen nodig hebben om fysiek, mentaal en sociaal in balans te blijven. Met een preventieve aanpak stimuleren we gezond gedrag en investeren we in een gezonde leefomgeving die uitnodigt tot ontmoeten, meedoen en bewegen. Met het sociaal werk versterken we de zelfredzaamheid van inwoners, vergroten we de gemeenschapskracht en stimuleren we het omzien naar elkaar. Het gaat bij sociaal werk niet alleen om zorg, maar juist om het voorkomen van problemen (preventie). • We richten ons op thema’s als mentale gezondheid, gezonde leefstijl, opgroeien in een kansrijke omgeving en een gezonde fysieke leefomgeving. Vanuit de GGD

IJsselland werken we aan de uitvoering van de publieke gezondheidszorg. • We versterken de inzet op preventie door nog beter de verbindingen te zoeken met het sociaal domein, onderwijs, sport en ruimtelijke ontwikkeling. Vitaal Vechtdal is daarbij een inspirerend voorbeeld. • We gaan verder met het herijken van de werkzaamheden van welzijnsorganisaties de Stuw en de Kern. Leidende principes zijn hierbij: het versterken van zelf(samen) redzaamheid, preventie en sociale samenhang in alle kernen. • Mantelzorgers en vrijwilligers zijn van onschatbare waarde voor onze gemeente. Wij hebben grote waardering voor hun inzet en ondersteunen hen actief.

Onderwijs We bieden jongeren alle kansen om hun talenten te ontwikkelen. Daarbij hoort goed onderwijs. In schoolgebouwen die passend, duurzaam en van goede kwaliteit zijn. We werken binnen de Lokale Educatieve Agenda (LEA) samen met scholen, kinderopvang, verenigingen en instellingen om kinderen in Integrale Kindcentra (IKC) uitdagend te laten opgroeien in een kansrijke omgeving. • We zetten de bouw van nieuwe IKC’s op basis van het Integraal Huisvestingsplan (IHP) basisonderwijs voort. • Samen met de scholen actualiseren we het IHP basisonderwijs en besteden daarbij bijzondere aandacht aan onze visie op onderwijs en opgroeien.

14

• We stellen samen met de scholen voor het voortgezet onderwijs een IHP voortgezet onderwijs op. • We bouwen verder aan de samenwerking met de partners binnen het bestuurlijk overleg LEA, en richten ons daarbij onder meer op onze ambitie om kinderen met gelijke kansen te laten opgroeien. • We dragen bij aan de structurele samenwerking tussen het MBO, HBO en ondernemers om talent- en economische ontwikkeling te bevorderen en schooluitval te voorkomen. • We gaan onderwijsachterstanden tegen, onder andere via vroegsignalering en gerichte ondersteuning van kinderen. • Samen met de samenwerkingsverbanden voor Passend Onderwijs doen we recht

aan verschillen tussen kinderen, met een speciaal oog voor zowel zeer kwetsbare als hoogbegaafde kinderen.

Sport Sporten en bewegen zijn een voorwaarde voor een gezonde en vitale samenleving. We stimuleren een actieve leefstijl voor alle inwoners, met een aanbod dat voor iedereen toegankelijk en inclusief is. Een gezonde leefomgeving nodigt uit om te bewegen, elkaar te ontmoeten en moet voor alle gebruikers goed bereikbaar en bruikbaar zijn. • We gaan voor instandhouding van bereikbare sportaccommodaties en beweegvoorzieningen en een passende ondersteuning van het verenigingsleven als sociale basis.

• Bij onderhoud en renovatie van sportaccommodaties werken we op basis van de eerder opgestelde IHP’s binnen- en buitensport. • We stimuleren sporten en bewegen in de openbare ruimte, we stimuleren sportprestaties en we vieren sportprestaties van onze inwoners en verenigingen. • De zwembaden in onze gemeente zijn belangrijke voorzieningen. We stellen een realistisch IHP zwembaden op. • Samen met sportverenigingen en omwonenden maken we een plan voor de renovatie van sportpark De Boekweit. Nog dit jaar leggen we het definitieve ontwerp inclusief kosten voor aan de gemeenteraad.

15

Inclusie In onze gemeente moet iedereen mee kunnen doen, ongeacht leeftijd, beperking, achtergrond of inkomen. De komende jaren zetten we een stap verder naar een inclusieve samenleving. We blijven kijken naar wat beter kan en spelen in op nieuwe ontwikkelingen. We bouwen aan een gemeente waarin we naar elkaar luisteren en elkaar respecteren. Zodat verschillen ons verbinden in plaats van verdelen. We zorgen voor goede toegankelijkheid, gelijke kansen en gelijke rechten. • We gaan door met het verbeteren van de fysieke en digitale toegankelijkheid van openbare gebouwen, voorzieningen en gemeentelijke dienstverlening, zodat deze voor iedereen toegankelijk zijn.

kinderen met en zonder beperking samen kunnen spelen. • We ondersteunen initiatieven uit de samenleving die bijdragen aan ontmoeting, participatie en het tegengaan van eenzaamheid. • We introduceren een lokale versie van de ‘Rick Brink-award’ voor mensen of organisaties die zich met hart en ziel inzetten voor een inclusieve samenleving. • De gemeente geeft zelf het goede voorbeeld. We voeren een inclusief personeelsbeleid en zorgen ervoor dat gemeentelijke diensten voor iedereen toegankelijk en bereikbaar zijn. We verankeren inclusie als afwegingskader in ons beleid.

Cultuur Kunst en cultuur zijn essentieel voor een vitaal en inclusief Hardenberg. Culturele voorzieningen, makers, verenigingen en erfgoedlocaties dragen bij aan leefbaarheid, sociale samenhang, identiteit, verbondenheid, creativiteit en innovatie. Investeren in kunst en cultuur betekent investeren in de brede welvaart, talentontwikkeling en een aantrekkelijk vestigingsklimaat voor inwoners en ondernemers. • De huidige kunst- en cultuurvisie loopt tot en met 2026. Voor de nieuwe bestuursperiode ontwikkelen we een nieuwe visie waarbij behoud en versterking van culturele voorzieningen en evenementen centraal staan. Evaluatie van de cultuurmakelaar maakt hier deel van uit. • In 2026 wordt de Bibliotheekwet aangepast. Gemeenten krijgen een zorgplicht voor

• We realiseren en stimuleren inclusieve speelplekken verspreid over de kernen, waar

16

wat betreft het in stand houden van een volwaardige bibliotheek op redelijke afstand voor bezoekers. Dit zal waarschijnlijk gevolgen hebben voor de rijksbijdrage. Zodra dit duidelijk is, stellen we samen met de bibliotheek een nieuwe subsidieovereenkomst voor meerdere jaren op. Daarbij zijn ook thema’s als taalvaardigheid en sociale ontmoeting belangrijk.

gegroeid. Voor een toekomstbestendig theater zijn ingrijpende maatregelen nodig. In de afweging met andere investeringen geven we prioriteit aan een toekomstbestendig theater. Inmiddels zijn twee reële scenario’s overgebleven:

Theater de Voorveghter Theater de Voorveghter heeft een grote regionale, economische en maatschappelijke functie. Het theater draagt bij aan de economie van de gehele gemeente, de beoogde brede centrumontwikkeling van Stad Hardenberg, het vestigingsklimaat, cultuurbeleving, welzijn, sociale cohesie en onderwijs. De Voorveghter voldoet niet meer aan de eisen van de huidige tijd. Het theater is in alle opzichten uit zijn jasje

17

1. renovatie en beperkte uitbreiding van het huidige theater en 2. nieuwbouw op de Gedempte Haven. Het college legt zo spoedig mogelijk een voorstel aan de raad voor, inclusief de financiële keuzes die daarbij horen.

5. Veiligheid en leefbaarheid

Een veilige en leefbare gemeente vormt de basis voor het welzijn van onze inwoners. Het gaat daarbij niet alleen om het terugdringen van ondermijning, (drugs)criminaliteit, overlast en jeugdproblematiek, maar ook om het versterken van sociale samenhang en het terugdringen van polarisatie. Wij zetten in op een stevige, zichtbare en gebiedsgerichte veiligheidsaanpak. Handhaving is duidelijk en rechtvaardig, met oog voor proportionaliteit en maatwerk.

Algemene veiligheid • We maken meer gebruik van de mogelijkheden die de wet Bibob biedt. De burgemeester zet zijn bevoegdheden in om panden wegens drugsoverlast te sluiten. • We hebben een intensieve samenwerking met politie, boa’s en veiligheidspartners. Politie en boa’s zijn meer zichtbaar op straat. • Meldingen van overlast uit wijken en kernen worden zo snel mogelijk opgepakt en we maken ons sterk voor kortere aanrijtijden van hulpdiensten. • We zetten ons in voor verbetering van (sociale) veiligheid in de openbare ruimte in samenspraak met Plaatselijke Belangen (wijkscans).

18

19

• We intensiveren de aanpak van huiselijk geweld, kindermishandeling en femicide. We doen dit door een samenhangende aanpak waarin preventie, kwalitatieve zorg en blijvend leren en verbeteren centraal staan. Voor het bestrijden van femicide stellen we een actieagenda op. • We roepen een halt toe aan polarisatie. We bieden ruimte aan dialoog, ontmoeting en wederzijds begrip. We stellen ook duidelijke grenzen. De vrijheid van meningsuiting is een groot goed, maar voor haat zaaien, radicalisme en het verheerlijken van geweld is geen plek. • We onderzoeken de mogelijkheid voor cameratoezicht in winkelcentra en op bedrijventerreinen.

Digitale veiligheid We zijn via steeds meer apparaten en digitale netwerken met de wereld om ons heen verbonden. Digitale veiligheid is een randvoorwaarde voor een goed functionerende samenleving en economie. We zorgen ervoor dat inwoners, ondernemers en de gemeente zelf weerbaar zijn tegen digitale dreigingen en misbruik van data. We maken gebruik van de kansen die nieuwe technologie (zoals AI) bieden.

• We houden oog voor privacy en een zorgvuldige omgang met data in alle gemeentelijke processen. We zoeken constant naar kwetsbaarheden in onze processen en systemen.

• We verkleinen de ‘digitale kloof’ onder met name jongeren, ouderen en kwetsbare groepen. We investeren in het versterken van digitale vaardigheden en digitale veiligheid.

• We zetten in op digitale soevereiniteit door waar mogelijk te kiezen voor betrouwbare, transparante en bij voorkeur Europese of open oplossingen, en door kritisch te zijn op afhankelijkheden van externe partijen.

Weerbaarheid De wereld verandert in hoog tempo. Internationale spanningen, oorlogen en digitale dreigingen zorgen ervoor dat het risico op grote storingen en crisissituaties toeneemt. Cyberaanvallen zijn inmiddels dagelijkse realiteit. Ook langdurige uitval van elektriciteit, telefonie of internet is niet meer ondenkbaar. Dergelijke ontwrichtende gebeurtenissen kunnen de samenleving stilleggen en vragen om een gemeente die voorbereid en weerbaar is. • We versterken de weerbaarheid van onze gemeente en onze inwoners. Dat betekent dat we ons inzetten voor het vermogen om veranderingen en tegenslagen op te vangen, ons aan te passen en waar nodig te herstellen. We investeren in sterke sociale netwerken, toegankelijke voorzieningen en het vergroten van zelfredzaamheid. Hierbij hebben we extra aandacht voor kwetsbare groepen.

• We investeren in de digitale veiligheid van de gemeentelijke organisatie en systemen, zodat gegevens van inwoners en ondernemers goed beschermd zijn.

20

• We stimuleren initiatieven van bewoners in dorpen en wijken die er op gericht zijn om de gemeenschap weerbaar te maken en onderlinge hulp te verlenen in noodsituaties.

Asiel en vluchtelingenopvang De gemeente Hardenberg heeft in de afgelopen jaren ruimschoots haar aandeel genomen in de landelijke opgave voor de opvang van asielzoekers. We hebben moeten constateren dat het COA haar afspraken met de gemeente over de sluiting van het AZC niet is nagekomen. Dit heeft het draagvlak voor de asielopvang in onze gemeente ondermijnd en het vertrouwen in de overheid beschadigd. We maken daarom nu een pas op de plaats. • We zetten maximaal druk op het COA om het huidige AZC aan de Jachthuisweg volgens afspraak zo snel mogelijk te sluiten.

21

• Voorlopig vangt Hardenberg geen nieuwe asielzoekers op. Wij willen met het Rijk en de provincie opnieuw bezien wat er in de toekomst redelijkerwijs van Hardenberg kan worden gevraagd, mede gelet op de regionale context waarin onze gemeente jarenlang onevenredig is belast. • Draagkracht, veiligheid, leefbaarheid en eigen regie zijn essentiële en harde randvoorwaarden bij eventuele toekomstige opvang. De zeven eerder onderzochte locaties komen niet in aanmerking als opvanglocatie. • Voor wat betreft de opvang van Oekraïense ontheemden zetten we ons in om te voldoen aan de opgave binnen de ruimte die we daarvoor hebben.

6. Economie en ondernemen

Een sterke lokale economie is essentieel voor werkgelegenheid en leefbaarheid. We ontwikkelen een robuuste, duurzame en concurrerende economie met een aantrekkelijk vestigingsklimaat, met een balans in de driehoek wonen, werken en voorzieningen. Onze drie topsectoren zijn: maakindustrie, agrarische sector en recreatie & toerisme. We bieden ruimte voor groei en kansen voor de economie van morgen.

Bedrijventerreinen • We gaan voor uitbreiding en herstructurering van bedrijventerreinen, zodat we kunnen voldoen aan de lokale en regionale vraag. Waar nodig doen we strategische grondaankopen. Kleinschalige industrie passend bij de kern en met de juiste randvoorwaarden over infrastructuur en verkeersveiligheid moet mogelijk blijven. • We bieden ruimte voor groei van lokale en regionale bedrijven, met speciale aandacht voor het midden- en kleinbedrijf en familiebedrijven. Daarnaast zetten we in op gerichte acquisitie om nieuwe bedrijven aan te trekken die passen bij Hardenberg. • We stimuleren de verduurzaming en verbetering van de kwaliteit van bestaande bedrijventerreinen, onder andere via

22

23

energiebesparing, opwek van duurzame energie, circulair ondernemen en meer groen en water. • We hebben aandacht voor een goede ontsluiting van (nieuwe) bedrijventerreinen.

Centra en voorzieningen Levendige en toekomstbestendige centra zijn het kloppend hart van vitale kernen. We zetten in op sterke centrumgebieden waar winkelen, ontmoeten en verblijven samen komen. • We versterken de centrumgebieden van onze grote en middelgrote kernen door te investeren in een aantrekkelijke inrichting, met ruimte voor ontmoeting, groen en evenementen. We pakken leegstand en verloedering actief aan.

Agrarische sector

• We streven naar het behoud van basisvoorzieningen in kernen. We gaan hierbij uit van een gelaagde voorzieningenstructuur.

• We bieden ruimte aan ondernemers om te groeien en te innoveren, met oog voor kwaliteit, duurzaamheid en een goede inpassing in de omgeving.

• We verbeteren de verblijfskwaliteit en economische vitaliteit van de centra voor bezoekers door te zorgen voor een goede bereikbaarheid, met aandacht voor parkeren, fietsvoorzieningen en bereikbaarheid via het openbaar vervoer.

• We verminderen regeldruk door vereenvoudiging en versnelling van procedures.

We beschouwen de agrarische sector als belangrijk onderdeel van onze lokale economie, landschap en identiteit van de gemeente. We waarderen onze boeren als ondernemers én beheerders van natuur en landschap.

• We verbeteren de gemeentelijke dienstverlening aan ondernemers en houden bestaande subsidies tegen het licht. We streven naar één duidelijk aanspreekpunt en snelle, klantgerichte afhandeling van vragen en aanvragen. De gemeente betaalt facturen aan het MKB tijdig.

• We bieden ruimte voor de boer om te ondernemen en zich te ontwikkelen, binnen duidelijke en werkbare kaders. We zetten geen lokale ‘koppen’ op landelijke regels en we verkennen de mogelijkheden tot verruiming van planologische mogelijkheden.

• We willen de meest MKB-vriendelijke gemeente van Nederland worden en verkennen wat hiervoor nodig is.

• We erkennen en versterken de rol van boeren als beheerder van het landschap, onder andere door ondersteuning van landschapsbeheer en biodiversiteit.

Ondernemersklimaat Ondernemers zijn de motor van onze economie en de dragers van werkgelegenheid en welvaart. We willen dat ondernemers de gemeente ervaren als een betrouwbare en toegankelijke partner, die meedenkt, hen ondersteunt en belemmeringen wegneemt.

24

• We stimuleren innovatie in de sector, gericht op verduurzaming, nieuwe verdienmodellen en toekomstbestendige bedrijfsvoering. We geven ruimte aan nevenactiviteiten en verbreding van agrarische bedrijven, zoals recreatie, zorg en streekproducten. • We continueren erven met kwaliteit, door ondersteuning van erftransformatie, landschappelijke inpassing en hergebruik van vrijkomende agrarische bebouwing. Hierbij kijken we nadrukkelijker naar de betekenis voor agrarische ontwikkelingsmogelijkheden.

25

Recreatie en toerisme Recreatie en toerisme zijn belangrijk voor de leefbaarheid, economie en uitstraling van de gemeente. We bouwen voort op de kracht van het Vechtdal en het Reestdal als aantrekkelijk gebied voor inwoners en bezoekers. We geven ruimte aan ondernemerschap en lokale initiatieven, met aandacht voor een goede balans tussen groei, kwaliteit en respect voor natuur en omgeving.

• Het evenementenbeleid biedt ruimte en ondersteuning aan evenementen die de vitaliteit en identiteit van de gemeenschap in de kernen versterken. • We bevriezen de toeristenbelasting voor de komende jaren op het niveau van 2026. • We investeren in aantrekkelijke en goed onderhouden wandel-, fiets- en vaarroutes.

• Wat betreft de vrijetijdseconomie geven we voortvarend uitvoering aan de in 2025 vastgestelde Visie & Strategie Vrijetijdseconomie.

• Ons uitgangspunt is geen permanente bewoning op vitale recreatieparken. Dit doet afbreuk aan de recreatieve waarde van een park. Voor parken met leefbaarheids-, veiligheids- en vitaliteitsvraagstukken kiezen we voor een integrale aanpak en maatwerk volgens het één-park-één-plan principe.

Arbeidsmarktbeleid Een sterke lokale arbeidsmarkt is essentieel voor de economische vitaliteit van Hardenberg. We stimuleren de ontwikkeling van talent bij jongeren en volwassenen, zodat mensen in elke fase van hun loopbaan kunnen meedoen en doorgroeien.

• We versterken de aansluiting tussen onderwijs en arbeidsmarkt, met praktijkgericht leren en nauwe samenwerking met het lokale bedrijfsleven.

• We stimuleren een leven lang ontwikkelen door samenwerking met onderwijsinstellingen, werkgevers en regionale partners. • We zetten actief in op het binden en behouden van talent voor de gemeente, onder andere door voldoende stageplaatsen, starterswoningen en aantrekkelijke werkgelegenheid in een inspirerende omgeving. We stimuleren ‘talentgericht werken’ in onze gemeente.

• We koesteren de samenwerking binnen de regio met ondernemers, buurgemeenten en organisaties om het gebied samen te promoten en te ontwikkelen.

26

27

• Door afspraken met sociaal ontwikkelbedrijf Larcom bieden we maatwerk voor mensen met een afstand tot de arbeidsmarkt, gericht op participatie, werkervaring en duurzame uitstroom naar werk.

7. Financiën en bedrijfsvoering

We hebben grote ambities. Deze ambities brengen we in lijn met onze financiële middelen en uitvoeringskracht. De gemeente heeft door stijgende lasten en dalende rijksinkomsten een structureel tekort op de meerjarenbegroting vanaf 2028. Tegelijkertijd beschikt de gemeente over een algemene reserve en is er achteraf een jaarlijks overschot op de begroting. Dit wordt veroorzaakt doordat uitgaven achteraf niet zijn gedaan en ook door het later verwerken van bijstellingen van rijksinkomsten (decembercirculaire) en grondexploitaties (grex resultaten).

Het uitgangspunt in deze bestuursperiode is het bereiken van een structureel sluitende meerjarenbegroting, dat wil zeggen: de eerste of de laatste jaarschijf is structureel sluitend. Hierbij worden structurele lasten gedekt door structurele baten. We zetten de algemene reserve op een verantwoorde manier in met behoud van voldoende weerstandsvermogen.

◦ indien nodig geplande investeringen te temporiseren en te faseren. • Tegenvallers vangen we in eerste instantie op binnen de programma’s.

Om dit te bereiken doen we het volgende:

• Bij de ontwikkeling van nieuw beleid hanteren we het principe ‘nieuw voor oud’: we beoordelen of bestaand beleid of taken kunnen worden geschrapt of verminderd, zodat vernieuwing binnen de bestaande begroting wordt opgevangen.

• We brengen onze begroting meer in lijn met wat we daadwerkelijk denken te realiseren (reëel begroten). Dit doen we door:

• In uiterste geval kijken we kritisch naar bestaand beleid waarbij wettelijke en kerntaken hoger in de prioritering staan.

◦ kritisch af te wegen wat we kunnen uitvoeren; ◦ er rekening mee te houden dat sommige projecten om wat voor reden dan ook niet doorgaan;

• Woonlastenverhoging, anders dan de reguliere inflatiecorrectie, willen we voorkomen en zien we als allerlaatste optie.

28

Wat we willen: • Met dit akkoord geven we een impuls aan de kwaliteit van leven in de gemeente Hardenberg. De komende jaren worden hiertoe extra middelen beschikbaar gesteld via de begroting. We streven hierbij naar een goed evenwicht tussen voorzieningen in grote en kleine kernen. Het theater in stad Hardenberg, sportpark de Boekweit in Dedemsvaart en voorzieningen in de kleinere kernen hebben hierbij prioriteit. • Bij de eerstvolgende begroting doet het college voorstellen voor extra middelen voor het kernenbeleid. We maken hierbij inzichtelijk welke investeringen voor maatschappelijke voorzieningen in de kernen al zijn opgenomen in de begroting. Ook de middelen voor de in 2025 vastgestelde Verordening Daadkrachtig Hardenberg worden hierbij betrokken en structureel gemaakt.

• We zien geen toegevoegde waarde in het instellen van een strategisch investeringsfonds als sturingsinstrument voor de raad. We beschouwen de begroting als de logische plek om als raad politiekbestuurlijk richting te geven en prioriteiten te stellen. • Voor de ontwikkeling van de stationsomgeving houden we vast aan de uitvoering van de fasen 1 en 2 (ontwikkeling noord- en zuidzijde), waarvoor middelen zijn gereserveerd. De resterende ontwikkeling vindt vanaf 2030 gefaseerd plaats. • We versterken het planmatig werken op basis van Integrale Huisvestingsplannen (IHP’s) voor binnen- en buitensport, zwembaden en onderwijs. Uitgangspunt hierbij is dat financiële meevallers beschikbaar blijven binnen het

29

programmabudget en financiële tegenvallers binnen het programmabudget worden opgevangen. • We hebben oog voor de balans tussen ambities en uitvoeringskracht. We investeren in strategische personeelsplanning, digitalisering en informatiegestuurd werken zodat inwoners en ondernemers kunnen rekenen op een betrouwbare, toegankelijke en toekomstbestendige gemeente.

8. Slot

Dit hoofdlijnenakkoord vormt het bestuurlijke kader voor de periode 2026–2030. We hebben bewust veel ruimte gelaten voor nadere uitwerking van onze plannen. Dit doen we samen met de gemeenteraad, inwoners, ondernemers en maatschappelijke organisaties. We hopen dus ook op uw inbreng en bijdrage om onze gemeente nóg sterker, socialer, ondernemender en mooier te kunnen maken. Wij staan voor een praktische, betrouwbare, transparante bestuursstijl, met oog voor de kracht van alle kernen in de gemeente Hardenberg. We staan dicht bij inwoners en ondernemers. We gaan met veel enthousiasme en toewijding aan de slag en verheugen ons op een succesvolle samenwerking met alle betrokken partijen!

30

31

9. Portefeuilleverdeling

Maarten Offinga (burgemeester)

Piet-Cees van der Wel (DOEN’22)

Elma Soeten (CDA)

Werner ten Kate (VVD)

Andy de Vos (DOEN’22)

• Bestuurlijke, juridische en algemene zaken • Openbare orde, veiligheid & informatieveiligheid • Externe vertegenwoordiging / representatie / lobby • Communicatie en voorlichting • Burgerzaken en publieksdienst • Toezicht en handhaving

• Eerste locoburgemeester • Economie • Recreatie & toerisme (inclusief evenementenbeleid) • Werk en inkomen • Minimabeleid • Bereikbaarheid en mobiliteit (breed) • Sport

• Tweede locoburgemeester • Volkshuisvesting, wonen en bouwzaken • Ruimtelijke ontwikkeling en milieu (inclusief Omgevingswet, verstedelijking en centrumontwikkeling) • Landbouw • Klimaat, natuur en water • WMO (inclusief beschermd wonen, zorg) • Gezondheid, preventie en welzijn

• Derde locoburgemeester • Financiën • Grondbeleid en grondbedrijf • Onderwijs en educatie (inclusief leerplicht) • Energie • Grondstoffen • Gemeentelijke eigendommen • Personeel en organisatie

• Vierde locoburgemeester • Kernenbeleid, leefbaarheid landelijk gebied • Jeugdbeleid en jeugdzorg inclusief coördinatie Samen Doen • Kunst, cultuur en erfgoed (inclusief Theater de Voorveghter) • Asiel, vluchtelingenopvang en inburgering • Beheer openbare ruimte • Inclusiebeleid

32

33

10. Gebiedswethouders

Piet-Cees van der Wel

Andy de Vos

Elma Soeten-Wessels

Werner ten Kate

• Hardenberg Centrum • Gramsbergen • Sibculo • Beerzerveld / Mariënberg • Buitengebied Gramsbergen • Slagharen • Kloosterhaar

• Baalderveld • Oud Baalder • De Belt / Schuinesloot • Baalder • Heemse • Lutten • Rheerzerveen / Heemserveen • Bruchterveld • Ebbenbroek

• Balkbrug • Bergentheim • Brucht • De Gouden Ploeg • Oud Bergentheim • Collendoorn / Collendoornerveen • Rheeze-Diffelen

• De Krim • Dedemsvaart • Hardenbergerveld • Hoogenweg • Marslanden • Radewijk

34