11. Bijlage 4 - Bijlage behorende bij toelichting bestemmingsplan Buitengebied Hardenberg, Meester Westerhofdijk 1 Hardenberg - Onderzoek geurhinder en veehouderij

ONDERZOEK GEURHINDER EN VEEHOUDERIJ

MEESTER WESTERHOFDIJK 1, HARDENBERG

JULI 2022

STATUS: DEFINITIEF

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg

OPDRACHTGEVER: STATUS: DATUM: PROJECTNUMMER:

DE ERFONTWIKKELAAR B.V. DEFINITIEF JULI 2022 2022-307

Inhoudsopgave

HOOFDSTUK 1 INLEIDING ....................................................................................................... 4 HOOFDSTUK 2 WETTELIJK KADER ............................................................................................. 5 2.1 2.2 2.3 2.4

ALGEMEEN ................................................................................................................................................ 5 TOETSINGSKADER ‘ERVEN MET KWALITEIT REGELING’ ......................................................................................... 5 WOON- EN LEEFKLIMAAT ............................................................................................................................. 5 GEMEENTELIJK BELEID.................................................................................................................................. 6

HOOFDSTUK 3 UITGANGSPUNTEN ............................................................................................ 7 3.1 3.2 3.3

SITUATIE PROJECTGEBIED ............................................................................................................................. 7 OMLIGGENDE VEEHOUDERIJEN ...................................................................................................................... 7 AANTASTING PLANOLOGISCHE RECHTEN VEEHOUDERIJEN .................................................................................... 8

HOOFDSTUK 4 TOETSING AANVAARDBAAR WOON- EN LEEFKLIMAAT.................................................. 9 4.1 4.2

VOORGRONDGEURBELASTING ....................................................................................................................... 9 ACHTERGRONDGEURBELASTING ................................................................................................................... 10

HOOFDSTUK 5 CONCLUSIE ................................................................................................... 12 BIJLAGEN BIJ HET ONDERZOEK ................................................................................................. 13 BIJLAGE 1 BEREKENING VOORGRONDGEURBELASTING .................................................................................................... 13 BIJLAGE 2 BEREKENING ACHTERGRONDGEURBELASTING ................................................................................................. 14

BJZ.NU RUIMTELIJKE PLANNEN EN ADVIES

3

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

HOOFDSTUK 1

INLEIDING

Voorliggend onderzoek geurhinder en veehouderij heeft betrekking op het perceel aan de Meester Westerhofdijk 1 in het buitengebied van Hardenberg (gemeente Hardenberg). Op het perceel is een voormalig agrarisch bedrijf met een bedrijfswoning gelegen. Initiatiefnemer is voornemens de landschapsontsierende bebouwing te slopen en hiervoor in de plaats in het kader van de ‘Erven met kwaliteit regeling’ een compensatiewoning toe te voegen. In afbeelding 1.1 is de ligging van het projectgebied ten opzichte van de directe omgeving weergegeven.

Afbeelding 1.1

Ligging projectgebied (Bron: PDOK)

Ten behoeve van de voorgenomen ontwikkeling dient een ruimtelijke procedure te worden doorlopen. Tijdens deze procedure spelen, met betrekking tot geurhinder van veehouderijen, twee zaken een belangrijke rol: • •

Kan ter plaatse van voorgenomen ontwikkeling een aanvaardbaar woon- en leefklimaat worden gegarandeerd? En: worden omliggende veehouderijen (onevenredig) geschaad in hun belangen?

Voorliggend onderzoek geeft antwoord op de twee bovengenoemde vragen. Ten eerste wordt de voor- en achtergrondgeurbelasting in kaart gebracht, waardoor wel of niet geconcludeerd kan worden of ter plaatse van geurgevoelig object sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat. Ten tweede wordt de planologische geurruimte en milieurechten van de veehouderijen ten opzichte van het geurgevoelig object geanalyseerd of de belangen van deze bedrijven worden geschaad in het voornemen. Voor het berekenen van de voorgrondgeurbelasting wordt gebruik gemaakt van het voorgeschreven programma V-Stacks vergunning 2020. Voor het berekenen van de achtergrondgeurbelasting wordt gebruik gemaakt van V-Stacks gebied 2010 en Geomilieu 2021.

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

4

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

HOOFDSTUK 2 2.1

WETTELIJK KADER

Algemeen

De normen voor de geurbelasting, die een veehouderij mag veroorzaken op een ‘geurgevoelig object’ (ggo), zijn opgenomen in de Wet geurhinder en veehouderij (Wgv). Voorbeelden van een ‘geurgevoelig object’ zijn woningen, kantoren of andere plekken waar mensen kunnen verblijven. Afhankelijk van of de locatie al dan niet binnen een concentratiegebied ligt en of deze binnen of buiten de bebouwde kom ligt, bestaan er verschillende normen. In de Wgv worden maximale normen vermeld met betrekking tot de geurbelasting op geurgevoelige objecten. Binnen de wet is er onderscheid tussen twee verschillende diersoorten met bijbehorende normen: •

•

2.2

OU-dieren: in de Regeling geurhinder en veehouderij (Rgv) zijn dieren met een geuremissiefactor opgenomen. Deze geuremissiefactor wordt uitgedrukt in odour units per seconde. Door middel van deze geuremissiefactoren is het mogelijk om de geurbelasting op een ‘geurgevoelig object’ te achterhalen, waardoor deze getoetst kan worden aan de geurnorm. VA-dieren: voor deze dieren zijn in de Rgv geen geuremissiefactoren opgenomen. Ze worden vasteafstand dieren genoemd. In de Wgv zijn een minimale en vaste afstand tussen een emissiepunt van een dierenverblijf en de buitenzijde van een ‘geurgevoelig object’ opgenomen.

Toetsingskader ‘Erven met kwaliteit regeling’

In artikel 14 van de Wgv is een minimumafstand tussen de gevel van een Erven met Kwaliteit woning (erventransitiebeleid) en het emissiepunt van een dierenverblijf. De minimumafstanden zijn als volgt: • •

In de bebouwde kom bedraagt de afstand 100 meter; Buiten de bebouwde kom bedraagt de afstand 50 meter;

Dit is van toepassing op alle diercategorieën (OU-dieren en VA-dieren). In hetzelfde artikel zijn voorwaarden genoemd om de woning als een Ruimte voor Ruimte woning te kunnen beschouwen. Het gaat om een woning die op of na 19 maart 2000 gebouwd is: • • •

2.3

Op een kavel die op dat tijdstip in gebruik was als veehouderij; In samenhang met het geheel of gedeeltelijk buiten werking van de veehouderij, en; in samenhang met de sloop van de bedrijfsgebouwen die onderdeel hebben uitgemaakt van de veehouderij.

Woon- en leefklimaat

Wanneer een geurgevoelig object wordt gerealiseerd dient rekening gehouden te worden met de voor- en achtergrondgeurbelasting ten gevolge van de omliggende veehouderijen. Voor de analyse is aansluiting gezocht bij de “Handreiking Wet Geurhinder en veehouderij – aanvulling bijlage 6 & 7” d.d. 1 mei 2009. In deze handreiking wordt een relatie geschetst tussen de voor- en achtergrondgeurbelasting en de geurhinder voor concentratie- en niet-concentratiegebieden. De gemeente Hardenberg ligt volgens de meststoffenwetten niet in een concentratiegebied. Hieronder is in een tabel de mileukwaliteitseisen voor niet-concentratiegebieden uit de Handreiking Wet Geurhinder en veehouderij weergegeven, waarin de milieuklassen met corresponderende percentages van geurgehinderden zijn opgenomen.

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

5

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief Milieukwaliteit Zeer goed Goed Redelijk goed Matig Tamelijk slecht Slecht Zeer slecht Extreem slecht

Geurgehinderden [%] <5 5 – 10 10 – 15 15 – 20 20 – 25 25 – 30 30 – 35 >35

Voorgrondgeurbelasting [OUE/m3] <0,7 0,7 – 1,8 1,8 – 3,0 3,0 – 4,5 4,5 – 6,5 6,5 – 8,5 8,5 – 11,3 >11,3

Achtergrondgeurbelasting [OUE/m3] <1,5 1,5 – 3,5 3,5 – 6,5 6,5 – 10,0 10,0 – 14,0 14,0 – 19,0 19,0 – 25,0 >25

Tabel 1

Mileukwaliteiteisen niet-concentratiegebieden (Bron: Handreiking Wet Geurhinder en veehouderij)

2.4

Gemeentelijk beleid

De Wgv maakt het voor gemeenten mogelijk om een gebiedsgericht geurbeleid op te stellen. Daarmee krijgt de gemeente een instrument om de ontwikkeling van (grootschalige) veehouderij te sturen. Gemeenten mogen bij verordening van de normen van de Wgv afwijken, binnen bepaalde grenzen. Het hanteren van afwijkende normen moet worden onderbouwd vanuit een ruimtelijke visie op de ontwikkeling van het gebied, de zogenaamde “gebiedsvisie”. De gemeente Hardenberg heeft een dergelijke 'geurverordening' opgesteld en gebiedsgericht geurbeleid ontwikkeld. Deze geurverordening vormt het toetsingskader voor vergunningaanvragen en is richtinggevend voor ruimtelijke plannen binnen de gemeente Hardenberg. Onderstaande afbeelding omvat een uitsnede van de bij deze geurverordening behorende kaart. Voor de locatie Meester Westerhofdijk 1 te Hardenberg (rode ster) geldt een geurnorm van 8 odeureenheden. In artikel 4 van de geurverordening wordt gezegd dat de minimale afstand tussen een bestaande veehouderij zonder geuremissiefactoren tot een geurgevoelig object buiten de bebouwde kom 25 meter bedraagt.

Afbeelding 2.1 Hardenberg)

Ligging projectgebied maximaal aantal odeureenheden (Bron: Verordening geurhinder en veehouderij gemeente

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

6

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

HOOFDSTUK 3 3.1

UITGANGSPUNTEN

Situatie projectgebied

Initiatiefnemer is voornemens de landschapsontsierende bebouwing te slopen en hiervoor in de plaats in het kader van de ‘Erven met kwaliteit regeling’ een compensatiewoning toe te voegen. In afbeelding 3.1 is het erfinrichtingsplan weergegeven met hierin onder andere de omkadering van de bestaande woning (1), de te slopen bebouwing (3) en de compensatiewoning (6).

Afbeelding 3.1

3.2

Erfinrichtingsplan (Bron: De Erfontwikkelaar)

Omliggende veehouderijen

Om de geurbelasting te berekenen is één cirkel rondom het projectgebied met een straal van 2 kilometer. Binnen deze cirkel zijn alle veehouderijen onderzocht en onderverdeeld in veehouderijen met VA-dieren en veehouderijen met OU-dieren. De dichtstbijzijnde veehouderij met VA-dieren is de Rodedijk 18 en ligt op een afstand van 51 meter. Met deze afstand wordt voldaan aan de vaste afstand van 25 meter voor nieuwe geurgevoelige objecten, die buiten de bebouwde kom liggen en zoals gesteld is in de geurverordening van de gemeente Hardenberg. In afbeelding 3.2 zijn de veehouderijen binnen een radius 2 kilometer weergegeven, waarbij het project gebied in het midden is gelegen (zwarte stip).

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

7

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

Afbeelding 3.2

Veehouderijen binnen een straal van 2 kilometer van het projectgebied (Bron: BJZ.nu)

Binnen een radius van 2 kilometer zijn de volgende veehouderijen met OU-dieren aanwezig: • • • • • •

Rodedijk 18; Pothofweg 1; Engbersweg 8; Engbersweg 5; Hardenbergerweg 18; Heideweg 2c.

De veehouderij aan de Pothofweg 1 heeft een geuremissie van 35,6 OUE/s. Deze emissie is dusdanig laag dat er geen relevante invloed op de achtergrondgeurbelasting te verwachten is en daarom is deze veehouderij buiten beschouwing gelaten.

3.3

Aantasting planologische rechten veehouderijen

Er is sprake van aantasting van planologische rechten van omliggende veehouderijen indien te de realiseren woning maatgevend is voor een veehouderij. De compensatiewoning kan beschouwd worden als Erven met Kwaliteit woning en daarom gelden voor deze woning vaste afstanden voor OU-dieren. De dichtstbijzijnde veehouderij met OU-dieren (Schapen) is gelegen aan de Rodedijk 18. Hoewel de leefruimtes van de schapen zijn gesloopt, heeft deze veehouderij nog wel een vergunning voor het houden van schapen. De afstand van de grens van de kavel van de Rodedijk 18 en de gevel van de te realiseren woning bedraagt 51 meter. Met deze afstand wordt voldaan aan de vaste afstand van 50 meter voor nieuwe geurgevoelige objecten, die buiten de bebouwde kom liggen en zoals gesteld is in de Wgv. BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

8

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

HOOFDSTUK 4

TOETSING AANVAARDBAAR WOON- EN LEEFKLIMAAT

Om het woon- en leefklimaat vanwege geur te achterhalen is er getoetst aan de voorgrond- en achtergrondgeurbelasting. Voor het berekening van de voorgrondgeurbelasting is gebruik gemaakt van het door de Rijksoverheid beschikbaar gestelde rekenprogramma ‘V-stacks vergunning 2020’.

4.1

Voorgrondgeurbelasting

Door de verschillen in afstand en emissie is het niet geheel duidelijk wat de dominante veehouderij is betreffende de voorgrondgeurbelasting. In dit geval zijn daarom de veehouderijen aan de Rodedijk 18 en aan de Engbersweg 5 meegenomen in de voorgrondgeurbelasting. Bij het berekenen van de voorgrondgeurbelasting is uitgegaan van de vigerende vergunningen van de veehouderij. Voor het projectgebied zijn vier verschillende coördinaten ingevoerd behorend bij de vier hoekpunten van l de compensatiewoning weergegeven. In afbeelding 4.1 is de locatie van het projectgebied ten opzichte van de dominante veehouderij weergegeven.

Afbeelding 4.1

Projectgebied ten opzichte van de dominante veehouderijen weergegeven (bron: BJZ.nu)

Uit de berekening volgt dat de hoogste voorgrondgeurbelasting ter plaatse van de compensatiewoning 0,5 OUE/m3 bedraagt en afkomstig is van de veehouderij aan de Engbersweg 5. Het woon- en leefklimaat qua voorgrondgeurbelasting ter plaatse van het projectgebied is volgens de berekening en de gegevens uit tabel 1 als ‘zeer goed’ te kwalificeren. In afbeelding 4.2 is de geurbelasting voor alle berekende punten weergegeven. De ingevoerde gegevens zijn te vinden in bijlage 1. Daar is ook de voorgrondgeurbelasting ten aanzien van de Rodedijk 18 weergegeven.

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

9

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

Afbeelding 4.2

4.2

Resultaten voorgrondgeurbelasting (Bron: V-stacks vergunning)

Achtergrondgeurbelasting

Om de achtergrondgeurbelasting op de te realiseren woningen in het projectgebied te berekenen en te achterhalen, zijn gegevens vanuit de milieudossiers over de relevante intensieve veehouderijen (met OUdieren) rondom de te realiseren woning ingezien. De relevante veehouderijen zijn eerder in paragraaf 3.2 genoemd. De gegevens van de betreffende veehouderijen zijn in bijlage 2 opgenomen. In onderstaande afbeelding zijn de geurcontouren van de achtergrondgeurbelasting rondom het projectgebied (rode kader) weergeven.

Afbeelding 4.3

Geurcontouren achtergrondgeurbelasting (projectgebied rode aanduiding) (Bron: V-Stacks gebied)

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

10

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief Uit bovenstaande afbeelding wordt duidelijk dat de achtergrondgeurbelasting ter plaatse van het projectgebied tussen de 0 en 1,5 OUE/m3 bedraagt. In onderstaande afbeelding is verder ingezoomd op de achtergrondkaart. In de afbeelding zijn ook de gehanteerde toetspunten met de berekende achtergrondgeurbelasting weergegeven.

Afbeelding 4.3

Achtergrondgeurbelasting met toetspunten (nieuwe woningen rode omkadering) (Bron: V-Stacks gebied)

De berekende achtergrondgeurbelasting voor het projectgebied bedraagt ten hoogste 0,92 OUE/m3. Het woonen leefklimaat qua achtergondgeurbelasting ter plaatse van het projectgebied is volgens de berekening en de gegevens uit tabel 1 als ‘zeer goed’ te kwalificeren. Bij het beoordelen van het woon- en leefklimaat bestaat de volgende vuistregel: de voorgrondgeurbelasting is maatgevend als die tenminste de helft bedraagt van de achtergrondbelasting. In deze situatie is de voorgrondgeurbelasting maatgevend en is het woon- en leefklimaat te kwalificeren als ‘zeer goed’.

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

11

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

HOOFDSTUK 5

CONCLUSIE

Voorliggend onderzoek geurhinder en veehouderij heeft betrekking op het perceel aan de Meester Westerhofdijk 1 in het buitengebied van Harenberg (gemeente Hardenberg). Op het perceel is een voormalig agrarisch bedrijf met een bedrijfswoning gelegen. Initiatiefnemer is voornemens de landschapsontsierende bebouwing te slopen en hiervoor in de plaats in het kader van de ‘Erven met kwaliteit regeling’ een compensatiewoning toe te voegen. De te realiseren woning voldoet aan de afstandsnormen die gelden voor een Erven met Kwaliteit woning met een afstand van 51 meter tot het perceel van de dichtstbijzijnde veehouderij met zowel OU-dieren als VAdieren. Ten behoeve van een goede ruimtelijke ordening is onderzocht of ter plaatse van de te realiseren woningen sprake is van een acceptabel woon- en leefklimaat. In voorliggend onderzoek is zowel gekeken naar de voor- als naar de achtergrondgeurbelasting. Beoordeling woon- en leefklimaat Om het woon- en leefklimaat te kunnen beoordelen is zowel de voor- als de achtergrondgeurbelasting berekend. Vanwege de dominante veehouderij aan de Engbersweg 5 bedraagt de voorgrondgeurbelasting ten hoogste 0,5 OUE/m3 ter plaatse van het projectgebied. Het woon- en leefklimaat is qua voorgrondgeurbelasting ter plaatse van het projectgebied volgens de berekening en de gegevens uit tabel 1 als ‘zeer goed’ te kwalificeren.

De achtergrondgeurbelasting bedraagt ten hoogste 0,921 OUE/m3. Volgens tabel 1 is het woon- en leefklimaat qua achtergrondbelasting ter plaatse van het projectgebied te kwalificeren als ‘zeer goed’. Bij het beoordelen van het woon- en leefklimaat bestaat de volgende vuistregel: de voorgrondgeurbelasting is maatgevend als die tenminste de helft bedraagt van de achtergrondbelasting. In deze situatie is de voorgrondgeurbelasting maatgevend en is het woon- en leefklimaat te kwalificeren als ‘zeer goed’. Aan het bevoegd gezag van de gemeente Hardenberg is de afweging of er sprake is van een aanvaardbaar woon- en leefklimaat ter plaatse van de te realiseren woning.

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

12

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk 1, Hardenberg Definitief

BIJLAGEN BIJ HET ONDERZOEK Bijlage 1

Berekening voorgrondgeurbelasting

BJZ.nu Ruimtelijke Plannen en Advies

13

Gegenereerd op: 28-06-2022

berekend met : V-Stacks Vergunning 2020 Release juli 2020

(c) DNV GL

Page 1

Naam van de berekening: Voorgrondgeurbelasting, Meester Gemaakt op: 2022-06-28 10:38:18 Rekentijd: 0:00:27 Naam van het bedrijf: Hardenberg, Engbersweg 5 Berekende ruwheid: 0,130 m

Brongegevens: Volgnr. BronID

X-coord.

Y-coord.

EP Hoogte

EP Diam.

EP Uittr. snelh. E-Aanvraag

Geb. Hoogte

1

1

240 272

513 238

5,9

0,9

4,00

8 295

4,0

2

2

240 272

513 247

5,9

0,9

4,00

7 618

4,0

3

3

240 273

513 256

5,9

0,9

4,00

7 618

4,0

4

4

240 274

513 264

5,9

0,9

4,00

7 618

4,0

5

5

240 274

513 238

5,9

0,9

4,00

7 618

4,0

6

6

240 274

513 282

5,9

0,9

4,00

7 618

4,0

7

7

240 303

513 266

6,0

0,9

4,00

12 460

4,0

Geur gevoelige locaties: Volgnr. BronID

X-coord.

Y-coord.

Geurnorm

Geurbelasting

8

1

240 147

511 741

8,0

0,5

9

2

240 155

511 738

8,0

0,5

10

3

240 159

511 750

8,0

0,5

11

4

240 151

511 752

8,0

0,5

Gegenereerd op: 28-06-2022

berekend met : V-Stacks Vergunning 2020 Release juli 2020

(c) DNV GL

Page 2

Gegenereerd op: 6-07-2022

berekend met : V-Stacks Vergunning 2020 Release juli 2020

(c) DNV GL

Page 1

Naam van de berekening: Voorgrondgeurbelasting Rodedijk Gemaakt op: 2022-07-06

8:25:58

Rekentijd: 0:00:23 Naam van het bedrijf: Hardenberg, Rodedijk 18 Berekende ruwheid: 0,285 m

Brongegevens: Volgnr. BronID 1

X-coord. 240 198

Y-coord. 511 783

EP Hoogte 3,0

EP Diam. 0,5

Geur gevoelige locaties: Volgnr. BronID

X-coord.

Y-coord.

Geurnorm

Geurbelasting

2

1

240 147

511 741

8,0

0,3

3

2

240 155

511 738

8,0

0,3

4

3

240 159

511 750

8,0

0,4

5

4

240 151

511 752

8,0

0,4

EP Uittr. snelh. E-Aanvraag 4,00

234

Geb. Hoogte 3,0

Onderzoek geurhinder en veehouderij Meester Westerhofdijk Definitief

Bijlage 2

Berekening achtergrondgeurbelasting

BJZ.NU RUIMTELIJKE PLANNEN EN ADVIES

14

Gegenereerd op: 6-28-2022 met V-Stacks-Gebied Versie 2009.2 (c) KEMA Nederland B.V.

Naam van de berekening: Achtergrondgeurbelasting, Meester Westerhofdijk 1 Gemaakt op: 6-28-2022 Rekentijd :

11:04:08

0:06:49

Naam van het gebied: Hardenberg, Meester Westerhofdijk 1

Berekende ruwheid: 0,26 m Meteo station: Eindhoven Rekenuren: 10 % Bronbestand: G:\Projecten\Hardenberg\Hardenberg, Meester Westerhofsdijk 1\Onderzoeken\Geuronderzoek\V1\Geurbronnen Meester Westerhofsdijk.dat Receptorbestand: G:\Projecten\Hardenberg\Hardenberg, Meester Westerhofsdijk 1\Onderzoeken\Geuronderzoek\V1\GGO.dat Resultaten weggeschreven in: G:\Projecten\Hardenberg\Hardenberg, Meester Westerhofsdijk 1\Onderzoeken\Geuronderzoek\V1

Rasterpunt linksonder x: 237980 m Rasterpunt linksonder y: 509548 m Gebied lengte

(x): 5000 m , Aantal gridpunten: 50

Gebied breedte (y): 5000 m , Aantal gridpunten: 50