Raadsvoorstel rekenkamerrapport Verbonden Partijen.pdf

RAADSVOORSTEL

Zaaknummer

Contactpersoon

Ari Koenen

Raadsvergadering d.d. 16 februari 2023

Commissie

SM&V

Portefeuillehouder

Telefoonnummer

0165-390563

Bernd Roks

Onderwerp Rekenkamerrapport Onderzoek naar Verbonden Partijen

Samenvatting Op verzoek van de gemeenteraad van Halderberge heeft de Rekenkamer West-Brabant onderzoek gedaan naar het de zogenoemde verbonden partijen. Op 22 maart 2022 heeft de Rekenkamer de eindrapportage uitgebracht. De rapportage bevat een aantal conclusies en aanbevelingen, die er op zijn gericht de sturing en grip op de verbonden partijen te verbeteren. In dit voorstel wordt uw raad gevraagd de conclusies van de Rekenkamer te onderschrijven en een standpunt in te nemen over de aanbevelingen.

Inleiding & beeldvorming De gemeente Halderberge kent verschillende samenwerkingsverbanden zoals besloten vennootschappen, stichtingen en gemeenschappelijke regelingen. Deze samenwerkingsverbanden worden geschaard onder het containerbegrip ‘verbonden partijen’ waarbinnen de gemeenschappelijke regelingen (GR‘en)de grootste component vormen. De gemeenschappelijke regelingen waar Halderberge in participeert zijn divers: van het sociaal domein (Werkplein) tot toezicht en handhaving (Omgevingsdienst) en van veiligheid (Veiligheidsregio) tot de toegankelijkheid van informatie (West-Brabants Archief). Deze GR‘en beslaan 9% van de begroting van de gemeente Halderberge. Dat komt overeen met € 7.663.000,-- of circa € 250,-per inwoner. Een GR is een organisatie die door een aantal gemeenten is opgericht om voor diezelfde gemeenten taken uit te voeren. Dit vanuit efficiency overwegingen of omdat bepaalde uitdagingen de gemeentegrenzen overstijgen. Dit brengt met zich mee dat de uitvoering op afstand wordt geplaatst waardoor de invloed van raad en college beperkt is. Voor gemeenteraden blijft het een worsteling qua sturing en controle de grip op verbonden partijen in het algemeen en GR’en in het bijzonder voldoende te borgen. Formeel gaat het in vrijwel alle gevallen om GR’en tussen de colleges van de deelnemende gemeenten.

Doelstelling De rapportage van de Rekenkamer biedt inzicht in de huidige stand van zaken ten aanzien van de grip op verbonden partijen. De voornaamste doelstelling van de rapportage is inzichtelijk te maken

1/5

welke kansen en mogelijkheden er zijn om deze grip te verbeteren en daarvoor handvatten te bieden.

Overwegingen Gewijzigde Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) Op 1 juli 2022 is de Wgr gewijzigd. De wetswijziging beoogt onder meer een betere positie te verkrijgen voor raadsleden door een meer actieve informatieplicht door de GR ‘en, een versterking van de controlerende rol en meer onderzoeksmogelijkheden door de raad. De raad kan besluiten een adviescommissies in te stellen. Daarnaast wordt burgerparticipatie in het handelen van de GR‘en verankerd. Actualisatie Nota verbonden partijen In 2015 stelden de raden van de deelnemende gemeenten in West-Brabant de Nota verbonden partijen vast. Volgens afspraak tussen de colleges en de raden is deze nota in 2021 geëvalueerd. Uit de evaluatie blijkt dat de Nota verbonden partijen een goede basis vormt voor het stellen van kaders. Ook biedt de nota voldoende handvatten voor raden, colleges en ambtelijke organisaties. Wel wordt de kanttekening geplaatst dat de nota wat algemeen is geformuleerd en het nodig is met elke verbonden partij aparte werkafspraken te maken. Uit de evaluatie zijn enkele conclusies en aanbevelingen naar voren gekomen. Deze zijn toen niet direct doorgevoerd, vanwege de aanstaande wijziging van de Wgr. De gewenste aanpassingen van de Nota zoals die voortkomen uit de evaluatie worden meegenomen met de aanpassingen die verband houden met de wetswijziging.

Conclusies en aanbevelingen van de Rekenkamer West Brabant De Rekenkamer heeft de vragen van uw raad vertaald in de volgende hoofdvraag. Welke kansen en mogelijkheden zijn er om de sturing van en het toezicht houden op verbonden partijen voor de gemeente Halderberge te verbeteren. Op 17 januari 2022 stelde de Rekenkamer het college in de gelegenheid te reageren op de concept-rapportage. In zijn reactie van 16 februari 2022 geeft het college aan zich grotendeels te kunnen vinden in de conclusies. De reactie van het college en het nawoord van de Rekenkamer zijn integraal opgenomen in de rapportage (zie pagina 28 en verder). Conclusies 1. 2. 3. 4. 5. I.

De regionale Nota verbonden partijen vormt een goede basis voor sturing en toezicht. De raad is zijdelings betrokken bij kaderstelling De raad ontvangt veel informatie, maar heeft behoefte aan meer scherpte. De infographic verbonden partijen is een goede ontwikkeling. Raadsadoptanten zijn nuttig én nodig, maar niet dé oplossing. Aanbevelingen binnen de gemeente Halderberge

1. Breid de jaarlijkse infographic uit met inhoudelijke verantwoordingsinformatie. 2. Kader de rol van de raadsadoptant duidelijk en evalueer deze. 3. Begin de nieuwe raadsperiode met afspraken over de rolverdeling tussen raad en college. II.

Aanbevelingen in regioverband

4. 5. 6. 7.

Voer het gesprek in de regio over de wijziging van de Wgr Neem de raad aan de voorkant van het proces mee in sturing van verbonden partijen. Maak per verbonden partij afspraken over de rol van de contactambtenaar. Investeer in samenwerking met andere gemeenten in de regio.

2/5

Risico's Niet van toepassing. Financiële gevolgen Niet van toepassing. Duurzaamheid Niet van toepassing. Burger-& overheidsparticipatie Niet van toepassing. Communicatie Niet van toepassing. Vervolg Na besluitvorming van uw gemeenteraad worden de aanbevelingen verder uitgewerkt. Voorstel Wij stellen voor: 1.

De conclusies van de Rekenkamer West Brabant te onderschrijven.

2.

De volgende aanbevelingen over te nemen: 1.2. 1.3. 1.4. 1.5. 1.7.

Kader de rol van de raadsadoptant duidelijk en evalueer deze. Begin de nieuwe raadsperiode met afspraken over de rolverdeling tussen raad en college. Voer het gesprek in de regio over de wijziging van de Wgr. Neem de raad aan de voorkant van het proces mee in sturing van verbonden partijen. Investeer in samenwerking met andere gemeenten in de regio.

3.

Conform het advies van het college (d.d., 16 februari 2022) aanbeveling 1.1. niet over te nemen, daar wordt overwogen om in de jaarrekening in de paragraaf VP een uitgebreider overzicht op te nemen van de doelstellingen en de resultaten.

4.

Aanbeveling 1.6. niet over te nemen met dien verstande dat bij de actualisatie van de Nota verbonden partijen wordt bezien of er regionaal behoefte bestaat dit onderdeel per regeling nader in te vullen.

Het seniorenconvent

Bijlage: Rekenkamerrapport

3/5

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Halderberge; gezien het voorstel van het seniorenconvent van 19 oktober 2022; gelet op artikel 81oa van de Gemeentewet; BESLUIT: 1.

De conclusies van de Rekenkamer West Brabant te onderschrijven.

2.

De volgende aanbevelingen over te nemen: 1.2. 1.3. 1.4. 1.5. 1.7.

Kader de rol van de raadsadoptant duidelijk en evalueer deze. Begin de nieuwe raadsperiode met afspraken over de rolverdeling tussen raad en college. Voer het gesprek in de regio over de wijziging van de Wgr. Neem de raad aan de voorkant van het proces mee in sturing van verbonden partijen. Investeer in samenwerking met andere gemeenten in de regio.

3.

Conform het advies van het college (d.d., 16 februari 2022) aanbeveling 1.1. niet over te nemen, daar wordt overwogen om in de jaarrekening in de paragraaf VP een uitgebreider overzicht op te nemen van de doelstellingen en de resultaten.

4.

Aanbeveling 1.6. niet over te nemen met dien verstande dat bij de actualisatie van de Nota verbonden partijen wordt bezien of er regionaal behoefte bestaat dit onderdeel per regeling nader in te vullen.

Aldus vastgesteld in de vergadering van de raad van de gemeente Halderberge op 16 februari 2023,

de griffier,

de voorzitter,

de heer drs. A. Koenen

de heer drs. B.J.A. Roks

5/5