Programmabegroting 2023 DEFINITIEF.pdf
Tekst van het document
programma begroting
2023
INHOUDSOPGAVE Aanbiedingsbrief .......................................................................................................................................................
3
1 PROGRAMMAPLAN ................................................................................................................................................ 5 1.1 Programma Bestuur en burgerzaken ................................................................................................................ 7 1.2 Programma Veiligheid ....................................................................................................................................... 13 1.3 Programma Openbare ruimte ............................................................................................................................ 19 1.4 Programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen ................................................................................. 23 1.5 Programma Zorg, jeugd en participatie ............................................................................................................. 35 1.6 Programma Onderwijs, sport en cultuur ............................................................................................................ 45 1.7 Algemene dekkingsmiddelen ............................................................................................................................
53 1.8 Overhead ........................................................................................................................................................... 61 2 PARAGRAFEN ......................................................................................................................................................... 65 2.1 Paragraaf Lokale heffingen ............................................................................................................................... 67 2.2 Paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing ...................................................................................... 77 2.3 Paragraaf Onderhoud kapitaalgoederen ........................................................................................................... 85 2.4 Paragraaf Financiering ...................................................................................................................................... 89 2.5 Paragraaf Bedrijfsvoering .................................................................................................................................. 97 2.6 Paragraaf Verbonden partijen ...........................................................................................................................
105 2.7 Paragraaf Grondbeleid ...................................................................................................................................... 113 3 FINANCIËLE BEGROTING ..................................................................................................................................... 117 3.1 Overzicht van baten en lasten ........................................................................................................................... 119 3.2 Uiteenzetting financiële positie ..........................................................................................................................121 3.3 Overzicht incidentele baten en lasten ............................................................................................................... 143 3.4 Recapitulatie ......................................................................................................................................................149 3.5 Verschillenanalyse Programmabegroting 2022 - 2023 ......................................................................................151 3.6 Investeringsprogramma 2023 - 2026 ................................................................................................................
159 3.7 Toelichting investeringsprogramma 2023 - 2026 ...............................................................................................167 3.8 Totaaloverzicht geraamde baten en lasten per taakveld ................................................................................... 171
1
2
Aanbiedingsbrief
Inleiding Hierbij bieden wij u de Programmabegroting 2023 en de meerjarenraming 2024 - 2026 aan. In deze programmabegroting geven wij de beleidskaders en de financiële kaders voor het komende begrotingsjaar aan. Aan de basis voor de Begroting 2023 staan het Collegewerkprogramma 2022-2026, Samen aan de Slag! en de Zomernota 2022. Verder heeft u bij de vaststelling van de Zomernota 2022 in het onderdeel “Kadernota 2023” de uitgangspunten voor de Begroting 2022 vastgesteld. Indeling Programmabegroting 2023 De Programmabegroting bestaat uit een beleidsbegroting en een financiële begroting. De beleidsbegroting is onderverdeeld in een programmaplan en paragrafen. In het programmaplan zijn per programma de speerpunten aangegeven die zijn opgenomen in het Collegewerkprogramma 2022-2026, Samen aan de Slag! Vervolgens wordt voor het jaar 2023 aangegeven welke activiteiten ondernomen worden om bij te dragen aan het bereiken van deze speerpunten. De beleidslijnen van een aantal aspecten van het beheersproces treft u aan in de paragrafen. In de financiële begroting geven wij u een toelichting op de financiële positie van de gemeente in de komende vier jaar. Paragraaf gevolgen coronacrisis In de begroting 2023 is, net zoals in de begroting 2022 de paragraaf Gevolgen coronacrisis niet meer opgenomen. Naar verwachting zal de impact van de coronacrisis op de begroting 2023 zeer beperkt zijn.
Indien in 2023 de gevolgen van corona weer toenemen en er sprake gaat zijn van rijksmaatregelen die ook een impact hebben op onze lokale samenleving, dan zullen wij u hier uiteraard over informeren. Financieel meerjarenbeeld Op 14 juli 2022 heeft de gemeenteraad de Zomernota 2022, met daarin de Kadernota 2023, vastgesteld. Bij de Zomernota 2022 werd voor de jaren 2023 tot en met 2026 een positief sluitende begroting verwacht. Na de vaststelling van de Zomernota 2022 heeft zich een aantal ontwikkelingen voorgedaan, waardoor het financieel beeld voor de jaren 2023-2026 is gewijzigd ten opzichte van de Zomernota 2022. In de uiteenzetting financiële positie zijn alle mutaties ten opzichte van de Zomernota 2022 toegelicht. Hierbij is ook een aantal onzekerheden uit de Zomernota verder geconcretiseerd. Enkele onderwerpen worden nog verder uitgewerkt en zijn als PM-post opgenomen. In de voorliggende Programmabegroting 2023 sluiten zowel het begrotingsjaar 2023 als de meerjarenraming 2024 – 2026 met een positief saldo. Samenvattend ontstaat voor de jaren 2023 – 2026 het volgende beeld. 2023: € 316.000 positief 2024: € 2.092.000 positief 2025: € 3.665.000 positief 2026: € 735.000 positief Zowel het begrotingsjaar 2023 als de meerjarenraming is reëel sluitend, zoals ook het overzicht incidentele baten en lasten laat zien.
3
Weerstandsvermogen en risicobeheersing In de paragraaf Weerstandsvermogen en risicobeheersing worden de risico’s afgezet tegen de beschikbare weerstandscapaciteit. Zoals in de Zomernota 2022 is aangegeven, heeft er naast een inventarisatie van nieuwe risico’s ook een herijking van de bestaande risico’s plaatsgevonden. Het weerstandsvermogen is gestegen ten opzichte van de Begroting 2022 en blijft in de categorie hoog. De ratio van het weerstandsvermogen is voor 2023 berekend op 4,57. Lastendruk inwoners In de paragraaf lokale heffingen wordt uitgebreid ingegaan op de verschillende lokale lasten en de lastendruk voor de inwoners. • Om de stijging van de lastendruk voor huishoudens te beperken, is het OZB-tarief voor woningen niet geïndexeerd met het inflatiepercentage van 4%, maar juist verlaagd met 1%; • De tarieven van de afvalstoffenheffing zijn gebaseerd op het gemiddeld aantal van 10 ledigingen per jaar voor een 140-liter container en 12 ledigingen per jaar voor een 240-liter container. Voor het aantal inworpen in een ondergrondse container is uitgegaan van 46. Hierbij is tevens uitgegaan van het nieuwe afvalbeleidsplan dat in oktober 2019 door uw raad is vastgesteld. In het collegewerkprogramma is een structureel budget van € 50.000 per jaar opgenomen voor het ondergronds brengen van milieuparkjes.
Om de stijging van de lastendruk voor de inwoners van Halderberge te beperken worden deze kosten voor 2023 incidenteel niet doorgerekend in de afvalstoffenheffing. Hiermee wordt voor dit onderdeel eenmalig de 100% kostendekkendheid losgelaten. Vanaf 2024 worden deze kosten meegenomen in het nieuw op te stellen afvalbeleidsplan. • De rioolheffing wordt gebaseerd op het in september 2019 vastgestelde Gemeentelijk Riolerings Plan. Om de stijging van de lastendruk voor de inwoners van Halderberge te beperken wordt in 2023 een aanvullend bedrag van € 97.000 onttrokken aan de voorziening overschotten riolering. Hiermee wordt de voorziening overschotten riolering ingezet om de stijging van de tarieven van de rioolheffing te beperken. Voor meerpersoonshuishoudens met een eigen woning stijgen de woonlasten in 2023 met 3,52% ten opzichte van 2022. Voor eenpersoonshuishouden is dat 2,01%. Voor huishoudens met een huurwoning stijgen de woonlasten ten opzichte van 2022 met resp. 5,79% voor meerpersoonshuishoudens en 3,95% voor éénpersoonshuishoudens. Conclusie De Programmabegroting 2023 laat een positieve ontwikkeling zien. Zowel het begrotingsjaar 2023 als de meerjarenraming 2024 - 2026 sluiten met een positief saldo.
De ambities uit het collegewerkprogramma 2022-2026, Samen aan de slag! zijn financieel vertaald in de begroting en er is voor zover mogelijk rekening gehouden met de onzekerheden door de stijgende kosten voor investeringen en energie voor gemeentelijke gebouwen en openbare verlichting. Het begrotingssaldo voor het jaar 2023 en de meerjarenraming 2024-2026 biedt ook de ruimte om de PM-posten die in de begroting zijn opgenomen, in de komende periode concreet in te vullen. Het overzicht incidentele baten en lasten laat zien dat de begroting ook reëel en structureel sluitend is en het weerstandsvermogen blijft in de categorie hoog. De stijging van de lokale lasten wordt beperkt gehouden, door een verlaging van het OZB-tarief en het beperken van de tariefstijging van de rioolheffing en de afvalstoffenheffing Burgemeester en Wethouders, Oudenbosch, 4 oktober 2022
4
1 Programmaplan
5
6
Programma Bestuur en burgerzaken
1.1.1 Inleiding In onze gemeente bieden we iedereen de kans om mee te doen. We sluiten aan bij de belevingswereld van onze inwoners, ondernemers en organisaties. We zorgen voor optimale dienstverlening. In ons contact staat hartelijk Halderberge centraal en we staan open voor ideeën. We geven de gemeente en het bestuur een gezicht. We laten beter zien wat de gemeente doet. We zijn toegankelijk voor onze inwoners, ondernemers en organisaties. Door mee te doen en een stevigere rol te pakken in regionale samenwerkingen geven we ons beleid beter vorm. 1.1.2 Wat willen we bereiken (speerpunten)? Het verbeteren van de dienstverlening. We willen als gemeente onderscheidend zijn op het gebied van dienstverlening. We richten ons op service en hebben een mensgerichte aanpak. Dit sluit goed aan bij het gevoel van Hartelijk Halderberge. Daarom werken we samen met inwoners aan een manifest dienstverlening. Steeds vaker en beter toepassen van overheids- en burgerparticipatie. In onze gemeente bieden we iedereen de kans om mee te doen. We sluiten aan bij de belevingswereld van onze inwoners. Voor ideeën van inwoners staan we open en denken we mee. Vooraf maken we duidelijke afspraken over hun invloed. Het versterken van onze rol binnen regionale samenwerking. Door mee te doen en een stevigere rol te pakken in samenwerkingen in de regio kunnen we ons (toekomstig) beleid beter vormgeven.
We kijken goed naar maatschappelijke ontwikkelingen en samenwerkingen. De nieuwe Wet gemeenschappelijke regelingen (Wgr) en de nieuwe Nota Verbonden Partijen bieden ons kansen in de regio. Door strategische samenwerking moedigen we aan om te netwerken binnen en buiten de organisatie. Communicatie. We zorgen altijd voor heldere en duidelijke communicatie in alle middelen. Een goede bereikbaarheid staat centraal. Zo geven we de gemeente en het bestuur een gezicht. We laten zien wat de gemeente doet op verschillende niveaus: gemeentelijke organisatie, college en gemeenteraad. Dit gaan we doen door onze communicatie aan te passen op verschillende doelgroepen. Onze communicatiemiddelen zijn een juiste mix van nieuwe en traditionele om zoveel mogelijk mensen te bereiken. 1.1.3 Wat doen we al? Huidig beleid (wat voortgezet wordt): • Bestuurlijke visie over de toekomst van Halderberge • Nota Verbonden Partijen • Informatiebeleidsplan • Strategisch Gemeentelijk Informatiebeveiligingsbeleid gemeente Halderberge • Organisatievisie • Gedragscode • Nota overheids- en burgerparticipatie • Actieplan Versterken Lokale Democratie
7
Huidige werkzaamheden: • Meting klanttevredenheid op gemeentelijke website en de balies van burgerzaken • Constante informatievoorziening aan inwoners • Toepassen Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG) • Betrekken van inwoners bij opstellen en uitvoeren beleid • Inzet ambassadeurs voor de kernen • Uitbreiding/blijven werken aan digitalisering • Toepassen ‘klare taal’ • Huis van Halderberge (in ontwerpfase); opnieuw inrichten publiekshal gemeentehuis en raadszaal 1.1.4 Kritische succesfactoren Participatie is mensenwerk. Vooral het betrekken van verschillende doelgroepen (zoals jongeren) is best een uitdaging, omdat niet iedereen bereid is om mee te doen. Het betrekken van deze groepen moet daarom geen doel op zich worden. 1.1.5 Beleidsindicatoren Lokale indicatoren Directe dienstverlening bron: Burgerpeiling Jaar
Halderberge
Vergelijkbare gemeenten
2019
6,4
6,8
2021
6,4
6,7
Samenwerking met inwoners bron: Burgerpeiling Jaar
Halderberge
Vergelijkbare gemeenten
2019
5,9
6,1
2021
5,9
6,0
Toelichting: Binnen het programma Bestuur en Burgerzaken spelen diverse ontwikkelingen zoals participatie, het Huis van Halderberge, het Manifest Dienstverlening, enzovoorts. Hiervoor zal worden nagegaan welke beleidsindicatoren daarbij passen. De vraag is namelijk op welke wijze hier het beste invulling aan gegeven kan worden qua indicatoren en ook hoe er in de praktijk met deze beleidsindicatoren moet worden omgegaan en welke lessen hieruit zijn te trekken. Het aankomende jaar 2023 zal hiervoor benodigd zijn, om dit vervolgens te evalueren voor het jaar 2024. Tot slot wordt vermeld dat er voor de indicatoren uit de Burgerpeiling geldt, dat deze pas weer het jaar voor de volgende gemeenteraadsverkiezingen wordt uitgevoerd (dus in 2025). BBV-indicatoren Voor het programma Bestuur en burgerzaken zijn in het BBV geen verplichte beleidsindicatoren opgenomen.
8
1.1.6 Wat gaan we daarvoor doen in 2023? Doel
Wat gaan we daarvoor doen
Participatie
Wanneer
Het verbeteren van de dienstverlening
De resultaten uit de behoeftepeiling en acties die daaruit volgen nemen we mee in een manifest dienstverlening. In het manifest richten we ons op een service- en mensgerichte aanpak. Hierin hebben we o.a. aandacht voor het verbeteren van de telefonische bereikbaarheid en worden ook de openingstijden meegenomen.
Co-creatie
2023
Wij blijven onze medewerkers trainen in gastvrijheid en hostmanship, zowel voor telefonie als baliebezoek/bezoek aan gemeentehuis.
Raadplegen
Doorlopend
Toetsen van de samenwerking met inwoners(organisaties) volgens de methode waarderend vernieuwen.
Raadplegen
1- 2x per jaar
Terugkoppelen aan inwoners van de lokale ontwikkelingen in overheids- en burgerparticipatie.
Informeren
2x per jaar
Het versterken van onze rol binnen regionale samenwerking
Alle deelnames in Algemeen- en Dagelijkse besturen tegen het licht houden en kritisch bekijken bij welke GR-en en andere verbonden partijen we in het AB en bij welke we in het DB plaats gaan nemen (waar mogelijk).
Informeren
Wanneer de mogelijkheid zich voordoet
Communicatie
We zorgen dat Klare Taal nog beter en meer wordt toegepast. Dit doen we door medewerkers te blijven trainen, Klare Taal ambassadeurs (intern) te benoemen en inwoners te betrekken.
Raadplegen
2022-2026
We gaan met de methodiek Factor C (communicatiemethodiek) meer omgevingsanalyses maken.
Informeren
2022-2026
Door omgevingsanalyses kunnen we onze communicatie aanpassen op de verschillende doelgroepen. Dit gebruiken we om de communicatiemiddelenmix beter in te zetten (bestaand en aanvullend). Onder andere met meer infographics, filmpjes en goed gebruik van vormgeving.
Informeren
2022-2026
Prijsvraag voor Beste Idee van Halderberge.
Raadplegen
2023-2026
Het college bezoekt de kernen. Begin 2023 wordt het concept ‘College bezoekt de kernen’ geëvalueerd en besloten of, hoe en wanneer (2023 of volgend) dit concept voortgezet wordt.
Raadplegen
2022 e.v.
Steeds vaker en beter toepassen van overheids- en burgerparticipatie
9
1.1.7 Verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Regio West-Brabant (RWB) Doel of belang dat wordt behartigd:
De regeling heeft tot doel de gemeenschappelijke belangen van de deelnemende gemeenten te behartigen, primair ten behoeve van de economisch ruimtelijke structuurversterking van WestBrabant. Onder deze belangen vallen in elk geval: • Economische Zaken; • Mobiliteit; • Ruimtelijke Ontwikkeling; • Arbeidsmarktbeleid. Daarnaast heeft de regeling tot doel om andere belangen van deelnemende gemeenten te behartigen. Op dit moment zijn er de volgende uitvoeringsgerichte taken: • Kleinschalig Collectief Vervoer (KCV); • Gebiedsgerichte aanpak (GGA); • Regio-archeologie en cultuurhistorie; • Regionaal Mobiliteitscentrum (MBC) en • Routebureau West-Brabant.
Beleidsvoornemens:De focus van de samenwerking in West-Brabant ligt op het versterken van de economische veerkracht en het verbeteren van het economisch vestigingsklimaat. In dat kader wordt triple helix samengewerkt met Ondernemers en Onderwijs in de Economic Board West-Brabant. De triple helix (3 O’s: Ondernemers, Onderwijs, Overheid) ) samenwerking Economic Board West-Brabant heeft de economische koers en ambitie van de regio West-Brabant vastgelegd in de Economische Agenda West-Brabant. REWIN is de uitvoeringsorganisatie. RWB heeft voor zijn deel in de Board na consultatie van de raden in 2019 het Actieprogramma 2019-2023 vastgesteld. De activiteiten van de regeling zijn geconcentreerd op de corebusiness: de ruimtelijk economische structuurversterking. Activiteiten zijn georganiseerd rondom de pijlers Economie, Ruimte, Mobiliteit en Arbeidsmarkt. De uitvoering is ter hand genomen. Daarnaast is hard gewerkt aan samenwerkingsafspraken met de provincie Noord-Brabant. Het Mobiliteitscentrum heeft een definitieve plaats gekregen binnen RWB. De werkzaamheden van het Routebureau worden uitgeplaatst naar VisitBrabant. Het voortbestaan en de positionering van de overige uitvoeringstaken wordt tegen het licht gehouden en bekeken wordt op welke natuurlijke momenten deze mogelijk kunnen worden uitgeplaatst.
Voor veel opgaven op het gebied van het economisch vestigingsklimaat zijn in RWB-verband aanpakken ontwikkeld. Uitvoeringskracht is nodig om daadwerkelijk effect te gaan sorteren. Regionaal (bij RWB) is deze uitvoeringskracht niet aanwezig en dat wordt ook niet nagestreefd. Gemeenten zijn in the lead en verantwoordelijk voor de doorvertaling ervan in de lokale uitvoeringsplannen. Tegelijkertijd hebben gemeenten individueel of in subregionaal verband diverse uitdagingen in de sfeer van de woonopgave, de verstedelijkingsagenda, de maatschappelijke transities. Met de nieuwe gemeentebesturen wordt overleg gevoerd over hoe de noodzakelijke inzet slim kan worden georganiseerd. Om te voorkomen dat er dubbel werk gedaan wordt of dat er gaten vallen. Op onderwerpen zal meerschalig moeten worden samengewerkt. Als het gaat om de economisch-ruimtelijke opgaven kan RWB daarbij de rol van schakelbox vervullen. Het RWB-Actieprogramma 2023-2028 wordt voorbereid, dat zal voortbouwen op het huidige programma. De gemeenteraden zullen hierbij worden betrokken.
Richtlijnen 2024
Beleidsmatige richtlijnen: In de begroting 2024 wordt aangegeven: 1. Welke resultaten uit het actieprogramma 2023 – 2027 in 2024 worden gerealiseerd en welke resultaten in de periode 2025-2027 worden beoogd; 2. Wat de financiële en personele inzet van de RWB hierbij is en welke aanvullende middelen (capaciteit en financiën) van de gemeenten worden gevraagd; 10
Gemeenschappelijke regeling Regio West-Brabant (RWB) 3. Op welke wijze de verbinding met onderwijs en bedrijfsleven wordt gelegd bij de uitvoering van het actieprogramma. 4. Of en zo ja op welke manier de transitieopgaven op gebied van bijvoorbeeld circulariteit, klimaat en energie doorwerken in de opgaven uit het actieprogramma. Financiële richtlijnen: Voor de financiële richtlijnen 2024 verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden partijen.
1.1.8 Wat mag het kosten? Programma Bestuur en burgerzaken
2022
2023
2024
2025
2026
2.050.000
2.296.000
2.345.000
2.384.000
2.481.000
763.000
745.000
909.000
920.000
987.000
2.813.000
3.041.000
3.254.000
3.304.000
3.468.000
Kapitaallasten bestaande activa
0
0
0
0
0
Kapitaallasten Investeringsprogramma 2023 - 2026
0
0
0
0
0
638.000
670.000
690.000
700.000
712.000
0
0
0
0
0
0.2 Burgerzaken
314.000
248.000
547.000
563.000
592.000
Totaal baten Bestuur en burgerzaken
314.000
248.000
547.000
563.000
592.000
-2.499.000
-2.793.000
-2.707.000
-2.741.000
-2.876.000
Lasten per taakveld 0.1 Bestuur 0.2 Burgerzaken Totaal lasten Bestuur en burgerzaken
Waarvan:
Direct toe te rekenen salarislasten
Baten per taakveld 0.1 Bestuur
Saldo
11
12
Programma Veiligheid
1.2.1 Inleiding Het gevoel van) veiligheid is een belangrijk onderdeel van de leefbaarheid voor inwoners, ondernemers en organisaties. Het programma veiligheid is gericht op verbetering van dit gevoel. Zichtbaarheid, bereikbaarheid en handhaving zijn belangrijke onderdelen. 1.2.2 Wat willen bereiken (speerpunten)? Handhaven en doorpakken. We voeren gezamenlijke controles uit, bijvoorbeeld met politie en de belastingdienst, waaronder de patsercontroles. Verder hebben we een “lik op stuk” beleid: een overtreder krijgt meteen een boete. Zichtbaar, aanspreekbaar, bereikbaar en transparant in resultaten. Wij zijn zichtbaar en aanspreekbaar voor onze inwoners. Wij zijn goed bereikbaar (via click, call, face) en melden van zaken is eenvoudig. Wij zorgen voor terugkoppeling van resultaten bij meldingen. Daarnaast zorgen wij voor regelmatige terugkoppeling aan melders van resultaten van de BOA’s en de politie. Samenwerken aan veiligheid. Wij werken samen met externe partners, zoals politie, belastingdienst, RIEC en instellingen en intern stemmen wij zaken goed af.
1.2.3 Wat doen we al? Huidig beleid (wat wordt voortgezet): • Integraal veiligheidsplan: dit wordt voorbereid in samenwerking met 7 gemeenten en politie, OM en diverse partners in zorg • Jaarlijks beleidsplan vergunningverlening, toezicht en handhaving (VTH) • Veiligheid spoor (onder andere het organiseren van een grote oefening) • Buurtpreventie (toetsen en ontwikkelen) Reguliere werkzaamheden: • Veilige publieke taak (toetsen en aanscherpen). • In de gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio Midden- en West-Brabant wordt nauw samengewerkt op brandweerzorg en crisisbeheersing. • Meer gezamenlijke controles doen met partners zoals politie enz. 1.2.4 Kritische succesfactoren Handhaving: nieuw beleid en de huidige regelgeving moeten uit te voeren en te handhaven/controleren zijn. Wet- en regelgeving: wet en regelgeving geven de spelregels aan waarbinnen wij ons werk uitvoeren. Deze maken het soms lastig om actie te ondernemen als dat nodig is. Een goede afweging tussen zorgvuldigheid en handelen is soms noodzakelijk. Privacywetgeving is belangrijk bij de uitvoering van onze taak. Er is behoefte aan een beter instrument om gegevens uit te wisselen met samenwerkingspartners. Natuurlijk moet dit binnen de geldende regels passen.
13
1.2.5 Beleidsindicatoren Lokale indicatoren Rapportcijfer Veiligheid Halderberge Bron: Veiligheidsmonitor (2021) Jaar
Halderberge
2021
7,3
Toelichting: Het rapportcijfer veiligheid Halderberge is van een 7,3 in 2021 gestegen naar een 7,5 in 2025. Het percentage inwoners dat zich onveilig voelt in de eigen leefomgeving Bron: Veiligheidsmonitor (2021) Jaar
Halderberge
2021
15%
Toelichting: Het aantal inwoners dat zich onveilig voelt in de eigen leefomgeving is gedaald van 15% in 2021 naar 14% in 2025 Het percentage inwoners dat tevreden is over het functioneren van gemeentelijke handhavers Bron: Veiligheidsmonitor (2021) Jaar
Halderberge
2021
21%
Toelichting: Het aantal inwoners dat tevreden is over het functioneren van gemeentelijke handhavers is gestegen van 21% in 2021 naar 25% in 2025. Het precentage inwoners dat de gemeentelijke handhavers in de buurt ziet Bron: Veiligheidsmonitor (2021) Jaar
Halderberge
2021
28%
Toelichting: Het aantal inwoners dat de gemeentelijke handhavers in de buurt ziet (vaak of soms) is gestegen van 28% in 2021 naar 30% in 2025 Het precentage inwoners dat de gemeentelijke handhavers ergens anders in de buurt ziet Bron: Veiligheidsmonitor (2021) Jaar
Halderberge
2021
42%
Toelichting: Het aantal inwoners dat de gemeentelijke handhavers ergens anders in de buurt ziet (vaak of soms) is gestegen van 42% in 2021 naar 44% in 2025.
14
BBV-indicatoren De onderstaande verplichte indicatoren vallen onder het programma Veiligheid (bron: www.waarstaatjegemeente.nl; d.d. 14 september 2022). Indicator Verwijzingen Halt1
Winkeldiefstallen2
Geweldsmisdrijven3
Diefstallen uit woning4
Vernielingen en beschadigingen (in de openbare ruimte)5
2019
2020
2021
2022
Halderberge
13,0
8,0
9,0
-
Vergelijkbare gemeenten
12,0
10,0
6,0
-
Halderberge
0,8
1,0
0,8
-
Vergelijkbare gemeenten
1,0
1,0
1,0
-
Halderberge
3,8
3,5
3,8
-
Vergelijkbare gemeenten
3,4
3,2
3,1
-
Halderberge
2,2
2,3
1,5
-
Vergelijkbare gemeenten
1,9
1,4
1,1
-
Halderberge
4,8
4,3
4,9
-
Vergelijkbare gemeenten
4,5
4,8
4,7
-
1 Verwijzingen Halt per 1.000 inwoners van 12-17 jaar. 2 Het aantal winkeldiefstallen per 1.000 inwoners. 3 Het aantal gewelds- en seksuele misdrijven, per 1.000 inwoners. 4 Het aantal diefstallen uit woningen, per 1.000 inwoners. 5 Het aantal vernielingen en misdrijven tegen de openbare ruimte per 1.000 inwoners.
15
1.2.6 Wat gaan we daarvoor doen in 2023? Doel
Wat gaan we daarvoor doen
Participatie
Wanneer
Handhaven en doorpakken
Beleid opstellen voor beboeten van bijplaatsingen van afval incl. onderzoek voor beboeten hiervoor door buitendienst.
Informeren
2023
Aanpassing beleid op handhaving per onderwerp, zoals parkeren grote voertuigen/ bedrijfsbusjes, plaatsen containers openbare weg, huisvesting van en overlast door arbeidsmigranten.
Informeren
2023/2024
Handhaving op oneigenlijk gebruik van de vakantieparken.
Doorlopend
Onderzoek doen naar cameratoezicht. Op basis hiervan stellen we nieuwe spelregels vast.
2023
We zorgen dat we als overheid meer weerbaar worden. Hier maken we een plan van aanpak voor. We onderzoeken een aantal onderwerpen en maken daar beleid voor. Voorbeelden hiervan zijn ondermijning, cybercrime en BIBOB.
2023
Plan van aanpak maken om te regelen dat daders een schadevergoeding betalen.
Informeren
2023
We pakken overlastsituaties op een pragmatische manier domeinoverstijgend aan met samenwerkingspartners. Hiervoor komt een apart budget beschikbaar.
Co-creatie
2023
Zichtbaar, aanspreekbaar, bereikbaar en Duidelijk in resultaten
We zorgen ervoor dat onze BOA’s zichtbaarder en beter bereikbaar worden. Dit doen we onder andere door het publiceren van wat de BOA’s doen via de gemeentelijke communicatiemiddelen, het bekend maken van de vaste BOA in de wijk en het verbeteren van de telefonische bereikbaarheid.
Informeren
Doorlopend
Samenwerken aan veiligheid
We gaan een nieuw beleid opstellen voor ontsporende jongeren vanaf groep 8 met als doel om ontsporing te voorkomen en om jongeren te leren hoe zij gevaarlijke situaties op tijd kunnen herkennen.
informeren
2023
We versterken de samenwerking met alle partners voor het verbeteren van de leefbaarheid in wijken onder andere voor de aanpak van de Wet Aanpak Woonoverlast en voor controle op snelheidsovertredingen.
informeren
Vanaf 2022 doorlopend
We voeren het beleidsplan Mensenhandel uit wat is opgesteld binnen het district Markiezaten.
2023
16
1.2.7 Verbonden partijen Gemeenschappelijke regeling Veiligheidsregio West- en Midden-Brabant Doel of belang dat wordt behartigd:
Het openbaar lichaam heeft tot doel samen te werken voor een goede behartiging van de zorg voor de veiligheid en de hulpverlening aan de burgers in het werkgebied bij het bieden van brandweerzorg, geneeskundige hulpverlening en de voorbereiding op en bestrijding van ongevallen, crises en rampen. Het primaire doel is het beschermen van burgers tegen risico’s op het gebied van fysieke veiligheid. Het secundaire doel is om te zorgen voor een efficiënte en kwalitatief hoogwaardige organisatie van de brandweerzorg, de geneeskundige hulpverlening, de gemeenschappelijke meldkamer en de rampenbestrijding en crisisbeheersing onder één regionale bestuurlijke regie.
Beleidsvoornemens:Het uitvoeren van het beleidsplan vor de periode 2019-2023. in dit plan ligt het accent op risicobeheersing, zelfredzaamheid burgers, brandvelig leven, en het vernieuwen van de organisatie voor bevolkingszorg. Jaarlijks worden deze onderwerpen vertaald in acties. Belangrijkse voornemens voor 2023 zijn: 1. opstellen nieuw beleidsplan voor 2023-2027 2. implementatie Omgevingswet 3. implementatie nieuwe wet- en regelgeving zoals de Wet open overheid (Woo), de Wet modernisering electronisch bestuurlijk verkeer (Wmbev) en de wijziging van de Wet gemeenschappelijke regelingen.
Richtlijnen 2024
Beleidsmatige richtlijnen: 1. De Veiligheidsregio heeft als taak zorg te dragen voor crisisbeheersing, risicobeheersing, brandweerzorg, bevolkingszorg en geneeskundige hulpverlening bij rampen en crises met als doel gezamenlijk de fysieke veiligheid en maatschappelijke continuïteit in de regio te borgen. Zodoende draagt de veiligheidsregio Midden- en West-Brabant bij aan een veilige omgeving. 2. In het nog op te stellen beleidsplan 2024-2027 zijn actiepunten opgenomen, die uiterlijk in 2027 moeten zijn gerealiseerd. In de kaderbrief 2024 geeft de Veiligheidsregio aan welke actiepunten in 2024 centraal staan. In de begroting geeft de Veiligheidsregio aan op welke wijze deze actiepunten worden ingevuld. 3. Onderdeel controles, toezicht en handhaving - hoe staat het met de implementatie van het basistakenpakket? - een algemene rapportage over de bevindingen van de controles (aantallen, overtredingen, opgelegde sancties) met zo mogelijk een differentiatie per gemeente. 4. Verder zijn we benieuwd naar het volgende (deze zaken mogen ook terugkomen als projectvoortgang binnen de Burap): - Voortgang Safety Village (kosten, gebruik, etc.) - Voortgang Risk Factory - Regionaal Coördinatie Centrum : prestaties meldkamer. 5. In de kaderbrief dient aandacht gegeven te worden aan de ontwikkelingen op het gebied van: - Invoering omgevingswet - Energietransitie 6.
Verder is er behoefte aan een toelichting op de verdere uitwerking van de “ Stichting risicobeheer” en een actualisatie van de nota reserves en voorzieningen. Financiële richtlijnen: Voor de financiële richtlijnen 2024 verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden Partijen.
17
1.2.8 Wat mag het kosten? Programma Veiligheid
2022
2023
2024
2025
2026
1.1 Crisisbeheer en brandweer
1.980.000
2.466.000
2.115.000
2.160.000
2.218.000
1.2 Openbare orde en veiligheid
865.000
1.041.000
997.000
954.000
974.000
2.845.000
3.507.000
3.112.000
3.114.000
3.192.000
36.000
46.000
45.000
42.000
41.000
0
0
0
0
0
800.000
815.000
842.000
860.000
877.000
1.1 Crisisbeheer en brandweer
0
0
0
0
0
1.2 Openbare orde en veiligheid
20.000
21.000
22.000
22.000
23.000
Totaal baten Veiligheid
20.000
21.000
22.000
22.000
23.000
-2.825.000
-3.486.000
-3.090.000
-3.092.000
-3.169.000
Lasten per taakveld
Totaal lasten Veiligheid
Waarvan: Kapitaallasten bestaande activa Kapitaallasten Investeringsprogramma 2023 - 2026 Direct toe te rekenen salarislasten
Baten per taakveld
Saldo
18
Programma Openbare ruimte
1.3.1 Inleiding De openbare ruimte is de ruimte die voor iedereen toegankelijk, veilig en aantrekkelijk moet zijn. Dit zijn onder andere de straten en pleinen, vijvers en sloten, plantsoenen en parken en ruimtes die door de gemeente worden beheerd. Daarnaast zijn het ook de gemeentelijke gebouwen en voorzieningen zoals de riolering, waterberging en bruggen. Klimaatverandering is en blijft een grote uitdaging voor de komende jaren en heeft veel invloed op de inrichting van de openbare ruimte. Meer groen is hierbij erg belangrijk. 1.3.2 Wat willen we bereiken (speerpunten)? Een groene omgeving draagt bij aan het welzijn van mensen. Groen levert ook een bijdrage aan de biodiversiteit. We maken Halderberge groener. Hierbij staan kwaliteit en afwisseling centraal. We verbeteren de verkeersveiligheid en bereikbaarheid voor alle verkeersdeelnemers. Er wordt een goede balans gezocht tussen ruimte voor parkeren en de overige eisen die gesteld worden aan de inrichting van de openbare ruimte We willen een kwalitatief goed onderhoudsniveau van onze openbare ruimte en gemeentelijk vastgoed. Achterstallig onderhoud wordt voorkomen. We creëren een aantrekkelijke omgeving voor mens en dier. We gaan voor een klimaatrobuuste inrichting van de hele buitenruimte in Halderberge. We spelen in op het voorkomen van wateroverlast, droogte en hittestress.
We betrekken bewoners bij veranderingen in de openbare ruimte en communiceren daar helder en duidelijk over. We stellen vooraf duidelijke kaders waarover bewoners kunnen meepraten en meebeslissen. 1.3.3 Wat doen we al? Huidig beleid (wat voortgezet wordt): • Groenbeleidsplan, onder andere ecologisch bijenvriendelijk bermbeheer en vergroenen entrees kernen • Landschapsplan • Kadernota Parkeren • Beleidsplan Civiel Technische Kunstwerken • Speelbeleid • Beleidsplan openbare verlichting • Beleidsplan Wegen • Gemeentelijk Rioleringsplan • Gladheidbestrijdingsplan • Meerjaren Onderhoudsprogramma Gebouwen • Algemene Verordening Ondergrondse Infrastructuur • Uitgiftebeleid gemeentelijke reststroken • Mobiliteitsvisie • Beleid uitwegen • Accommodatiebeleid • Aanpak en uitvoering fiets- en wandelroutes
19
Huidige werkzaamheden: • Onderzoek verkeersveiligheid Kralen, A17 , klaar in 2024 • Vervangen openbare verlichting door LED, klaar in 2025 • Projecten en onderhoudswerken klimaatadaptief uitvoeren • NK tegelwippen in 2022 • Inzet Keet in de wijk 1.3.4 Kritische succesfactoren Klimaat (extreme droogte of regenval). 1.3.5 Beleidsindicatoren Lokale indicatoren Perken, plantsoenen en parken zijn goed onderhouden. bron: Burgerpeiling Jaar
Halderberge
Vergelijkbare gemeenten
2019
39%
55%
2021
35%
54%
Toelichting: De gemeente Halderberge geeft steeds meer aandacht aan een klimaatbestendige en duurzaam ingerichte openbare ruimte. In plaats van gazons worden meer en meer de wat ruigere mengsels met bloemen gebruikt. Ook het bestrijden van onkruid op verhardingen wordt duurzaam uitgevoerd. Niet alle inwoners zijn op de hoogte van deze ontwikkelingen en ervaren deze nieuwe aanpak als een versobering van het onderhoud. In de komende periode zullen we extra aandacht geven aan communicatie over de ontwikkelingen op groen en duurzaamheid zodat meer begrip zal ontstaan voor de uitstraling van het groen en het onkruid op verhardingen. Mate waarin onveilige verkeerssituaties in de buurt voorkomen. bron: Burgerpeiling Jaar
Halderberge
Vergelijkbare gemeenten
2019
70%
57%
2021
75%
55%
Toelichting: In 2023 wordt de Mobiliteitsvisie opnieuw opgesteld en aangeboden aan de gemeenteraad. We gaan de inwonders hierbij betrekken. BBV-indicatoren Voor het programma Openbare ruimte zijn in het BBV geen verplichte beleidsindicatoren opgenomen.
20
1.3.6 Wat gaan we daarvoor doen in 2023? Doel
Wat gaan we daarvoor doen
Participatie
Wanneer
Een groene omgeving draagt bij aan het welzijn van mensen.
Verbinden natuurelementen.
Informeren Raadplegen
2023 (ruimtelijke ontwikkelingen)
Wandel/fiets en ruiterpaden en de mogelijkheden onderzoeken voor de aanleg van een wandelbrug bij Albano.
Adviseren
Vanaf 2023 (plan wandel en fietspaden
Het vergroenen van de gemeente met aandacht voor entrees van de kernen en rotondes en extra aanplant van bomen (ook in het buitengebied).
Informeren en Raadplegen
vanaf 2023
Omvormen overbodige verharding en versnellen vervanging beplanting. We zijn terughoudend in de verkoop van reststroken zodat groen, groen kan blijven (extra budget € 10.000).
Informeren Raadplegen
2023 en verdere jaren
Het actualiseren van de mobiliteitsvisie en de kadernota Parkeren.
Raadplegen
Eerste kwartaal 2023 vaststelling gemeenteraad.
Aanpak van verkeersknelpunten.
Raadplegen
Doorlopend
Aanbestedingsprocedure doorlopen voor het plaatsen van laadpalen
Raadplegen
2023
We willen een kwalitatief goed onderhoudsniveau van onze openbare ruimte en gemeentelijk vastgoed
Optimaliseren serviceteams.
Informeren
2023/2024
(bomenploeg, groen inclusief, vegen verhardingen) en het beter communiceren en in beeld brengen van uitgevoerde werkzaamheden.
Informeren
2023/2024
We gaan voor een klimaatrobuuste inrichting van de hele buitenruimte in Halderberge
Voortzetten subsidieregeling klimaatbestendig Halderberge en geveltuintjesactie.
Informeren
t/m 2023
Communicatie/ educatie: opzetten klimaatportaal.
Informeren
Vanaf 2023
Inzet omgevingsmanager bij alle projecten die we uitvoeren in de openbare ruimte.
Informeren
2023 en verdere jaren
We gaan bij projecten en onderhoud gerichter communiceren wat we gaan doen en hoe we dat gaan doen. Hiervoor zijn extra middelen opgenomen. Dat geldt niet alleen voor grote projecten, maar ook regulier werk en onderhoud.
Informeren
2023 en verdere jaren
Verbeteren verkeersveiligheid voor alle verkeersdeelnemers
We betrekken bewoners bij veranderingen in de openbare ruimte en communiceren daar helder en duidelijk over
1.3.7 Verbonden partijen Bij het programma Openbare ruimte zijn geen Verbonden partijen betrokken.
21
1.3.8 Wat mag het kosten? Programma Openbare ruimte
2022
2023
2024
2025
2026
137.000
127.000
133.000
139.000
144.000
4.426.000
5.180.000
5.641.000
5.706.000
5.960.000
2.2 Parkeren
176.000
197.000
226.000
220.000
223.000
2.5 Openbaar vervoer
55.000
57.000
32.000
33.000
33.000
5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie
2.808.000
3.055.000
3.183.000
3.287.000
3.408.000
7.2 Riolering
2.189.000
2.572.000
2.650.000
2.804.000
2.785.000
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
103.000
107.000
108.000
110.000
111.000
Totaal lasten Openbare ruimte
9.894.000
11.295.000
11.973.000
12.299.000
12.664.000
1.726.000
2.114.000
2.336.000
2.178.000
2.035.000
0
0
237.000
538.000
731.000
3.160.000
3.560.000
3.737.000
3.782.000
3.855.000
0
0
0
0
0
2.1 Verkeer en vervoer
139.000
144.000
148.000
153.000
159.000
2.2 Parkeren
11.000
0
0
1.000
1.000
0
0
0
0
0
27.000
28.000
29.000
30.000
31.000
3.168.000
3.638.000
3.729.000
3.905.000
3.911.000
7.5 Begraafplaatsen en crematoria
41.000
41.000
40.000
39.000
37.000
Totaal baten Openbare ruimte
3.386.000
3.851.000
3.946.000
4.128.000
4.139.000
Saldo
-6.508.000
-7.444.000
-8.027.000
-8.171.000
-8.525.000
Lasten per taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden 2.1 Verkeer en vervoer
Waarvan: Kapitaallasten bestaande activa Kapitaallasten Investeringsprogramma 2023 - 2026 Direct toe te rekenen salarislasten
Baten per taakveld 0.3 Beheer overige gebouwen en gronden
2.5 Openbaar vervoer 5.7 Openbaar groen en (openlucht) recreatie 7.2 Riolering
22
Programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen
1.4.1 Inleiding Halderberge is het groene hart van West- Brabant. Het is een woongemeente met unieke kernen en bijzonder cultuurhistorisch erfgoed. Halderberge is een recreatief toeristische trekpleister. Het is belangrijk dat er woningen voor alle doelgroepen zijn van een goede kwaliteit met ruime keuzevrijheid om te voorzien in de woonwens van (toekomstige) Halderbergenaren. Duurzaamheid, energietransitie, versterken van het buitengebied en versnellen van woningbouw zijn belangrijk. We willen een overheid zijn die zaken mogelijk maakt. De eigen kracht van inwoners staat centraal. We werken samen met lokale en regionale partners. De ondernemers zorgen voor banen en ze versterken de leefbaarheid. We maken het makkelijk en aantrekkelijk voor de ondernemers om hier te ondernemen en zich te vestigen. Dit doen we samen met onze partners, zoals de verschillende ondernemers- en brancheverenigingen en de nog op te richten Economische Samenwerking Halderberge. Om het ondernemersklimaat verder te versterken moedigen we onderlinge samenwerking aan, optimaliseren onze dienstverlening en investeren in de openbare ruimte. Ook communiceren we helder over alles wat Halderberge te bieden heeft voor ondernemers, inwoners en recreanten.
1.4.2 Wat willen we bereiken (speerpunten)? Versterken van Halderberge als woongemeente met een ligging in een goed bereikbare, veelzijdige, groene en landelijke omgeving en een aantrekkelijk en levendig buitengebied. We zetten in op variatie in en de kwaliteit van de woningvoorraad. Op deze manier voorzien we in de woonwens van (toekomstige) Halderbergenaren. We voeren het beleid uit van het project Vitaal buitenbied. We voegen kwaliteit toe aan de woonomgeving met natuur en landschapsverbetering. We nodigen iedereen uit om met goede initiatieven te komen om de leefomgeving mooier en beter te maken. Deze initiatieven moeten passen binnen de Omgevingsvisie en bijdragen aan de waarden en opgaven die daarin staan. De Omgevingswet wordt ingevoerd en biedt ruimte voor initiatief. De Omgevingswet maakt de uitgangspunten inzichtelijker, voorspelbaarder en makkelijker voor ondernemers en inwoners. Er is meer ruimte voor lokaal maatwerk. De wet biedt kansen voor innovatie, creativiteit en experimenten. Energietransitie. We geven invulling aan de doelstelling Energieneutraal wonen in 2050. We willen zoveel mogelijk af van aardgas. Daarnaast werken we samen aan een mix van duurzame bronnen van energie. Dat doen we samen met andere overheden, gemeenten, organisaties, inwoners, ondernemers en ontwikkelaars. We zetten in op afvalscheiding en informatievoorziening.
Versterken van het vestigings- en ondernemingsklimaat op de bestaande bedrijventerreinen. We werken vanuit een betrokken, actieve en klantgerichte houding aan het versterken, moderniseren en verduurzamen van de bedrijventerreinen. We investeren op de bedrijventerreinen in de openbare ruimte en in de relatie met de ondernemers. Ook jagen we herontwikkelingen van langdurig leegstaande panden aan.
23
Levendige, compacte en aantrekkelijke kernwinkelgebieden. We werken aan het vergroten van de aantrekkelijkheid van de drie grote kernwinkelgebieden in Oud Gastel, Oudenbosch en Hoeven. Dit doen we samen met de ondernemersverenigingen, vastgoedeigenaren en ontwikkelaars. We verbeteren de inrichting van de openbare ruimte en faciliteren ruimtelijke ontwikkelingen die bijdragen aan het wegwerken van leegstand en de ontwikkeling naar een compacter winkelhart. Daarnaast ondersteunen we bij de totstandkoming van een aantrekkelijk evenementenaanbod. Het versterken en promoten van al dat Halderberge op toeristisch-recreatief gebied te bieden heeft. De toeristisch-recreatieve sector draagt sterk bij aan de leefbaarheid en (economische) ontwikkeling in de gemeente. Vanuit een sterk georganiseerde sector werken we verder aan het versterken van het dag- en verblijfsaanbod en het vergroten van de bekendheid van alles wat Halderberge biedt. Samen werken aan economische groei. Vanuit een actieve samenwerking met en tussen ondernemers en het onderwijs werken we samen aan de economische groei. De Economische Samenwerking Halderberge (ESH) – de opvolger van de Economische Koepel Halderberge (EKH) - wordt ingericht en geeft gevraagd en ongevraagd advies aan de gemeente en jaagt economische projecten aan.
Ook jagen we de samenwerking tussen ondernemers op de lokale bedrijventerreinen aan met als doel het versterken van hun economische groei. Verder kijken we met een ja, mits houding naar initiatieven en jagen die waar gewenst actief aan. 1.4.3 Wat doen we al? Huidig beleid (wat voortgezet wordt): • Omgevingsvisie Halderberge • Woonvisie • Kaderafspraken prestatieafspraken • Regionale Energietransitie • Transitievisie Warmte • Toetsingskader huisvesting Arbeidsmigranten • Afvalbeleid gemeente Halderberge • Kruimelgevallenbeleid • Welstandsnota • Afsprakenkader kwaliteitsverbetering landschap • Vitaal buitengebied • Economische Visie + uitvoeringsprogramma • Actiekaarten kernwinkelgebieden en Bedrijventerreinen Huidige werkzaamheden: De huidige werkzaamheden binnen dit programma zijn voor Ruimtelijke Ontwikkeling onder andere het begeleiden van planologische procedures en het behandelen van omgevingsvergunningen. We doen dit samen met inwoners, ondernemers, andere overheden en partners. Voor Economische ontwikkeling zijn de reguliere werkzaamheden binnen dit programma het uitvoeren van de economische visie en de actiekaarten kernwinkelgebieden en bedrijventerreinen. Samen met Visit Marketing werken we aan het promoten en versterken van het toeristisch-recreatief aanbod.
Daarnaast onderhouden we het contact met ondernemers, ondernemersverenigingen, de regio en andere overheden en overige samenwerkingspartners. 1.4.4 Kritische succesfactoren De invoering van de Omgevingswet (vooral digitale voorzieningen) en Wet kwaliteitsborging is al een aantal keer uitgesteld. Energietransitie moet haalbaar en betaalbaar zijn. We zijn hierbij afhankelijk van landelijke stimulerings- en subsidiemogelijkheden en van technische ontwikkelingen. Woningbouw is afhankelijk van ontwikkelingen op het gebied van milieu, bouwstoffen, arbeidsmarkt en economie. Dit kan invloed hebben op de uitvoering van dit programma. De gemeente in veel gevallen afhankelijk van de inzet en betrokkenheid van partners zoals de ondernemers(verenigingen), vastgoedeigenaren en ontwikkelaars. De gemeente kan aanjagen, ondersteunen en faciliteren, maar kan het niet alleen.
24
1.4.5 Beleidsindicatoren Lokale indicatoren Gezien het grote aantal speerpunten binnen dit programma, is er voor gekozen om voor dit programma af te wijken van het uitgangspunt van maxiaal 3 indicatoren per programma. Voor dit programma worden voor zowel ruimtelijke ontwikkelingen als economische ontwikkelingen maximaal 3 indicatoren opgenomen. Ruimtelijke ontwikkelingen In de periode tot en met 2028 worden er circa 1.000 woningen gerealiseerd. Bron: Gemeente Haldeberge Jaar
Halderberge
2023
190
2024
301
2025
206
2026
206
Toelichting: We voegen voldoende woningen voor doorstromers (versneld) toe aan de woningvoorraad. We geven hierbij prioriteit aan eigen woningbouwlocaties Maximaal 100 kg ingezameld (grof) huishoudelijk restafval per inwoner per jaar in 2026. Bron: Saver Jaar
Halderberge
2018
183
2020
161
2021
158
25
Economische ontwikkelingen Versterken van het vestigings- en ondernemingsklimaat op de bestaande bedrijventerreinen. Bron: Ondernemerspeiling Jaar
Halderberge
2018
6,05
2020
6,73
Halderberge als (inter-)nationale toeristische trekpleister gebaseerd op het aantal dagtoeristen. Bron: Cijfers belangrijke toeristische trekkers Jaar
Halderberge
2019
110.000
2020
n.b.
2021
n.b.
Toelichting: Toeristische trekkers zijn o.a. Basiliek, Zouavenmuseum, Vliegend Museum Seppe, Sterrenwacht, Natuurhistorisch en Volkenkundig museum, Mastboomhuis, Splesj. Nadeel is dat Splesj tot nu toe nog geen cijfers heeft willen geven). Vanwege de coronacrisis zijn er geen cijfers over de jaren 2020 en 2021 opgenomen aangezien deze geen reëel beeld geven van de ontwikkeling van het aantal dagtoeristen.
26
BBV-indicatoren De onderstaande verplichte indicatoren vallen onder het programma Ruimtelijke en economische ontwikkelingen (bron: www.waarstaatjegemeente.nl; d.d. 14 september 2022). Indicator Functiemenging1
Vestigingen (van bedrijven)2
Omvang huishoudelijk restafval3
Hernieuwbare elektriciteit4
Gemiddelde WOZ waarde5
Nieuw gebouwde woningen6
Demografische druk7
Gemeentelijke woonlasten eenpersoonshuishouden8
Gemeentelijke woonlasten meerpersoonshuishouden9
2019
2020
2021
2022
Halderberge
48,5%
46,5%
46,7%
-
Vergelijkbare gemeenten
49,8%
49,7%
49,7%
-
Halderberge
148,6
152,2
157,9
-
Vergelijkbare gemeenten
146,6
152,4
158,4
-
Halderberge
144,0
146,0
-
-
Vergelijkbare gemeenten
129,0
137,0
-
-
Halderberge
57,6%
68,9%
-
-
Vergelijkbare gemeenten
-
-
-
-
Halderberge
250,0
263,0
282,0
-
Vergelijkbare gemeenten
250,0
-
?
-
Halderberge
6,2
7,8
5,8
-
Vergelijkbare gemeenten
8,6
8,7
7,9
-
Halderberge
76,3%
77,8%
78,0%
77,8%
Vergelijkbare gemeenten
78,0%
78,4%
78,5%
79,0%
Halderberge
634,0
661,0
679,0
761,0
Vergelijkbare gemeenten
682,0
720,0
?
?
Halderberge
731,0
769,0
787,0
877,0
Vergelijkbare gemeenten
756,0
797,0
?
?
1 De functiemengingsindex (FMI) weerspiegelt de verhouding tussen banen en woningen, en varieert tussen 0 (alleen wonen) en 100 (alleen werken). Bij een waarde van 50 zijn er evenveel woningen als banen. 2 Het aantal vestigingen van bedrijven, per 1.000 inwoners in de leeftijd van 15-64 jaar. 3 Aantal kilo’s niet gescheiden ingezameld huishoudelijk afval per inwoner. 4 Percentage hernieuwbare elektriciteit. 5 De gemiddelde WOZ waarde van woningen (x € 1.000). 6 Aantal nieuwbouwwoningen per 1.000 woningen. 7 Som van het aantal personen van 0 tot 20 jaar en 65 jaar of ouder in verhouding tot de personen van 20-65 jaar. 8 Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een eenpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten. 9 Het gemiddelde totaalbedrag in euro's per jaar dat een meerpersoonshuishouden betaalt aan woonlasten.
27
1.4.6 Wat gaan we daarvoor doen in 2023? Doel
Wat gaan we daarvoor doen
Participatie
Wanneer
Versterken van Halderberge als woongemeente die ligt in een goed bereikbare, veelzijdige, groene en landelijke omgeving, met een aantrekkelijk en levendig buitengebied.
We realiseren circa 1.000 woningen in de periode tot en met 2028. We voegen voldoende woningen voor doorstromers (versneld) toe aan de woningvoorraad. We geven hierbij prioriteit aan eigen woningbouwlocaties Om deze hoeveelheid woningen te kunnen realiseren, zullen we het werkproces en de inhoud van de woningbouwprogrammering in kaart brengen, coördineren op basis van afspraken in regionale investeringsagenda en optimaliseren. Hiermee ontstaat meer en eerder duidelijkheid richting ontwikkelaars, professionele beleggers en de woningcorporatie.
Informeren
Doorlopend
We streven naar minimaal 25% (Collectief) particulier opdrachtgeverschap en bijzondere woonvormen bij nieuwbouwplannen.
Informeren
Doorlopend
We zorgen voor voldoende toevoegingen voor starters en zoeken naar mogelijkheden om deze woningen beschikbaar te houden voor deze doelgroep. Dit doen we onder andere door het herzien van de startersverordening.
Informeren
Doorlopend
We voeren een woonzorganalyse uit en stellen een woonzorgvisie op, in samenwerking met maatschappelijke partners. Als dat nodig is dan realiseren we extra doorstroomlocaties.
co creatie
2023
We herijken de starterslening.
Advies
Vanaf 2022
We vertegenwoordigen actief de gemeentelijke belangen in regionale en grotere ontwikkelingen (bijvoorbeeld RIA, 380kV, spoor). Een voorbeeld is hier verder het samenwerken met de stedelijke regio West-Brabant West aan aanvullende verstedelijkingsafspraken. Samen met de provinciale prognoses vernieuwen we het woningbouwprogramma in 2024.
Raadplegen
Doorlopend
We onderzoeken de schaarste op de woningmarkt en vertalen de uitkomst indien mogelijk in aanvullend beleid.
Advies
2023 - 2024
We actualiseren het beleid voor ruimte-voorruimte woningen.
Co-creatie
2023
28
Doel
We nodigen iedereen uit om met goede initiatieven te komen om de leefomgeving mooier en beter te maken.
De Omgevingswet wordt ingevoerd en biedt ruimte voor initiatief.
Energietransitie
Wat gaan we daarvoor doen
Participatie
Wanneer
We werken samen met de wooncorporatie aan de verbetering van de leefbaarheid (ook op het gebied van veiligheid) in de wijken. We werken aan een pilot wijkaanpak.
Co-creatie
2023 - 2025
We sturen aan op centrale huisvesting van arbeidsmigranten op een locatie die buiten de dorpskernen ligt.
Co-creatie
2023
Nieuwe ontwikkelingen worden getoetst aan wenselijkheid. We geven daarbij prioriteit aan initiatieven die het meest aansluiten op of bijdragen aan de speerpunten genoemd in de omgevingsvisie.
Co creatie
Doorlopend
Initiatiefnemers betrekken inwoners en ondernemers bij hun plannen. Als gemeente de initiatiefnemer is gebeurt dit ook.
Co-creatie
Doorlopend
We ontwikkelen de nieuwe vaardigheden van medewerkers door en passen deze toe in de (nieuwe) werkende processen.
Raadplegen
Doorlopend
We bepalen de uitgangspunten voor het opstellen van het omgevingsplan en werken gebiedsgericht aan de eerste aanpassingen van het omgevingsplan in regionaal verband.
Co creatie
2022-2026
Transitievisie: We stellen de eerste wijkverkenningen op om in 2050 het doel van een aardgasvrije gemeente te kunnen bereiken.
Co creatie
Doorlopend
We ondersteunen initiatieven voor alternatieve manieren van energie opwek voor eigen gebruik in het buitengebied.
Informeren
Doorlopend
Nationaal Isolatieprogramma: We gaan door met het informeren en activeren van inwoners over het isoleren van hun woning.
Activeren
Doorlopend
Duurzaamheidslening: We onderzoeken de mogelijkheid voor een duurzaamheidslening die voor alle inwoners toegankelijk is en kijken daarbij ook of sportverenigingen hierbij betrokken kunnen worden.
Informeren
2023
De transitievisie warmte wordt elke twee jaar samen met de gemeenteraad herijkt.
Doorlopend
29
Doel
Wat gaan we daarvoor doen
Participatie
Wanneer
We zetten in op afvalscheiding en informatievoorziening.
We evalueren het huidige afvalbeleidsplan en gaan daarna een nieuw plan opstellen met aandacht voor de wijze van afvalscheiding en handhaving hierop (zie ook programma 2).
Co creatie
Doorlopend
We gaan milieuparkjes versneld ondergronds aanbrengen. Hiervoor wordt een afsprakenkader opgesteld. Hierbij wordt inbreng van omwonenden gevraagd. Het nieuwe budget wat hiervoor beschikbaar is gesteld komt eenmalig ten laste van de begroting 2023 en wordt vanaf 2024 verrekend met de afvalstoffenheffing.
Co creatie
Doorlopend
De verbinding tussen de verschillende thema’s van het klimaatakkoord (energietransitie, circulaire economie (afval), klimaatadaptatie) opzoeken en uitdragen naar organisatie, ondernemers en inwoners.
informeren
Doorlopend
Verder uitvoering geven aan de actiekaart bedrijventerreinen.
Co-creatie
Doorlopend
Versterken van de verkeersveiligheid op de bedrijventerreinen door onder andere alternatieven voor vrachtwagenparkeren te verkennen en de toegang bedrijventerrein Bosschendijk aan te pakken.
Raadplegen
Uitvoering geven aan de actiekaarten kernwinkelgebieden.
Co-creatie
Doorlopend
Herinrichting openbare ruimte kernwinkelgebied Oudenbosch in samenhang met herinrichting openbare ruimte religieus erfgoed en visie op het havengebied Oudenbosch.
Raadplegen
2023: Ontwerp
Verhuizing van het Toeristisch Informatiepunt naar Sint Anna.
Raadplegen
2023
Uitvoeren project religieus erfgoed wat moet leiden tot een duurzame invulling van de locaties. Ook de herinrichting van de openbare ruimte maakt onderdeel uit van dit project.
Raadplegen
2023-2026
Het opstellen van een visie voor de inrichting en het beheer van de jachthavens in de gemeente. Dit doen we samen met de ondernemers en bewoners. Ook wordt de samenhang met de visie voor openbare ruimte religieus erfgoed en visie herinrichting openbare ruimte kernwinkelgebied geborgd.
Raadplegen
2023 (deadline 1 april 2023)
Het versterken en/of terugbrengen van het toeristisch gebruik in de recreatieve verblijfsmogelijkheden binnen de gemeente.
Faciliteren
Doorlopend
Versterken van het vestigings- en ondernemingsklimaat op de bestaande bedrijventerreinen
Levendige, compacte en aantrekkelijke kernwinkelgebieden
Het versterken en promoten van al dat Halderberge op toeristischrecreatief gebied te bieden heeft
30
Doel
Wat gaan we daarvoor doen
Participatie
Wanneer
Samen werken aan economische groei
Samen met de OKH en een vertegenwoordiging van de lokale bedrijventerreinen werken we toe naar een formele samenwerking tussen ondernemers op de bedrijventerreinen. De thema’s veiligheid, duurzaamheid en collectieve inkoop staat daarbij centraal.
Co-creatie
2023-2024
Continu monitoren van subsidiemogelijkheden bij het Rijk en de provincie Noord-Brabant. Bij kansrijke uitvraag aanvraag indienen samen met betrokken partijen. De resultaten uit de ondernemerspeiling (2023) meenemen in een plan van aanpak voor het verbeteren van de dienstverlening voor ondernemers. Hier wordt de bereikbaarheid (fysiek, telefonisch en digitaal) en het stroomlijnen van procedures in meegenomen.
Doorlopend
Raadplegen
2023
1.4.7 Verbonden partijen Omgevingsdienst Midden en West Brabant (OMWB) Doel of belang dat wordt behartigd:
De zorg voor het milieu in de ruimste zin, waarbij in samenspel met andere beleidsterreinen van de deelnemers aan duurzame ontwikkeling vorm wordt gegeven. Ter behartiging van dit belang verricht de OMWB alle milieutaken van de deelnemers, in die zin dat zij wettelijke milieutaken voorbereidt en uitvoert en over de milieubeleidstaken adviseert aan de deelnemers en na besluitvorming door de deelnemers de uitvoering ter hand neemt. Deze taken worden volgens de Gemeenschappelijke Regeling namens de 25 gemeenten en provincie Noord Brabant uitgevoerd. De deelnemers hebben alle VTH milieutaken en aanvullende verzoektaken ondergebracht bij de OMWB. In sommige gevallen is zelfs een vergaand mandaat neergelegd bij de OMWB.
Beleidsvoornemens:De Omgevingsdienst gaat zich de komende jaren met name richten op de volgende thema's/ speerpunten: 1. Implementatie Omgevingswet. 2. Strategisch HRM beleid. 3. Opstellen nieuw Gemeenschappelijk Uitvoeringskader (GUK) voor de jaren 2023-2027. 4. Kosteneffectiviteit, verder uitvoering geven aan het programma "van goed naar beter". Richtlijnen 2024
Beleidsmatige richtlijnen: 1. Kijk kritisch naar bestaande werkzaamheden en evalueer deze tijdig. Hanteer bij het opstellen van de begroting het principe nieuwe werkzaamheden voor oud. We vragen de omgevingsdienst hierbij de focus te leggen op het programma collectieve taken (P3). Het beschikbare bedrag op basis van de overeengekomen verdeelsleutel hoort daarbij niet het uitgangspunt te zijn maar nut en noodzaak van de in programma 3 opgenomen taken en werkzaamheden. 2. De resultaten en uitgangspunten van het kwaliteitsmanagementsysteem en de doorontwikkeling van datamanagement en -beheer worden transparant verwerkt in de (meerjaren)begroting. De resultaten worden o.a. vertaald in de begroting door het opnemen van prestatie-indicatoren voor de (primaire) processen.
31
Financiële richtlijnen: Voor de financiële richtlijnen 2024 verwijzen wij u naar de paragraaf Verbonden Partijen. Borchwerf II De gemeenteraad wordt middels het jaarverslag van het grondbedrijf apart geïnformeerd over de ontwikkelingen op het industrieterrein Borchwerf II. In deze paragraaf treft u derhalve slechts summiere informatie aan over de beleidsvoornemens. Halderberge Borchwerf II B.V. Doel of belang dat wordt behartigd:
Het doel van de vennootschap is het oprichten en als stille vennoot optreden van de commanditaire vennootschap Borchwerf II CV, die zorg draagt voor en verantwoordelijk is voor de exploitatie van het industrieterrein Borchwerf II.
Beleidsvoornemens:Voor 2023 is geen specifiek beleid aangegeven
Borchwerf II B.V. Doel of belang dat wordt behartigd:
Doel van de vennootschap is het oprichten en als beherend vennoot optreden van de commanditaire vennootschap Borchwerf II en het doen realiseren van de ontwikkeling van het bestemmingsplan / bouwplan Borchwerf II.
Beleidsvoornemens:Voor 2023 is geen specifiek beleid aangegeven
Borchwerf II C.V., gevestigd in Oud Gastel (Gemeente Halderberge) Doel of belang dat wordt behartigd:
Het doel van de vennootschap is het uitoefenen van een onderneming, omvattende de realisatie van de ontwikkeling van het bedrijventerrein Borchwerf 2 en het beheer van en beschikken over registergoederen, het verstrekken en aangaan van geldleningen en het stellen van zekerheden. Als beherend vennoot treedt op Borchwerf II B.V.
Beleidsvoornemens:Zie de bovenstaande toelichting bij het onderdeel beleidsvoornemens bij Borchwerf II B.V. Richtlijnen 2024
Niet van toepassing
Stichting Beheer Borchwerf II Doel of belang dat wordt behartigd:
De stichting heeft tot doel het parkmanagement van Borchwerf 2 uit te voeren. De gemeente Halderberge draagt hierin bij en heeft zitting in het bestuur.