Algemene Beschouwingen Lokaal Halderberge 2025.pdf

ALGEMENE BESCHOUWINGEN BIJ DE ZOMERNOTA 2025

INLEIDING Geachte voorzitter, geacht College en geachte collega Raadsleden,

Mondiaal Er heerst momenteel veel onrust in de wereld. Dagelijks kunt u het in de media vernemen. Het aantal grootschalige conflicten neemt toe. De wereld staat voor grote uitdagingen, zoals het aanpakken van klimaatverandering, bestrijding van pandemieën en het sturen van migratiestromen. Onze landelijke overheid weet hieraan niet goed het hoofd te bieden met een landelijke vertaalslag. De polarisatie in de Nederlandse samenleving neemt sterk toe. Complex beleid maakt dat inwoners en ondernemers in toenemende mate de kans lopen hiervan de dupe te zijn of te worden.

Landelijk Terwijl mensen snakken naar oplossingen staat het demissionaire kabinet aan de zijlijn en kijkt de landelijke politiek toe. Volgens de ombudsman laat de overheid mensen voortmodderen. Structurele oplossingen ontbreken, terwijl mensen recht hebben op een eerlijk en doeltreffend bestuur. De landelijke politiek wordt door de nationale ombudsman opgeroepen: “Luister naar wat mensen nodig hebben, wees eerlijk over wat de overheid wel en

níét kan en vooral: doe wat je belooft! Het is tijd om verantwoordelijkheid te nemen en te handelen, voor de burger van nu en de burger van de toekomst."

Lokaal Te midden van deze landelijke chaos hebben wij hier in Halderberge met elkaar de taak om lokaal onze mooie gemeente en haar inwoners te dienen. Lokaal Halderberge doet dat vanuit de gedane oproep naar de landelijke politiek. Het gaat om luisteren, eerlijk zijn en doen wat je belooft. Voor de inwoner van nu en die van de toekomst’. Dat zijn voor Lokaal Halderberge de drijfveren van ons raadswerk. Terugkijkend op de afgelopen raadsperiode durven wij te constateren dat in Halderberge veel van de ambities van deze raad tot uitvoer zijn gekomen of op redelijk korte termijn tot uitvoering gaan komen. We lopen daarmee best goed in de pas en we mogen hier met zijn allen ook best trots op zijn! Toch kaarten wij nog een aantal zaken aan die naar mening van Lokaal Halderberge extra aandacht verdienen.

2

FINANCIËN Lokale lastendruk In de wetenschap dat niet alles kan moeten er verantwoorde keuzes worden gemaakt. Deze zijn vertaald naar deze kadernota die een opmaat is naar de programmabegroting die in het najaar door onze gemeenteraad wordt vastgesteld. De komende jaren zullen de financiën er anders uit gaan zien. Forse overschotten op de begrotingen zullen verleden tijd zijn. Lokaal Halderberge zal de financiën goed blijven monitoren. Wij willen behoudend omgaan met nieuwe investeringen en zullen kritisch op de uitgaven blijven letten. Zo proberen we de lastendruk voor onze inwoners laag te houden en de financiën gezond te houden. Onze onroerend zaakbelasting mag niet het sluitstuk worden om de begroting kloppend te krijgen.

Jeugdzorg De bijstelling ‘Arrangementen Jeugdzorg’ leidt tot een opvallende fikse hap uit de begroting. Gelet op de steeds negatieve bijstellingen uit het verleden hopen wij echter dat hiermee tot een realistischer financieel beeld voor Jeugdzorg is gekomen.

VEILIGHEID Veiligheidsgevoel De overheid is er om ons te beschermen. En wanneer we het nieuws volgen mogen we best blij zijn dat we in Nederland wonen. We kunnen in vrijheid onze eigen weg gaan. We hebben ons gezin, ons werk, ons sociale leven … . Noem maar op. Toch wordt dit niet door iedereen in onze gemeente zo beleefd. Het veiligheidsgevoel van steeds meer inwoners staat steeds meer onder druk. Er zijn nog steeds wijken in onze dorpen waar met name oudere inwoners niet graag laat op straat gaan. Er worden bijvoorbeeld mensen met problematisch gedrag gehuisvest tussen alleenstaanden en senioren op leeftijd. Escalaties zijn daarbij soms aan de orde van de dag. Zodanig dat met name oudere omwonenden soms wekenlang angstig naar bed gaan. Onze vraag is of bij de gemeente voldoende bekend is met welke problematiek sommige inwoners ‘met onbegrepen gedrag’ te kampen hebben en of voldoende toezicht wordt gehouden op waar deze inwoners gehuisvest worden. Bestaat hierover bijvoorbeeld wel goede afstemming met Woonkwartier en de hulpinstanties?

3

Overlast en bedreigingen Goed nieuws is dat de overlast van arbeidsmigranten in met name het centrum van Hoeven nagenoeg is verdwenen nu ze niet meer op het Villapark gehuisvest zijn. Dat wil niet zeggen dat daar in het centrum alles ‘pais en vree’ is. De openlijke handel in drugs gaat onverminderd voort, niet alleen in de late uurtjes. Niet alleen in Hoeven. Ook elders in Halderberge worden signalen afgegeven dat er sprake lijkt te zijn van drugshandel en aanverwante criminaliteit. Ook ons buitengebied ontkomt er niet aan: op diverse locaties waart verdacht gespuis rond. We hebben recent het schokkende verhaal van een bedreigde agrarisch ondernemer kunnen beluisteren. Waar handel is, is ook vraag. Heeft het college beeld van de mate waarin in Halderberge drugs worden gebruikt? Bij zowel jongeren als volwassenen? Wij vragen het college in elk geval om meer toezicht op de handel en wandel omtrent drugshandel en -gebruik. In een aantal gevallen vernemen wij dat de politie niet adequaat genoeg handelt als er melding van misstanden wordt gedaan. Dat verhoogt niet alleen het onveiligheidsgevoel, het zorgt er uiteindelijk ook voor dat misstanden minder of niet worden gemeld. Het gevolg is dat er een onduidelijk beeld ontstaat van bestaande misstanden en aanwezige criminaliteit in onze omgeving.

Invulling BOA-capaciteit Onze BOA-capaciteit is door de jaren heen flink uitgebreid. Niet alleen in fte’s, maar ook qua materieel staan ze er beter voor dan ooit. Hiermee zou ook de zichtbaarheid en slagkracht van de BOA’s aanzienlijk moeten zijn verbeterd. Ook de opvolging van meldingen zou hiermee adequater moeten kunnen. Volgens Lokaal Halderberge mag het capaciteitstekort bij de politie geen excuus zijn voor een afnemend veiligheidsgevoel bij onze inwoners. Wij stellen het college de volgende vraag: kan de huidige BOA-inzet van Halderberge niet met nog meer zichtbaarheid worden uitgeoefend? Minder achter het bureau, maar meer nabij onze inwoners? Dit zodat dat onze inwoners zich weer beschermd voelen en dat het veiligheidsgevoel weer toeneemt. Inwoners moeten weten met welke klacht of melding ze waar terecht kunnen. Dit zodat de inwoners niet het gevoel hebben dat ze van het kastje naar de muur worden gestuurd.

4

Cameratoezicht In verband met het afnemende veiligheidsgevoel is het plezierig te lezen dat de mogelijkheid van inzet van cameratoezicht dichterbij komt. Al vinden wij het ook pijnlijk om te constateren dat de verloedering van onze samenleving blijkbaar het gebruik van dit soort instrumenten noodzakelijk maakt. Het maakt ons minder vrij en doet ons denken aan totalitaire en dictatoriale samenlevingen elders op de wereld. Toch zegt logica ons dat het gebrek aan blauw op straat voor een deel best kan worden opgelost door (mobiel) cameratoezicht. Zoals bijvoorbeeld bij de afvalparkjes. Het bijplaatsen van afval is schering en inslag, inwoners worden ‘meldingsmoe’. Het bijplaatsen draagt ook bij aan een verminderd veiligheidsgevoel en zorgt voor verloedering van de leefomgeving.

Vervallen en verpauperde panden Over verloedering gesproken. De eerste resultaten van omgang met ‘vervallen en verpauperde panden’ uit onze motie van een jaar geleden zijn zichtbaar. In Hoeven, omgeving Tapperijke, zijn de panden bijvoorbeeld voorzien van raamposters met foto’s van ons mooie Halderberge. Dat ziet er een stuk beter uit.

Flex-Flitsers Alsmaar meer krijgen wij signalen over snelheidsoverschrijdingen en racepartijen in de woonwijken. Uit die wijken klinkt de roep om inzet van flex-flitsers om dit roekeloos rijgedrag de kop in te drukken. De vraag is òf en wèlk perspectief we die inwoners hierop kunnen bieden?

KLIMAAT EN ENERGIE Groen gewoon doen! ‘Groen gewoon doen!’ is al jarenlang een credo van Lokaal Halderberge. Lokaal Halderberge vindt dat we met ons groenbeleid goed op weg zijn om de toekomstige problemen van de klimaatverandering het hoofd te bieden. Meer groen betekent ook meer onderhoud en dus meer kosten. Wij vragen het college daarom verstandig om te gaan met de aanleg en vervanging van groen.

5

Soms is de belevingswaarde van een grasveld voorzien van onderhoudsarme struiken en bomen net zo hoog als een onderhoudsintensief bloemperk. Bovendien dragen ook gras en bomen bij aan de biodiversiteit. Vraag is of het college hier op dezelfde manier over denkt en hoe blijkt dat uit de keuzes die gemaakt worden bij de aanleg en vervanging van groen?

Energietransitie Een andere pijler dienend aan de klimaatdoelstellingen is de energietransitie. In Halderberge

heeft

het

college

het

uitvoeringsprogramma

Klimaatakkoord

Gemeente Halderberge vastgesteld. Bij behandeling van de Regionale plannen (RPE-) heeft Lokaal Halderberge gevonden dat voldoende en kwalitatief goede communicatie van essentieel belang is om draagvlak bij inwoners te ontwikkelen en te behouden om de klimaatplannen en energietransitie te zijner tijd goed uit te kunnen voeren. Onderdeel van de uitvoeringsplannen is een communicatiekalender waaraan fte’s zijn gekoppeld. Voor 2026 is daar net als in 2025 0,6 fte voor begroot. Middels een motie verzoeken wij het college daarom al in 2026 op te schalen naar 1 fte. Hoe eerder inwoners weten waar ze aan toe zijn hoe beter!

BOUWEN EN WONEN Woning schaarste Onze

woningmarkt

staat

onder

grote

druk.

Starters,

jonge

gezinnen

en

alleenstaanden ervaren dagelijks hoe moeilijk het is om een betaalbare woning te vinden. Stijgende huizenprijzen en een tekort aan geschikte woningen zorgen ervoor dat de drempel naar zelfstandige woonruimte steeds hoger wordt. Iedere woning die beschikbaar komt voor een starter, is een investering in de toekomst van onze kernen. Als gemeente staan we voor de opgave om niet alleen méér te bouwen, maar ook slimmer met ruimte voor starters, voor doorstroming en voor een woonomgeving waar iedereen zich thuis kan voelen.

6

In deze context is het bouwen van betaalbare woningen geen luxe, maar een essentiële voorwaarde voor een toekomstbestendige samenleving. Het is daarom van groot belang dat wij met woningcorporaties en projectontwikkelaars samen nog meer werk maken van woningbouwprojecten die niet alleen het kwantitatieve tekort aanpakken, maar ook kwalitatieve en betaalbare oplossingen bieden aan starters en doorstromers. Kennen en benutten we alle mogelijkheden waar onze gemeente en bijvoorbeeld ook starters gebruik van kunnen maken, kijkend naar ‘Nationaal Fonds Betaalbare

Koopwoningen,

KoopStart

en

KoopGarant,

Duokoop

en

Startersvrijstelling overdrachtsbelasting’?

Bouwen op basis van nieuw beleid Onze Rekenkamer heeft een onderzoek uitgevoerd naar ‘Wonen in Halderberge’. Wij willen snel een raadsvoorstel over dit onderzoek behandelen waarbij duidelijk wordt hoe we ervoor staan in Halderberge en waar wellicht kansen en mogelijkheden liggen om meer grip op onze woningmarkt te krijgen. Hierop

voorsorterend:

nu

het

wetsvoorstel

in

voorbereiding

is

om

(pré)mantelzorgwoningen vergunningsvrij te maken, vinden wij dat onze gemeente ook moet voorsorteren door alvast beleid te ontwikkelen dat inspeelt op de veranderende woon- en zorgbehoeften van onze inwoners. Door hier snel mee aan de slag te gaan creëren we ook snel duidelijkheid voor inwoners die hun woonomgeving levensloopbestendig willen maken. Denk hierbij aan: heldere spelregels rondom grootte, plaatsing en stedenbouwkundige inpassing. Een toetsingskader voor situaties waarin zorg nog niet noodzakelijk is, maar nabijheid wél gewenst is. En uiteraard goede communicatie richting inwoners over toekomstige mogelijkheden en procedures. Deze aanpak stelt ons in staat om de sociale kracht van de samenleving te benutten. Mensen willen voor elkaar zorgen. Zo bouwen we stap voor stap aan een gemeente waar inwoners met elkaar oud kunnen worden. Dit op een manier die past bij hun leven, hun familie, en hun omgeving. Hiertoe dienen wij een motie in.

7

TOT SLOT Niet alléén Oudenbosch bruist! Wij zijn er trots op dat in Halderberge zoveel bereidheid bestaat om wat voor een ander te betekenen. Het is fantastisch om te zien hoe de twee dorpen Oud Gastel en Oudenbosch, elk op eigen wijze, met elkaar hun 750-jarig bestaan weten vorm te geven en te vieren. Verrassend veel inwoners dragen hier op de één of andere wijze hun steentje bij en zorgen ervoor dat de heersende onderlinge verbondenheid extra wordt versterkt. Ook de andere dorpen kennen natuurlijk veel inzet van vrijwilligers bij de diverse evenementen, verenigingen en organisaties. Vrijwilligers zijn het cement van onze samenleving! Zij zijn het kloppend hart van onze samenleving! Wij danken ze vanaf deze plaats. Uit het diepste van ons hart! Wij danken uiteraard ook de ambtelijke organisatie, de griffie en de bodes voor hun inzet, de goede ondersteuning en fijne samenwerking. Motie fte communicatie Klimaatakkoord Halderberge / energietransitie Motie Voorbereiding op het mogelijk maken van pré-mantelzorgwoningen.

8