09 Raadsvoorstel- besluit programma kostenverhaal en financiele bijdrage (getekend raad 17-10-2024).pdf

RAADSVOORSTEL Gemeente Halderberge

Zaaknummer

803255

Raadsvergadering d.d. 17 oktober 2024 Portefeuillehouder

Patrick Schouw, wethouder

Contactpersoon

Frank Rovers

Commissie

S1;9.á`•„ 3 oktober ber 2024

Telefoonnummer

0165 390500

Onderwerp Vaststelling programma kostenverhaal en financiële bijdrage Samenvatting Bij het produceren van bouwgrond worden kosten gemaakt. Dit betreft o.a. interne plankosten, onderzoekskosten, kosten voor bouw- en woonrijpmaken en nadeelcompensatie (planschade). Tot op heden werden deze kosten verhaalt op basis van de nota kostenverhaal uit 2019 welke is gebaseerd op de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet van kracht en gelden nieuwe wettelijke kaders. Om het kostenverhaal aan te laten sluiten op de nieuwe wettelijke kaders uit de Omgevingswet is een programma kostenverhaal en financiële bijdrage opgesteld. Voorgesteld wordt dit programma in te laten gaan op 1 januari 2025 en hiermee de nota kostenverhaal uit 2019 te vervangen. Inleiding & beeldvorming Bij het produceren van bouwgrond worden kosten gemaakt. Dit betreft o.a. interne plankosten, onderzoekskosten, kosten voor bouw- en woonrijpmaken en nadeelcompensatie (planschade). Tot op heden werden deze kosten verhaald op basis van de nota kostenverhaal uit 2019 welke is gebaseerd op de Wet ruimtelijke ordening (Wro). Per 1 januari 2024 is de Omgevingswet van kracht en gelden nieuwe wettelijke kaders. De systematiek van het verhalen van de genoemde kosten is grotendeels gelijk gebleven.

De kaders voor bovenwijkse voorzieningen zijn onder de omgevingswet enigszins verschoven waardoor in het nieuwe beleid de te verhalen kosten nu onder de term 'financiële bijdrage' vallen. Om het kostenverhaal aan te laten sluiten op de nieuwe wettelijke kaders uit de Omgevingswet is een programma kostenverhaal en financiële bijdrage opgesteld. Voorgesteld wordt dit programma in te laten gaan op 1 januari 2025 en hiermee de nota kostenverhaal uit 2019 te vervangen. Voor het opstellen van het programma kostenverhaal en financiële bijdrage is samenwerking gezocht met de gemeente Etten-Leur, Roosendaal en Zundert. Onder begeleiding van Adviesbureau Gloudemans en Grondgidsen is geprobeerd om regionaal een zelfde soort methodiek te hanteren voor het beleid voor kostenverhaal en financiële bijdragen.

I van 4

Doelstelling De Nota Kostenverhaal wordt primair opgesteld om toepassing te geven aan de in de Wro (Wet ruimtelijke ordening) gegeven mogelijkheden tot kostenverhaal bij zowel particuliere grondexploitaties als de gemeentelijke grondexploitaties. Deze nota geeft inzicht in de methodiek van het kostenverhaal en in de werkwijze die de gemeente Halderberge daarbij hanteert. Overwegingen 1. Transparantie en uniformiteit In het programma kostenverhaal en financiële bijdrage wordt op een transparante manier uiteengezet hoe Halderberge haar kosten zal verhalen en waar zij financiële bijdrage voor vraagt. Het schrijft een uniforme werkwijze voor die geldt voor iedere initiatiefnemer die een nieuw bouwplan of bouwactiviteit binnen de gemeente wil realiseren. Na het vaststellen van dit programma kan de gemeente op een transparante manier de bijdrage die zij verhaalt op de initiatiefnemer bepalen. Dit programma vormt ook de basis voor een bijdrage vanuit de gemeentelijke grondexploitaties. 2. Kostenverhaal In het programma kostenverhaal en financiële bijdrage wordt een onderscheid gemaakt in de verschillende kosten die de gemeente op de initiatiefnemer gaat verhalen. Er zijn namelijk kosten die direct samenhangen met de nieuwe ontwikkeling en er zijn kosten die voor meerdere ontwikkellocaties gemaakt worden of waarvan ook bestaande gebieden profiteren.

De eerste soort, waarbij de gemeente verplicht is om te verhalen, zijn de kosten die specifiek voor de betreffende ontwikkeling zijn en bestaan uit de kosten voor het opstellen of toetsen van de ruimtelijke kaders van de ontwikkeling en de gevolgen hiervan en de aanpassingen die moeten worden verricht aan de openbare inrichting. 3. Financiële biidrage De investeringen die niet alleen gemaakt worden voor de nieuwe ontwikkelingen en waarvan dus meerdere gebieden profijt hebben, verdelen we op een evenredige manier op de bestaande bebouwde omgeving en de nieuw te ontwikkelen woningen en bedrijven. Op deze manier dragen ook de nieuwe ontwikkelingen bij aan de investeringen die Halderberge wil doen voor verbeteringen in de fysieke leefomgeving en komen de lasten niet alleen terecht bij de bestaande woningen en/of bedrijven. 4. Plankosten De hoogte van de plan- en apparaatskosten voor complexe projecten wordt berekend door middel van de plankkostenscan van het Ministerie van Binnenlandse Zaken. Voor kleine woningbouwinitiatieven, minder dan 5 woningen, wijken we hiervan af en rekenen we met een vast bedrag per woning. Hierdoor kan het kostenverhaal voor dit soort kleine initiatieven op een eenvoudige manier worden bepaald. Het bedrag voor deze kleine initiatieven zal jaarlijks en gelijktijdig met het vaststellen van de grondprijzen door het college worden bepaald. 5.

Reserve `financiële bijdrage' Voor de financiële verwerking van het programma wordt een nieuw te vormen reserve financiële bijdragen gevormd die is bedoeld voor bestedingen ter realisatie van investeringen voor de verbetering van de fysieke leefomgeving van Halderberge zoals deze zijn opgenomen in de bijlage bij het programma kostenverhaal en financiële bijdragen. Een reserve is nodig omdat het moment waarop de investeringen gedaan worden en het moment waarop de bijdragen hiervoor ontvangen worden veelal niet samen zullen vallen. De reserve financiële bijdragen zal gevoed worden met bijdrage vanuit initiatieven van derden met bepaalde (ver)bouwplannen waarvoor een planologische wijzigingen nodig is. Daarnaast zal ook de gemeente, wanneer zij zelf als initiatiefnemer optreed, vanuit de gemeentelijke grondexploitaties bijdragen in deze reserve. Op basis van de hoogte van de investeringen en een gemiddelde afschrijvingstermijn van 25 jaar zal er jaarlijks een onttrekking aan de reserve plaatsvinden van gemiddeld € 100.000 ter dekking van de verwachte kapitaallasten die op de investeringsopgave staan. De gemiddelde onttrekking van € 100.000 wordt na de tijdsduur van 4 jaar waarin de investeringen van bijlage Ill van het document `Programma Kostenverhaal en financiële bijdragen' plaatsvinden o.b.v. de werkelijke ontvangsten bijgesteld. De bepaling

2van 4

van de stand van de bestemmingsreserve financiële bijdragen en de verantwoording van de bestedingen vindt jaarlijks plaats en is een onderdeel van de jaarrekening.

Risico's

Het risico bestaat dat er minder ontwikkelingen tot stand komen dan waar vanuit is gegaan bij de berekening van de tarieven voor de financiële bedragen. Op het moment dat er toch minder bouwinitiatieven tot stand komen dan waar wij vanuit zijn gegaan, heeft dit, bij gelijkblijvende investeringen, consequenties voor de beschikbare bijdragen vanuit de reserve financiële bijdragen. Wanneer dit aan de orde is zullen andere middelen moeten worden aangewend. Om dit risico zo klein mogelijk te maken is het gewenst elke vier jaar een nieuwe doorrekening te maken van zowel het aantal voorziene (ver)bouwinitiatieven in de gemeente Halderberge alsmede de geplande investeringen voor de verbetering van de fysieke leefomgeving. Financiële gevolgen Uitganspunt bij het kostenverhaal is dat alle gemaakt kosten worden verhaald op de initiatiefnemer. Hieruit volgt dat het vaststellen van dit programma voor de gemeente in principe geen financiële consequenties heeft. De bijdrage in het kostenverhaal worden gebruikt om de personele inzet te bekostigen. Bij het onderdeel financiële bijdrage verdelen we de investeringen die zijn opgenomen in het programma op een evenredige manier over de bestaande bebouwde omgeving en de nieuw te ontwikkelen woningen en bedrijven. De financiële bijdragen die hieruit volgen worden gestort in de nieuw te vormen reserve financiële bijdrage.

Jaarlijks zal uit deze reserve een uitnamen worden gedaan van gemiddeld € 100.000,- ten gunste van de exploitatiebegroting om de kapitaallasten van de voorgenomen investeringen af te dekken. Deze uitnamen zal vanaf de begroting 2025 worden opgenomen. Burger-& overheidsparticipatie Participatie is niet van toepassing op dit beleidsstuk. Bij de uiteindelijke realisatie van bepaalde gemeentelijke ambities is participatie wel van toepassing. Communicatie Het programma kostenverhaal en financiële bijdragen zal op de gebruikelijke wijze als beleidsregel bekend worden gemaakt Vervolg Jaarlijks zal bij het opstellen van de jaarrekening de ontwikkeling van de reserve financiële bijdrage worden gemonitord en indien nodig maatregelen worden voorgesteld. Voorstel Wij stellen u voor: 1. de Nota kostenverhaal 2019, zoals vastgesteld door de raad in zijn vergadering van 19 september 2019, in te trekken met ingang van 1 januari 2025; 2. het Programma kostenverhaal en financiële bijdrage vast te stellen en in werking te laten treden op 1 januari 2025; 3. een bestemmingsreserve financiële bijdrage in te stellen van waaruit de kapitaallasten van de in het programma kostenverhaal en financiële bijdrage genoemde investeringen worden afgedekt. Het college van burgemeester en wethouders van de gemeente Halderberge.

Bijlage: Programma kostenverhaal en financiële bijdrage

3vao4

RAADSBESLUIT De raad van de gemeente Halderberge; gezien het voorstel van het college van burgemeester en wethouders van 27 augustus 2024;

Gemeente

Halderberge

gelet op het onderdeel 'afdeling 13,6 en 13,7' van de Omgevingswet; BESLUIT: Wij stellen u voor: 1. de Nota kostenverhaal 2019, zoals vastgesteld door de raad in zijn vergadering van 19 september 2019, in te trekken met ingang van 1 januari 2025; 2. het Programma kostenverhaal en financiële bijdrage vast te stellen en in werking te laten treden op 1 januari 2025; 3. een bestemmingsreserve financiële bijdrage in te stellen van waaruit de kapitaallasten van de in het programma kostenverhaal en financiële bijdrage genoemde investeringen worden afgedekt.

Aldus vastgesteld in de vergadE van de gemeente Halderberge c (1P nriffiPr

4 van 4