Verslag Raadssessie Sessieverzoek GroenLinks inzake de VANG, 2 september 2021.pdf

VERSLAG VAN DE SESSIE VAN DE RAAD DER GEMEENTE HAARLEMMERMEER OP DONDERDAG 2 SEPTEMBER 2021 Onderwerp:

Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG

Voorzitter:

dhr. H.G.J. Heimerikx

De leden: dhr. R. Ahmed Khatab, dhr. M.L. Beusenberg, dhr. T.M. Blom, dhr. A.L.M. den Elzen, mw. G.D.W. van 't Hull-Bettink, dhr. J.A. Kos, mw. S. van de Meeberg, dhr. A. Salhi, dhr. P.J.M. Schouten, dhr. K. Sulmann, dhr. J.P.H. de Vries Griffier: dhr. B. Heerema Portefeuillehouder: mw. M.L. Sedee-Schuitemaker Insprekers: Geen

De VOORZITTER: Dames en heren, het is 19.00 uur en dat betekent dat ik de raadssessie over de VANG open. En voor de kijkers thuis: VANG heeft niks met honkbal te maken, heeft niets te maken met een vangbal, maar wel te maken met een item dat heel belangrijk is, namelijk 'Van Afval Naar Grondstof'-inzameling. Deze sessie is aangevraagd door GroenLinks. Dat betekent dat GroenLinks buiten de normale tijd een bonus van uw voorzitter krijgt, namelijk vijf minuten extra. Die hoeft u niet te gebruiken, maar die mag u wel gebruiken. Dat betekent dat u, anders dan in eerste instantie is aangegeven, netjes acht minuten heeft. Wat mij betreft, is er genoeg gezegd en gaat het over het onderwerp. Dan geef ik graag het woord aan de heer Schouten van GroenLinks die het sessieverzoek gedaan heeft. U heeft het woord, mijnheer Schouten. De heer SCHOUTEN: Dank u wel voorzitter. Wat een introductie. Waar hebben we het over vanavond? De VANG. Het landelijk programma 'VANG 2015-2025: Van Afval Naar Grondstof' heeft als doelstelling een hoeveelheid huishoudelijk restafval van maximaal 100 kg per inwoner per jaar in 2020 te realiseren – dit is inclusief het grove afval dat wordt weggegooid – en maximaal 30 kg per inwoner per jaar in 2025. Haarlemmermeerders gooien jaarlijks zo een 200 kg per jaar weg.

De doelstelling van 2020 is met 100% overschreden en het lijkt onmogelijk om de doelstelling van 30 kg per inwoner in 2025 te halen en dat terwijl we al vanaf 2015 bezig zijn. GroenLinks heeft voor deze sessie een analyse gevraagd over de haalbaarheid van de doelstellingen en alvast een voorstel voor maatregelen naar aanleiding van die analyse. Beide hebben we nog niet gezien. Wel hebben we iets ontvangen, maar dat waren landelijke getallen en geen voorstel met te nemen maatregelen. Waar zijn de Haarlemmermeerse getallen? Vraag nummer 1, voorzitter. Hoe gaan we die 30 kg per inwoner halen in 2025 als we in dit tempo blijven doormodderen? Er zijn gemeenten die de doelstelling wel halen, dus onmogelijk is het niet. Het raadsvoorstel over de aanpassing van de aanpak van VANG en de afvalstoffenverordening geeft als antwoord een verandering in het aantal containers voor laagbouwwijken en verzamelcontainers voor hoogbouwwijken. In wijken waar ondergronds wordt verzameld, wijzigt helemaal niets. Op de planning stond maart/april 2021 te kunnen starten. Het is al een halfjaar later. Voor wat betreft, de communicatie heb ik nog weinig serieuze pogingen gezien. Inwoners klagen erover. GroenLinks ziet graag een communicatieplan, een actieplan en een goede tijdlijn met daarbij de doelstelling per jaar. En elk jaar een evaluatie en bijstuurmoment.

Voorzitter, de vervuiler betaalt, dat is de eerlijkste manier. Of omgedraaid: wie zijn best doet om zo min mogelijk afval over te houden, zou het minste aan afvalheffing moeten betalen. Naast het beschermen van je leefomgeving en de

Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

1

zorg voor de planeet, is een financiële prikkel een helpend instrument in dit dossier. Nu is het een ingewikkeld ratjetoe van systemen, tarieven en mogelijkheden. Inwoners zijn de weg kwijt en de gemeente ook. Want een inwoner klaagde bij mij dat zij al vanaf vorig jaar gratis een kleinere bak heeft en vanaf begin dit jaar het tarief betaalt voor een grotere container. Navraag bij de gemeente leerde dat snel het nieuwe systeem zou worden uitgerold en dat ze alvast kon wennen aan het nieuwe tarief. Nu betaalt ze al maanden voor de traagheid van de gemeente en zij zal niet de enige zijn. Voorzitter, ik ben over het algemeen positief gestemd, maar in dit dossier ben ik helaas erg pessimistisch. Graag hoor ik hoe de collega's over de aanpak denken en hoe zij het pad zien naar 30 kg restafval per inwoner in 2025. Dat komt sneller dichterbij dan u denkt. Dank u wel, voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Schouten voor uw bijdrage en uw inleiding. Wie mag ik verder het woord geven? Daarvoor heb ik alvast genoteerd: mevrouw Van de Meeberg, de heer Salhi, de heer Kos en de heer Den Elzen in de volgorde. En ik zie nu ook mevrouw Van 't Hull en mijnheer Blom. Ik geef het woord aan mevrouw Van de Meeberg van D66. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Dank u wel, voorzitter. 200 kg per persoon per jaar inmiddels. Mijnheer Schouten van GroenLinks zei het al.

We kunnen daarmee concluderen dat Haarlemmermeer er een zooitje van maakt. Er zijn ontzettend veel tegengeluiden als het gaat om VANG. En het college wil dat wij deze sessie pas half 2022 houden met elkaar. Als dat zo zou zijn dan is het ze gelukt om hier een volledige collegeperiode niets mee te doen, want de eerste VANG is eind 2018 al vastgesteld. En voorzitter, dat gaat ten koste van onze inwoners, want ondertussen stijgt de afvalstoffenheffing. Zolang wij niks doen, gaat de inwoner meer betalen. En dat is wat wij, volgens mij, allemaal niet willen. Wat willen wij nou eigenlijk wel? Motiveren en communiceren. De eerste folder die ik heb gelezen over het omruilen van de bakken Bij de nieuwe bakken die wij inmiddels thuis hebben gekregen – en ik denk het grootste deel van onze raadsleden – zat een foldertje. Die folder was vooral met wat er wel kan. Dat vind ik nou een voorbeeld van goede communicatie: de 'ja', de positieve communicatie. Zorg nu college voor die afvalcoach die in de testfase voor 2018 ook zo ontzettend waardevol is gebleken en die er in het tweede voorstel uit geknipt is vanwege kosten, maar het zorgt ervoor dat mensen snappen waarom we dit doen en hoe ze dit kunnen doen op een manier dat het ze ook echt iets oplevert. Maatwerk moet natuurlijk altijd beschikbaar blijven. Mensen met luiers of incontinentiematerialen moeten natuurlijk gewoon geserviced worden.

Dat is ook het geval in deze situatie, maar heel veel mensen weten dat dus niet. Met andere woorden: communiceer hier nu over. Wat wij ook willen, is dat ondernemers en winkeliers nog meer gestimuleerd worden om afval te verminderen, dus verpakkingen te verminderen. Ja, en de milieustraat. Die is nog te weinig open, wat ons betreft. Gooi die nou een avond per week open en in het weekend nog een extra dag en zorg ervoor dat die dubbeldorpen makkelijk elkaar kunnen gebruiken. En ik zie dat mijnheer Beusenberg heel graag op mij wil reageren. De VOORZITTER: Dat zag ik ook en ik wilde u eerst even laten uitpraten in uw zin. Dan geef ik het woord aan mijnheer Beusenberg voor een interruptie. Mijnheer Beusenberg. De heer BEUSENBERG: Dank u voorzitter. Ja, ik hoor mevrouw Van de Meeberg zeggen dat winkeliers er ook een zooitje van maken. Maar volgens mij zitten we al geruime tijd in een coronaperiode waar alles wat we via internet bestellen schrikbarend is toegenomen. En daar maak ik me zelf ook schuldig aan. De verpakkingen daarvan, het is gigantisch om… De VOORZITTER: Mijnheer Beusenberg, wilt u snel tot uw vraag komen anders bent u straks door uw spreektijd heen. De heer BEUSENBERG: O, dat geeft niet, hoor. Ik heb dan toch mijn punt gemaakt, voorzitter. Maar Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

2

het gaat erom: je kunt niet alleen maar de winkeliers de schuld geven. Daar zijn we allemaal schuldig aan. Hoe zou u dat dan oplossen? Dat is mijn vraag. De VOORZITTER: Mevrouw Van de Meeberg. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Dank u wel, voorzitter. Ik heb niet gezegd dat ondernemers en winkeliers er een zooitje van maken. Dat heb ik wel gezegd over de gemeente, maar niet over de winkeliers. En mijn vraag aan de gemeente is om die winkeliers en ondernemers – die zei ik achter elkaar – te stimuleren. Mijnheer Beusenberg, ik heb vandaag nog een bestelling binnengekregen die ik online heb gedaan. En dan zit er een pakje in een pakje in een pakje. En dat is dus echt onnodig. Wat mij betreft, moeten die mensen – die bedrijven – meer gestimuleerd worden om dat gewoon in één verpakking te doen en niet in drie of vier of dat soort dingen. We moeten daarbij gewoon ook actief communiceren. Dat is mijn vraag en oproep. Dus ik denk dat we het met elkaar eens zijn. De VOORZITTER: Gaat u verder met uw betoog, mevrouw Van de Meeberg. U heeft nog een halve minuut. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Voorzitter, dan maak ik het snel af. Ik hoorde mijnheer Schouten al zeggen 'de vervuiler betaalt'. Er is niets liberaler dan de vervuiler betaalt. En wat dat betreft, flirten wij toch met Diftar, maar dan omgekeerd: je betaalt een vast bedrag en je gaat minder betalen als je goed je best doet.

D66 denkt dat die perverse prikkel – en dat is het namelijk – nodig is om die laatste stap te maken naar 30 kg per persoon per jaar. Het is te doen. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Van de Meeberg, voor uw bijdrage. Dan geef ik het woord aan de heer Salhi van HAP. De heer SALHI: Ja, dank u wel, voorzitter. Laat ik beginnen te zeggen dat HAP de VANG-doelstelling onderschrijft. Grondstoffen worden schaars. De druk op ons milieu neemt toe. Verantwoord omgaan met beter benutten van onze grondstoffen is goed voor de gezondheid en beter voor onze leefomgeving. Om de doelstelling van 30 kg restafval per inwoner in 2025 te realiseren moet er door dezelfde inwoner minstens 75% aan afvalscheiding worden gedaan. En daarom is het wat mijn fractie betreft van het allergrootste belang om inwoners te motiveren om bij te dragen aan afvalpreventie en een betere scheiding. Want, geloof mij, als er een onderwerp is waar mensen elke dag mee te maken hebben, dan is het wel afval. Daar worden ze elke dag mee geconfronteerd. Wat voor systeem je ook bedenkt: als het niet door de inwoner uitvoerbaar is, dan is het kapitaalvernietiging. Iemand zei laatst tegen mij: 'Als je bewust je afval scheidt dan zul je snel zien hoe weinig restafval je overhoudt.' Dus geef het wat tijd, want ik begin er aardig een sport van te maken.

Voorzitter, in de richting van GroenLinks zeg ik dat de doelstelling van 2020 om tot 100 kg restafval per inwoner te komen inderdaad niet is gehaald. De oorzaak is naar alle waarschijnlijkheid de coronalockdown waar we meer genoodzaakt waren om onlinebestellingen te doen, meer thuis te gaan klussen en we dus meer afval hebben geproduceerd. En wellicht hebben we ook wat thuis laten bezorgen en even niet gedacht aan het milieu. Tevens vindt GroenLinks dat de bijstelling van het beleid pas na de geplande analyse te laat is. Natuurlijk krijg je een beeld van hoe het gaat met een regelmatige monitoring en door met beleid te komen. Daar moet in voorzien worden door jaarlijks de raad te informeren over de stand van zaken. HAP vindt dat het beleid ook tijd moet geven om tot uitvoering te komen en de inwoners te laten wennen aan het beleid. En aanpassen van het beleid zonder gedegen analyse lijkt ons niet verstandig. De bewering dat we de 30 kg restafval per inwoner in 2025 niet halen en dat daar onvoldoende aan wordt gedaan, verbaast ons enigszins. Ik ben benieuwd hoe GroenLinks daarbij komt. Dat behoort gewoon tot de VANG-doelstellingen die we in ieder geval onderschrijven.

Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

3

Voorzitter, tot slot. HAP is van mening dat we de resultaten van de eerste wijken waarin VANG is uitgerold, afwachten. Dat is het moment om gericht te kunnen bijsturen aan het beleid en de haalbaarheid daarvan. Ondertussen kunnen we de opgedane ervaring ook inzetten om onze minder enthousiaste inwoners te overtuigen van nut en noodzaak van de VANG. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Salhi. Dan geef ik het woord nu aan de heer Kos van Forza!. U heeft het woord, mijnheer Kos. De heer KOS: Voorzitter dank u wel. Forza! heeft het verzoek tot een vruchtbaar debat van harte ondersteund. Niet dat wij het eens zijn met de redenen waarom GroenLinks het wil bespreken, maar wel om een voorstel te doen. De VANG is een ramp in Nederland. Vele gemeenten zijn er weer mee gestopt. Leiden, Amsterdam, Utrecht en Rotterdam, niet de minste gemeenten. Daar waar het nog bestaat, worden veel hogere kosten dan gedacht gemaakt, omdat het systeem niet lijkt te werken. Onvoldoende scheiding levert vervuiling op in de afvalscheiding waardoor gemeenten miljoenen mislopen doordat het Afvalfonds geen vergoeding uitkeert voor de vervuilde inzameling. Over geheel Nederland zie je gemiddelde metingen van 70 tot 90% vervuild PMD-afval in plaats van de benodigde 15%. Dat de doelstellingen van 2020 niet zijn behaald is voor onze fractie geen verrassing.

Minder service, hogere kosten per inwoner en een toename van zwerfafval zullen onze gemeente ten deel vallen omdat er onhaalbare aannames in de regeling verwerkt zitten en dat terwijl het nota bene een kerntaak van de gemeente is dat inwoners op een fatsoenlijke manier hun afval kwijt kunnen. Wij waren in deze gemeente toch de slimme volger? Een jaar lang onderzoek in Rotterdam heeft aangetoond dat er machinaal met de inmiddels beschikbare geavanceerde technieken tien keer meer PMD-afval gescheiden wordt dan wanneer de burgers dit zelf doen. Dit lijkt me toch een resultaat waar onze groene vrienden in de raad enthousiast van kunnen worden. Als je de hoeveelheid afval wilt reduceren, begin dan bij de producenten. Daar valt nu de meeste winst te behalen. Ze hebben nog veel te winnen in de hoeveelheid en aard van de verpakkingsmaterialen. Tot die tijd is nascheiding in ieder geval de meest efficiënte manier van afvalverwerking. De 30 kg per inwoner aan restafval in 2025 zou niet het streven moeten zijn. Het lijkt wel een race geworden van alle linkse fracties in Nederland wie het minste restafval per bewoner heeft. Het doel zou moeten zijn: hoe zorgen we ervoor dat we zo veel mogelijk recyclen en hergebruiken? Portefeuillehouder, pak de handreiking van Forza! aan en verklaar de VANG in deze vorm onuitvoerbaar.

Laat u de wethouder zijn die onze burgers niet onnodig met onhaalbare handelingen opzadelt en op torenhoge kosten jaagt. Maak u hard om bij de landelijke overheid aan te geven dat het accent bij producenten moet liggen.... De VOORZITTER: Mijnheer Kos, ik ga u even stoppen in uw betoog. Ik geef het woord aan mevrouw Van de Meeberg voor een interruptie. Heel kort, want u bent bijna door uw tijd. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Voorzitter, hoor ik mijnheer Kos nu de wethouder oproepen om een raadsbesluit naast zich neer te leggen? De VOORZITTER: Mijnheer Kos. De heer KOS: Ik denk dat het raadsbesluit een heel eind aangepast moet worden om het nog enigszins financieel haalbaar te maken. De VOORZITTER: Mevrouw Van de Meeberg. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Dan verwacht ik een amendement van u. Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

4

De VOORZITTER: Mijnheer Kos. De heer KOS: Ja, het staat u natuurlijk enorm vrij om dat te verwachten. Dat is prima. De VOORZITTER: Mijnheer Kos, gaat u uw betoog afronden? De heer KOS: Nou ja, er kwam nog een zin aan. Wethouder, stel Forza! gerust en zeg me dat de VANG in deze vorm de prullenbak in kan. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Kos, voor uw bijdrage. Dan geef ik het woord aan de heer Schouten voor een interruptie aan mijnheer Kos. De heer SCHOUTEN: Ik had nog wel een vraag aan de heer Kos. Ik vraag me af hoe de heer Kos denkt over hoe de omgeving er straks uit gaat zien als we ons afval niet beter scheiden en beter opruimen. Willen we het doorschuiven naar een volgende generatie? De VOORZITTER: Mijnheer Kos. De heer KOS: Ja, dat vind ik een hele mooie vraag. En ook wat D66 net zei van: goh, we hebben een jaar stilgelegen. De vraag is, denk ik, vooral op dit moment of dat nu heel erg is. Je moet een keer de keuze maken of je aan voorscheiding of nascheiding gaat doen. Daar kun je allerlei onderzoeken, allerlei gemeenten, hoogbouw/laagbouw bijhalen. Alleen moet je uiteindelijk die keuze maken. Ik verwacht dat de technieken die er nu zijn, wat je ziet in Amsterdam en Rotterdam, dat die zo snel, veel sneller ontwikkelen dan het gedrag van je burgers en dat daar veel grotere kansen liggen dan dat alleen op je burgers te schuiven zoals het er nu een beetje uitziet.

De VOORZITTER: Dank u wel. Mijnheer Schouten wil nog reageren. Ik wijs u erop dat we ook straks nog een tweede termijn hebben voor een open debat. Wellicht kan het dan plaatsvinden, maar ik geef u toch maar even het woord. Mijnheer Schouten. De heer SCHOUTEN: Ja, nu is het nog een beetje warm. Dus nu stel ik dan graag de vraag. Nascheiding en voorscheiding is iets wat je beide zou moeten doen, eigenlijk. Het een is niet beter dan het andere. Het voorscheiden is ook goedkoper dan het nascheiden. Wat was mijn vraag nu ook alweer? Ja, ik stel hem straks dan wel een keer. Dank u wel. De VOORZITTER: Oké, dan geef ik nu het woord aan de heer Den Elzen van de PvdA. U heeft het woord, mijnheer Den Elzen. De heer DEN ELZEN: Ja, dank u wel voorzitter. Ja bij VANG krijg ik best wel warme gevoelens om dat tot een goed einde te laten brengen. Dus daar spreken we vanavond ook over: over de VANG 2020 op aanvraag van GroenLinks. Ik moet meegeven dat hun constateringen kloppen van afgelopen voorjaar dat we de doelstelling van 2020 voor dit jaar niet hebben gehaald. Dat is heel pienter opgemerkt. We zouden nu met elkaar allerhande aanvullende maatregelen kunnen bespreken en de wethouder een opdracht mee kunnen geven, maar we kunnen ook kijken naar de cijfers achter de cijfers en ons wellicht afvragen welke aanvullingen er dan nodig zouden zijn op maatregelen die nu worden uitgerold.

Aanvullingen naar aanleiding van ervaringen en uitkomsten die er nu nog niet zijn omdat de uitrol op dit moment namelijk plaatsvindt. Excuus voorzitter voor het wellicht cynisme, maar de VANG-doelstellingen gingen over het huishoudelijk afval en dit is door corona op vele vlakken toegenomen. Of verschoven, kan ik beter zeggen, van Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

5

bedrijfsafval naar huishoudelijk. En dat bedoel ik ook met die cijfers achter de cijfers. Er is namelijk op bedrijfsafval afgelopen jaar wel 30% minder binnengekomen. En als je dan alles bij elkaar optelt – alles even in een bak gooit, om maar in afvaltermen te praten – dan is er in zijn totaliteit een afname. En, voorzitter, aanvullingen op maatregelen die hun effect nog moeten laten zien: kunnen we niet wachten op die eerste cijfers die zijn toegezegd straks van de eerste wijken? Dan kunnen we altijd, als het nog tekortschiet, met elkaar bijsturen over de rest van de uitrol, ook conform het plan dat we hebben liggen. Wat we als PvdA echter wel merken in de vele gesprekken die we zo her en der voeren – zo had ik vanmorgen nog een gesprek bij een dame in de hoogbouw in Nieuw-Vennep over dit onderwerp – is dat er heel veel vragen zijn die nog steeds bij inwoners leven. Of de brief die ze hebben gehad over de uitrol en wat ze daarin moeten doen, is niet geheel duidelijk. Daar zou nog wel wat in kunnen gebeuren, met name omdat we eigenlijk mensen gaan vragen strakjes om hun gewoonte, hun loopje, hun gedrag aan te passen. Dat is een hele opgave. De sleutel hierin is, wat de PvdA betreft – en ik heb dat in de vorige sessies ook benadrukt – het stevig infomeren en communiceren. En dat missen we eigenlijk, waar we de vorige keer om gevraagd hebben.

En als ik dan kijk op Twitter en Facebook dan zie ik ook en hoor ik wat hun zorgen zijn. En die begrijp ik dan ook. De VOORZITTER: Mijnheer Den Elzen, gaat u afronden? De heer DEN ELZEN: Ik ga afronden, voorzitter. Volgens mij is de les die we nu trekken dat de brieven bezorgd zijn en dat we met elkaar die uitrol gaan doen en een flinke vinger aan de pols moeten houden en die wethouder uitdagen om flink te gaan communiceren. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Den Elzen voor uw bijdrage. Geef ik het woord aan wie in de lijst van de VVD, mevrouw Van 't Hull. U heeft het woord. Mevrouw VAN 'T HULL-BETTINK: Dank u wel, voorzitter. Afval: we hebben er allemaal elke dag mee te maken en spreken er ook regelmatig over. Zeker nu deze week de eerste stappen worden gezet voor de uitrol van de VANG-aanpak. De VVD is kritisch op deze aanpak en we willen dus graag nog eens benadrukken dat we onze zorgen hebben over het eens in de vier weken ophalen van de restafvalbakken. Goed dat er nu maatwerk is om ervoor te zorgen dat rekening wordt gehouden met jonge kinderen met luiers of mensen met medisch afval. Daarnaast hebben we natuurlijk ook nog de bijplaatsingen bij de brengparkjes waar wij regelmatig aandacht voor vragen. Ondanks de vele genomen maatregelen is dat probleem nog steeds niet onder controle.

Wanneer je dan kijkt waarom we dit allemaal doen, komt de vraag toch op of bronscheiding nog steeds de beste methode is. Forza! begon daar ook alweer over. Toch stappen steeds meer gemeenten over op nascheiding. Deze zaken hebben we ook al aangehaald bij de vaststelling van de aanpassing van de VANG en we hebben ook de toezegging van de wethouder een evaluatie een jaar na de invoering te krijgen en dat zij de ontwikkelingen op het gebied van bron- versus nascheiding goed in de gaten blijft houden. Doelstelling tenslotte is om meer circulair te worden met draagvlak en aanvaardbare kosten. Dit is ook exact wat we teruglezen in de reactie van het college in mei 2021 en we lezen daar ook dat we niet een jaar na invoering, maar zelfs een halfjaar na de invoering een evaluatie kunnen verwachten. We hebben het, als we dat dan gaan bespreken dan ook graag over de effectiviteit van deze invoering en bronscheiding, het draagvlak en de mate van overlast. Wat op dit moment mooi mogelijk maakt bij de start van de invoering is dat we het kunnen hebben over hoe het college communiceert. Meerdere collega's heb ik daarover gehoord. Er zijn heel veel reacties op de invoering.

En dan vraag je toch: op wat voor manier is er dan nu aandacht aan besteed? We hebben als raad ook meerdere reacties mogen ontvangen, maar we horen ook graag terug wat er bij het college is binnengekomen en wat we kunnen verwachten aan plannen voor communicatie. Dank u wel. Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

6

De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Van 't Hull. Dan geef ik het woord aan de heer Blom van het CDA. Mijnheer Blom, u heeft het woord. De heer BLOM: Dank u wel, voorzitter. Van Afval Naar Grondstof, ja. We zijn hier naar de raadzaal geroepen om het nieuwe afvalbeleid dat nog niet in uitvoering is, te bespreken. Er is gevraagd naar een analyse van dit beleid – die niet is gemaakt omdat het nieuwe afvalbeleid nog niet in uitvoering is – en met deze analyse het college kaders mee te geven voor dit beleid. Dus ja, daar kan ik niet zo veel mee. Ik heb wel twee dingen die ik uit mijn eigen waarnemingen kan melden. De oudpapierprijs gaat weer omhoog. De VOORZITTER: Ik ga u even onderbreken voor een interruptie van mijnheer Schouten. Mijnheer Schouten. De heer SCHOUTEN: Ja, dank u wel, voorzitter. De vragen die GroenLinks gesteld heeft betroffen het plan tot nu toe. We zijn al een aantal jaren bezig met VANG. We hebben de doelstelling in 2020 niet gehaald. En daar ging onze vraag over. Wilt u dat evalueren? Wilt u meegeven wat we hebben gedaan en wat het heeft opgeleverd? En wat gaan we doen om die 30 kg in 2025 te halen? Daar ging de evaluatie over en niet over wat nu nog gestart moet worden. Ter aanvulling. De VOORZITTER: Mijnheer Blom. De heer BLOM: Ja, ik ga er dus van uit dat de wethouder daarmee bezig is. Ik heb altijd geleerd: een broedende kip moet je niet van de eieren halen.

De VOORZITTER: Mijnheer Schouten. De heer SCHOUTEN: Ik heb ook geleerd: vertrouwen is goed, maar controle is beter. De VOORZITTER: Mijnheer Blom. De heer BLOM: Ik kan daar niet zoveel mee, dus ik kan hier geen antwoord op geven. De VOORZITTER: Oké. Gaat u verder met uw betoog, mijnheer Blom. Mijnheer Beusenberg. De heer BEUSENBERG: Ja, dank u voorzitter. Ja, ik wil toch ook nog even reageren op de heer Schouten en ook op de heer Blom. Kijk, het streven naar 30 kg per persoon per jaar, dat is een kleine 5 ons in de week per persoon: moeten we ons niet afvragen of dat wel haalbaar is ja of nee. Kijk, je kunt natuurlijk van alles van het college verwachten – en ik ben geen pleitbezorger voor het college – maar het moet ook wel haalbaar zijn. Ik denk namelijk dat het niet haalbaar is. En als het wel haalbaar is, dan zou ik graag van de heer Schouten willen horen hoe hij dat dan ziet. De VOORZITTER: Mijnheer Schouten. De heer SCHOUTEN: Nou voorzitter, ik weet zeker dat het haalbaar is. Als we naar ons afval kijken en kijken waar we mee worden opgescheept, dan weet ik zeker dat we het halen. Het is allemaal herbruikbaar afval wat we nu gewoon in de bak gooien om te laten verbranden. Daar moeten we iets mee. De doelstelling is niet onze eigen doelstelling, het is een rijksdoelstelling om straks naar een circulaire economie te komen. Dus we moeten er wat mee.

Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

7

De VOORZITTER: Oké, dank u wel. Dan heeft de heer Blom zijn bijdrage gegeven. De heer BLOM: Dat dacht ik niet. De VOORZITTER: Dan heeft deze voorzitter een verkeerde conclusie getrokken. De heer BLOM: Mijnheer de voorzitter, ik was nog bezig. De VOORZITTER: Ik geef u het woord om uw betoog af te maken. De heer BLOM: Dank u wel. Ik heb bijzonder aandachtig geluisterd naar de commentaren, maar er hebben zich natuurlijk wel feiten voorgedaan. De situatie is in de anderhalf jaar die we achter de rug hebben met corona wel heel bijzonder geweest. Dat is natuurlijk ook wel door verschillende mensen hier aangegeven. Dat heeft natuurlijk ook wel wat storing gebracht in dit hele proces. Maar… De VOORZITTER: Ja, u lokt een interruptie uit van mijnheer Schouten. Mijnheer Schouten. De heer SCHOUTEN: Ja, corona. Corona, ik denk… Iedereen zegt maar weer 'corona anderhalf jaar', maar als iemand een pakketje bestelt bij een internetwinkel, dan komt het in een doosje. Daar zit een plasticje omheen en daar zitten de producten dan in. U kunt dat heel mooi scheiden op dit moment. U brengt het karton naar de papierbak en u brengt het plastic naar de plasticbak en u heeft nog steeds geen afval. Ook in coronatijd. Dank u wel. De VOORZITTER: Mijnheer Blom, wilt u daarop reageren? De heer BLOM: Ja, ik duidde eigenlijk meer op het ombouwen van het systeem van ophalen.

Maar ik geef toe: het papier- en het kartongedeelte dat in het afval zit, is groot. Gelukkig gaat de papierprijs omhoog en dat zal waarschijnlijk een positieve uitwerking hebben op het scheiden van het karton. De VOORZITTER: Gaat u verder met uw betoog. De heer BLOM: Wij vertrouwen dat wij met de inzet van kennis en de techniek de afvalproblematiek wel aankunnen. Dank u wel. De VOORZITTER: Dan was dit uw bijdrage. Dank u wel voor het woord en uw inbreng. Dan geef ik het woord op dit moment aan de heer Khatab van EEN Haarlemmermeer. U heeft het woord, mijnheer Khatab. De heer KHATAB: Ja, dank u wel, voorzitter. Het doel is om de hoeveelheid restafval in Haarlemmermeer terug te dringen. Goed zo, want zoals we weten gooien we in Haarlemmermeer zo een 200 kg restafval per persoon per jaar weg waarvan uit onderzoek blijkt dat 94% herbruikbaar is. We zullen dus samen met de ondernemers en de huishoudens stappen moeten zetten om ons afval beter te scheiden. Voorzitter, we zien dat de levering van de extra rolcontainers gaande is, terwijl we eigenlijk hier al maanden op wachten. Vooral door de corona is er meer straatvuil gaan ontstaan. Er is ook twee keer zo veel huisafval geproduceerd, onder andere door de thuisbezorgde en onlinebestellingen.

Naast de rolcontainers die er komen, moeten we ook zorgen dat de hoogbouwwijk voldoende variatie aan ondergrondse containers in de buurt heeft liggen. Want in de huidige consumptiemaatschappij wordt alles per pakketdienst verzonden en verpakt. We willen wel een aantal aandachtspunten meegeven. Als eerste onze angst dat er meer vuil op straat komt te liggen omdat de restafvalcontainer kleiner wordt. Voor een grote moet je meer betalen. Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

8

Bovendien worden ze om de vier weken pas geleegd. Dit geeft extra stankoverlast. Hoe gaan we hiermee om? Daarnaast zien we ook de mogelijkheid om jongeren, scholieren en/of statushouders te laten participeren in de communicatie en het promoten van duurzaamheid en milieuvriendelijk consumeren. Bovendien – dat is ook al een paar keer gezegd – waarom zouden we niet de afvalscheiding bij de bron moeten aanpakken en winkels en bedrijven aangeven en stimuleren om iets zuiniger om te gaan met het verpakkingsmateriaal, bijvoorbeeld. Tot zover. De VOORZITTER: Dank u wel voor uw bijdrage, mijnheer Khatab. Dan geef ik het woord aan de heer De Vries van de ChristenUnie-SGP. Mijnheer De Vries, u heeft het woord. De heer DE VRIES: Dank u wel, voorzitter. Voorzitter, VANG: een omvangrijke operatie. Het vorige college heeft een eerste plan gelanceerd, maar als we dachten daarna snel nieuws over het vervolgtraject te ontvangen, dan hadden we het mis. Het bleef lange tijd stil. Nu waren er verzachtende omstandigheden, veel hogere kosten en corona. Gelukkig is het college niet voor een gat te vangen, dus kwam er een aangepast plan. De zorg is er nog steeds met betrekking tot het draagvlak, want met onwillige honden is het slecht hazen vangen. Maar je weet nooit hoe een koe een haas vangt.

Dus we hopen op de creativiteit van het college en zijn ambtenaren zodat de planning 'medio volgend jaar uitrol afgerond' in stand blijft. Binnenkort moet volgens het tijdschema de daadwerkelijke uitrol aanvangen na de aankondiging middels brieven in de afgelopen maanden. Over een vreemd aspect in het maatwerk heb ik tot nu toe bij de wethouder bot gevangen, maar ik kom er toch nog een keertje op terug. Even wat opmerkingen tot slot: steun voor regelmatige evaluatie. We hebben nog een vraag. Is de planning – want die is vrij strak – zoals het er nu voorstaat nog steeds haalbaar? Dat wil dus zeggen: medio volgend jaar alles rond. Volgende vraag: heeft u informatie over de meest recente ontwikkelingen die hier genoemd zijn rond na- c.q. bronscheiding? Waarom zijn steden gestopt? Hoeveel reacties, bezwaren en dergelijke heeft u gehad? We hebben er zelf een aantal langs zien komen in de mail. Wat denkt u daarmee te kunnen of te moeten doen? Hoeveel beroep wordt er op dit moment al gedaan op de grondstoffencoaches? Tot zover, dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer De Vries voor uw bijdrage die u heel mooi bent niet begonnen maar aangevangen. Hartelijk dank daarvoor. Dan geef ik het woord aan de heer Sulmann. Hij heeft niet gevraagd om het woord, maar krijgt het woord.

En wat mij betreft, zo kent u deze voorzitter, mag u ook met lichaamstaal een seintje geven als u het woord wilt. De heer SULMANN: Niet vragen en toch het woord krijgen is toch mooi he, onze mooie voorzitter. Wat betreft de vragen van GroenLinks, daar zijn we het wel mee eens. Gaan we de 30 kg halen in 2025? We zijn al een eind op weg. Het duurt nog maar drie jaar. Dus daar zijn we ook ontzettend benieuwd naar. Maar ook nog even iets anders. We hebben het over communicatie gehad. En er speelt nog iets anders. Namelijk in de wijken met ondergrondse afvalcontainers gaat namelijk niets veranderen op dit moment. En dit is opvallend want deze wijken produceren het meeste restafval. De wijken met rolemmers krijgen er een rolemmer bij voor plastic en zodoende wordt voor deze inwoners de mogelijkheid gegeven om beter hun afval te scheiden en daardoor minder restafval te produceren. Helemaal top voor deze inwoners is ook nog dat ze minder afvalstoffenheffing hoeven te betalen. Maar dan dus de ondergrondse afvalcontainers. Voor deze inwoners verandert er niks. Zij worden niet geholpen in het beter scheiden van hun afval, echter mogen deze inwoners wel 20% meer afvalstoffenheffing betalen. Ik heb echt mijn best gedaan om dit uit te leggen aan de inwoners, maar het is mij niet gelukt.

Het college heeft namelijk bepaald dat huishoudens die minder restafval produceren, minder afvalstoffenheffing hoeven te betalen. Dat klinkt logisch, maar tegelijkertijd ook oneerlijk. De gemeente faciliteert betere afvalscheiding in de wijken met rolemmers, maar doet niets in de ondergrondse afvalcontainerwijken. Als u in een wijk woont met ondergrondse afvalcontainers, dan mag u dus niet meedoen met de Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

9

oplossing, maar u mag er wel extra voor betalen. Is de wethouder het met ons eens dat het oneerlijk en niet uit te leggen is dat de inwoners in de ondergrondse afvalcontainerwijken de volledige kostenstijging voor afvalverwerking moeten betalen? En kan de wethouder aangeven waarom deze kostenstijging niet gewoon eerlijk verdeeld wordt over alle inwoners? De VOORZITTER: Mijnheer Sulmann, ik ga u onderbreken, voor een interruptie van de heer Blom. Mijnheer Blom. De heer BLOM: Ja, volgens mij, of ten minste, dat heb ik begrepen, komen er veel meer ondergrondse afvalcontainers. Dat vergemakkelijkt dus die wijken, dus er wordt wel wat gedaan volgens mijn informatie. De VOORZITTER: Dat is een mening, dat mag bij een interruptie. Mijnheer Sulmann, wilt u daarop reageren? De heer SULMANN: Ja, die mening is dan niet juist. Er verandert namelijk in die wijken niets. De bestaande bakken blijven. Er komt niks bij. Er gaat ook niks van af. En dat is een systeem dat al jaren werkt, dus op zich is het niet verkeerd dat het blijft zoals het is, alleen we gaan deze mensen ook niet helpen in die wijken om beter hun afval te scheiden. Mensen in deze wijken moeten met hun plastic nog steeds 500, 600, 800 meter lopen, in plaats van de mensen in een rolemmerwijk, zo noem ik het maar even, zij kunnen bij de voordeur hun plastic al kwijt. Dus deze mensen faciliteren we wel.

De mensen in de ondergrondse wijken faciliteren we niet, en dit zijn ook nog trouwens de meest vervuilende wijken. Dus daar zit echt wel, in ondergrondse afvalcontainerwijken, een oplossing als we deze wijken ook mee nemen in de oplossing. Nu nemen we ze eigenlijk niet mee, maar ze mogen wel 20% meer afvalstoffenheffing betalen. Niet helemaal eerlijk lijkt ons. De VOORZITTER: Mijnheer Sulmann, u bent bijna door uw tijd heen. Gaat u afronden? De heer SULMANN: Jazeker. Ik ga afronden, want misschien heb ik nog wel een leuk ideetje. Mijnheer Blom van het CDA begon er al over, de papierprijzen. Die zijn ontzettend gestegen en we zijn recent daarmee gestopt om dat op te gaan halen via bijvoorbeeld de plaatselijke voetbal- of sjoelclub. Maar kunnen we dat niet weer opstarten? Volgens mij is de prijs toereikend om dat weer op te kunnen starten en het schijnt dat ook 20 of 30% van het restafval papier is. Dus dat zou ook nog duidelijk kunnen helpen in onze 30 kg restafvaldoelstelling. Tot zover voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Sulmann. Als laatste geef ik het woord aan de heer Beusenberg. Weliswaar staat zijn tijd bijna in de min. De heer BEUSENBERG: Bijna in de min voorzitter. Ik ga toch een paar complimentjes uitdelen. De VOORZITTER: Gaat u het ook kort doen? De heer BEUSENBERG: Ja heel kort.

Maar aan onder andere de heer Sulmann, maar ook aan mevrouw Van de Meeberg en de heer Schouten. Maar het meeste gaat mijn compliment toch uit naar Forza!, want Forza! is eigenlijk net zoals SRH van mening dat het bij de bron, en dan heb ik het over bij de producenten en bij de overheid, vandaan moet komen. En ik denk dat als dat gebeurt, net zoals met de rietjes van McDonalds, die nu van papier zijn, dat je dan een stuk beter en gemotiveerder aan de gang kunt. En inderdaad is het zo, waar wij wonen, daar hebben we ook ondergrondse afvalbakken en wij kunnen in principe niks scheiden. We doen het wel, want Ingrid, of Tim of ikzelf gaan dan ook nog eens een keertje naar afvalbakken waar je dan plastic en zo in kan gooien. Maar dat zou naVerslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

10

tuurlijk wel handig zijn als het in je eigen buurt dan ook is. En net wat de heer Sulmann zegt, dat je dat op een makkelijke manier weg kan brengen en niet een marathon moet gaan lopen om je plastic kwijt te raken. Zo hè? Dank u. De VOORZITTER: Ja dat heeft u goed gedaan. Ik dacht dat ik als voorzitter de enige was met complimenten, namelijk de vijf bonuspunten voor GroenLinks, maar u heeft ook complimenten uitgedeeld en ik denk dat de ontvangers daar blij mee zullen zijn. We zijn aan het einde van de eerste termijn van de raad. Ik geef graag het woord aan het college. Mevrouw Sedee. U heeft het woord mevrouw Sedee. Wethouder SEDEE: Dank u wel. Bedankt ook aan GroenLinks voor het aanvragen van deze sessie. Laat ik beginnen met iets waar zowel mevrouw Van de Meeberg van D66, maar ook mijnheer Beusenberg het over hebben gehad en ongetwijfeld ook andere mensen en dat is over de producenten. De producenten of de leveranciers die, wat mevrouw Van de Meeberg ook zei, een doosje in een doos in een doos in een doos doen. En dat krijg je dan uiteindelijk thuis en vervolgens moet je daarvan af. Het is natuurlijk ook een groot probleem. En tegelijkertijd weten we ook natuurlijk dat als je van die grote standaarddozen maakt, dat het voor de logistieke behandeling het allerhandigst is. Dus het gemak dient de leverancier en de producent zullen we maar zeggen.

Onze gemeente heeft een halfjaar geleden geloof ik een motie ondertekend op de algemene ledenvergadering van de VNG en die motie heette 'Stop met sturen aan de achterkant'. En dat is proberen om aan de voorkant, wat ook al hier wordt gevraagd want daar moet het antwoord gedeeltelijk ook van komen, dat er verantwoordelijkheid wordt genomen door de producenten en de leveranciers om te komen tot een ander soort verpakkingen. Dat als eerste. Dan, ik doe het even te hooi en te gras. De nascheiding, ik zat er al op te wachten dat die weer zou komen natuurlijk. Nu is het zo, dat is natuurlijk een steeds maar doorgaande discussie tussen voorstanders en tegenstanders. Uw raad heeft gekozen voor bronscheiding. En er wordt ook steeds beweerd, nog steeds beweerd, dat bronscheiding de allerbeste scheiding is die je kunt hebben. Nascheiding daarna zou natuurlijk fantastisch zijn, maar wie gaat dat betalen? Dat zijn de burgers. Wij betalen dat niet, ieder huishouden moet dat zelf betalen. Waarom doet Amsterdam het dan niet meer? Die wil graag de nascheiding, maar ook bijvoorbeeld Utrecht en nog een paar steden. En dat komt omdat daar veel minder grondgebonden woningen staan. En daar is namelijk plaats, bij die grondgebonden woningen, voor de rolcontainers, zodat je mooi kan scheiden aan de bron.

Dan wil ik als… Dat was een bruggetje namelijk naar wat verschillende mensen van jullie hebben gevraagd, hoe zit het nu eigenlijk met die containers, die ondergrondse containers, hoe zit het met de hoogbouw? 66.000 huishoudens in de gemeente Haarlemmermeer hebben we, daarvan zijn er 45.000 grondgebonden huishoudens. Dat betekent dat we daar natuurlijk de grootste klap kunnen brengen. Daarom beginnen we daar ook mee. Vervolgens gaan we naar de hoogbouw en daarna gaan we uiteraard aan de slag met de rolcontainers. Mijnheer Sulmann, dat weet u toch best dat we dat gaan doen. Ja, ondergronds, precies. Dus daar zit gewoon een soort logica in. En het is, zoals mijnheer De Vries ook zei, een gigantische operatie. En we moeten daar ook zo zorgvuldig mogelijk mee omgaan en niet het proces nu verstoren met allerhande nieuwe maatregelen, nieuwe voorwaarden, nieuwe kaders. We moeten gewoon eerst zorgen dat dit staat, en dan kun je op een gegeven moment, als dit staat, kijken of je bijvoorbeeld verder wilt differentiëren op gewicht, of bijvoorbeeld op prijs. Maar laten we eerst beginnen, zoals ook de PvdA al gezegd heeft, mijnheer Den Elzen, eerst neerzetten en vervolgens kunnen we kijken hoe we het gaan aanpassen. Dat lijkt mij een goede. Dan moet ik even kijken.

De planning werd net gevraagd, ook door mijnheer De Vries, is die wel haalbaar? Daar ga ik wel van uit, maar het zal u natuurlijk niet verbazen dat deze gemeente verschrikkelijk zorgvuldig omgaat met het behandelen van de zienswijzen, want daar zult u ook vast wel op Facebook of op Twitter hebben gelezen dat mensen zich zorgen maken over de brengparkjes. Hoever moet u dan lopen? En u weet, daar hebben we allemaal criteria voor vastgesteld, maar dan zijn ze toevallig wel net op het plekje waar ze die liever niet willen hebben. En we hebben bijvoorbeeld alleen al uit Nieuw-Vennep Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

11

200 zienswijzen ontvangen. En die moeten we allemaal behandelen. En die kunnen allemaal naar de Raad van State. Dus als dat gaat gebeuren, 200 in Nieuw-Vennep, Hoofddorp is natuurlijk vele malen groter, dat is dan toch echt wel een dingetje. Maar dat… De VOORZITTER: Ik ga u onderbreken mevrouw Sedee voor een interruptie van mevrouw Van 't Hull. Mevrouw VAN 'T HULL: Ja, dank u wel. Een interessant punt en goed om te horen hoeveel reacties er zijn geweest. En dat roept bij mij de vraag op, wat is dan de communicatie vooraf geweest, wat we als meerdere raadsleden hier ook hebben aangegeven, hoe gaat dat met die communicatie? En wat kunnen we verwachten? Want communicatie op voorhand bespaart waarschijnlijk een heleboel communicatie achteraf. De VOORZITTER: Mevrouw Sedee. Wethouder SEDEE: Dat klopt. Mevrouw Van de Meeberg is daar natuurlijk ook al over begonnen, als ik even die zienswijzen mag afmaken. Ik had het over 200 in Nieuw-Vennep, de andere weten we nog niet, want dat stroomt natuurlijk allemaal nog binnen. Gelukkig is het wel zo dat heel veel van die zienswijzen allemaal een beetje op hetzelfde neerkomen, namelijk angst voor bijzettingen, angst voor de nimby zeg maar. Of het is bijvoorbeeld te dicht bij het groen, of het is net weer te ver weg.

Dus het is wel allemaal te behappen, maar ze moeten allemaal natuurlijk afzonderlijk worden behandeld en beantwoord en die krijgt u ook allemaal te zien. Dan over de communicatie. Ik moet even voorlezen, want het communicatieplan is natuurlijk een tijdje geleden opgesteld, een onderdeel van communicatie is natuurlijk ook de afvalcoach, waar mevrouw Van de Meeberg ook over begon, dat dat zo een succes is geweest. U heeft natuurlijk ook meegedaan aan de proef van een aantal jaar geleden, dus daar weet u alles van. En natuurlijk zetten wij ook die grondstoffen… Dat was jij toch? Oh ja, Nikki! De VOORZITTER: Deze discussie is buiten de microfoon omgegaan, en dat is maar goed ook. Wethouder SEDEE: Excuus, excuus. De VOORZITTER: Mevrouw Sedee. Wethouder SEDEE: De communicatie, als u mij even de tijd geeft. Die communicatie is tweezijdig ingericht. Enerzijds is de communicatie bedoeld om te informeren over de nieuwe manier van afval scheiden, en anderzijds, daar komt die coach, om inwoners te helpen om afval beter te scheiden.

De middelen die we daarvoor hebben gebruikt en nog steeds gebruiken en in de toekomst nog zullen blijven gebruiken is: brieven, die inwoners thuis ontvangen over wat er gebeurt en waarom, artikelen in de InforMeer, een scheidingswijzer die mensen thuis gestuurd krijgen en de afvalkalender, stickers op de containers waarop staat welk afval waarin hoort, de website haarlemmermeer.nl/afvalscheiden, de website van de Meerlanden, campagnes, abri's door de tijd en de gemeente heen, de campagne 'Ik scheid mijn afval’ met lokale mensen uit de buurt die vertellen hoe zij hun afval scheiden, voor de herkenbaarheid. Vanaf 20 september zal de campagne overal in Haarlemmermeer te zien zijn, zowel online als in de buitenruimte. Filmpjes die laten zien wat er met het afval gebeurt, rondleidingen in de groene fabriek, promoten van afval scheiden op scholen. En we hebben geprobeerd zo veel mogelijk gebruik te maken van pictogrammen, en de brieven zijn geschreven op taalniveau B1. Dat is wat wij allemaal doen en het is ook belangrijk natuurlijk om de resultaten te laten zien. U vraagt zelf ook: we willen graag meegenomen worden in de resultaten, maar die resultaten willen de inwoners natuurlijk ook wel graag zien. Wat haalt het eigenlijk allemaal uit wat we gaan doen? Dat gaan we natuurlijk ook doen.

Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

12

De VOORZITTER: Mevrouw Sedee. Wethouder SEDEE: Mag ik nog even een ding afmaken nog? Het gaat over helpen. De VOORZITTER: Mag ik even zeggen, en dan geef ik u het woord weer even, u bent bijna door uw tijd heen. Wilt u kort en bondig reageren, zodat we ook nog tijd voor het debat overhouden? Wethouder SEDEE: Ja, over het helpen door die coaches. Klantcontactcenter gemeente, publieksinformatieteam Meerlanden, de uitzetter van de containers, grondstofcoaches komen langs, bieden hulp, informatie, een luisterend oor en een oplossing en natuurlijk het maatwerk wat we ook hebben ingezet. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Sedee. Dat was de bijdrage van het college en de reactie op de eerste termijn van de raad. Alvorens we overgaan tot het debat, haal ik even bij u op of de vragen die u had voldoende beantwoord zijn om het debat te voeren. Ik zie knikken en ik zie mijnheer Sulmann even reageren, mijnheer Sulmann en daarna mevrouw Van 't Hull en daarna mijnheer Salhi. Mijnheer Sulmann. De heer SULMANN: Ja, dank u wel voorzitter. Ik was nog even benieuwd naar de reactie op de gestegen papierprijzen, want het is een groot deel van het restafval en of bijvoorbeeld weer de plaatselijke voetbal- of sjoelclub het kunnen gaan ophalen. Volgens mij is dat best een oplossing, maar misschien even een reactie van de wethouder daarop. De VOORZITTER: Dank u wel.

Ik ga even verder ophalen, dan kunt u in een keer alle antwoorden geven. Mevrouw Van 't Hull. Mevrouw VAN 'T HULL: Ja, ik had nog aandacht gevraagd voor de evaluatie die aankomt om dan extra goed aandacht te besteden aan ook de mate van overlast die wordt ervaren op dit moment. En hoe het daarmee staat en wat dan eventuele oplossingen zouden zijn om dat bij de evaluatie mee te nemen. Bij de brengparkjes, zei ik dat niet? Ja. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Van 't Hull. Dan geef ik het woord aan mijnheer Salhi en daarna aan mijnheer Den Elzen. De heer SALHI: Ja, ik vroeg mij nog even iets af over het tijdpad en of inderdaad de tijd die genomen wordt om tot die evaluatie te komen en de uitrol van de wijken die nu zeg maar gaande zijn, voldoende is, want dat is natuurlijk belangrijk voor de discussie. Of we dat rustig kunnen afwachten. Zoals velen van ons ook hebben aangekondigd, dat we eerst een analyse moeten hebben voordat we verder kunnen. Dus ik zou dat heel graag willen weten, want dat helpt denk ik ook de discussie straks om met elkaar dingen te kunnen doen. De VOORZITTER: Ik heb het signaal van mevrouw Van de Meeberg gezien. Ik geef toch even het woord eerst aan mijnheer Den Elzen en dan aan mevrouw Van de Meeberg. Mijnheer Den Elzen, u heeft het woord. De heer DEN ELZEN: Dank u wel voorzitter. Ik had gevraagd om toch extra communicatie in te zetten.

Ik heb de wethouder iets horen zeggen over het huidige communicatieplan dat er ligt, maar er is nog steeds heel veel onduidelijk. Dus kennelijk is het communicatieplan onvoldoende en ik daag de wethouder eigenlijk uit om meer te communiceren.

Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

13

De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Den Elzen. Dan geef ik het woord aan mevrouw Van de Meeberg, die geen tijd meer heeft, maar die kan waarschijnlijk in een paar seconden haar vraag stellen. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Dank u voor de motivatie, of de stimulatie. Dit is een vraag die misschien te technisch is, maar hij schiet mij ineens te binnen en als dat schriftelijk kan, dan is dat goed. In die nieuwe bakken zit een chip om te kijken hoeveel er in de bakken zit. Kan het niet ook in de pasjes voor de ondergrondse containers, om te kijken hoeveel er nu eigenlijk werkelijk wordt weggegooid? Of zit dat erin? De VOORZITTER: Ik heb de vragen opgehaald die nog niet beantwoord waren. Ik geef het woord aan het college, mevrouw Sedee. En deze laatste vraag is een technische vraag, die mag zij dus schriftelijk beantwoorden, maar daar gaat u zelf over. Wethouder SEDEE: Ja, mevrouw Van de Meeberg, als u het goedvindt dan accepteer ik graag uw aanbod om dat schriftelijk te doen. De communicatie, de extra communicatie. Wat ik nog niet had gezegd was dat wij natuurlijk ook op Facebook antwoorden geven op vragen van inwoners die meer willen weten over het afval. Dus laten we dat even monitoren, en als u zegt… Want ik begrijp niet zo goed hoe u dan aan het signaal komt dat mensen het niet begrijpen.

Want wat missen ze dan in de communicatie? Kijken ze ook op Facebook? Daar kun je ook vragen stellen. We hebben daar een heel team dat klaar zit om antwoorden te geven. Ze kunnen ook natuurlijk naar Meerlanden. Dus als u iets specifieker wilt zijn met uw vraag, dan ga ik kijken of ik dan de inzet kan laten plegen op een andere vorm of meer communicatie, want dat is door meerderen gezegd, dat is natuurlijk ongelofelijk belangrijk en daar valt en staat natuurlijk ook uiteindelijk het resultaat mee. De evaluatie en de overlast van de brengparkjes. Dat ga ik dan gezamenlijk doen met mevrouw Steffens, want die gaat daar natuurlijk over. Toch? Ja. We doen het een beetje samen. Zij doet de aankleding en zet ze neer, de overlast dat doen we eigenlijk allebei. Maar ik ga kijken of we dat mee kunnen nemen in de evaluatie, want die is natuurlijk ook heel erg belangrijk, want dat zorgt natuurlijk ook voor draagvlak als mensen zien dat dat afneemt. Dat is van belang. Overigens kan ik u ook melden dat er toch vaak heel veel bedrijfsafval zit bij de brengparkjes. Van mensen met een kraampje op de pleinen die dan de groentedozen, tomatendozen enzovoorts daar eerst in die containers stoppen, dan zijn ze vol en vervolgens ernaast. Daar hebben ze allemaal een brief over gehad om te zeggen dat dat niet meer kan, en als ze het wel doen dat ze worden beboet.

De VOORZITTER: U krijgt een interruptie van mevrouw Van 't Hull. Mevrouw VAN 'T HULL: Ja, even ter aanvulling. Goed om te horen dat dat wordt meegenomen in de evaluatie en niet apart gescheiden wordt. Ik zie dat toch wel als een gevolg en een signaal op de manier waarop wij hier omgaan met ons afval scheiden. De VOORZITTER: Gaat u verder met uw beantwoording mevrouw Sedee. Wethouder SEDEE: We hebben hier natuurlijk regelmatig over gesproken, want heel veel mensen hebben daar vragen over, en tegelijkertijd is het natuurlijk ook een mentaliteitskwestie. Het is nog steeds zo dat als je aankomt bij een brengparkje, en het is helemaal vol, je bij jezelf denkt 'nee, die weckpotten zetten wij hier niet naast, die neem ik gewoon weer mee naar huis'. Dat is het ook. We kunnen het niet alleen als gemeente oplossen. Mensen zijn ook verantwoordelijk voor hun eigen rotzooi. Maar dat weet u van mij, dat heb ik vaker gezegd. Dan de oudpapierprijs, dat is natuurlijk zoals het nu gebeurt, bijvoorbeeld in Nieuw-Vennep hebben we dat ook, een vrachtauto die een keer in de maand, geloof ik... Sportorganisaties doen dat, die zamelen dat in en verkopen vervolgens zelf volgens mij het oud papier. Daar doen wij dus niks mee. Dat is nu het mooie van het particuliere initiatief. Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

14

Daar zult u vast wel blij mee zijn. Volgens mij heb ik alles behandeld. SRH heeft veel gezegd, maar heeft vooral complimenten ook gemaakt aan anderen. De VOORZITTER: Ik begrijp dat… Wethouder SEDEE: De evaluatie van mijnheer Salhi. Dat klopt. Uit mijn hoofd heb ik gezegd, dat werd ook net gezegd, een halfjaar na de uitrol komt er een evaluatie. En daar wil ik wel aan vasthouden. Want ik weet hoe belangrijk u dit vindt en wij vinden dat natuurlijk ook belangrijk, dus daar houden wij aan vast. Hoe uitgebreid die zal gaan worden weet ik natuurlijk niet, want een halfjaar is veel korter dan een jaar en we moeten natuurlijk ook zien, hoe gaan we nu straks om met die hoogbouw. Kunnen we dat nog meenemen in een analyse, als er al die zienswijzen op zijn. En we kunnen niet, dat heb ik nagevraagd, zeggen daar waar er veel zienswijzen zijn bij hoogbouw, dat wat later in het systeem zetten of in de uitrol, en daar waar bijna geen klachten zijn of zienswijzen, dat we die wel alvast meenemen in de uitrol. Maar dat wordt voor Meerlanden natuurlijk een veel te grote opdracht logistiek gezien en daar moeten we wel realistisch in zijn. Maar we proberen er natuurlijk voor te zorgen dat we zo veel mogelijk kunnen meenemen als de uitrol is geweest in de wijken die op stapel staan, om die mee te nemen in de evaluatie.

De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Sedee voor uw beantwoording van de nog openstaande vragen. Dan gaan wij over naar deel 2 van deze sessie en dat is het debat. Ik ben goed in het uitdelen van punten en bonussen. Ik geef als eerste het woord aan de vragensteller voor deze sessie en dat is de heer Schouten die een onderwerp mag aanwijzen. En dan ga ik bij de anderen informeren en alles samenbundelen. Mijnheer Schouten. De heer SCHOUTEN: Dank u wel voorzitter voor het woord als eerste in de tweede termijn. Ik vind toch dat de tijdlijn voortschrijdt en die tijdlijn gaat sneller dan we allemaal denken. Als we straks op 30 kg in 2025 willen zitten, dan moeten we toch wat tandjes bij gaan zetten. Zienswijzen, dat begrijp ik. Daar hadden we eerder mee moeten starten. Dat is ook iets wat we van tevoren hadden zien aankomen, al die zienswijzen, want iedereen wil zo een brengparkje niet te ver en niet te dichtbij. Dat begrijpt iedereen. Gaan we wel de goede kant op zo met de tijd? Moeten we niet wat sneller? Dat wilde ik even op tafel leggen. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan heb ik genoteerd het trefwoord tijdlijn. Mijnheer Salhi, mijnheer Den Elzen, een onderwerp op een deelonderwerp, mijnheer De Vries. Ik ga gewoon even iedereen langs. Mijnheer Den Elzen, kort uw onderwerp. De heer DEN ELZEN: Oh, excuus voorzitter, ik dacht dat we reageren op de heer Schouten.

De VOORZITTER: Nee hoor, ik ga even met uw welnemen inventariseren naar de deelonderwerpen. Mijnheer Blom, noemt u uw onderwerp. Wilt u dat ook via de microfoon doen, zodat het in de notulen komt te staan. De heer BLOM: Sorry, verpakkingen dat lijkt me een goed onderwerp om over te praten. Of het hebben van geen verpakking. De VOORZITTER: Ik ga gewoon eventjes de zaal af. Mijnheer Den Elzen, uw onderwerp. Geen, dank u wel. Mijnheer Salhi. De heer SALHI: Ik wilde net reageren op mijnheer Schouten, dus ik heb op dit moment geen onderwerp. Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

15

De VOORZITTER: Oké, met een paar minuten gaan we dat mogelijk maken. Mevrouw Van de Meeberg. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Ik zou het nog wel willen hebben over een vast bedrag betalen, wat omlaag kan als je goed je best doet. De VOORZITTER: Oké, dan ga ik even verder kijken. Een specifiek onderwerp? Dan hebben wij drie onderwerpen. Als eerste de tijdlijn. U heeft een inleiding gehouden mijnheer Schouten, wilt u daar nog iets aan toevoegen? Dan heeft u de uitdaging gedaan en hoor ik graag van u hoe u daarop wilt reageren. En dat wil het college ook graag horen, want dat zit nu in de luistermode. Mevrouw Van de Meeberg en daarna mijnheer Den Elzen. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Dank u wel voorzitter. Ik snap de behoefte van mijnheer Schouten om sneller te gaan, maar sneller betekent niet per se dat het ook beter gaat. En ik denk dat het vooral de bedoeling is dat we het goed doen in plaats van supersnel. 2025 komt inderdaad heel hard dichtbij, maar laten we nu eerst eens inzetten op communicatie, uitleg en kijken hoe het gaat. Wat wij ook al zeiden, de milieustraten vaker open, zodat die makkelijker te bereiken zijn, de communicatie met elkaar, de afvalcoaches. Laten we nu beter inzetten op wat we nu hebben, dan de evaluatie afwachten, en als die resultaten tegenvallen, dan vindt u ons aan uw zijde om te kijken of het ook sneller kan.

Maar sneller betekent niet per se beter en we willen wel een goed resultaat. De VOORZITTER: Mevrouw Van de Meeberg, mijnheer Den Elzen wil deelnemen aan het debat. Daarna mijnheer Salhi, mijnheer De Vries en mevrouw Van 't Hull. Mijnheer Den Elzen, springt u er maar in. De heer DEN ELZEN: Ja, dank u wel voorzitter. Die tijdlijn is wat betreft de PvdA gewoon helder en duidelijk. Die staat gewoon op dit moment in het stuk dat we hebben aangenomen, in de VANG. En wij willen graag dan die eerste uitrol zien. En op basis van die ervaringen kun je kijken of het de goede kant op gaat, of we moeten bijsturen, of het misschien moeten verfijnen, of we de grondstoffencoach, ik hoor iedere keer afvalcoach, maar we hebben het over de grondstoffencoach, moeten we die op de juiste manier inzetten? Dat is pas het moment, maar laten we eerst gewoon aan de gang gaan, want mevrouw Van de Meeberg zei het ook al, misschien hebben we zo meteen fantastische cijfers, want zitten mensen misschien wel te wachten op het bij de bron scheiden en komen met hele mooie resultaten. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Den Elzen. Als mijnheer Schouten wil reageren mag dat op het moment dat u daaraan toe bent. Dan geef ik het woord aan mijnheer Salhi. De heer SALHI: Ja, dank u wel voorzitter. Veel is al gezegd.

Ik wil GroenLinks er nog even aan herinneren dat ergens in 2018, eind 2018, ik citeer het even: "De uitkomst van de proeven van onze inwoners zijn voor GroenLinks leidend. Het kan alleen succesvol als alle inwoners erachter staan en actief meedoen." Met die woorden wil ik zeggen dat we inderdaad nu al de lijn hebben ingezet en die resultaten voor ons straks echt wel heel belangrijk zijn. Dat is net ook al door de PvdA gezegd, ik denk dat de mensen ook gemotiveerd moeten worden. En ik zie het aan mijzelf, dat heb ik ook als voorbeeld gegeven, je moet er even aan wennen, maar op het moment dat je eraan gewend bent dan went ook je gezin eraan en dan kun je mooie dingen doen. Dus ik zou zeggen, laten we gewoon het even afwachten en dan zal de toekomst wel uitwijzen welke kant we op moeten. Dank u wel. De VOORZITTER: Ik geef het woord aan mijnheer De Vries van de ChristenUnie-SGP. Mijnheer De Verslag Raadssessie Sessieverzoek van de fractie van GroenLinks inzake de VANG 2 september 2021

16

Vries, u heeft het woord. De heer DE VRIES: Dank u wel voorzitter. Over die tijdlijn, mijnheer Schouten, en de tijdlijn die mijnheer Den Elzen noemt, dat zijn denk ik twee verschillende tijdlijnen. Volgens mij heeft mijnheer Schouten het over de tijdlijn tot 2025. Hoe komen we dan op die 30 kg uit? En mijnheer Den Elzen heeft het volgens mij over de tijdlijn van de huidige uitrol tot half 2022. Maar ik moet daarbij zeggen die tijdlijn tot half 2022 komt wel uit op 75% reductie naar mijn idee, voor de meeste huishoudens, de laagbouwhuishoudens. Halvering van de frequentie, halvering van veel van die bakken, 240 liter naar 140 liter, dus dat scheelt wel heel erg veel. Of zelfs 80 liever gezegd. Standaard is 80 natuurlijk. Dus die afvalreductie vindt met name, naar ons idee, plaats in het komende jaar, als alles goed gaat. De VOORZITTER: En hierop wil graag de heer Den Elzen reageren. De heer DEN ELZEN: Ja, dank u wel voorzitter. Om even duidelijk te zijn naar de heer De Vries, ik heb gewoon 2025 voor mij. Die kalender zie ik en daar reageerde ik op naar die tijdlijn toe. Als na de eerste resultaten blijkt dat we dat niet gaan halen, dan kunnen we daar nog eventueel zaken mee doen, maar het gaat gewoon 2025, dat is de scope. De VOORZITTER: Mijnheer De Vries. De heer DE VRIES: Volgens mij is er een duidelijke planning tot juli 2022, de uitrol van de laatste wijk.