Verslag Raadssessie ICT kennis en innovatie bedrijfsvoering en organisatie, 26 augustus 2021.pdf

VERSLAG VAN DE SESSIE VAN DE RAAD DER GEMEENTE HAARLEMMERMEER OP DONDERDAG 26 AUGUSTUS 2021 Onderwerp:

ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie

Voorzitter:

dhr. P.J.M. Schouten

De leden: mw. M.E. Ballieux-Hamel, dhr. T.M. Beusenberg, dhr. M.W. van Dijk, mw. R.F. Hussain, dhr. R. Kenselaar, dhr. H.C.M. Koning, mw. S. van de Meeberg, mw. J. van Os, dhr. H.P. Spijker, mw. B.C. van Straten-van Diepenbeek, dhr. J.P.H. de Vries Griffier: mw. E.H.M. Ouwehand-Brussel Portefeuillehouders: dhr. J.G. Rip, mw. M.H. Ruigrok, dhr. F. Sidali Insprekers: Geen

De VOORZITTER: Bent u er allemaal klaar voor? Waar gaan we het over hebben, digitalisering. Ik hoop dat het een politiek debat wordt en dat we het niet over de techniek gaan hebben want dan grijp ik in. We hebben geen insprekers en volgens mij gaan we er wel over stemmen. Nee? Oh, het is een sessie van de VVD, excuses. Dan nodig ik de VVD uit om te starten met de sessie. Mevrouw Van Straten. Mevrouw VAN STRATEN: Dank u wel voorzitter. We gaan het vandaag hebben over digitalisering, een super breed en omvangrijk onderwerp en ik wil vanavond in ieder geval even herhalen waarom wij hier een sessie voor gevraagd hebben, waarom het een belangrijk onderwerp is en hoe ik dat vanavond heel graag met u zou willen bespreken. Ik sluit me ook aan bij de voorzitter die aangeeft: laten we vooral niet te veel technische vragen stellen, maar met name aan het college meegeven wat wij nodig hebben om beter zicht en grip te krijgen op die digitalisering of die inzet van digitalisering. Dan kan ik misschien ook al een beetje een doorkijk geven naar het vervolg, hoe wij dat voor ons zien. Waarom is het zo'n belangrijk onderwerp? We zetten het bijna overal in en er komt heel veel goeds van, maar er zitten af en toe ook wel eens nadelen aan en naar ons gevoel hebben we daar te weinig zicht op. We voeren daarom ook te weinig het gesprek daarover en dat komt de besluitvorming niet altijd ten goede.

Het doel is om vanavond een werkwijze te bespreken waardoor we meer zicht krijgen op die effecten, die impact van die digitalisering zodra we dat inzetten, waardoor we als raadsleden beter het gesprek daarover kunnen voeren en we daardoor ook tot betere besluitvorming kunnen komen. Het onderwerp gaat me aan het hart en je denkt misschien dat digitalisering een koel onderwerp is waar niet iedereen direct heel warm van wordt, maar het raakt fundamentele waarden zoals veiligheid en vrijheid, zoals iedereen weet zijn die heel belangrijk voor de VVD, maar ook waarden zoals zeggenschap en autonomie komen altijd aan bod bij de inzet van digitalisering. Daarom is het wel een onderwerp dat ons ook raakt. Hoe wil ik dat vanavond doen? Ik heb geprobeerd een aanzetje te geven, want we hebben maar een uur, om zoveel mogelijk to the point een aantal onderwerpen te bespreken. Ik heb ze eigenlijk ook al in een soort vraagvorm geformuleerd: wat willen mijn collega's graag? Die wil ik dan met u bespreken en ik hoop dat we aan het eind van de avond toch op een aantal zaken overeenstemming hebben bereikt, zodat we het college kunnen meegeven hoe wij dat graag zien. Ik zie het dan ook als work in progress, het is na vanavond vast niet afgelopen en ik zie deze sessie meer als een eerste aanzet. Dan ga ik toch ook snel over naar de punten, zodat we zoveel mogelijk met elkaar in gesprek kunnen gaan.

Ik heb aangegeven: laten we bespreken of we een al-

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

1

gemene digitaliseringsvisie willen of een digitaliseringsparagraaf op het moment dat sprake is van de inzet van technologische of digitale middelen. Wat de VVD betreft gaan we hier met name praktisch mee om en doen we dat door middel van de inzet van een digitaliseringsparagraaf als we digitale technologieën inzetten. Waarom geen visie? Het is een algemeen breed onderwerp en het risico van een algemene visie is dat die allesomvattend is en vervolgens in een la verdwijnt. Wij hebben het gesprek daarover het liefst als het zich concreet voordoet. Het Rathenau Instituut heeft voor dat gesprek al een heel mooi denkraam met vijf stappen ontwikkeld: geef aan voor welk beleidsdoel digitalisering wordt ingezet, de instrumenten waarmee de gemeente kan sturen moeten duidelijk benoemd worden, ook de digitale instrumenten, hoe we de eventuele risico's en onzekerheden kunnen beperken, wat de sturingsmogelijkheden zijn om die beleidsdoelen te behalen en uiteindelijk kan de raad dan een keuze maken in of en hoe we die inzetten. Wat ons betreft kan dat denkraam heel handig in die digitaliseringsparagraaf worden gebruikt. Hebben we behoefte aan scholing of informatie? Wij zien geen speciaal scholingstraject voor ons, maar we zouden het wel prettig vinden als het college ons af en toe meeneemt, bijvoorbeeld door het uitnodigen van experts.

In de vorige periode hebben we Marleen Stikker wel eens gehad, die daar veel over kon vertellen. Dus informatievoorziening en het betrekken van experts om ons beter te informeren wordt op prijs gesteld. Ik heb ook een lijstje gemaakt met onderwerpen waarvan we dachten dat het handig is om daar op korte termijn over in gesprek te gaan. Daar stond 'participatie bij de Omgevingswet', maar we hebben daar vanmiddag een informatieve bijeenkomst over gehad en we gaan het volgende week over participatie hebben, dus ik schuif dat graag door naar dat moment. Ik wil ook Smart City graag op korte termijn bespreken. Dat is een heel mooi containerbegrip, we willen natuurlijk allemaal een slimme stad, maar als we dan doorvragen wat dat betekent, met wie we samenwerken en wat er met onze data wordt gedaan, wordt het over het algemeen heel stil. Ook de Autoriteit Persoonsgegevens heeft daar op 30 juli jl. een advies voor geschreven omdat die ook ziet dat de raad beter zicht zou moeten hebben op de gevolgen van de inzet van Smart City-toepassingen zoals dat zo mooi heet. Ik hoop dat het college ook daarover snel het gesprek met ons kan aangaan en over de fraudeaanpak, een van de middelen om grip op de kosten in het Sociaal Domein te krijgen.

Daarvoor worden waarschijnlijk ook digitale instrumenten ingezet en wij zouden graag zicht krijgen op wat eventuele nadelen zijn, de effecten daarvan, en concreet het gesprek voeren over hoe we dat dan willen inzetten. Dan het laatste puntje, dat is nieuw en het staat niet in de sessieonderbouwing. Toen ik dit voorbereidde, kwam ik erachter dat wij als gemeente een Tadahandvest hebben ondertekend, u kunt het opzoeken op tada.city.nl. Alle gemeenten die dat handvest hebben ondertekend, zetten zich in voor veiliger datagebruik in de gemeente, maar het ondertekenen van zo'n handvest heeft niet zo heel veel waarde als we het niet omzetten in beleid en voor zover ik weet, hebben we dat nog niet gedaan. De VVD vraagt het college om daar meer zicht op te geven. Verder ga ik achterover zitten en ik ben erg benieuwd hoe mijn collega's daarover denken. De VOORZITTER: Als u nog even rechtop blijft zitten, de heer Van Dijk van Forza! heeft een interruptie voor u. De heer VAN DIJK: Ja, een korte interruptie. Ik vind het heel leuk om over dit soort onderwerpen te praten, maar hebben nog niet eens twee minuten, het college zit ook aan tafel en die zal ook wel het een en ander vinden, en volgens mij is dat niet echt het gesprek aangaan. Ik voel me eerlijk gezegd een beetje een figurant in de VVD-show zo met de verkiezingen in aantocht.

Het is echt ontzettend jammer dat het zoveel onderwerpen zijn en ik vind dit niet echt een goede manier om echt inhoudelijk met die punten aan de slag te gaan. Blijft dit nu zo of komen hier nog meer sessies over want ik vind het weinig zinvol om nu in twee minuten iets te zeggen. De VOORZITTER: Even naar mevrouw Van de Meeberg.

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

2

Mevrouw VAN DE MEEBERG: Ja, mijnheer Van Dijk is er een tijdje uit geweest en ik denk dat hij is vergeten dat we gewoon een tweede termijn hebben waarin we vrij van gedachten kunnen wisselen. Dus die twee minuten zijn voor uw eerste termijn waarin u uw eigen boodschap geeft en daarna kunnen we vrij met elkaar in debat. Dus u komt gewoon aan bod. De VOORZITTER: Mevrouw Van Straten. Mevrouw VAN STRATEN: Ja, dank u wel voorzitter. Ik wil de heer Van Dijk wel een beetje bijvallen in de zin van dat een uurtje echt wel kort is voor dit onderwerp. Daarom heb ik echt concrete punten genoemd waarover we het kunnen hebben en het staat u natuurlijk geheel vrij als u heel lang nodig hebt om die punten te behandelen. Dan doen we het vandaag wat korter, maar ik denk dat het wel belangrijk is dat we in ieder geval een paar resultaten halen en van elkaar weten wat we belangrijk vinden. De VOORZITTER: Dank u wel, helder. De tweede spreker van vanavond is de heer Koning van het CDA. De heer KONING: Dank u wel voorzitter. De fractie van het CDA vond het in het begin een heel vaag onderwerp en ook het doel van deze sessie. De raad gaat immers over het wat en het college gaat over het hoe.

Welke data worden gebruikt, welke kaders stellen we daaraan? Moeten wij dat als raad allemaal willen? We zien ook de connectie niet tussen het plaatsen van slimme lantaarnpalen en de inzet van data in de jeugdzorg. We dachten zelfs dat we de VVD als bondgenoot in de deregulering kwijt waren totdat we het Rathenaurapport en informatie over het Inlichtingenbureau lazen. Vooral dat laatste, dat is een private stichting die allerlei informatie verzamelt van het UWV, de Belastingdienst, DUO et cetera, et cetera en die informatie vervolgens deelt met de gemeente. Dus als je een studie gaat volgen, een erfenis ontvangt of een auto hebt gekocht, kortom ze weten bijna alles over je. Het is een organisatie die alles over je verzamelt en met anderen deelt en omdat het een stichting is, is er geen democratische controle. Ook onze gemeente maakt gebruik van dat Inlichtingenbureau. Het CDA vindt op voorhand twee dingen. Dat informatie mag alleen worden gebruikt voor het doel waarvoor het is opgehaald en niet voor iets anders en dat het informatie moet betreffen waarvan betrokkene zelf verplicht is om het te melden. Ik moet eerlijk zijn, ik kan nu moeilijk richtingen aangeven of kaders stellen omdat ik totaal geen zicht heb op wat hier gebeurt.

Wij vinden dan ook dat we eerst een informatieve bijeenkomst over dit onderwerp moeten hebben, dan weten we waar we het over hebben en de genoemde voorbeelden in die informatieve bijeenkomst kunnen ons prikkelen. Pas daarna kunnen wij tot een standpunt komen. Tot zover voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Koning. Dan gaan we nu naar de heer Spijker van EEN Haarlemmermeer, gaat uw gang. De heer SPIJKER: Dank u wel voorzitter. Meten is weten, maar nog belangrijker: laten we er iets mee doen, maar we moeten de informatie niet personaliseren, het gaat om groepsinformatie, dat is het allerbelangrijkste. Geen 'Big Brother is watching you'-situaties ondanks alle private en publieke camera's en alle andere meetapparatuur. Ik vond in Rotterdam een heel mooi voorbeeld, daar meet men waar het gaat regenen en hoeveel water naar beneden komt. Dat zou de perfecte oplossing zijn voor de overstromingen hier in de polder, dan kunnen we daar ook actief beleid op gaan voeren, heel concreet. Dan de inzet van Smart City technology. Zo wordt op de plaats waar hulpverleners moeten zijn de verlichting aangepast om de veiligheid te bevorderen, camera's houden de hulpverleners proactief in de gaten en door een groene golf aan verkeerslichten kunnen die hulpverleners in een keer doorrijden. Dat scheelt, heel concreet, heel gemakkelijk.

Wat kunnen wij als raad met die informatie doen? Voorzitter, veel. In het kader van de Omgevingswet kunnen we door te meten zien waar knelpunten in verkeersplekken ontstaan of waar we ons moeten bezighouden met verbouwingen et cetera. Hoe Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

3

kunnen we die veiligheidservaring verhogen en wat is het belangrijkste, waar laten we die digitale data ondersteund in de raadsvoorstellen? We zien hier en daar in raadsvoorstellen dat er een kader moet staan: we kunnen met deze informatie iets doen. Het is geen algemeen iets. Dit was de eerste ronde. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Spijker, precies binnen uw tijd. De volgende is de heer De Vries van de ChristenUnie-SGP. Gaat uw gang. De heer DE VRIES: Dank u wel voorzitter. Voorzitter, een van de linkjes die we kregen was die over een boete die de gemeente Enschede kreeg opgelegd door de Autoriteit Persoonsgegevens. Het ging over het meten van de drukte door het aantal mobieltjes te tellen. So far so good, tot enkele dagen later een telefoon die al eerder was gesignaleerd opnieuw het telapparaat passeerde. Dan heet het volgens de AP het volgen van mensen en wat ons betreft gaat de AP hier te ver. De bedoeling was de drukte te meten, gewoon het aantal telefoons met een heel begrijpelijk doel, namelijk proberen de drukte te verminderen. Een citaat: "Het waarborgen van de privacy van onze binnenstadbezoekers is vanaf het begin een voorwaarde geweest", dat zegt de burgemeester. Nu concreet naar de voorliggende stukken.

De VNG heeft er iets over gevonden, het Rathenau Instituut heeft alle aspecten nog eens op een rij gezet en een denkraam ontwikkeld en dat lijkt de fractie van de ChristenUnie-SGP voldoende om mee aan de slag te gaan. Het lijkt onze fractie ook een goed idee om bij raadsvoorstellen een extra kopje toe te voegen, mevrouw Van Straten had het er al over, die paragraaf, met de risico's en aandachtspunten met betrekking tot de digitalisering in de raadsvoorstellen waar het van toepassing is. Tot zover voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer De Vries. We gaan naar mevrouw Hussain van de PvdA. Mevrouw HUSSAIN: Dank u wel voorzitter. We leven tegenwoordig in een digitale wereld, een wereld waarin het gebruik van laptops, tablets en smartphones dagelijkse kost is geworden en niet alleen voor de burger, maar ook voor de overheid, bedrijven en nog meer. Deze maken steeds vaker gebruik van digitale technologie en innovatie om processen te verbeteren en om efficiënter te werk te gaan. Ook de gemeente Haarlemmermeer maakt steeds vaker gebruik van digitale technologie, bijvoorbeeld bij Smart Parking of digitale participatie. Het verbetert de eigen dienstverlening, maar biedt ook mogelijkheden om de openbare ruimte beter te benutten. Naast voordelen hangen er ook nadelen en verschillende vraagstukken aan de digitalisering.

Ten eerste de privacy, het is belangrijk dat de privacy bij de inzet van digitalisering gewaarborgd blijft. Het is immers ook een grondrecht, maar dat is niet het enige. Is het eigenlijk wel nodig om mee te gaan met digitalisering, is het wenselijk, zijn er voldoende wettelijke grondslagen om gebruik te maken van informatie die uit digitalisering wordt behaald? Dit zijn allemaal vragen waar wij als raad ons over moeten buigen en we moeten daarover straks het gesprek aangaan, maar alvorens dat gesprek aan te gaan, wend ik me graag tot het college. De PvdA vindt het belangrijk dat de raad goed geïnformeerd wordt over op welke wijze digitalisering in onze gemeente plaatsvindt, op welke manier er gebruik van wordt gemaakt en op welke wijze het maatschappelijke impact heeft op de bewoner, maar wellicht ook wat er nog meer op het gebied van digitale technologie en innovatie behaald kan worden. We verzoeken het college ons in deze punten te voorzien. Als laatste nog even over de punten die de VVD heeft geformeerd, daarin kunnen we voor nu deels prima in meegaan. Ik heb het al aangegeven, we worden graag geïnformeerd over de huidige inzet van digitalisering, de digitalisering an sich en het voorgestelde denkraam. Daarna gaan we graag het gesprek met elkaar aan. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Hussain.

Dan gaan we naar de heer Kenselaar van GEZOND Haarlemmermeer, gaat uw gang.

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

4

De heer KENSELAAR: Ja, dank u wel voorzitter. De VVD vroeg zich een en ander af met betrekking tot digitalisering en dataverbruik door gemeenten en in het bijzonder de onze. Op het moment dat ik het verzoek voorbij zag komen, realiseerde ik me dat dit onderwerp eigenlijk drie jaar eerder al door wie van ons dan ook op de agenda had moeten komen. Vragen die opkomen zijn: hoe heeft de gemeente bepaalde zaken op dit moment al geregeld, wat is al afgedekt, in hoeverre voldoen we al aan geldende wetgeving inzake dataverbruik en AVG, wat willen, kunnen en mogen we doen met deze verkrijgbare data, waar liggen de grenzen en hoe gaan we die respecteren, en dan niet zo goed mogelijk, maar voor 100%, wat hebben we hiervoor nodig en natuurlijk wat mag of eigenlijk wat moet dit kosten? Wordt wet- en regelgeving op dit gebied door de gemeente bij nieuwe zaken zoals Smart City en eender welk voorbeeld dan ook direct naadloos toe- en ingepast of leert het recente verleden ons wellicht al dat we nog achter de privacykar aanhobbelen? In het eerste geval is het mooi dat we een en ander al hebben ingebed en in het tweede geval is het een mooi moment om hier direct lering uit te trekken en als voorbeeldinstantie ook het juiste voorbeeld te gaan geven.

Het lijkt GEZOND Haarlemmermeer in elk geval wenselijk dat er beleid op het onderhavige onderwerp komt en hier moet je niet slim willen volgen, maar wat ons betreft bij de besten van de klas willen horen want het gaat om de privacy van onze inwoners. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER: Net op tijd, dank u wel mijnheer Kenselaar. Dan gaan we naar de heer Beusenberg van Sociaal Rechts Haarlemmermeer, gaat uw gang. De heer BEUSENBERG: Dank u wel voorzitter. Vanavond bespreken wij de digitalisering in Haarlemmermeer. Recente berichtgeving liet ons weten dat er gemeenten zijn die dit digitale netwerk misbruikten en daarom is het belangrijk om het er eens goed over te hebben en ik kort het iets in want ik heb maar één minuut. Sociaal Rechts Haarlemmermeer is van mening dat het zeker belangrijk is om raadsleden meer informatie te geven over digitalisering want niet iedereen weet precies hoe het werkt, wat het doet en hoe dit gebruikt zou kunnen worden. Ook denkt SRH dat het handig is om, zoals in het sessieverzoek geschreven staat, een paragraaf toe te voegen waarin digitalisering op dat onderwerp wordt uitgelegd. Dan heb ik een vraag aan de wethouder want in het sessieverzoek staat ook een bericht uit de media waarin staat dat de gemeente Hilversum meekeek met inwoners via nepsocialmedia-accounts.

Toen dat naar buiten kwam, heb ik wel eens van mensen in mijn omgeving gehoord 'dat zal hier ook wel gebeuren' en ik hoop dat de wethouder dat nare gevoel bij mij kan wegnemen door te zeggen dat dit hier niet gebeurt. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Beusenberg. Dan gaan we naar mevrouw Van de Meeberg van D66, gaat uw gang. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Dank u wel voorzitter. Digitalisering biedt natuurlijk ontzettend veel kansen, maar brengt ook risico's met zich mee, daar hebben we het net ook al over gehad. Privacy is in veel gevallen iets waar veel mensen zich zorgen over maken en dat is natuurlijk terecht. Daarom is het wat ons betreft wel belangrijk om daar beleid over te maken, zodat je naar aanleiding daarvan per stuk een paragraaf kunt opnemen. Als je als raad een beetje kaders meegeeft over wanneer…, waar grenst het nou… Het is namelijk ook een heel ethisch onderwerp, wanneer schendt het je privacy en wanneer doe je alleen maar iets met data om geanonimiseerd informatie op te halen? Ik hoorde de VVD iets zeggen over fraudebestrijding met digitalisering. Het lastige is dat digitalisering vaak maatwerk in de weg staat en het zal altijd een eerste stap kunnen zijn om dingen te kunnen doen, maar daarna moet je toch nog een mens hebben om te beoordelen wat er nou met die data gebeurt.

Wat D66 betreft moet techniek in dienst van mensen en beleid staan en niet andersom. Dat is nou zo'n kader dat je zou kunnen meegeven als je met elkaar beleid schrijft. Misschien is het een goed idee, ik vraag me af hoe de andere collega's daarover denken, om als we beleid gaan schrijven dat in een soort werkgroep te doen met een aantal leden van de gemeenteraad, waarbij we het samen bepalen Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

5

en met een voorstel naar de raad komen, zodat we het bij onszelf houden en niet op een voorstel van het college hoeven te wachten. Ik hoor graag hoe iedereen daarover denkt. D66 geeft graag nog een paar dingen over digitalisering mee. Glasvezel door de hele polder is natuurlijk belangrijk en leren programmeren is een belangrijk onderwerp op school want het vereist een manier van denken. Over een x-aantal jaar gaan er heel veel banen verloren en programmeren is een ontzettend belangrijk onderdeel van onze samenleving, dat moet gewoon op school gebeuren. Smart City is ook al genoemd, dat containerbegrip. Ik vond het leuk dat de VVD dat zei want het begint een beetje vorm te krijgen met VANG, bij het Afvalstoffenbeleid beginnen we een beetje met Smart City te komen omdat er een chip in onze containers komt. Ik denk dat er nog veel meer kansen liggen en er gebeurt momenteel vrij weinig vanuit het college. Ik weet dat er in het begin van deze periode best wel plannen over waren, maar het blijft akelig stil en misschien kan het college straks iets vertellen over hoe het gaat met Smart City. Tot zover de eerste termijn, dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel. Hoor ik daar een initiatiefvoorstel van D66 aankomen? Mevrouw VAN DE MEEBERG: Nou, ik wil eerst graag even horen hoe de collega's erover denken en dan gaan we het daar met elkaar over hebben. Dank u wel.

De VOORZITTER: Dank u wel. Dan gaan we naar de heer Van Dijk van Forza! Gaat uw gang. De heer VAN DIJK: Ja voorzitter, mijnheer Schaap heeft een mooi stuk voor mij geschreven en dat mag ik aan u voordragen, een poëtisch stuk. Digitalisering, een steeds belangrijker wordende en meer gebruikte vorm van leven in onze moderne maatschappij. De groeiende inzet van digitalisering door bedrijven en overheden wordt steeds groter en de maatschappelijke impact is groot. Vaak wordt er voor het gemak altijd maar van uitgegaan dat oudere generaties die deel uitmaken van de vergrijzing, of zoals Forza! liever zegt de verzilvering, meer moeite zouden hebben met het berijden van de digitale snelwegen en dat de jongere generaties het veel gemakkelijker hebben. Dus over een paar jaar zijn de problemen die de overheden ondervinden wel voorbij. Het tegendeel is echter waar, er wordt nog steeds te vaak niet gekeken naar de jongere generaties die niet kunnen werken met ICT want die zijn er in overvloed. Jongeren die alleen met cashgeld kunnen omgaan, papier nodig hebben om overheidszaken te regelen en te onthouden en die ook nog eens ouderwets op een kantoortje moeten komen om vervolgens instanties en overheden tevreden te houden en zichzelf zo te kunnen redden. Niet alle jongeren hebben toegang tot de digitale wereld en als ze het wel hebben, betekent het niet automatisch dat ze er handig mee zijn.

Digitalisering en de gevolgen zijn van toepassing op alle generaties en dat moeten we als raad goed in de oren knopen en onthouden. Forza! ziet niets in een samenleving die volledig afhankelijk is en draait op het digitale, digitalisering van overheidsdiensten moet een extra toevoeging zijn en geen vervanging. Persoonlijk contact staat boven alles en moet altijd het uitgangspunt blijven. Wat wij wel en niet digitaal zouden willen doen moet altijd in de raad besproken en afgewogen worden. Dit is even een kleine toevoeging van mezelf over een digitaliseringsparagraaf. In de tijd dat ik hier zit, heb ik al een participatieparagraaf en een duurzaamheidsparagraaf voorbij zien komen, maar het sterft allemaal een stille dood en ik denk dat we hier geen behoefte aan hebben want die komen er gewoon niet. Dat ten aanzien van de paragrafen. Digitalisering heeft ook voordelen, uiteraard mits het goed benut wordt, bijvoorbeeld het duidelijker en sneller communiceren naar en met onze inwoners, het aanvragen van vergunningen, paspoorten en dat soort dingen. Ook het feit dat onze raadsvergaderingen live worden uitgezonden is natuurlijk een mooi voorbeeld van digitalisering. Onze woordvoerder die nu vanuit Engeland zit mee te kijken wrijft zich nu natuurlijk in zijn handen omdat hij nu kan meekijken, dat zijn mooie toevoegingen door digitale dienstverlening.

Een wens van Forza! is om bij het rijk te blijven vragen naar en in te zetten op digitaal stemmen bij verkiezingen. Dank u wel.

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

6

De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Van Dijk. U mag wel even naar mijnheer Schaap zwaaien. Ik heb nog twee partijen die nog geen inbreng hebben gedaan. Mevrouw Ballieux, gaat uw gang. Mevrouw BALLIEUX: Ja, dank u wel voorzitter. Ook dank aan de VVD voor dit sessieverzoek. Het is maar twee minuten, dus ik ga direct heel erg van start. Digitalisering, intern voor onze processen en extern voor allerlei dingen die gebeuren, is een enorme vergaarbak. Ik heb namens GroenLinks nu gekozen voor de insteek dienstverlening waar die aan digitalisering raakt. We kunnen aan de voorkant kaders meegeven, maar wat mij betreft gaat het er ook om hoe we ermee omgaan in de controlerende rol die wij ook hebben. Ik haal een heel concreet voorbeeld aan, dat is hier gebeurd. We hebben met 'Bereken uw recht' een tool om het niet-gebruik van regelingen bij mensen met een minimuminkomen terug te dringen. Dat is een mooi doel, maar de aanmeldingen bij de Stichting Leergeld stokten, er was een halfjaar lang een enorme hiccup in de aanvragen. De Stichting Leergeld had een heel goed bereik en dat is teruggevallen omdat de aanvragen die bij hen komen via die tool 'Bereken uw recht' moeten.

Dit is een voorbeeld, niet in de verwijtende sfeer, maar wel: waarom hebben we niet eerder ingegrepen? Het werkt nog steeds niet goed en dan sluit ik me ook aan bij de woorden van mijn collega van Forza! De menselijke maat, mijn collega van D66 zei dat ook, mag nooit ondergeschikt raken. Heel veel mensen in onze samenleving kunnen niet goed met digitalisering omgaan en niet iedereen heeft de devices daartoe. Dus laten we ook dat aspect nadrukkelijk onderzoeken, laten we ook kijken hoe we daarop kunnen controleren en ook in de organisatie aangeven: als je zoiets doet en je krijgt zo'n signaal… Dit is uiteindelijk via de raad bij het college gekomen en toen enigszins hersteld, maar dat moet niet zo gaan. Waar dienstverlening en digitalisering bij elkaar komen, moeten we heel voorzichtig zijn omdat we anders drempels voor onze inwoners opwerpen en we het echt oneerlijker maken, dat kan toch niet de bedoeling zijn. Ik zie de wethouder knikken en daar ben ik heel blij mee. Nu even het proces. Het is heel erg gewikkeld en we gaan dit varkentje niet in een uurtje wassen. Ik voel er best wel wat voor, maar dat moeten we misschien achter de schermen doen, om een werkgroep in te stellen omdat we langs zoveel assen moeten praten. We hebben dat eerder met het Sociaal Domein gedaan en dat werkte eigenlijk heel goed.

Ik sluit me aan bij wat mijn D66-collega, mevrouw Van de Meeberg, daarover heeft gezegd. Dank u wel. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Ballieux. Mevrouw Van Os, hebt u een bijdrage van de HAP? Mevrouw VAN OS: Dat klopt, dank u wel voorzitter. Mijn fractie is van mening dat digitalisering een belangrijk politiek vraagstuk is en wij zijn dus ook erg blij dat we hier vandaag als raad samen over in gesprek kunnen gaan. Er ontbreekt op dit moment een visie op digitalisering waar HAP wel behoefte aan heeft, wij vinden dat een volledige visie erg nuttig en belangrijk kan zijn voor elk onderwerp dat we hier in de raad bespreken. De wereld verandert, de digitalisering van onze maatschappij is jaren geleden al van start gegaan en gaat nu sneller dan ooit, dus moeten we als gemeente nu ook stappen zetten. Daarom is er behoefte aan meer scholing bij raadsleden, vooral over de maatschappelijke impact van bepaalde keuzes rondom digitalisering want we kunnen op de korte termijn wel denken 'ja, handig', maar wie weet wat voor impact onze keuzes over een jaar of twintig voor de maatschappijen hebben, daar krijgen we graag meer inzicht in.

Digitale participatie is een innovatieve en laagdrempelige manier om de meningen van inwoners mee te nemen in verschillende projecten en belangrijke beslissingen, maar wat wordt er precies met deze gegevens gedaan en hoe zorgen we ervoor dat deze manier van participatie zo veilig mogelijk verloopt? We moeten ervoor zorgen dat we niet te veel gevoelige gegevens van participanten opvragen en er moet op een veilige manier worden omgegaan met de gegevens die we wel krijgen. Ook dit onderwerp zien wij graag terug in de visie. Ook vragen wij ons af of het college ons kan vertellen hoe de veiligheid rondom al gestarte digitale participatieprojecten, zoals de swipocratie van de verdichtingsvisie, wordt gewaarborgd. Deze nieuwe manier van inspraak is natuurlijk erg handig, maar we moeten het mooie van de offlineparticipatie in onze gemeente niet vergeten, digitaal is niet alles. HAP vindt het namelijk belangrijk dat we blijven vasthouden Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

7

aan de menselijke maat, onze inwoners zijn geen rij cijfers op een scherm en ze moeten natuurlijk ook niet zo behandeld worden. Smart City, toch een lastig onderwerp. Het internet heeft ons veel te bieden, waaronder meer efficiëntie, maar het heeft ook een keerzijde. HAP is voor extra veiligheid op straat, maar ook de privacy van onze inwoners is erg belangrijk. We willen zeker niet dat bewoners zich straks niet meer op hun gemak voelen omdat er op elke straathoek SMART lantaarnpalen staan. Laten we de technologie inzetten om doelen zoals meer veiligheid en toegankelijkheid te bereiken en niet gewoon zomaar omdat het kan. Ook moeten mensen met minder kennis van technologie natuurlijk welkom in onze gemeente blijven, toegankelijkheid gaat twee kanten op. Dan als laatste voorzitter, willen we het denkraam van het Rathenau Instituut gebruiken? Wij zijn van mening dat we dit best als leidraad kunnen gebruiken, maar ook dat we onze eigen keuzes kunnen maken in wat we wel of niet willen. Laten we een actieve rol aannemen in de zoektocht naar een visie op digitalisering waar iedereen blij van wordt. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Van Os. Ik zag de heer Van Dijk de wenkbrauwen fronsen toen hij hoorde over swipocratie. Ik zal u na het overleg even bijpraten. Iedereen heeft zijn standpunt kunnen neerleggen en nu gaat het gebeuren, de portefeuillehouder.

De heer Rip, gaat uw gang. Wethouder RIP: Goed, we hebben maar een uur voor zo'n belangrijk onderwerp. Dat vindt het college wel van deze avond, we zijn heel blij dat het geagendeerd is. Het is ook een heel breed onderwerp want zoals u ziet, is het college ruim vertegenwoordigd en eigenlijk raakt digitalisering ons allemaal, ook de andere collegeleden, digitalisering zit overal. Ik neem de algemene zaken mee en dan laat ik mijn collega's graag ook inhoudelijk aan het woord als het gaat over Smart City. Laat ik beginnen met dat veel informatie in onze systemen zit en dat wordt iedere dag meer en niet minder. De digitale wereld biedt ons enorme voordelen, denk alleen al aan het feit dat we de organisatie omhoog hebben gehouden toen iedereen thuiswerkte, dat had een enorme impact op het hele digitale systeem. Wat dat aangaat hebben we een heel mooi leertraject achter de rug als het gaat om de pandemie zelf. Het kent ook uitdagingen en risico's, velen van u hebben dat al aangegeven. Ik deel in ieder geval in algemene lijn al een aantal zaken die we al doen en dan kom ik ook nog met een aantal suggesties waarvan ik denk dat de volgende stappen zouden kunnen zitten. We hebben binnen de gemeente in ieder geval een adviseur, en dan moet ik het goed zeggen, Digitalisering en Innovatie, in huis.

Dus we hebben een expert in huis die daarover gaat en die kan op een goede manier gebruik maken van de signalen die we vandaag kunnen meenemen want op dit moment hebben we ambtelijk al een gang gezet in het vormen van een digitaliseringsstrategie. Die is al in voorbereiding en daarom is het ook zo mooi om de signalen van vanavond daarin ook mee te nemen. Ik denk, en dat adviseer ik u… Ik snap ook wel en ik heb ook geluiden gehoord dat de raad vooral aan werkgroepjes en dat soort dingen denkt, maar het kan ook op de SAR-agenda staan en we kunnen ook een informatieve sessie organiseren waarbij we vooral de experts in de lead zetten die alle signalen, de voordelen, de nadelen en alle zaken met u en het college doornemen om de volgende stap te zetten; wat je dan wel en niet kunt doen. Dan kom je vanzelf op een kruispunt. Daar waar de VVD heel graag in praktische zin de oplossingen wil zien, willen andere partijen graag naar een visie toewerken en die omzetten in beleid. Ik denk dat experts ons daar een hele belangrijke stap in kunnen meegeven. Dat is een beetje op hoofdlijnen wat ik kan aangeven. Ik kijk even in mijn achteruitkijkspiegel of iemand van mijn collega's iets over Smart City kan zeggen. Even de vraag van SRH of wij in dit huis ook nepaccounts op social media gebruiken. Ik kan dat ontkennen, dat doen wij niet, wij volgen geen mensen met nepaccounts op social media.

Ik loop heel snel nog even de vragen langs. Er is gevraagd of we meekunnen en meegaan in het denkraam. Daar hebben we naar gekeken en het is zeer interessant om verder te verkennen wat er mogelijk is. Collega Ruigrok zegt straks iets over het Tadamanifest, de lantaarnpalen en allerlei andere zaken. GEZOND Haarlemmermeer zegt: geen slimme volger, maar we willen het beste jongetje van de klas zijn. Ik denk dat dit ambitie van onze gemeente moet kunnen zijn en misschien moeten we die stappen wel zetten, maar ik laat me in ieder geval graag door experts adviVerslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

8

seren of dit wel een goed idee is. D66, programmeren op scholen, educatie. Ik denk dat dit een vervolg kan zijn, maar daar kan ik nu moeilijk iets over zeggen. Het CDA sprak over kaders en meer info. Ik denk dat ik het allemaal wel een beetje gehad heb. Nog even naar GroenLinks, specifiek over dienstverlening. Ik ken 'Bereken uw recht' heel erg goed, ik heb volgende week een werkbezoek bij de Stichting Leergeld en daar zal ik dit in ieder geval meenemen, maar ook dit is belangrijk en dat is de menselijke maat, dat hoor ik ook een aantal fracties zeggen. Dat is wel degelijk een punt om goed in de gaten te houden en daar laat ik me graag door experts over adviseren evenals over de beheersmaatregelen want je hebt straks natuurlijk ook een stukje toegangsbeheer voor die data nodig. Hoe gaan we daarmee om, wie heeft wel en niet toegang tot data. Ik kijk nu even achter mij. Wethouder RUIGROK: Ja, dank u wel collega. Ja, Smart City. We werken met Smart City samen met Amsterdam, zodat we op een aantal zaken niet zelf het wiel hoeven uit te vinden en met name in mijn geval in de portefeuille Mobiliteit. Het uitgangspunt is daarbij altijd dat het nut en noodzaak voor de gebruiker heeft, dus niet oplossing zoekt probleem, maar echt: voegt het iets toe. Om al wat terug te geven, in die mobiliteit gaan we inderdaad heel zorgvuldig met die data om.

We hebben bijvoorbeeld telonderzoeken en daar gaat het alleen maar over aantallen voertuigen, hoe zwaar ze zijn en hoe vaak ze voorbijkomen. Kentekenonderzoeken zijn natuurlijk wel privacygevoeliger, maar die gegevens worden centraal opgeslagen en daarna vernietigd. Er worden gegevens over bijvoorbeeld deelauto's verzameld, maar dat wordt verzameld in een landelijk dashboard, dat wordt realtime opgeslagen en teruggegeven. Daar wordt heel zorgvuldig mee omgegaan. Iedereen moet zich natuurlijk houden aan de landelijke wet- en regelgeving en de AVG heeft daar hele strikte voorwaarden voor. Wat dat betreft wordt dat eigenlijk heel geanonimiseerd opgeslagen en teruggegeven. Nog kort over het Tadamanifest. Dat is echt een manifest waarin we aangeven zorgvuldig en bewust met data om te gaan. Dat zijn ook de aspecten die u zelf op tafel legt en ik denk dat het goed is om dat ook per instrument te bekijken: wanneer zet je het in, wat is het doel, hoe ga je ermee om, hoe lang bewaar je het en wie kan er toegang toe hebben. Tot zover, dank u wel. De VOORZITTER: Twee interrupties. Mijnheer Beusenberg. De heer BEUSENBERG: Dank u wel voorzitter, ik heb een vervolgvraag aan de wethouder.

Uit het onderzoek waaruit bleek dat de gemeente Hilversum wel met inwoners meekeek… Dat onderzoek is voortgekomen uit een vragenlijst die naar 352 gemeenten is gestuurd en 156 gemeenten hebben daarop gereageerd. Hebben wij daar ook op gereageerd of hebben wij niet op die vragenlijst gereageerd? De VOORZITTER: Mijnheer Rip of mevrouw Ruigrok? De heer RIP: Daar moet ik op terugkomen, dat weet ik niet precies. Ik kreeg alleen de melding dat wij in ieder geval geen nepaccounts volgen. Dat is de informatie die ik kreeg en ik weet niet of wij aan die enquête of die vragenlijst hebben meegedaan. Ik ga dat voor u na, u krijgt daar antwoord op. De VOORZITTER: Heel goed. Mijnheer Van Dijk. De heer VAN DIJK: Ja voorzitter, aan mevrouw Ruigrok. Smart City is natuurlijk niet iets van alleen de gemeente of de overheid. Er is bijvoorbeeld een app waarin je kunt zien waar alle bussen op dit moment in deze gemeente rijden en in Flitsmeister kun je zien wat de stand van de stoplichten is. Is er ook ergens een hub waar dat allemaal bij elkaar komt en doet de gemeente daar überhaupt iets mee? De VOORZITTER: Dat is vrij technisch mijnheer Van Dijk. Mevrouw Ruigrok?

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

9

Wethouder RUIGROK: Zodra het niet iets is waar de gemeente zelf mee werkt, zoals Flitsmeister, doen we daar ook niets mee, maar er is wel een soort algemene discussie, mevrouw Van Straten noemde al mevrouw Stikker die ideeën heeft over open data en data delen. Het dashboard dat bij de rijksoverheid beschikbaar is, wordt gevuld door private partijen en die data zijn voor iedereen beschikbaar, maar het is niet allesomvattend. U zegt, dat elke organisatie die data ook geeft, maar u weet ook dat grote technologiebedrijven juist heel erg bovenop hun data zitten. Dat is een discussie die je met elkaar kunt voeren, maar voor de gemeente gaat het er natuurlijk om met welke partijen je werkt en wat je daarmee afspreekt over hoe je met data omgaat. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan gaan we nog even naar de heer Sidali. U krijgt drie minuten van mij. De heer SIDALI: Dank u wel, dat is ruimschoots daar komen we wel uit. Met de ICT-pet op is het ongelooflijk belangrijk dat we het hier met elkaar over hebben, er worden heel veel gegevens uitgewisseld. Digitalisering gaat eigenlijk iets verder dan alleen ICT, dat is eigenlijk het overkoepelende, het gaat over ethiek, techniek en innovatie. GEZOND Haarlemmermeer vroeg of wij aan de AVG voldoen. Ja natuurlijk, zou ik bijna willen zeggen, anders hadden wij hier helemaal niet mogen zitten.

We hebben bijvoorbeeld ook een CISO, een Chief Information Security Officer en een Functionaris Gegevensbescherming en periodiek hebben we ook een hacktestzone, die doen we zo nu en dan. We kijken ook iedere keer hoe we verder kunnen innoveren en hoever we daarvoor moeten gaan. Dan vragen we bijvoorbeeld ook van onze eigen medewerkers… Als ze ergens moeten inloggen, moeten ze driemaal ergens een bevestiging geven via je telefoon of niet en zo kom je niet gemakkelijk in ons systeem. Schrik niet, een of twee jaar geleden was het heel normaal dat je echt 800.000 aanvallen op een dag had, dat weet je nu terug te brengen naar heel veel minder aanvallen en zo zijn we wel bezig met kijken hoe we ons op het gebied van ICT goed kunnen beschermen, maar natuurlijk ook dat het uitwisselen van alle data zorgvuldig gebeurt. In aanvulling op de woorden van mijn collega Rip kan ik ook nog even iets zeggen over dat denkraam. Het is raadzaam, dat geef ik u maar even mee, om dat niet in een paragraaf te doen, maar wel de vijf stappen die in het denkraam van het Rathenaurapport worden genoemd in een A4'tje aan IT-gerelateerde nota's toe te voegen. Iemand van u zei al dat een paragraaf op een gegeven moment kan verwateren, soms is die leeg omdat er niets over is te zeggen en je kunt beter afspreken het denkraam in een A4'tje aan IT-gerelateerde nota's toe te voegen.

Dat wil ik u nog even ter aanvulling op de woorden collega Rip meegeven. Natuurlijk hebben we ook allerlei aanbod, wat collega Rip ook al zei, en een van de aanbiedingen die ik zelf ook heb gedaan, D66 heeft dat al gedaan: laten we zelf op onderzoek uitgaan, kijken hoe andere gemeenten dat doen. Doe dat echt, dat is echt heel erg raadzaam. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Sidali. We zijn toe aan het vrije debat, maar u mag uw vraag nog stellen mevrouw Ballieux. Mevrouw BALLIEUX: Ja, dank u wel. Ik denk dat deze vraag om een reactie bij mijnheer Rip of mijnheer Sidali hoort. Ik hoorde mijnheer Sidali zeggen 'laten we het dan vooral beperken tot echte ICT', maar in onze dienstverlening maken we erg veel gebruik van ICT en daar gaat het soms niet helemaal goed. Dat heeft effect op onze inwoners, als je niet weet dat iemand zich niet kan aanmelden dan mis je die persoon. Mijn vraag is eigenlijk: bent u het met mij eens dat we daar oog voor moeten hebben en dat we, als we zo'n ingreep doen, heel goed moeten monitoren dat we geen mensen kwijtraken omdat ze gewoon geen toegang kunnen krijgen, omdat ze die letterlijk niet kunnen vinden? De heer SIDALI: Even heel snel voorzitter, ik had het over IT en niet over ICT. IT is veel breder dan ICT, daar gaat het echt over informatietechnologie. Dus we begrijpen elkaar goed voorzitter.

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

10

De VOORZITTER: Mevrouw Van Straten. Mevrouw VAN STRATEN: Ook nog even op dit punt. Het voorstel was juist om zo'n digitaliseringsparagraaf alleen op te nemen als het relevant is. We zijn er zeker niet voor om het in alle voorstellen te doen, maar op het moment dat in een beleidsveld IT wordt ingezet, is het erg handig dat we daarover spreken want de gemene deler die ik hoor, is wel echt dat we vooraf goed zicht hebben op de consequenties daarvan en we weten hoe we daar achteraf op kunnen sturen. Dat kun je volgens mij in zo'n paragraaf…, of noem het anders, het maakt me niet uit hoe je het noemt, maar het moet in ieder geval bespreekbaar worden gemaakt. De VOORZITTER: Dat is helder. Het is nu heel stil. Zijn er mensen die iets … Ik zag mijnheer Van Dijk als eerste. De heer VAN DIJK: Ja dat snap ik wel, maar ik heb dit soort discussies al zo vaak gevoerd. Dan is iedereen het erover eens dat er iets in een paragraaf moet worden toegevoegd, maar na een tijdje is het weer verdwenen. Je moet niet alleen een paragraaf doen om het doen van een paragraaf, maar dan moet je ook een borging maken, want anders is het een luchtkasteel waarmee we niets kunnen. De VOORZITTER: Dank u wel. Mevrouw Van Straten.

Mevrouw VAN STRATEN: Mag ik al reageren op de woorden van mijnheer Van Dijk voorzitter? Ik geloof dat we daar zelf ook bij zijn, wij hebben die controlerende taak en als wij graag willen dat dit gebeurt en het gebeurt niet, dan kunnen we zelf aan de bel trekken. Ik zie niet het gevaar dat dit zomaar verdwijnt, als wij het belangrijk vinden dat het wordt opgenomen dan trekken we het college gewoon weer aan zijn jasje. De VOORZITTER: Mijnheer Van Dijk. De heer VAN DIJK: Ja dat snap ik, maar dat werd ook gezegd bij al die andere paragrafen, een participatieparagraaf, een duurzaamheidsparagraaf en ga zo maar door, dat soort paragrafen. We vinden het op dat moment belangrijk, de ambtenaren hebben daar heel veel werk aan, maar dan verdwijnt het en weet niemand het meer. Ik vind het een beetje jammer, ik denk dat het voorstel van de heer Sidali wel goed is, dat je het in het IT-gerelateerde stuk zelf verwerkt en dat je er geen speciale paragraaf aan toevoegt omdat dit echt een stille dood sterft. De VOORZITTER: De laatste keer mevrouw Van Straten Mevrouw VAN STRATEN: Ja, dank u wel. Volgens mij zeggen we het precies hetzelfde, maar noemen we het iets anders. Volgens mij zijn we het helemaal met elkaar eens en daar ben ik blij om. De VOORZITTER: Goed zo. Mevrouw Hussain. Mevrouw HUSSAIN: Ik hoorde de raad vanavond hele goede dingen zeggen, allemaal gerelateerd aan digitalisering.

We gaan er vast en zeker nog over spreken, maar ik denk dat we goed moeten beseffen waarover we het willen hebben want digitalisering kun je in meerdere delen verdelen. De dienstverlening zoals mevrouw Ballieux ook aangaf, maar ook hoe we aan digitalisering komen en hoe we er gebruik van maken, de verwerking. Het een is de uitwerking van het ander, dus ik wil de raad graag meegeven dat we, als we hier de volgende keer over spreken, ook echt weten waarover we het precies willen hebben, dan kun je gericht met elkaar het gesprek aangaan.

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

11

De VOORZITTER: Dank u wel. Mijnheer De Vries. De heer DE VRIES: Dank u voorzitter, nog een paar dingen. Ik sluit me aan bij de woorden van de VVD dat een uitgebreide visie een stap te ver is. Ik werd wel blij van de mededeling van de heer Rip over die deskundige die bereid is ons mee te nemen in het hele gebeuren waardoor we een veel concreter beeld krijgen van wat er allemaal speelt, waar de aspecten van de raad zitten en dat we daarna kunnen kijken hoe we de volgende stap kunnen zetten en of een werkgroep dan alsnog wel of niet handig is. Wat mij betreft wachten we dat voorlopig even af. De VOORZITTER: Oké, dan nu eerst de heer Koning, daarna mevrouw Ballieux en dan de heer Van Dijk. Een interruptie op de heer De Vries? Oké, gaat uw gang. De heer VAN DIJK: Ik hoorde net dat er een digitaliseringsstrategie in de maak is. Is dat ook een strategie die eventueel naar de raad kan want dan kunnen we eigenlijk al beginnen met oefenen met het schema waar we het net over hadden, om dat ook al toe te passen, dat lijkt me wel een goede start. Ik ben niet voor een werkgroep zo vlak voor de verkiezingen. Ik denk dat je dat na de verkiezingen met een nieuwe raad moet vormgeven en dat je niet nu over je eigen graf heen moet willen regeren. De VOORZITTER: Dat klinkt goed. Mevrouw Ballieux.

Mevrouw BALLIEUX: Ik moest even bijkomen van 'over je graf heen regeren', dat vind ik zo dramatisch klinken. Ik kan wel verklappen dat ik hoop er weer bij te zijn, maar dat terzijde. Er werd net gezegd dat er erg veel aspecten zijn, die hebben we allemaal benoemd. Ik zou het heel erg fijn vinden als er een soort indeling in een informatieve bijeenkomst kan komen. Het gaat ons ook om beheersmaatregelen die echt helemaal in de eerste lijn zitten, wat moeten we daarmee? Tegelijkertijd kan dat ons wel raken, bij het ministerie van VWS zijn er bijvoorbeeld problemen omdat stukken allemaal weg blijken te zijn. Hoe archiveer je dat en doen we dat trouwens hier in de gemeente zelf wel goed? Volgens mij is daar ook nog wel iets over te vertellen. Misschien is het goed om het college te vragen het raamwerk voor te bereiden, dat we dat eerst doen en dat we daarna kijken hoe we het proces verder invullen en waar onze rol precies ligt. Voor mij gaat dat bijvoorbeeld over de dienstverlening, daar hebben onze inwoners mee te maken, maar het kan ook ingewikkelder zijn, bijvoorbeeld met die archieffunctie omdat je uiteindelijk als overheid ook transparant moet zijn en je dingen ook moet kunnen terugvinden. De VOORZITTER: Mevrouw Van de Meeberg wil reageren op de woorden van mijnheer De Vries.

Mevrouw VAN DE MEEBERG: Ja dat klopt en inmiddels ook op de woorden van mijnheer Van Dijk want ik begrijp net van mijnheer Van Dijk dat Forza! van plan is om tot de verkiezingen niets meer te doen. Ik hoop toch echt dat we met elkaar gewoon kunnen doorgaan met ons inzetten voor onze inwoners tot er verkiezingen zijn. Als reactie op de woorden van mijnheer De Vries en dat is een vraag. We hebben met elkaar een structuurvisie vastgelegd en over een lange periode afgesproken hoe de polder eruitziet, hoe de ontwikkeling van dorpen en randstedelijk gebied en dat soort dingen gaat. Het is eigenlijk heel gek dat je dat alleen doet voor de dingen die je ziet, maar niet voor dingen die voor alle inwoners van belang zijn, het gaat namelijk over alle data van al onze inwoners. D66 denkt dat het belangrijk is om een aantal afspraken te maken over hoe je daarmee omgaat. Natuurlijk kunnen we ons laten adviseren en ik hoorde mijnheer Rip al zeggen 'om nou allemaal werkgroepjes', dat klonk een beetje alsof het werkgroepje zou worden opgericht om maar iets te bespreken te hebben, maar ik denk dat het belangrijk is dat wij als raad het bij ons houden en dat we niet wachten tot een college iets verzint, maar dat wij als raad meegeven wat wij belangrijk vinden als het gaat over al die data en

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

12

hoe we daarmee omgaan. Natuurlijk nadat we ons hebben laten adviseren want dat is heel erg belangrijk. De VOORZITTER: Hoorde ik daar nu weer een initiatiefvoorstel aankomen? Mijnheer De Vries. De heer DE VRIES: Ja, daar wil ik wel even op terugkomen. Het viel mij op dat het Rathenau Instituut een heel doorwrocht stuk heeft gefabriceerd waar heel erg intensief alle stukken, alle vragen, alle aspecten en alles een rol hebben. Ik denk dat je de zaak bijna overdoet als je als gemeente nog eens een visie maakt. Naar mijn idee, en dat zei ik ook in mijn eerste termijn, heb je al heel veel getackeld als je met het denkraam van Rathenau aan de gang gaat. De VOORZITTER: Mevrouw Van Straten, gaat uw gang. Mevrouw VAN STRATEN: Ja, dank u wel. Ik heb een beetje zitten strepen wie allemaal voor het gebruik van dat denkraam is en ik denk dat we daar inmiddels wel een meerderheid voor hebben, dat boek ik dan maar in als resultaat dat we vanavond hebben behaald. Ik wil ook nog even ingaan op de handreiking van het college dat aangaf: we gaan er experts bij halen en een strategie schrijven, wacht nog even wat daaruit komt. Ik heb in de inleiding al gezegd dat dit een aftrap is en dat we het vanavond echt niet in een uurtje gaan fiksen. Ik wil die handreiking heel graag aannemen en ik vind het nog iets te vroeg om te zeggen dat we een werkgroep moeten inrichten.

Daar zijn wij sowieso niet voor, dat waren we ook niet bij de Omgevingswet want politieke onderwerpen zijn van de hele raad en niet van een groepje elite. Wat dat betreft wil ik ook graag dat dit onderwerp van iedereen wordt en blijft. De VOORZITTER: Dank u. Mevrouw Van de Meeberg wil daar graag op reageren. Mevrouw VAN DE MEEBERG: Daar wil ik graag op reageren. Ik denk dat een werkgroep geen eliteclubje is, maar dat je daarmee juist apolitiek de hele raad vertegenwoordigt en je daarin samen tot een voorstel kunt komen. Als de VVD dat fijn vindt, kan er natuurlijk vanuit iedere fractie iemand in zo'n werkgroep zitten. Het is verre van een elitegroepje en werkgroepen werken heel hard ter voorbereiding van goede voorstellen die naar de raad gaan, waar de hele raad over beslist en wat ook gewoon aangepast, geamendeerd en dat soort dingen kan worden. Dat wil ik heel graag even rechtzetten. De VOORZITTER: Oké. Ik zie dat mijnheer Koning heel graag het woord wil. De heer KONING: Ja ik had het woord, maar dat werd door anderen overgenomen. Ik zit nog met iets. Ben ik nou zo eerlijk of hebben meer mensen daar last van? Dit is namelijk zo'n breed onderwerp met ongelooflijk veel aspecten die ik allemaal niet kan overzien. Moet ik dan een richting aangeven, visies ontwerpen en kaders stellen? Ik ben zo eerlijk om te zeggen dat ik dat helemaal niet kan.

Ik heb daarom gevraagd om een informatieve bijeenkomst, en die is toegezegd, zodat je in ieder geval een beeld krijgt van wat er allemaal speelt en wat er eventueel aan de orde zou moeten komen. Mevrouw Ballieux wil ook wel een informatieve bijeenkomst, maar ik heb dat van de rest eigenlijk nog niet gehoord. De VOORZITTER: We hebben nog één minuut en ik ga eerst naar mevrouw Ballieux, die vinger heb ik al gezien. Mevrouw BALLIEUX: Heel kort. Eigenlijk was dat al het aanbod van het college en volgens mij heb ik dat een aantal mensen ook horen zeggen. Mijnheer Koning, volgens mij bent u helemaal niet zo alleen als u denkt. Wat dat eliteclubje betreft, het is soms wel even goed om een soort versnelling te krijgen. Dat hebben we in het Sociaal Domein ook gedaan en dat was ook apolitiek, gewoon procesVerslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

13

gang en dat kan echt enorm veel opleveren. Ik was er zelf heel blij mee dat we dat toen zo hebben gedaan, overigens ook met uw eigen collega die ons helaas heeft verlaten. De VOORZITTER: We gaan afronden. Mijnheer Rip heeft nog even het woord gevraagd, misschien kan hij nog iets verhelderen. Wethouder RIP: Misschien verduidelijken. U bent wel aan zet, u gaat over uw agenda, maar het aanbod was inderdaad… We hebben een strategie in voorbereiding en we zijn heel blij met alle signalen die heel breed gaan. Die nemen we mee en die zult u terugvinden in die strategie, maar dan zullen we wel een informatieve sessie moeten organiseren waarbij we vooral de experts aan het werk laten, we weten heel veel, maar experts weten nog veel meer, en dan kunt u daar verder mee. Dat is het aanbod dat ik doe, maar u moet het zelf organiseren. Ja, de Strategische Agenda van de Raad, dus de planning, wanneer we dat zouden moeten doen. De VOORZITTER: Ik denk dat we offline even moeten praten over wanneer iets wordt geregeld, dat is helder. We zijn door de tijd heen, we hebben nog twee hele belangrijke sessies en één daarvan gaat starten, dus we gaan afronden. Ik heb een aantal toezeggingen gehoord, die worden op papier gezet en ik wens u verder een hele goede avond. Dank u wel.

Verslag Raadssessie ICT, kennis en innovatie, bedrijfsvoering en organisatie 26 augustus 2021

14