Verslag 2024-01-18 Vervolg Sessiedebat (230223) sessieverzoek D66 Meermaker

VERSLAG VAN DE SESSIE VAN DE RAAD DER GEMEENTE HAARLEMMERMEER OP DONDERDAG 18 JANUARI 2024 Onderwerp:

Vervolg sessiedebat (230223) sessieverzoek D66 Meermaker (geheime bijlage)

Voorzitter:

mw. M. Woolthuis

De leden: dhr. T.M. Blom, dhr. M.F. Boels, mw. M.R. Hogervorst, mw. J. Koolmoes, mw. G. Knikker, mw. M.C.M. Roos (vanaf 20.34 uur), dhr. F. Sidali, dhr. D.P.F. Zuyderwijk Griffier: mw. E.H.M. Ouwehand-Brussel Portefeuillehouder: mw. C.F.M. van der Meij, dhr. J.N.J. Nobel Insprekers: Geen

De VOORZITTER: Dames en heren, graag even uw aandacht, het is 20.30 uur en wij gaan beginnen met de volgende sessie, dus degenen die hier niet aanwezig zijn voor de sessie wil ik graag vragen om buiten verder te praten. Nogmaals, Ik wil graag vragen of iedereen kan gaan zitten, zodat wij verder kunnen met de volgende sessie. Hartelijk dank allemaal. Ik begrijp dat de vorige sessie ook heel interessant was, maar nu gaan wij verder met het vervolg van de bespreking van het sessieverzoek van D66 over Meermaker van 23 februari 2023. Voor ons liggen geen raadsvoorstel en geen beslispunten, maar we hebben wel het motivatieformulier dat u allen in iBabs heeft kunnen zien, waarbij de evaluatie Verbonden partij van augustus 2023 is gevoegd. Dit betreft een stuk waarop het college geheimhouding heeft gelegd, dus indien er behoefte aan een besloten deel van de vergadering is dan hoor ik dat graag van u. Bij aanvang van de sessie van 23 februari 2023 vroeg de aanvrager om deze sessie te schorsen, en de commissieleden hebben hiermee ingestemd, omdat voor een zorgvuldige behandeling meer aanvullende informatie gewenst was, waaronder de evaluatie Verbonden partijen die in iBabs met het stuk is meegestuurd. Inmiddels heeft de raad de evaluatie ontvangen en is dit dus het vervolg op de eerder geagendeerde sessie.

Wij zullen zo starten met de eerste termijn waarvoor u allen spreektijd heeft en ter afronding gaan we naar het college, zoals we dat altijd doen. De indiener heeft volgens mij vijf minuten extra spreektijd. Ja. Voordat ik D66 laat aftrappen, vraag ik alvast of er behoefte is om straks een besloten deel van de vergadering te hebben. Op dit moment niet, dank u wel. Dan begin ik bij mevrouw Knikker van D66. Mevrouw KNIKKER: Ja, dank u wel voorzitter. Ik begin met het feit dat het al best lang geleden voelt, een sessieverzoek in september 2022, in 2023 een informatieve bijeenkomst en een sessie die gepland stond voor februari, waarbij we naar aanleiding van die informatieve bijeenkomst eigenlijk erachter kwamen dat de raad toch wat meer informatie nodig had. Dat zat hem ook in die evaluatie van de verbonden partijen waar Meermaker onder valt. Dat heeft even geduurd, maar die evaluatie is er en daarom kan het gesprek vandaag doorgang vinden. Ondanks dat het al ruim anderhalf jaar geleden is, is de situatie zoals we die in ons sessieverzoek hebben omschreven vandaag minder urgent omdat de energietransitie de komende jaren veel aandacht van ons vraagt en er keuzes moeten worden gemaakt. We hebben te maken met stijgende energiekosten, er is energiearmoede in Haarlemmermeer en we weten dat ruim 4500 huishoudens te weinig geld hebben om hun energierekening te betalen.

Er is dus meer dan genoeg werk aan de winkel, maar voorzitter zijn we dan nu heel veel wijzer geworden over de toekomst van Meermaker en de kansen die er de komende periode zijn om het resterende budget op een goede wijze in te zetten? 'Nee' is vanavond wat ons betreft het antwoord, dat weten we eigenlijk Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

1

nog niet omdat we in de evaluatie ook hebben gelezen dat het college nog met een apart voorstel over de mogelijkheden en keuzes voor de toekomst komt en we daarover later in gesprek gaan. U kunt zich vast voorstellen dat D66 vandaag liever dat stuk al concreet in handen had gehad om daar het goede gesprek over te voeren. We kijken dus een beetje terug, maar wat ons betreft zit de urgentie vooral in vooruitkijken en duidelijkheid over de toekomst te geven. Wij onderschrijven de conclusie van het rapport Evaluatie verbonden partijen. De duurzaamheidsleningen zijn misschien niet langer nodig omdat het inmiddels in gemeenteland common practice is geworden, de markt heeft dingen overgenomen. Dit zit ook naast de aandachtspunten zoals de kwetsbaarheid van de organisatie met het wegvallen van het DAEB-besluit en een businessmodel dat nu niet meer met de insteek zoals die er was kan worden rondgerekend. Wat ons betreft is herziening dus prima en ook wel noodzakelijk, maar gooi het kind niet met het badwater weg want er is nog genoeg werk dat moet worden gedaan. De achterliggende doelstelling staat wat ons betreft nog steeds overeind en ook de conclusies in het rapport laten zien dat voorop staat dat een uitvoeringsorganisatie zoals Meermaker bijdraagt aan het publieke belang en dat het netwerk van grote toegevoegde waarde is op het gebied van duurzame energie.

Kortom, we moeten heel zorgvuldig nadenken over hoe we met Meermaker willen verdergaan. De middelen die er nog zijn, moeten wat ons betreft breed worden ingezet als het gaat om die energietransitie. Dus als we voorsorteren op het stuk dat nog ambtelijk in voorbereiding is en nog naar de raad toe moet komen dan willen wij als richting meegeven dat het geld op verschillende manieren kan worden benut om onze inwoners te ondersteunen bij de energietransitie, zoals bij de aanleg van een WKO, een warmte- en koudeopslag, en warmtenetten die opgezet worden, maar ook de energiebesparende maatregelen en een extra zetje in de rug als het gaat om bijvoorbeeld het aanvragen van energietoeslag en het tegengaan van energiearmoede. Wij horen daarom graag een reactie van het college op de volgende vragen.

Wanneer kunnen wij als raad dat stuk over hoe we verdergaan met de verbonden partij Meermaker verwachten? Welke keuzes worden daarin voorgelegd en hoe zit het precies met het resterende budget van € 1 miljoen dat nog kan worden geïnvesteerd? Is dat gelabeld geld, wordt dat vrijgegeven op het moment dat we overgaan naar een exitstrategie voor Meermaker? Kortom voorzitter, er is ook met de evaluatie van de verbonden partijen die we nu in handen hebben nog best veel onduidelijk en wij zien graag dat we op korte termijn het goede gesprek met elkaar kunnen voeren als dat stuk over de toekomst van Meermaker naar ons toekomt. Tot zover. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Knikker. Dan is nu het woord aan mevrouw Koolmoes van HAP. Mevrouw KOOLMOES: Ja, dank u wel voorzitter. Voorzitter, de wereld verandert snel en zeker op het gebied van duurzaamheid en energie. Mensen zijn er nu bewuster mee bezig, het licht is aangegaan. Meermaker is al drie colleges geleden opgericht en vandaag bespreken we hoe nu verder. Zoals in het rapport staat, had Meermaker inderdaad toegevoegde waarde, bijvoorbeeld met de oprichting van de energiebank, waarmee we mensen die last hadden van het zogenaamde probleem energiearmoede konden helpen. Ook kunnen we niet voorbijlopen aan het succes dat ze nu hebben bij Tegenstroom voor Ymere met de zonnepanelen op de daken.

Hier staat ook buiten kijf dat de inzet om Meermaker succesvol te maken hier niet ter discussie staat. We zijn ervan overtuigd dat de risico's weloverwogen en met de nodige kennis zijn genomen. Het was een klein, maar wel een kwetsbaar project en daarom is voor HAP ook duidelijk dat het resterende budget niet meer wordt ingezet voor risicodragende projecten, zoals al aangekondigd in het raadsvoorstel van maart 2023. We blijven een gemeente die zich blijft inzetten op duurzaamheid, maar in onze ogen is Meermaker als verbonden partij overbodig geworden. Voorzitter, volgens HAP zijn de doelstellingen niet voldoende gehaald en met het wegvallen van de DAEB-regeling is Meermaker in onze ogen non-actief geworden. De uitgezette leningen die wel succesvol waren, worden netjes afgelost of zijn al afgelost en ondanks dat het college in het voorjaar van 2024 met een voorstel naar ons toe komt, willen wij in onze bijdrage al een exit-voorstel doen. In de stukken van de oprichting staat duidelijk dat de financiële middelen moeten terugvloeien naar de Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

2

algemene dekkingsreserve als Meermaker zou worden opgeheven. Dat lijkt een verstandige keuze, alhoewel we ook andere keuzes willen benoemen. Gebruik het resterende geld om in te zetten op innovatie en onderzoek naar warmtenetten en warmte-koudeopslagprojecten, wat mevrouw Knikker ook al aangaf, en zet erop in dat dit ook revolverend kan. Dan kan het in onze ogen door bijvoorbeeld de Energiebank of NMCX worden opgepakt. We verwachten daarom in het vroege voorjaar van 2024 een overwogen voorstel van het college. Dan heb ik een heel klein stukje uit de geheime bijlage, dat is niet belangrijk genoeg om nu helemaal in beslotenheid te gaan en met goedvinden van alle fracties zou ik dat graag even in een mailtje willen sturen. Misschien dat daar dan toch een antwoord op komt. Het is namelijk geen hele grote vraag, maar wel een vraag die ik belangrijk vind. Tot zover dan. De VOORZITTER: Dank u wel mevrouw Koolmoes. Als er nog tijd is, kunnen we deze vraag aan het einde altijd nog even in beslotenheid stellen. Mevrouw KOOLMOES: Laten we daar dan even op wachten. De VOORZITTER: Dank u wel. Dan gaat het woord nu naar de heer Blom van het CDA. De heer BLOM: Dank u wel voorzitter. We bespreken hier Meermaker, het bedrijf dat de gemeente ondersteunt met het versnellen van de energietransitie.

Deze ondersteuning bestaat uit het adviseren van partijen, partijen samenbrengen, kennis delen en waar nodig financiële ondersteuning. We willen ervoor waken dat nu gereedschap uit de spullenkist van de wethouder Energietransitie wordt gehaald, maar mochten wij onverhoopt toch besluiten de financieringsmogelijkheden van Meermaker af te nemen dan wil ik iedereen toch op het hart drukken om zuinig te zijn op de andere taken van Meermaker om de zo nodige energietransitie te kunnen volbrengen. Dit is juist het moment om door te pakken. De energieprijzen dalen maar zijn nog steeds hoog en er is nu bereidheid om stappen te zetten. Laten we dit momentum niet aan ons voorbijgaan. We sporen de wethouder aan om door te gaan op de weg van de energietransitie met alle mogelijkheden en middelen die er zijn en die ze heeft. Voorzitter, tot zover. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Blom. Dan is als volgende aan het woord de heer Boels, VVD. De heer BOELS: Dank u wel voorzitter. De vraag waar het de VVD vandaag om gaat is of we gaan voor Meermaker of voor 'mindermaker'. Voorzitter laat ik duidelijk zijn dat voor de VVD-fractie als uitgangspunten voor de energietransitie ambitieus en realistisch gelden, dat heb ik al vaker gezegd. We willen het leven van onze inwoners beter maken, dat hoorde ik andere fracties ook zeggen.

Voor mij is het belang van de energietransitie voor iedereen klip-en-klaar. Tegelijkertijd kijken wij ook altijd of euro's wel zo goed mogelijk worden besteed om dat effect te bereiken. We zijn daarom eigenlijk ook wel heel erg blij met het sessieverzoek van D66 van anderhalf jaar geleden inderdaad, want bij het bezien van de jaarstukken vroegen wij ons ook af hoe het met Meermaker zit en nu kunnen we met de evaluatie van de verbonden partijen dit beeld complementeren met een stuk inhoud. Verder hebben we ook gezien dat Meermaker is gestopt bij onze buurgemeente Teylingen. Ook dat is een signaal om het over te hebben. De VVD-fractie heeft drie zaken uit alle voorliggende stukken gepikt. In de eerste plaats zien wij, en dat zie je ook in de stukken, dat de omgeving is veranderd. Er is sinds 2012 veel gebeurd en de mogelijkheden om een lening af te sluiten voor dit soort projecten zijn gewoon toegenomen, we hebben Romme in West, een hartstikke mooi vehikel waarin je ook kunt participeren en er zijn ook veel investeringsfondsen bij banken gekomen, die waren er in 2012 niet. Kortom, daar zit eigenlijk de noodzaak van Meermaker niet en dat is het hoofddoel waarom Meermaker ooit is opgericht.

Verder vinden wij de doelomschrijving van de oprichtingsakte best breed, daarin staat 'het versterken van de ontwikkeling en toepassing van energiebesparing, opwekking van duurzame of hernieuwbare energie en de reductie van CO2'. Dat geeft natuurlijk vrij weinig houvast voor waarover je het in de toekomst moet willen hebben. Ten derde, dat leest iedereen natuurlijk ook, vielen de resultaten de afgelopen jaren Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

3

natuurlijk wel wat tegen. Die blijven achter op de ambitie. Er blijkt sinds 2018 geen lening meer te zijn verstrekt en eigenlijk is dan niet echt duidelijk wat je verder met deze verbonden partij gaat doen. Het is ons duidelijk dat het potje met deze overhead en zonder verdere bijsturing binnen tien jaar gewoon leeg is. Kortom, we moeten iets gaan doen en voor de VVD is duidelijk dat Meermaker meerwaarde had, maar dat niet evident is dat we deze verbonden partij daarom maar in stand houden. Als je het beleid Verbonden partijen erop naslaat, zie je ook dat daar niet uitkomt om het in stand te houden en maar gewoon te gaan herijken. Wat de VVD betreft gaan wij gewoon actief aan de slag en kijken we naar een exitstrategie met inachtneming van al het goede dat we natuurlijk wel hebben bereikt. We hebben eerder al gevraagd naar de lessons learned en bovendien hangen er nog twee verbonden partijen aan vast. Je moet in een exitstrategie gewoon goed kijken wat je daar precies mee doet. Ten slotte voorzitter. We willen net als de andere partijen aan het college vragen hoe het de toekomst van Meermaker ziet en wat je met de resterende gelden doet als je Meermaker opheft. Gaan die dan terug naar de algemene middelen zoals in de oprichtingsakte staat of investeer je die in bijvoorbeeld een warmtenet? We moeten ook nog iets met warmte-koudeopslag bij het gemeentehuis doen.

Dat zijn eigenlijk wel erg mooie dingen om nu te combineren, toch iets aan duurzaamheid te doen en tegelijkertijd deze middelen goed in te zetten. Kortom voorzitter, voor de VVD kan Meermaker wel wat minder. De VOORZITTER: Dank u wel mijnheer Boels. Dan is nu het woord aan mevrouw Hogervorst van Forza! Mevrouw HOGERVORST: Dank u wel voorzitter. Volgens zijn inschrijving bij de Kamer van Koophandel is Meermaker een actief participatiefonds met als doel om duurzaamheid in de polder te versnellen en op te schalen door partijen bij elkaar te brengen en het verstrekken van leningen aan duurzame innovatieve projecten die anders niet van de grond zouden zijn gekomen. Meermaker blijkt allesbehalve actief, buiten het afschrijven van mislukkingen gebeurt er inmiddels al vijf jaar helemaal niets meer. Het enige wat Meermaker nog doet, is zijn overgekwalificeerde directeur, die overigens ook de directeur van Tegenstroom is, een riant salaris uitbetalen. Van het aanvankelijke startkapitaal van € 3,3 miljoen is € 1 miljoen verdwenen en zou nog € 1,3 miljoen besteedbaar zijn wat deels nodig is voor het dekken van de buitenproportionele overhead, namelijk € 150.000,00 per jaar.

Een snelle rekensom leert ons dat na tien jaar in theorie € 1,5 miljoen verbruikt moet zijn of wordt dit nog steeds gedekt door de rente op de geleende bedragen? Vraag aan het college: hoeveel is er na tien jaar vandaag de dag in de praktijk nog besteedbaar? De fractie van D66 heeft haar begerige ogen op het resterende bedrag laten vallen dat volgens onze fractie opgeslokt zou moeten zijn om allerhande leuke dingen te doen die niet binnen de doelstelling van Meermaker vallen. Wat Forza! betreft is de duurzaamheidsmarkt zo ver ontwikkeld dat zowel Meermaker als Tegenstroom overbodig zijn geworden. Ze zijn nog vijf projecten aan het aflossen, waarvan twee ook wankelend zijn, en verder is Meermaker vooral bezig de eigen bedrijfskosten te dekken. Als je niets anders meer doet dan dat, kunnen we het aflossen beter met veel minder overhead laten plaatsvinden. Stort het resterende budget, als dit er nog is, terug in de algemene reserve en rond het initiatief Meermaker af. Hoewel niet onderwerp van deze sessie, geldt dezelfde aanbeveling voor Tegenstroom. Meermaker en Tegenstroom zijn beide overbodig. Duurzaamheid wordt inmiddels breed omarmd, de markt regelt het anno 2024 volledig zelf. De fractie van Forza! komt daarom met een motie om beide initiatieven te ontbinden. Tot zover. De VOORZITTER: U krijgt op de valreep toch nog een interruptie van mevrouw Koolmoes.

Mevrouw KOOLMOES: Ja voorzitter, ik heb een hele tijd nagedacht en de woorden die ik hier hoor, vliegen mij zelfs om de oren, maar dit is toch iets waarop ik wil reageren. Bent u bekend met het feit dat Tegenstroom 500 afnemers heeft en bent u bereid om tegen die 500 mensen te zeggen dat ze geen stroom meer van Tegenstroom kunnen krijgen? De VOORZITTER: Mevrouw Hogervorst voor een antwoord. Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

4

Mevrouw HOGERVORST: Dank u wel voor uw vraag. Ik denk dat er in de commerciële markt genoeg initiatieven zijn om het over te nemen en aangezien wij voor 99% eigenaar van Meermaker zijn, denk ik niet dat het onze taak is om daarin te voorzien. Wij zijn een gemeente en we gebruiken nu door onze inwoners betaald belastinggeld uit de algemene reserve om andere mensen van stroom te voorzien. Dat is een taak van de commerciële markt. De VOORZITTER: Dank u wel en u hebt ook uw bijdrage afgerond. Dan ga ik door naar mevrouw Roos van FVD. Mevrouw ROOS: Dank u voorzitter. We zijn blij met de evaluatie van de verbonden partijen en kunnen ons achter de conclusies en aanbevelingen scharen. Duidelijkheid en informatievoorziening omtrent de verbonden partijen liet tot nu toe wat te wensen over. Meermaker. Van het fonds is niet veel overgebleven en nu is het inderdaad 'mindermaker'. We hebben al eerder aangegeven dat we het geen taak van de gemeente vinden om duurzaamheidsprojecten aan te jagen en gezien de aanstaande bezuinigingen lijkt het ons een uitstekend plan om met Meermaker te stoppen en dit soort fratsen ook niet meer uit te halen. De evaluatie maakt duidelijk dat ondernemers ook geen cofinanciering meer nodig hebben omdat de markt dit zelf al doet. Er is een onderdeel van Meermaker dat wij niet snappen.

Er wordt gesproken over samenwerking met Meermaker voor bijvoorbeeld het project Stroomvoorziening in het Haarlemmermeerse Bos, maar dat is toch niet de insteek van het project Meermaker? Dit past volgens ons niet gezien de voorwaarden waaraan een project moet voldoen. Kan het college hier wat toelichting op geven? Zijn de voorwaarden misschien gewijzigd? Andere gemeenten zoals Teylingen zijn al tijden met dit soort fondsen gestopt. Nogmaals, laten we van het verleden leren en dit niet meer doen. Is het college het met ons eens dat beter kan worden gestopt en dus uitgefaseerd dient te worden en zo niet, hoe ziet het college anders de toekomst van Meermaker? Dank u voorzitter. De VOORZITTER: Hartelijk dank voor uw bijdrage. Dan is nu het woord aan de heer Sidali van de PvdA. De heer SIDALI: Dank u wel voorzitter. Ik vind dat we het te veel hebben over een organisatie in plaats van over de opgave die we hier in de gemeente hebben. Ja voorzitter, de energietransitie is onze taak en ja, duurzaamheid is onze taak, dat is gewoon een gemeentelijke taak. Je kunt niet alles aan marktpartijen overlaten. Je kunt veel aan die partijen overlaten, maar niet alles. Voorzitter, ik vind het zo jammer dat veel mensen het toch toespitsen op de organisatie. Het gaat om die opgave en die wil de PvdA wel behouden.

Laten we dan ook het voorstel aan het college doen zoals het dat zelf ook gaat voorstellen, hoe het daar invulling aan kan geven en als het niet goed gaat dan komt het daarmee terug en zegt 'het gaat niet met deze verbonden partij'. Prima, maar we willen invulling van die opgave, de energietransitie en we zien inderdaad dat het de afgelopen tijd niet altijd goed ging, maar er gingen ook veel dingen wel goed. Daarom moeten we het behouden voorzitter. Daarom moeten we behouden wat we in Meermaker hebben gestoken. Het kan de PvdA echt, ik zal het maar even oneerbiedig zeggen, niets schelen welke organisatie dat dan uiteindelijk gaat doen. Het gaat echt om die opgave en ik denk dat wij als raad ons daarop moeten concentreren en niet op Meermaker, niet op Tegenstroom, niet op alle andere poppetjes want het is onze taak om te werken aan duurzaamheid en de energietransitie. Zoals D66 ook aangaf, kijk ik uit naar het voorstel en naar waar het college nog mee gaat komen. Wat ons betreft blijft er geld over voor de energietransitie. De VOORZITTER: U krijgt een interruptie van de heer Boels. De heer BOELS: Ja dank u wel voorzitter. Ik luisterde naar een vlammend betoog, waarvoor dank, en tegelijkertijd heb ik een vraag daarover.

Die zit in het gegeven dat we het moeten hebben over de opgave en het maakt niet uit met welke organisatie en hoe dat allemaal plaatsvindt en tegelijkertijd gaat Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

5

het daar in dit debat precies wel over. Ik ben benieuwd of de heer Sidali ook de financiële resultaten heeft bekeken en op basis daarvan zegt 'we kunnen die doelstelling misschien wel beter bereiken als we het juist anders organiseren'. Dat is precies de vraag die hier voorligt en ik ben benieuwd hoe de heer Sidali daar vanuit de PvdA naar kijkt. Dank u wel voorzitter. De VOORZITTER: Dank u wel. Mijnheer Sidali. De heer SIDALI: Dank u wel voorzitter. Ik heb klip-en-klaar gezegd dat er ook wel zaken zijn die niet altijd goed zijn gegaan, maar daar heb je het over. Ik kan u nog heel veel andere verbonden partijen noemen waar het ook allemaal niet gesmeerd loopt. Zeg je daar dan ook direct tegen 'laten we het toch maar anders doen'? De Veiligheidsregio als verbonden partij komt ook altijd met allerlei bonnetjes aanzetten, 'daar hebben we nog wat geld voor nodig', ga je stoppen met die verbonden partij? Dat doe je ook niet, je gaat gewoon met elkaar in gesprek om te kijken wat we kunnen doen omdat we die opgave hebben. Ik merk dat hier wordt gezegd 'we stoppen met Meermaker en dan stoppen we ook met de opgave'. Ik hoorde toch een aantal partijen zeggen dat het onze taak niet is, maar ik denk dat dit echt wel onze taak is.

Ja voorzitter, ik ben het met de VVD eens dat je altijd moet kijken hoe het allemaal beter kan, maar waarom zou Meermaker dat niet kunnen als je goede bedoelingen hebt of kan een andere partij dat niet goed doen? Het moet in ieder geval uiteindelijk wel gebeuren. De VOORZITTER: Dank u wel en daarmee is ook uw betoog afgelopen. Ik sta hem toe, u mag een reactie geven. De heer BOELS: Ik zal het kort houden om de heer Sidali even te helpen. De Veiligheidsregio is volgens mij geen verbonden partij, maar een Gemeenschappelijke Regeling en dat is net even wat anders, maar goed. De VOORZITTER: Mevrouw Roos, hebt u ook nog een reactie of een aanvullende vraag? Mevrouw ROOS: Dat klopt inderdaad. De heer Sidali zei dat ik heb gezegd dat het onze taak niet is. Misschien had ik wat specifieker moeten zijn. Ik bedoelde te zeggen 'op deze manier', dus ik ben erop tegen om het met deze partij op deze manier uit te voeren. De VOORZITTER: Dat was geen vraag, maar ik ga hem dan maar even zo afronden. Ik kan vragen of iemand het ermee eens is, maar ik denk dat we dan nog een heel gepassioneerd betoog krijgen. Dan ga ik naar de heer Zuyderwijk van GroenLinks als hekkensluiter. De heer ZUYDERWIJK: Dank u voorzitter. Wij beginnen met wat de heer Sidali al benoemde: wat is het doel van Meermaker? Dat was volgens ons ook het behalen van de energietransitie.

Dat moeten we voor elkaar krijgen en het nut dat Meermaker heeft gehad, het is een uitvoerende organisatie, het netwerk dat het opleverde is bij ons ook positief beantwoord. Het ging nu om innovatieve projecten die in de vorm van leningen moesten worden gestimuleerd. Veel daarvan zijn behaald en er is ook zeker een aantal dat niet is gehaald, maar dat is het risico van innovatieve projecten, die kunnen ook falen. Uiteindelijk blijft het doel, het behalen van de energietransitie, overeind en dat doel is er, was er en moet blijven. Daarom vinden we ook dat moet worden doorgegaan met Meermaker en als echt wordt besloten om afscheid van Meermaker te nemen, is een andere optie om het resterende bedrag onder te brengen bij Tegenstroom en die het doel mee te geven om bijvoorbeeld mensen in energiearmoede te helpen. Wij denken dat die mensen op dit moment de meeste hulp nodig hebben. We wachten het voorstel van het college over Meermaker af. Dan hebben we nog een vraag over de exitstrategie want dat staat best vaak in de bijlage. Dat zagen we bij Tegenstroom en Tegenstroom voor Ymere. We vragen ons af waarom dat bij die twee partijen wel is geformuleerd en bij Meerlanden en Waterwolf niet, waarom daar Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

6

een verschil tussen zit? Als dat betekent dat er een wel moet worden afgestoten dan zijn we het daar niet mee eens. Dan wil ik afronden. De VOORZITTER: Ja, u krijgt een interruptie. Ik probeerde uw punt te vinden. Mevrouw Koolmoes. Mevrouw KOOLMOES: Het is niet rechtstreeks een interruptie, maar wat u noemt is wat ik in het besloten deel wilde doen omdat dit in de besloten bijlage staat. Het gaat over die exitstrategie met prestatie-indicatoren. De VOORZITTER: Misschien is het handig om daar straks even op in te gaan. Ik hoor dat het openbaar kan als het gaat over de exitstrategie. Mevrouw KOOLMOES: Zou ik hem dan straks alsnog mogen stellen voorzitter want dan kan het college hem alsnog beantwoorden heb ik begrepen. De VOORZITTER: Als u er zeker van bent dat uw vraag niet bij het besloten deel hoort. U hebt geen interruptie op de heer Zuyderwijk, dan ga ik even terug. U bent uitgesproken? Hartelijk dank. Daarmee komen wij aan het einde van de eerste ronde. Ik wil melden dat SRH, ChristenUnie-SGP, BVNL, EEN Haarlemmermeer en GEZOND Haarlemmermeer niet aanwezig zijn in deze sessie. Dan gaan we naar het college. We hebben een aantal vragen van u gehoord waarbij toch wel de gemene deler is hoe het college de toekomst van Meermaker ziet plus nog een aantal andere vragen. Wethouder NOBEL: Dank u wel voorzitter.

Ik heb ook een aantal keren gedacht 'ik kan een vinkje zetten want die vraag is al eerder voorbijgekomen' en laat ik dan gewoon D66 de eer gunnen en veel van die vragen die veel van u ook hebben gesteld direct beantwoorden omdat die met deze sessie begon. D66 had eigenlijk drie vragen die meerderen van u ook hebben gesteld. Wanneer komt het stuk over de toekomst van Meermaker naar ons toe? De verwachting is begin Q2 van 2024. Ik hoop eigenlijk nog in Q1, maar laten we voor het gemak zeggen Q2. Wat staat daar precies in? U voelt al aankomen dat ik dat hele stuk natuurlijk niet nu al hier neerleg omdat we het dan niet meer hoeven op te stellen. Ik zal u wel op hoofdlijnen meenemen in wat het college voornemens is om u te presenteren. Het moet nog gewoon langs het college en het zou daarom gek zijn als ik hier al samen met één andere portefeuillehouder kan zeggen hoe het eruit gaat zien. Wij hebben het voornemen om in ieder geval de juridische structuur van de deelnemingen zoals die nu is te vereenvoudigen. Dat betekent dat we gaan kijken naar een vereenvoudiging van hoe het nu is, dus niet meer de bv-structuur zoals we die kennen. Er werd ook gevraagd of Tegenstroom verdwijnt. Nee, dat ligt niet voor de hand want daarmee hebben we nog een lopend contract.

Dus nee, dat verwacht ik niet te presenteren, maar wel een vereenvoudiging en dat betekent waarschijnlijk ook dat Meermaker als entiteit in ieder geval wel zal verdwijnen. U stelde ook vragen over alle inhoudelijke dingen die ze doen en ook daarop zullen we in dat stuk terugkomen. HAP vroeg naar prestatie-indicatoren. Die kunnen inderdaad ook aan de beleidsinhoudelijke kant liggen. Een andere vraag die u stelde is: hoe het zit met dat geld dat erin zit? Een aantal van u vroeg hoeveel geld er precies in zit. We moeten natuurlijk 2023 nog afsluiten, maar laten we uitgaan van ongeveer € 1 miljoen en daar moeten nog wat kosten van worden afgetrokken. Het is nu € 1 miljoen, daar gaan nog wat kosten vanaf en daar komen we nog definitief op terug. Het zit iets anders in elkaar dan veel van u denken. Het is niet zo dat we met de pinpas naar de bank kunnen lopen en dat we dingen van dat geld kunnen doen want het is gewoon een rekening courant. Om het simpel te houden, het is eigenlijk gewoon ons geld uitgeleend aan in dit geval de verbonden partij Meermaker en we hebben wel het voornemen om het geld dat erin zit in te zetten voor het beleidsdoel waarvoor het nu ook is bedoeld. Ik heb een aantal zaken voorbij horen komen die daar volgens mij in passen en ik raad u aan om dat te doen als we het hebben over de toekomst van Meermaker en niet hier. De VVD vroeg hoe de toekomst eruitziet.

Daar hebben we het over gehad. Forza! vroeg naar de Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

7

middelen, daar hebben we het ook over gehad en FVD vroeg naar de toekomst voor Meermaker, daar hebben we het ook over gehad. Dan heb ik nog een vraag van GroenLinks: hoe zit het met die exitstrategie en waarom voor de een wel en voor de ander niet? We moeten gewoon voor elke deelneming een strategie hebben, dus uiteindelijk ook voor bijvoorbeeld Meerlanden of Waterwolf. We zijn met Waterwolf een ander traject ingegaan, namelijk het traject van samenvoegen met Meerlanden en dat zou dan ook direct de exitstrategie zijn. Bij Meerlanden moet dat uiteraard ook, maar bij die deelneming kijken we niet op korte termijn naar het vereenvoudigen van de structuur. Bovendien heeft Meerlanden ook andere aandeelhouders dan alleen Haarlemmermeer. We zijn daar niet 100% aandeelhouder, maar vanuit de wet moeten we ook voor die deelneming een exitstrategie maken en die komt er ook. Volgens mij heb ik daarmee al mijn vragen beantwoord en u heeft ook nog een vraag. Wethouder VAN DER MEIJ: Ja, dank u wel. Ik heb een vraag van FVD: is dat stroomnetwerk in het Haarlemmermeerse Bos eigenlijk wel een taak die bij Meermaker hoort? Naar uw idee is dat niet het geval. Ik verwijs u naar de doelstelling van Meermaker.

Ik zal die even voor u voorlezen: het voor en met name in de gemeente Haarlemmermeer versterken van de ontwikkeling en toepassing van de energiebesparing, opwekking van duurzame of hernieuwbare energie en reductie van CO2 door', en dan verwijs ik u naar nummer D, 'het bij elkaar brengen van partijen uit verschillende sectoren met het doel projecten tot stand te brengen die bijdragen aan het in de aanhef omschreven doel'. Als we het dan specifiek hebben over dat Haarlemmermeerse Bos, dat echt het makelen en schakelen is waarvoor we Meerwaarde ook hebben opgericht, dat stroomnetwerk heeft in 2023 60.000 liter diesel bespaard en dat staat gelijk aan 195.000 kilo CO2-besparing oftewel 1 miljoen autokilometers. Om dat weer uit de lucht te halen heb je 7800 bomen nodig. Dus als het gaat over de vraag of dat een taak van Meermaker is, wat mij betreft zeer zeker. De VOORZITTER: Dank u wel. Nog één toevoeging. Wethouder NOBEL: Ja nog een toevoeging over hoe dat in de tijd gaat. We komen dan weliswaar hopelijk eind Q1 of misschien in Q2 van 2024 naar u toe, maar vervolgens moeten er nog allerlei statuten en dergelijke worden aangepast. Eer je al dat soort zaken hebt gedaan, zit je al snel in het derde kwartaal van 2024. De VOORZITTER: Mevrouw Roos heeft een aanvullende vraag en daarna mag mevrouw Koolmoes de vraag die ze eerder niet heeft gesteld nog stellen. Mevrouw Roos, u als eerste.

Mevrouw ROOS: Dit heeft puur te maken met samenwerking en niet met de investering. Meermaker heeft daarin niet geïnvesteerd, daaraan hangen natuurlijk andere voorwaarden. De VOORZITTER: Mevrouw Van der Meij. Wethouder VAN DER MEIJ: Meermaker heeft geïnvesteerd in tijd, in het makelen en schakelen en heeft daar geen eigen bijdrage aan geleverd vanuit het vermogen dat destijds beschikbaar is gesteld. De VOORZITTER: Dat antwoord is duidelijk zie ik. Mevrouw Koolmoes. Mevrouw KOOLMOES: Niet te geloven. Ik ga terug naar mijn vraag. Ik denk dat ik hem intussen al heb gehoord. Kennelijk is een exitstrategie bij wet nodig en ik vermoed dat dit bij Tegenstroom nog niet zo is. Wat mij opviel zijn die prestatie-indicatoren, die hadden we nog niet, wat ik heel apart vind bij Tegenstroom. Die gaan we nu wel inzetten omdat we die dan ook voor een exitstrategie kunnen inzetten. Er overkwam ons toen iets van 'gaan we ermee stoppen?', maar ik begrijp intussen dat het gewoon bij wet nodig is dat er een exitstrategie komt voor als er ooit iets fout gaat. Dus die vraag is Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

8

beantwoord. Toen wilde ik ergens op reageren en toen... Dat ging meer om die financiering. Wat mevrouw Roos zei, de tijd is erin gezet en daar ben ik ook wel van overtuigd. Dat was ook een mooi project en zo waren er meer mooie projecten. Het college zei dat dit ook een beleidsdoel was, maar er zijn natuurlijk ook heel veel beleidsdoelen niet gehaald en het is jammer dat u er nu net eentje pakt die wel is gehaald. Dank u wel. De VOORZITTER: Oké, ik wilde eigenlijk vragen wat uw vraag was, maar er kwam geen vraag achteraan. We gaan nu niet meer reageren. Ik kijken even rond of er nog aanvullende vragen zijn. Nee, dan is hiermee de eerste termijn afgerond en dan kijk ik hoopvol rond of er nog onderwerpen zijn voor een tweede termijn. Ik ga eerst even ophalen welke onderwerpen er zijn. Nee? Het begon met vuurwerk hier, daar zullen ze hiernaast jaloers op zijn, maar ik hoop dat we hem nog… Nee, geen behoefte. Dan wil ik u allen hartelijk danken. Ik krijg nog een… Mijnheer Sidali aan u. De heer SIDALI: Ik wilde het niet direct in de discussie gooien, maar ik wil collega Boels toch even wijzen op pagina 2 van de nota van B&W. Kijkt u dan even bij Verbonden partijen wie daar ook nog tussen staat. Dat houd ik geheim voor u, dan weet u zeker dat het een verbonden partij is.

De VOORZITTER: Mijnheer Boels, wilt u daar nog op reageren? De heer BOELS: Als ik de gelegenheid krijg dan doe ik dat uiteraard voorzitter. Dat is natuurlijk het onderscheid tussen een verbonden partij en een Gemeenschappelijke Regeling. Een Gemeenschappelijke Regeling is in die zin verlengd lokaal bestuur en dat is net iets anders dan een overheids-nv. Daar is een onderscheid tussen, maar ik waardeer de knipoog. De VOORZITTER: Wilt u het onderwerp afronden mijnheer Sidali? De heer SIDALI: Bij dezen voorzitter, dank u wel. De VOORZITTER: Hartelijk dank. Dan concludeer ik dat we dit onderwerp voldoende hebben besproken en dan sluit ik hierbij de sessie.

Verslag Vervolg sessiedebat sessieverzoek D66 Meermaker 18 januari 2024

9