Syllabus ''opening politiek seizoen" bezoek gemeenteraad aan Brussel

Syllabus

‘Start politiek seizoen bezoek aan Brussel’

4 en 5 september 2025

Gemeente Haarlemmermeer

Brussel, 2 juli 2025

1

Inhoudsopgave Introductie .................................................................................................................................... 3 Programma .................................................................................................................................... 5 De Europese Instellingen & Adviesorganen .................................................................................. 7 Artikelen ...................................................................................................................................... 15 Nederlandse Leden Europees Parlement.................................................................................... 26

2

INTRODUCTIE Op 4 en 5 september staat de start van het politiek seizoen van onze gemeente op de agenda. We hebben ervoor gekozen om dit in Brussel te organiseren aangezien de invloed van de Europese Instellingen op onze gemeente niet gering is. Europa lijkt vaak ver weg, maar Europese wetgeving heeft direct of indirect effect op elke organisatie. De Europese Unie is niet meer weg te denken uit de Nederlandse samenleving. 'Brussel' is niet alleen als de vierde bestuurslaag van het Nederlandse openbare bestuur aan te merken, maar raakt gemeenten, bedrijven en andere instellingen en organisaties in zowel juridische als economische zin. Om hier binnen de gemeente adequaat mee om te kunnen gaan, is het van belang dat we ons bewust zijn van de invloed van Europa op 'het dagelijks handelen'. Voor de ontwikkeling van dat bewustzijn is het essentieel dat we over voldoende Europese kennis beschikken. Algemene EU-kennis Daarbij gaat het niet louter om (theoretische) kennis op het gebied van wetgeving en beleid, maar ook om kennis over de wijze waarop de Europese Unie in de praktijk opereert: hoe vindt besluitvorming plaats, welke spelers zijn daarbij betrokken, hoe liggen de machtsverhoudingen en op welke manier kan (formele en informele) invloed worden uitgeoefend.

Deze kennis is essentieel voor raadsleden en Europa-specialisten binnen onze gemeente om effectief en efficiënt in de Europese arena te kunnen opereren. Het doel van het werkbezoek is dan ook u in contact te brengen met de Europese praktijk en op deze manier een eerste indruk te geven van hoe 'het werkt'. We doen dit door u kennis te laten maken met beleidsmakers binnen de drie belangrijkste EUinstellingen: de Europese Commissie, het Europees Parlement en de Raad van de Europese Unie via de Nederlandse Permanente vertegenwoordiging bij de EU. Inhoudelijke thema’s Europese wet- en regelgeving raakt het lokale beleid en gemeenten zijn ook verantwoordelijk voor de uitvoering van het Europese beleid. Naast de algemene EU-kennis legt het werkbezoek daarom ook de nadruk op de inhoud. (Duurzame) mobiliteit, luchtvaart en energie/duurzaamheid zijn belangrijke thema’s voor onze gemeente en de Europese Unie is hierop bevoegd. Het is voor ons dan ook van groot belang om tijdig op de hoogte te zijn van de wetgevende initiatieven van de Europese Commissie op deze thema’s. Alleen dan kunnen we ons - rechtstreeks of via de Europese netwerken waar wij lid van zijn - mengen in het Europese debat en dit trachten te beïnvloeden. Het in een vroeg stadium op de hoogte te zijn van nieuwe Europese wetgevingsinitiatieven is ook belangrijk voor de “vertaalslag”.

Gemeenten moeten het EU-beleid uiteindelijk uitvoeren. Hoe eerder (dus voordat de Europese Commissie haar voorstel aan de wetgevers stuurt) de experts binnen onze gemeente op de hoogte zijn van nieuwe Europese plannen, des te beter kunnen zij hierop anticiperen. De leerdoelen van het werkbezoek zijn drieledig: 3

•

Inzicht krijgen in hoe de Europese Instellingen zich tot elkaar verhouden;

•

Inzicht krijgen in hoe het ‘Instituut Europa’ het reilen en zeilen van onze organisatie op strategisch niveau beïnvloedt;

•

Inzicht krijgen in hoe Europese wetgeving totstand komt en hoe dit proces te beïnvloeden is.

Het werkbezoek wordt georganiseerd in samenwerking met het Brusselse bureau ICODA European Affairs. Om de dagen optimaal te benutten heeft ICODA deze syllabus voor u samengesteld. De

EU is een ingewikkelde organisatie die zich lastig laat vergelijken met de organisatiestructuren van de Nederlandse overheid. Misschien heeft u ook nog geen duidelijk beeld over de rol van de verschillende Europese instellingen. Deze syllabus bevat daarom basisinformatie over deze zaken en een aantal artikelen van sprekers die u gaat ontmoeten.

•

Neem comfortabele schoenen mee aangezien veel verplaatsingen te voet gebeuren.

•

Neem uw paspoort mee; In België is een rijbewijs geen geldig identiteitsbewijs

We wensen u alvast veel leesplezier toe!

Namens Haarlemmermeer, Anneke van Wijngaarden, strategisch adviseur Namens ICODA European Affairs, Lodewijk Buschkens

4

PROGRAMMA 4 & 5 september Donderdag 4 september 11.30

Aankomst in Brussel

12.00 – 13.30

Holland House Brussels •

Welkom door burgemeester Marianne Schuurmans

•

Gesprek met Utku Küçükosmanoğlu, EU-representative Metropoolregio Amsterdam

•

Inleiding Europese besluitvorming én hoe deze te beïnvloeden Lodewijk Buschkens, partner ICODA European Affairs

•

14.00 – 15.30

Presentatie Europa-strategie gemeente Haarlemmermeer 20252030, Anneke van Wijngaarden, strategisch adviseur

Het Europees Parlement Gesprekken met Europarlementariërs Jeannette Baljeu (VVD) Gerben-Jan Gerbrandy (D66) en Ingeborg ter Laak (CDA)

16.00 – 17.00

De Europese Commissie •

18.30 – 22.00

Gesprek met Myriam Jans, medewerkster kabinet Wopke Hoekstra, Europese Commissie

Diner met gasten •

Laura Stam, Advisor European Affairs, VNO-NCW |MKB Nederland

•

Henk Bouwman, Secretaris-generaal Metrex, Network of European Metropolitan Regions and Areas (TBC)

•

Inês Calixto Piersma, EU Public Affairs advisor, Vervoerregio Amsterdam

5

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 6 / 29

Vrijdag 5 september 09.00 – 10.00

De Permanente Vertegenwoordiging bij de Europese Unie (PV) •

Bezoek aan de Permanente Vertegenwoordiging van het Koninkrijk der Nederlanden bij de Europese Unie - Gesprek met transport attaché en afdelingshoofd Robbert Moree Thema: mobiliteit

l 10.30 – 11.30

Huis van de Nederlandse Provincies (HNP) • •

11.45 – 12.45

Airport Regions Council (ARC) •

14.30

Gesprek met Rob van Eijkeren, coördinator Huis van de Nederlandse Provincies Gesprek met Justin van Schepen, vertegenwoordiger Noord-Holland

Gesprek met Sergi Alegre, Secretaris-generaal Airport Regions Council Thema: luchtvaart en geluid

Vertrek uit Brussel l

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 7 / 29

Het Europees Parlement in Brussel

De afgelopen decennia heeft het Europees Parlement steeds meer bevoegdheden gekregen; het treedt nu op bijna alle EU-beleidsterreinen op als medewetgever. Samen met de Raad aanvaardt of wijzigt het Parlement wetgevingsvoorstellen van de Commissie. Ook houdt het Parlement toezicht op de werkzaamheden van de Commissie en neemt het de begroting van de Europese Unie aan.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 8 / 29

Het Parlement oefent niet alleen deze officiële bevoegdheden uit, maar werkt ook nauw samen met de nationale parlementen van de EU-landen. Dankzij regelmatige gezamenlijke parlementaire vergaderingen kan het Parlement beter rekening houden met nationale standpunten. Daarnaast beschermt het Europees Parlement mensenrechten en democratie in Europa en in de rest van de wereld. In het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie zijn de politieke, economische, sociale en burgerrechten van alle inwoners van het EU-grondgebied vastgelegd. De leden van het Europees Parlement zijn rechtstreeks gekozen volksvertegenwoordigers die de belangen behartigen van de bevolkingen van de 27 lidstaten van de Unie. Voor de zittingsperiode 2024-2029 bestaat het aantal zetels van het Europees Parlement uit 720. 719 leden (ook wel 'Europarlementariërs', 'parlementsleden') plus de Maltese voorzitter Roberta Metsola. De maandelijkse plenaire zittingen van het Europees Parlement vinden plaats in Straatsburg. De bijkomende voltallige zittingen worden gehouden in Brussel, waar ook de parlementaire commissies en andere ondersteunende organen van het Parlement zetelen. Een voorstel om regelmatig actuele debatten in Brussel te houden, haalde in juli 2007 net geen meerderheid. Het Parlement werkt in de 24 officiële talen van de Unie.

Europarlementariërs spreken (meestal) in hun eigen taal en worden rechtstreeks vertaald in de 23 overige talen. De Parlementaire Commissies bereiden de vergaderingen van het Europees Parlement inhoudelijk voor. Ze bestaan uit leden van het Europees Parlement. De commissies behandelen de voorstellen voor Europese richtlijnen en verordeningen van de Commissie en de Raad en eigen initiatieven van haar leden. De vertegenwoordiging van lidstaten in het Europees Parlement is gebaseerd op de bevolkingsgrootte van de lidstaten, waarbij de grootste landen wat minder en de kleinste landen wat meer zetels hebben dan hen op basis van het bevolkingsaantal zou toekomen; zo heeft elk land maximaal 96 en minimaal 6 zetels. Nederland heeft recht op 31 van de 720 zetels in het Europees Parlement. Achteraan staat een lijst met alle Nederlandse leden van het Europees Parlement.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 9 / 29

De Raad van de Europese Unie

De Raad van de Europese Unie, ook wel de Raad van Ministers of de Raad, is één van de twee wetgevers van de Unie. Deze instelling van de Unie is samengesteld uit de vertegenwoordigers van de regeringen van de lidstaten, dat wil zeggen de ministers die op een bepaald gebied bevoegd zijn. De Raad neemt besluiten aan die rechtstreeks van invloed zijn op het leven van de burgers, en grote internationale consequenties kunnen hebben. In de meeste gevallen kan de Raad alleen als wetgever optreden op grond van een voorstel van de Europese Commissie. Hij kan de Commissie ook verzoeken hem de nodige voorstellen voor te leggen. De taken van de Raad: •

neemt, meestal samen met het Europees Parlement, wetgevingsbesluiten aan (verordeningen, richtlijnen, enz.) en stelt de begroting vast;

•

draagt bij tot de coördinatie van het beleid van de verschillende lidstaten, bijvoorbeeld op economisch gebied;

•

bepaalt het gemeenschappelijk buitenlands en veiligheidsbeleid, op basis van de strategische richtsnoeren die de Europese Raad heeft vastgesteld;

•

sluit internationale overeenkomsten namens de Unie.

De Raad wordt bij toerbeurt voorgezeten door de 27 lidstaten van de Unie, telkens voor een termijn van zes maanden. Tijdens die termijn worden door het EU-voorzitterschap de vergaderingen op de verschillende niveaus geleid, richtsnoeren voorgesteld en compromissen met het oog op de besluitvorming in de Raad uitgewerkt.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 10 / 29

Het land dat voorzitter is, leidt de vergaderingen van de Raad van de Europese Unie. Het neemt ten eerste de lopende dossiers over om deze verder af te handelen tijdens de Raadsvergaderingen. Hierbij neemt de voorzitter een neutrale en coördinerende rol op zich. Het heeft daarbij wel de ruimte om prioriteiten te stellen en bepaalde issues die voor hem van belang zijn meer aandacht geven of op de agenda te zetten. Dit kan bijvoorbeeld door middel van het organiseren van thematische conferenties. Hierdoor kan een lidstaat gedurende zes maanden invloed uitoefenen op de Europese agenda. Minister Schippers heeft bijvoorbeeld tijdens het Nederlands voorzitterschap in 2016 het gezamenlijk inkopen van medicijnen op de Europese agenda gezet. Een onderwerp zes maanden lang niet behandelen kan overigens ook! Van 1 juli tot 31 december 2025 zal Denemarken het voorzitterschap van de Raad van de Europese Unie waarnemen. Op 1 juli 2025 nam Denemarken het voorzitterschap over van Polen. Denemarken heeft zijn prioriteiten voor het EU-voorzitterschap bekendgemaakt: “Veilig Europa” en “Concurrerend en groen Europa” voor de komende zes maanden. Europa moet een wereldmacht worden, en daarom is een sterker Europa in een veranderende wereld nodig, aldus minister van Europese Zaken Marie Bjerre.

Denemarken zal zich richten op defensie, concurrentievermogen, irreguliere migratie en de groene transitie. Denemarken wil de klimaatdoelstellingen van de EU voor 2040 afronden en toetredingsonderhandelingen starten met potentiële lidstaten als Oekraïne, Moldavië, Albanië en Montenegro. Cyprus volgt Denemarken op per 1 januari 2026. Het eerstvolgende Nederlandse voorzitterschap is in 2029.

De Permanente Vertegenwoordigingen De lidstaten van de EU hebben elk een Permanente Vertegenwoordiging in Brussel. De Permanente Vertegenwoordiging van het Koninkrijk der Nederlanden bij de Europese Unie wordt ook wel de PV EU genoemd. De PV EU behartigt de belangen van Nederland in de Raad van de Europese Unie. De PV bestaat uit ambtenaren van alle ministeries en andere onderdelen van de Nederlandse overheid. Het dagelijkse werk bestaat uit netwerken, onderhandelen, lobbyen en coalities vormen namens Nederland in de Europese Unie. De ambtenaren houden in Brussel een vinger aan de pols en vertegenwoordigen samen met nationale beleidsambtenaren Nederland in voorbereidende ambtelijke raadswerkgroepen. Aan het hoofd van de PV EU NL staat onze ambassadeur, Pieter Jan Kleiweg de Zwaan. Hij vertegenwoordigt Nederland in het Comité van Permanente Vertegenwoordigers (Coreper). In het Coreper worden de vergaderingen van de verschillende formaties van de Raad voorbereid door de permanente vertegenwoordigers van de lidstaten. Zij onderhandelen over voorstellen die te politiek beladen of te belangrijk zijn om op lager niveau in raadswerkgroepen tot overeenstemming te komen, maar niet zo controversieel zijn dat ze alleen op hoger niveau in de Raad van Ministers moeten worden besproken.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 11 / 29

Dick Schoof, ambassadeur Kleiweg de Zwaan en de medewerkers van de PV

Het Coreper bepaalt welke besluiten in de Raad meteen kunnen worden afgehandeld. Dit worden A- punten genoemd. Besluiten waarover niet op voorhand overeenstemming wordt bereikt, worden B- punten genoemd. Als het Coreper er niet in slaagt om de geschilpunten op te lossen, wordt het onderwerp voorzien van een overzicht van de verschillende mogelijke oplossingen en compromissen die aan de Raad worden voorgelegd.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 12 / 29

Het gebouw van de Permanente Vertegenwoordiging van Nederland bij de EU - Trierstraat 31-35.

Het Hof van Justitie Het in 1952 opgerichte Hof van Justitie van de Europese Unie moet ervoor zorgen dat de wetten en regels die in Europa gemaakt worden, goed worden toegepast. De Europese wetten - het gemeenschapsrecht - moeten in alle lidstaten hetzelfde worden uitgevoerd. Het Hof van Justitie ziet er verder op toe dat het EU-recht in alle lidstaten op dezelfde manier wordt toegepast. Het Hof oordeelt over overtredingen van Europese regels, en over het niet nakomen door lidstaten van gemaakte afspraken en verplichtingen die uit de Verdragen voortvloeien. In de loop der jaren heeft het Hof ook steeds meer zaken in behandeling gekregen die specifieke terreinen betroffen, met name wat betreft mededinging en zaken waar de Europese instellingen als werkgever tegenover hun ambtenaren stonden.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 13 / 29

De Europese Centrale Bank De Europese Centrale Bank is de centrale bank voor de eurozone (de lidstaten die de euro hebben ingevoerd) en controleert het monetair beleid in dat gebied. Zijn voornaamste taak is het behouden van de prijsstabiliteit. Het speelt een centrale rol in het Europees Stelsel van Centrale Banken, dat alle nationale centrale banken van de EU bevat.

De Europese Rekenkamer De Europese Rekenkamer controleert de inkomsten en uitgaven van de Europese Unie. In haar jaarverslag neemt de rekenkamer ook een betrouwbaarheidsverklaring op, waardoor het Europees Parlement en de Europese Raad in kunnen beoordelen of de Europese begroting correct wordt beheerd.

Het Europees Economisch en Sociaal Comité Het Europees Economisch en Sociaal Comité (EESC) is een adviesorgaan dat zijn mening moet geven over alle belangrijke aspecten van nieuwe EU-initiatieven. Het fungeert als spreekbuis voor maatschappelijke belangenorganisaties op economisch en sociaal gebied, zoals werkgevers, vakbonden, milieugroepen en consumentenbonden. Voor veel onderwerpen kan er pas nieuwe regelgeving ontwikkeld worden na raadpleging van het Economisch en Sociaal Comité. Het comité kan ook uit eigen beweging advies uitbrengen.

Het Europees Comité van de Regio's Het Europees Comité van de Regio's (CvdR) is een politiek orgaan van de Europese Unie waarin vertegenwoordigers van het lokale en regionale bestuur zetelen. Het CvdR biedt decentrale overheden (regio's, districten, provincies, gemeenten en steden) de mogelijkheid om de instellingen van de EU rechtstreeks van advies te dienen. Het Europees Comité van de Regio's is het trefpunt in Brussel voor Europese steden en regio's. De evenementen brengen de stem van regio’s, steden, gemeenten en burgers onder de aandacht van beleidsmakers in Brussel. De oprichting van het Comité van de Regio's in 1994 had een tweeledig doel. Ten eerste wordt ongeveer drie kwart van de EU-wetgeving op decentraal niveau uitgevoerd, waardoor het zinvol was om vertegenwoordigers van lokale en regionale overheden te betrekken bij de totstandkoming van nieuwe Europese regels. Ten tweede was men bang dat het publiek steeds verder af zou komen te staan van het proces van Europese integratie. Eén manier om die afstand te verkleinen, was de gekozen bestuursorganen die het dichtst bij de burgers staan een taak te geven in de beleidsvorming.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 14 / 29

De Verdragen stellen raadpleging van het CvdR door de Europese Commissie en de Raad van de Europese Unie verplicht wanneer voorstellen voor beleid of wetgeving terreinen betreffen die gevolgen hebben voor het regionale of lokale bestuursniveau. Daarbuiten mogen de Commissie, de Raad en het Europees Parlement het CvdR om advies vragen wanneer zij denken dat een bepaald voorstel belangrijke lokale of regionale implicaties heeft. Het CvdR mag ook op eigen initiatief advies uitbrengen, waardoor het bepaalde onderwerpen op de EU-agenda kan zetten. Arthur van Dijk, Commissaris van de Koning van de provincie Noord-Holland en Ellen van Selm, burgemeester van Purmerend zijn lid van het Comité.

Locaties van de EU-instellingen De instellingen van de Europese Unie zijn niet geconcentreerd in één enkele ‘hoofdstad’, maar zijn gaandeweg door verschillende verdragen vastgelegd.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 15 / 29

ARTIKELEN Utku Küçükosmanoğlu zit namens Metropoolregio Amsterdam vroeg aan de tekentafel in Brussel 29 maart 2024, Yves Lacroix Steeds meer regio’s sturen iemand naar Brussel om daar hun belangen te behartigen. Ook de Metropoolregio Amsterdam zit sinds kort in Brussel. Utku Küçükosmanoğlu praat er met diplomaten, Europarlementariërs en alle andere mensen die van dienst kunnen zijn. Op Square de Meeus, op een steenworp afstand van het Europees Parlement en zo’n 10 minuten bij de Europese Commissie en Raad vandaan, ligt het kantoor van allerlei lokale en regionale vertegenwoordigers in Brussel. Lokale regeringen uit Griekenland, Roemenië en Cyprus huren er een ruimte. Maar er zitten ook Nederlanders. De gemeente Amsterdam bijvoorbeeld, of Den Haag en Rotterdam. Maar sinds kort ook de MRA, de Metropool Regio Amsterdam. Utku Küçükosmanoğlu is als pilot vooruitgestuurd naar Brussel om de wensen van de MRA bij de Europese instanties op de kaart te zetten en terug te rapporteren naar huis. De MRA is een samenwerkingsverband van de provincies Noord-Holland en Flevoland. 30 gemeenten nemen er aan deel van Lelystad tot Zandvoort en van Purmerend tot Hilversum. Samen vertegenwoordigen ze 2,6 miljoen Nederlanders en zijn ze een economisch blok dat verantwoordelijk is voor ongeveer 20 procent van het Nederlands BNP.

Ze houden zich bezig met grote projecten die gemeente- en provinciegrenzen overschrijden. Ze spreken met elkaar over het bouwen van woningen, het verbeteren van de leefkwaliteit of de mobiliteit van hun inwoners. Een voorbeeld is de Noord-Zuidlijn in Amsterdam die ze uit willen breiden om de reismogelijkheden in de regio te verbeteren. Maar wat heeft de regio en de MRA te zoeken in Brussel? Nederland is er al vertegenwoordigd wanneer demissionair premier Rutte naar Brussel komt of EU-ministers er komen vergaderen. En dan is er ook nog het Comité van de Regio’s dat vanuit een regionaal oogpunt advies geeft op Europese wetgeving. Is zo’n vertegenwoordiging in Brussel dan wel nodig? “Ja”, stelt Küçükosmanoğlu. Het is belangrijk om al vroeg aan de tekentafel te zitten, legt hij uit in zijn kantoor. Op de tafel liggen krantjes van Politico en op zijn laptop laat hij zien waar hij de afgelopen tijd mee bezig was. Een volle agenda met afspraken bij de Nederlandse EU-ambassade of evenementen die hij samen met andere regio’s organiseert om de lokale wensen over mobiliteit, circulaire-economie en waterstof op de kaart te zetten. De afgelopen tijd heeft Küçükosmanoğlu zich onder andere bezig gehouden met Europese wetgeving over transport. Het Trans-European Transport Network (Ten-T).

De EU wil ervoor zorgen dat transportnetwerken, van metrolijnen en treinsporen tot vaarwateren, goed op elkaar aansluiten. Belangrijke knooppunten als Amsterdam spelen daar een grote rol in. Reden voor

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 16 / 29

Küçükosmanoğlu om zich met de wet te bemoeien. Zo stond er een zin in de concept-wet die bepaalde dat de verbinding tussen knooppunten beter moet worden. Samen met andere lokale vertegenwoordigers sprak de MRA met een Europarlementariër om de zin aan te passen. Nu staat er dat niet alleen de verbinding beter moet worden, maar ook het knooppunt zelf. Dat geeft ruimte voor toekomstige investeringen in Amsterdam en de regio. En dan is er ook nog belangrijke wetgeving voor producenten. Denk bijvoorbeeld aan de producent van een telefoon. De EU wil dat zij tijdens de productie al rekening houden met hoe straks, als het product kapot is, het recycled kan worden. De gebruikte grondstoffen moeten makkelijk te scheiden zijn en dat betekent dat ook gemeentes aan de slag moeten. De wet is al zo goed als afgerond dus er nog iets aan veranderen kan niet. Toch is het goed om zoiets in de gaten te houden, legt Küçükosmanoğlu uit. De MRA hield de wet sinds het begin bij en is zich nu dus al aan het voorbereiden. Moeten we de manier waarop we afval ophalen bijvoorbeeld aanpassen, is een vraag die gesteld werd. Telefoons belanden immers gewoon in de afvalbak. En zijn er al andere initiatieven waar iets mee kunnen? Het is soms een kwestie van vooruitlopen op de feiten. Pas actie ondernemen wanneer de wet van kracht gaat, is te laat.

Lokale overheden zien steeds meer in dat wat er in Brussel gebeurt grote invloed heeft op regionaal niveau. Het zijn immers gemeenten en provincies die wetgeving moeten uitvoeren. Ook de MRA zag dat in en startte een Europese pilotproject. Voor twee jaar lang blijft de MRA actief in Brussel. Heeft het wat opgeleverd, dan gaan ze door. Voorlopig kunnen we Küçükosmanoğlu dus nog wel even tegenkomen in het Europees Parlement of de straten rondom de instanties.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 17 / 29

Gerben-Jan Gerbrandy Delegatieleider Gerben-Jan Gerbrandy (57) is Europarlementariër voor D66 en vice-voorzitter van de Europese liberale fractie Renew Europe. Eerder was Gerben-Jan al eens Europarlementariër tussen 2009 en 2019 en werd in die periode onder meer verkozen tot Groenste Politicus van het Jaar in 2017. Voor zijn tijd als Europarlementariër was hij politiek adviseur van het Ministerie van Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit. Gerben-Jan is als aanvoerder van onze delegatie hét gezicht van een sterk en groen Europa. In het Europees Parlement houdt Gerben-Jan zich onder andere bezig met klimaatbeleid, financiën en economie. Hij is lid van de commissies milieu, gezondheid en voedselveiligheid; plv. lid van de commissie industrie en energie. Hij is rapporteur Klimaatbeschermingswet, de Effort Sharing Regulation, die betrekking heeft op 60 procent van de EU-broeikasgasemissies, en schaduw-rapporteur hervorming van het EU’s emissiehandelsysteem (ETS).

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 18 / 29

Kenniscentrum Europa Decentraal Interview met Europarlementariër Ingeborg ter Laak: van wethouder naar Brussel Publicatie: 10 februari 2025 Door: Barend Tensen (https://europadecentraal.nl/author/barend/) en Gertrude Kort (https://europadecentraal.nl/author/gertrude/) Ingeborg ter Laak was wethouder in Zoetermeer en is nu Europarlementariër voor het CDA. Op haar werkkamer, in het Europees Parlement in Brussel, spraken we over haar eerste indrukken en ervaringen. Ook gingen we in op hoe de overgang van het lokale bestuur naar de internationale politiek verloopt en hoe haar achtergrond als wethouder haar kijk op ‘het Europese’ beïnvloedt. Je was wethouder in Zoetermeer en nu Europarlementariër. Dat lijkt ons een enorme cultuuromslag. Hoe heb je die overgang ervaren? “Ja, die overgang is gigantisch. Niet alleen omdat de schaal zoveel groter is, maar ook omdat mijn rol veranderd is. Als wethouder was ik bestuurder, nu ben ik weer volksvertegenwoordiger. Dat is al een groot verschil op zich. In Zoetermeer kon ik heel concreet dingen aanpakken. Als er bijvoorbeeld iets moest gebeuren aan eenzaamheid, stelde ik een programma op en werkte samen met lokale organisaties. Als wethouder Verkeer kon ik ingrijpen als een straat gevaarlijk was, bijvoorbeeld door drempels aan te leggen. Heel tastbaar allemaal. Hier in Brussel is dat anders.

Hier gaat het over grote thema’s als klimaatverandering en ontbossing. Dan kun je niet zomaar bij een boer in Afrika langsgaan om te zien wat een nieuwe wet betekent voor zijn koffieproductie. Het niveau is abstracter en de schaal enorm. Maar juist dat contrast maakt het werk hier zo interessant. Ik moet veel vaker checken of ik de achtergrond van een kwestie goed begrijp, want de verschillen tussen landen zijn groot.” “En ook de aantallen zijn indrukwekkend”, vervolgt ze. “In Zoetermeer sprak ik voor een gemeenteraad van 39 leden. Hier zit ik in een parlement met 720 leden! Zelfs binnen mijn eigen EVP-fractie heb ik te maken met 187 collega’s. Dat is meer dan de hele Tweede Kamer. Het is een flinke uitdaging om binnen die fractie een lijn te vinden en daarna nog met het hele parlement tot overeenstemming te komen.” Het komt langzaam op gang na de verkiezingen, merkt Ter Laak. “Maar ik voel enorme onrust door de verkiezingen in de VS, de oorlog in Oekraïne, de situatie in het Midden-Oosten. We kunnen als Europa niet afwachten.” In Zoetermeer sprak ik voor een gemeenteraad van 39 leden. Hier zit ik in een parlement met 720 leden en een fractie die groter is dan de hele Tweede Kamer. Denk je dat jouw ervaring als wethouder je een voordeel geeft in het Europees Parlement? “Dat helpt enorm, want ik weet hoe Europese wetgeving uiteindelijk uitpakt op lokaal niveau.

Omdat ik bestuurder was, weet ik ook heel goed: als ik dit moet uitvoeren, wie krijg ik dan allemaal tegenover me? Wat moet een bestuurder aan draagvlak creëren om dit voor elkaar te krijgen? Los van dat het een goed idee is, want vaak ben ik het eens met de doelstellingen. Het blijft voor lokale bestuurders vaak een enorme uitdaging om Europese wetgeving in de praktijk

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 19 / 29

te brengen, ondanks dat er een zorgvuldig proces aan voorafgaat voordat beslissingen in Europa worden genomen. Wat kan je doen om overheden daarbij te helpen?” Ter Laak ziet ook kans om via samenwerking gemeenschappelijke doelen te bereiken. Bijvoorbeeld bij migratie. “Als wethouder kon ik in mijn gemeente de migratiestroom niet ombuigen, maar in Europa kunnen we daar beleid voor maken. Dat geldt ook voor milieu en schoon drinkwater: als hogerop in het stroomgebied de rivieren vervuild worden, dan kan Nederland dat niet alleen oplossen. Daar heb je Europa voor nodig.” Je bent nu actief op milieu en volksgezondheid. Hoe zie jij de rol van decentrale overheden hierin? “Heel belangrijk, want zij moeten het uitvoeren. Bijvoorbeeld bij microplastics: wij kunnen zeggen dat ze uit het water moeten, maar hoe dan? Mascara, nagellak, lippenstift: het zit allemaal vol met microplastics. Je wast het af en het komt in het grondwater. Als we dit willen aanpakken, moeten we ook nadenken over de gevolgen voor bijvoorbeeld de werkgelegenheid en de handhaafbaarheid voor het lokale bestuur.” Er stond laatst een artikel in het Financieel Dagblad dat overheden veel geld kwijt zijn om PFAS uit het water te krijgen. “Ja, en dan is de vraag: moet de overheid dat betalen of moet de producent verantwoordelijk worden gehouden? Bijvoorbeeld bij medicijnresten in het water.

Wie moet daar iets aan doen? De arts die het medicijn voorschrijft? De producent? Dat zijn grote vraagstukken waar we nu over nadenken.” Ik voel enorme onrust door de verkiezingen in de VS, de oorlog in Oekraïne, de situatie in het Midden-Oosten. De rapporten van Draghi en Letta hebben het gebrek aan concurrentievermogen hoog op de agenda gezet. Hoe zorgen we ervoor dat Europa strategisch zelfstandig kan opereren en niet afhankelijk is van andere landen voor grondstoffen en energie? “We willen onze milieudoelen behalen, maar tegelijkertijd onze industrie in Europa behouden. Commissaris Hoekstra werkt hier samen met collega’s hard aan. Over het algemeen zijn mensen blij met de rapporten Draghi en Letta. Ze bevestigen wat we al vermoedden: er moet iets gebeuren. De uitdaging is nu dat lidstaten verschillende opvattingen hebben over de investeringen die nodig zijn om Europa concurrerend te houden. Bijna iedereen is het erover eens dat er een forse investering nodig is, een soort modern Marshallplan.

Europa moet strategische keuzes maken: hoe houden we het milieu in stand en zorgen we tegelijk dat we industrie in Europa kunnen behouden? Dat geldt niet alleen voor de staal- en auto- industrie, maar bijvoorbeeld ook voor de farmaceutische sector, waar we nu enorm afhankelijk zijn van India en China.” Waar moeten decentrale overheden scherp op zijn? Zonder aarzeling: “Water! In Nederland hebben we het nu over stikstof, maar water gaat een nog grotere uitdaging worden. We hebben schoon oppervlaktewater nodig, anders kunnen onze boeren over 10 tot 20 jaar niet meer boeren. Dit moeten we samen oplossen. Het Europees Parlement komt eind februari met een eerste initiatiefvoorstel over waterkwaliteit en waterkwantiteit. Nederland moet nu echt tempo maken met stikstof, want er komen nog grotere besluiten aan.” Hoe kan de communicatie tussen regio’s en Brussel verbeterd worden?

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 20 / 29

“Mijn oproep is: Europa, dat zijn wij allemaal. Besluiten worden niet alleen hier genomen, maar beginnen in nationale parlementen. Als je kritiek hebt op Europa, zorg dan dat wij het hier in Brussel weten, zodat we daadwerkelijk iets kunnen veranderen. Mopperen achter de krant helpt niet; laat je stem horen. Al vind ik ook dat regio’s beter betrokken kunnen worden. Ik zie dat veel delegaties alleen komen tijdens weken waarin het Europees Parlement in Straatsburg zit? Dat is zonde. Wat we echt nodig hebben, is een gestructureerde dialoog waarin regio’s ons concrete feedback geven over hoe wetgeving in de praktijk uitpakt. Niet alleen over subsidies, maar ook over regelgeving en praktische aanpassingen. Dit moet niet gaan over het verdelen van geld, maar over hoe Europese regels uitpakken in de praktijk. Alleen zo kunnen we beleid maken dat daadwerkelijk werkt voor bedrijven en burgers in heel Europa.” Je noemde subsidies. Heb je nog tips voor decentrale overheden? “Mijn belangrijkste tip is: draai het perspectief om. Als je subsidie aanvraagt voor bijvoorbeeld Katwijk, denk dan niet alleen aan het lokale belang, maar kijk naar het grotere geheel. Waarom is dit project ook relevant voor de rest van Europa? Zoek samenwerking met Spaanse of Italiaanse collega’s.

Het Bio Science Park (tussen Leiden en Katwijk, Red.) krijgt bijvoorbeeld subsidie omdat het deel uitmaakt van een breder Europees samenwerkingsverband op het gebied van biotechnologie.” Water wordt een nog grotere uitdaging dan stikstof. Zonder schoon oppervlaktewater kunnen boeren over 10 tot 20 jaar niet meer boeren. Dus het is belangrijk om niet alleen lokaal te denken? “Precies! Kijk naar vergelijkbare initiatieven in Europa en bouw samen een sterker dossier. Neem als voorbeeld de ruimtevaartsector: Noordwijk (Space Expo, Red.) ontvangt subsidie voor ruimtevaarttechnologie, niet omdat het in Nederland ligt, maar omdat het een strategische plek in een Europees netwerk inneemt. Hetzelfde geldt voor de agrarische sector in het Westland. Hun kennis over efficiënt watergebruik en zaadveredeling is cruciaal voor de hele EU. Dat moet je als gemeente kunnen uitleggen, en je moet goed samenwerken met partners in andere Europese steden en regio’s.” “Het begint met tijdig betrokken zijn. Europa is geen ‘ver-van-mijn-bed-show’”, vervolgt ze. “De regelgeving die in Brussel wordt gemaakt, heeft invloed op lokale gemeenten. Daarom is het essentieel om vroeg in het proces mee te denken. Gemeenten hebben daar vaak geen tijd voor, maar het helpt als je vaste aanspreekpunten hebt binnen netwerken zoals het Comité van de Regio’s.

Zij kunnen je informeren over toekomstige wetgeving en subsidies.” Dat klinkt logisch, maar veel overheden hebben beperkte capaciteit voor Europa-activiteiten. “Dat klopt. Maar kijk naar hoe Frankrijk het doet: Franse overheden zijn veel actiever in Brussel. Ze hebben daar structurele aanwezigheid en weten daardoor beter wat er speelt. Ze kunnen aan het begin van het proces al invloed uitoefenen, waardoor ze later minder problemen hebben met de implementatie van EU-wetgeving. Nederlandse overheden zouden daarvan kunnen leren. Het is belangrijk om structureel aanwezig te zijn, samen te werken en vooruit te kijken. Uiteindelijk bespaart dat tijd en geld en levert het gemeenten veel meer op.”

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 21 / 29

Jeannette Baljeu: ‘Willen we een sterk Europa, dan moeten we regels schrappen’ Algemeen Dagblad, 27 februari 2025 De EU zadelt ondernemers met veel te veel bureaucatie op, stelt Jeannette Baljeu. Bedrijven moeten van alles registreren over uitstoot, transport of distributie. Geef ze ruimte in plaats van deze verstikking. In plaats van ondernemers de ruimte te geven, zadelt de EU hen op met stapels papierwerk. Vooral de duurzaamheidsregels uit de Corporate Sustainability Reporting Directive (CSRD) en de Corporate Sustainability Due Diligence Directive (CSDDD) leggen bedrijven een onwerkbare last op. Deze wetten dwingen ondernemers tot tijdrovende rapportages over duurzaamheid en mensenrechten in hun toeleveringsketen. De vraag is natuurlijk niet óf bedrijven hun verantwoordelijkheid nemen, maar hoe. Bedrijven moeten en willen bijdragen aan een duurzame economie, maar niet door honderden pagina’s aan formulieren in te vullen. We moeten ondernemers ruimte en vertrouwen geven. Daarom zeg ik: schrap de CSRD en CSDDD. De CSRD verplicht bedrijven om uitvoerig te rapporteren over hun impact op mens en milieu. Ze moeten liefst 1200 verschillende datapunten nagaan, analyseren en daarover gegevens verzamelen, waaronder de CO2-uitstoot van alles wat ze kopen of verkopen.

Dat betekent dat een meubelbedrijf niet alleen zijn eigen uitstoot moet registreren, maar ook de uitstoot bij de winning van grondstoffen, het transport en de distributie.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 22 / 29

Dit gaat verder dan waar een ondernemer grip op heeft en zadelt bedrijven op met torenhoge kosten voor accountants, IT-systemen en personeel. Gevolg: productiepersoneel wordt van de werkvloer gehaald om formulieren in te vullen. De CSDDD gaat zelfs een stap verder. Deze wet verplicht bedrijven om hun toeleveringsketen, soms met duizenden leveranciers wereldwijd, te controleren of mensenrechten of milieuregels worden geschonden. Met deze regels schuift Europa de verantwoordelijkheid af op ondernemers, die aansprakelijk worden gesteld voor wat bedrijven elders in de wereld doen. Daarnaast schuiven grote bedrijven de rapportage-eisen simpelweg door naar kleinere bedrijven, die hier de capaciteit niet voor hebben. Onacceptabel. Bovendien, wat levert dit op? Bedrijven moeten zich al houden aan arbeidsrechten en milieu- en natuurwetgeving. Dat ze hierover ook nog stapels formulieren moeten invullen, is gekkenwerk. Een automobilist stopt voor een rood licht, maar niemand vraagt hem daar een verslag over in te dienen. Extra bureaucratie maakt Europa niet sterker, maar trager en afhankelijk van anderen. We zetten onze bedrijven op achterstand en belemmeren groei en innovatie. De Europese Commissie erkent dat we zijn doorgeslagen en presenteert plannen om de regeldruk te verminderen. Een goede eerste stap, maar nog niet genoeg.

Voordat de CSRD en CSDDD in Nederlandse wetgeving worden geïmplementeerd, moeten we ingrijpen. Ondernemers staan al onder druk en extra regelgeving belemmert hen juist. Terwijl in de VS bedrijven de ruimte krijgen om te innoveren en groeien, stapelt Europa de regels op. Als we willen dat Europa wereldwijd kan concurreren, moeten we ondernemers het vertrouwen en de

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 23 / 29

vrijheid geven om te doen waar ze goed in zijn: ondernemen. Zij zijn de motor van onze economie. Zij zorgen voor banen en welvaart. En door weer de ruimte te geven in plaats van te verstikken in regelgeving, kunnen we de Europese economie écht sterker maken. Jeannette zit in de commissies interne Markt (IMCO) en Milieu (ENVI). Ze is schaduwrapporteur EU-aanbestedingsrichtlijn. Ze heeft ruime ervaring binnen lokaal en provinciaal bestuur.

Rob van Eijkeren houdt Nederlandse provincies op de rails in Brussel Brusselse nieuwe, 27 oktober 2023 Alle provincies hebben vertegenwoordigers in Brussel en die werken samen onder leiding van het Huis van de Nederlandse Provincies. Aan het hoofd staat Rob van Eijkeren. Het is zijn taak om samen met collega’s die belangenbehartiging van de provincies in goede banen te leiden.

Een lange rijzige grijze man, klein snorretje, keurig in pak en met een licht rood aanlopend hoofd staat op het podium in de enorme balzaal van concert Noble. Rob van Eijkeren kijkt tevreden de prachtig gerenoveerde zaal in, waar ooit Lord Mountbattan, Koning Boudewijn, de Daila Lama en de oude sjah van Perzië (Iran) hun opwachting maakten. De geur van de oude bals, diners en de sprookjesachtige huwelijken hangt nog overal. Het is een nostalgische plek in de Europese wijk, waar doorgaans de goedkope moderne architectuur heeft huisgehouden. De bomvolle zaal, meer dan 500 mensen aanwezig, kijken naar hem. Het zijn beleidsmedewerkers uit de provincies, EU-correspondenten uit Brussel,

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 24 / 29

lobbyisten, maar vooral de nieuwe gedeputeerden en Statenleden van de Nederlandse provincies. Coalities in de provincies zijn net gevormd en een deel van hen heeft de portefeuille Europa gekregen. Dit is voor velen hun eerste kennismaking met Europa, met Brussel. Van Eijkeren is hoofd van het Huis van de Nederlandse Provincies (HNP). Dat is de koepel waaronder Nederlandse provincies samenwerken om hun belangen in de Europese politiek te behartigen. Al 15 jaar is Van Eijkeren er de coördinator en zorgt hij ervoor dat provincies op belangrijke beleidsterreinen samenwerken. Jumelage noemt Van Eijkeren het steevast, de samenwerking tussen regio’s en steden. Alle provincies in Nederland krijgen vroeg of laat te maken met Europese wetgeving. De Europese Unie neemt een besluit; Nederland moet zich daar aan houden en de provincies zijn vaak degene die het uitvoeren. En dat betekent dat ze al vroeg willen weten wat er in Brussel speelt. Zo kunnen ze zich voorbereiden op aanstaande Europese regels, maar ook hier en daar wat invloed uitoefenen. Dat gebeurt via lobbyisten die als vooruitgeschoven post van de provincies in Brussel zitten. Aan Van Eijkeren de taak om hun werk soepel te laten verlopen. Opgegroeid in Brabant, studeerde in Groningen en na een korte carrière in het onderwijs belandde hij bij de provincie Overijssel; met als één van zijn taken grensoverschrijdende zaken.

Zo zat hij een tijd in Duitsland voor een uitwisselingsproject. De stap maken naar belangenbehartiging voor de Nederlandse provincies in Brussel was een logische vervolgstap. Terwijl provincies met hun eigen lobbyisten goed individueel aan de slag kunnen, is het soms makkelijker om samen een vuist te maken. Van Eijkeren zoekt dus samen met zijn collega’s uit hoe en waar dat het beste kan. In het kantoor van het HNP, waar ook de machtige Europese landbouworganisatie Copa/Cogeca zetelt, legt hij het uit: Een belangrijke gebeurtenis voor Van Eijkeren waren de provinciale verkiezingen in maart. Die verkiezingen betekenen dat er nu nieuwe bestuurders aantreden, maar vooral ook dat er nieuwe coalitieakkoorden liggen. Dat zijn de plannen die de partijen die samen een coalitie zijn gaan vormen opgesteld hebben voor de aankomende vier jaar. Per provincie zijn die coalitieakkoorden geanalyseerd, legt Van Eijkeren uit. “En we hebben al die analyses naast elkaar gelegd”, gaat hij verder. Het woord Europa komt niet zo vaak voor in de coalitieakkoorden, toch hebben ze een duidelijke Europese component, ziet Van Eijkeren. Zo is er de waterrichtlijn. Een Europese wet uit het jaar 2000 die normen vastlegt over de kwaliteit van water. Nederland heeft de wet al overgenomen, maar de doelen zijn nog niet bereikt. Sterker nog, Nederland heeft al twee keer om uitstel gevraagd.

De deadline ligt nu in 2027 en het is de taak van de provincies om maatregelen te nemen die ervoor zorgen dat water schoner wordt. Het is een voorbeeld van een onderwerp waarop provincies samen kunnen werken. Nederland is een dichtbevolkt land en de waterkwaliteit is achteruitgegaan. Onder leiding van Van Eijkeren dringt het HNP dus bij provincies erop aan om actie te ondernemen. “Daar is tijd voor nodig”,

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 25 / 29

legt hij uit. “Als je niks onderneemt als provincie, heb je straks weer zo’n hoofdpijndossier als bij stikstof”. Tegen 2027 moet het water in Nederland aan de Europese normen voldoen, anders volgt er een boeteprocedure. En als er nu geen maatregelen genomen worden, komen bedrijven later in de problemen. Dan mag er niet gebouwd worden naast waterwegen of kunnen bedrijven straks zelfs kleine hoeveelheden afvalwater niet meer lozen. “Dat signaleren we en geven we door aan de provincies”, zegt Van Eijkeren. Nog een voorbeeld; bodemvervuiling. Ook dat heeft invloed op de kwaliteit van water. In het verleden is er veel afval gedumpt. Nu zitten die afvalstoffen in de bodem en ook dat komt via grondwater in rivieren terecht. Ook op dit onderwerp ziet Van Eijkeren een taak voor het HNP weggelegd. Hij praat erover met provincies, Kamerleden maar ook met bestuurders in Brussel. Hij hoopt op een onderzoek waar provincies uiteindelijk mee aan de slag kunnen. Of ze luisteren naar de adviezen is aan de provincies. Het is de politiek en het zijn de gedeputeerden die de touwtjes in handen hebben. Maar om besluiten te nemen moeten ze wel weten hoe alles in Brussel werkt en Van Eijkeren wordt niet moe om dat te vertellen. Ondertussen heeft Van Eijkeren al heel wat nieuwe bestuurders zien komen, na de nieuwe verkiezingen. Hij vindt het mooi als ze kiezen voor Europa.

“De afgelopen periode hebben er een aantal heel bewust gekozen voor de Europa portefeuille”, legt hij uit. “Dat betekent dat ze zich in de provincie bezighouden met alles wat met Europa te maken heeft, maar ook een rol hebben bij het Comité van de Regio’s. Het Europese orgaan waarmee regionale bestuurders advies kunnen geven aan de Europese Commissie.” Zo zijn er een aantal nieuwe bestuurders van de BBB die inzien dat Europese regelgeving belangrijk is voor hun werk in de provincie. “Dat zijn dus heel betrokken bestuurders”, zegt Van Eijkeren. Als hoofd van het HNP begeleidt hij samen met de collega’s nieuwe bestuurders in Brussel. Hoe meer zij weten, hoe beter ze hun werk in de provincie kunnen doen. Wie door Brussel loopt, ziet overal regionale kantoren van deelstaten, provincies en regio’s uit andere landen. De deelstaat Beieren heeft zelfs een klein kasteel. Maar nergens klonteren de provincies zo samen als bij de Nederlanders. Ze kijken uit op de Wetstraat en vlak bij zijn de belangrijke gebouwen van de Europese Commissie en de Europese Raad. Op een paar stappen afstand verrijst de nieuwe Nederlandse ambassade. De plek is goed en voorlopig blijft het HNP nog wel. In maart 2025 wordt het 25-jarig jubileum gevierd. “Daar wil ik bij zijn”, zegt hij met een glimlach.

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 26 / 29

NEDERLANDSE LEDEN EUROPEES PARLEMENT De 31 afgevaardigden namens Nederland in het Europees Parlement na de verkiezingen voor het parlement in 2024. De zittingsperiode loopt van 16 juli 2024 tot en met juli 2029: Malik Azmani - VVD (Renew) Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken (LIBE) Jeannette Baljeu - VVD (Renew) Commissie interne markt en consumentenbescherming (IMCO) Tom Berendsen - CDA (EVP) Commissie industrie, onderzoek en energie (ITRE) Commissie vervoer en toerisme (TRAN) Rachel Blom - PVV (Patriotten voor Europa) Commissie werkgelegenheid en sociale zaken (EMPL) Commissie vervoer en toerisme (TRAN) Bijzondere Commissie inzake de huisvestingscrisis in de EU (HOUS) Mohammed Chahim - GroenLinks‐PvdA (S&D) — Ondervoorzitter S&D-fractie Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid (ENVI) Ton Diepeveen - PVV (Patriotten voor Europa) Commissie visserij (PECH) Commissie juridische zaken (JURI) Marieke Ehlers - PVV (Patriotten voor Europa) Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken (LIBE) Bas Eickhout - GroenLinks‐PvdA (De Groenen/EVA) Co-voorzitter De Groenen/EVA Plaatsvervanger in ENVI & ECON en zit in Conferentie van fractievoorzitters Raquel García Hermida-van der Walle - D66 (Renew) Lid: Commissie regionale ontwikkeling (REGI) Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken (LIBE)

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Page 27 / 29

Gerben‐Jan Gerbrandy - D66 (Renew) Commissie begrotingscontrole (CONT) Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid (ENVI) Dirk Gotink - Nieuw Sociaal Contract NSC (EVP) Commissie economische en monetaire zaken (ECON) Ondervoorzitter bijzondere Commissie inzake de huisvestingscrisis in de EU (HOUS) Bart Groothuis - VVD (Renew) Commissie internationale handel (INTA) Commissie industrie, onderzoek en energie (ITRE) Bijzondere Commissie inzake het Europees schild voor de democratie (EUDS) Anja Hazekamp - Partij voor de Dieren (Linkse Fractie in het Europees Parlement’ - GUE/NGL) Lid en ondervoorzitter: Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid (ENVI) Commissie visserij (PECH) Sebastian Kruis - PVV (Patriotten voor Europa) Commissie internationale handel (INTA) Lid: Commissie vrouwenrechten en gendergelijkheid (FEMM) Commissie verzoekschriften (PETI) Marit Maij - GroenLinks‐PvdA (S&D) Commissie begroting (BUDG) Commissie werkgelegenheid en sociale zaken (EMPL) Thijs Reuten - GroenLinks‐PvdA (S&D) Commissie buitenlandse zaken (AFET) Commissie constitutionele zaken (AFCO) Bert‐Jan Ruissen - SGP (Europese Conservatieven en Hervormers) Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling (AGRI) Commissie visserij (PECH)

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Syllabus studiereis Europese Unie

Sander Smit - BoerBurgerBeweging (BBB) (EVP) Commissie visserij (PECH) ondervoorzitter Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid (ENVI) Sebastiaan Stöteler - PVV (Patriotten voor Europa) Commissie buitenlandse zaken (AFET) Commissie veiligheid en defensie (SEDE) Tineke Strik - GroenLinks‐PvdA (De Groenen/EVA) Commissie burgerlijke vrijheden, justitie en binnenlandse zaken (LIBE) Anna Strolenberg - Volt (De Groenen/EVA) Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling (AGRI) Ingeborg ter Laak - CDA (EVP) Commissie milieubeheer, volksgezondheid en voedselveiligheid (ENVI) Anouk van Brug - VVD (Renew) Commissie economische en monetaire zaken (ECON) Brigitte van den Berg - D66 (Renew) Commissie werkgelegenheid en sociale zaken (EMPL) Bijzondere commissie inzake de huisvestingscrisis in de EU (HOUS) Reinier van Lanschot - Volt (De Groenen/EVA) Commissie buitenlandse zaken (AFET) Commissie veiligheid en defensie (SEDE) Commissie constitutionele zaken (AFCO) Jessika van Leeuwen - BBB (EVP) Commissie landbouw en plattelandsontwikkeling (AGRI) Kim van Sparrentak - GroenLinks‐PvdA (De Groenen/EVA) Commissie interne markt en consumentenbescherming (IMCO) Bijzondere Commissie inzake het Europees schild voor de democratie (EUDS)

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Page 28 / 29

Syllabus studiereis Europese Unie

Catarina Vieira - GroenLinks‐PvdA (De Groenen/EVA) Commissie internationale handel (INTA) Lara Wolters - GroenLinks‐PvdA (S&D) Commissie juridische zaken (JURI) Ondervoorzitter Commissie economische en monetaire zaken (ECON) Auke Zijlstra - PVV (Patriotten voor Europa) Commissie begroting (BUDG) Commissie economische en monetaire zaken (ECON) Commissie industrie, onderzoek en energie (ITRE)

ICODA European Affairs - Scepterstraat 41, 1050 Brussel

Page 29 / 29